اختصاصی؛ پهپادهای ایرانی که اسرائیل سال گذشته ساقط کرد از نوع «شاهد» بودند

بر اساس اطلاعات دریافتی ایران اینترنشنال، رضا نجفی معاون امور حقوقی وزارت خارجه و همچنین اسماعیل بقایی هامانه سفیر ایران نزد سازمان ملل در ژنو دو تن از کسانی‌اند که تاکنون وین را ترک کرده‌اند.

پیش‌بینی می‌شود سایر اعضای تیم مذاکره‌کننده ایران نیز به زودی وین را ترک کنند و به تهران بازگردند.

علی باقری کنی روز دوشنبه به طور غیرمنتظره‌ای وین را ترک کرد و به تهران رفت. رسانه‌های جمهوری اسلامی گفتند که او برای مشورت به تهران بازگشته و به زودی به وین بازخواهد گشت.

با این حال دو دیپلمات غربی به وال‌استریت ژورنال گفتند مشخص نیست باقری کنی چرا و برای چه مدت به تهران رفته و «اگر اکنون تصمیمات نهایی در واشینگتن و تهران گرفته نشود توافق در خطر جدی قرار خواهد گرفت».

انریکه مورا، هماهنگ‌کننده مذاکرات احیای برجام، نیز روز دوشنبه در توییتی نوشت: «دیگر نه "گفت‌وگوهای در سطح کارشناسی" در کار است و نه "جلسات رسمی" برگزار خواهد شد. زمان آن است که ظرف چند روز آینده تصمیم‌های سیاسی گرفته شود و گفت‌وگوهای وین پایان یابد.»

بازگشت باقری کنی به تهران پس از آن صورت گرفت که حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه ایران، با سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه، درباره شرط جدید مسکو برای احیای برجام گفت‌وگو کرد.

روسیه هفته گذشته در اقدامی که گروکشی آشکار تعبیر شد، مذاکرات احیای برجام را به تحریم‌های جدید غرب علیه مسکو به دلیل حمله‌اش به اوکراین گره زد و از آمریکا خواست که تضمین کتبی بدهد در صورت احیای برجام، تحریم‌های اخیر تاثیری روی تجارت مسکو با تهران نداشته باشد.

از سوی دیگر نور نیوز، وبسایت وابسته به شورای عالی امنیت ملی ایران، روز سه‌شنبه دلیل کُندی مذاکرات وین را «تعلل آمریکا» و «موضوع جدید درخواست» ذکر کرد و در توییتی نوشت: طی روزهای آینده مشخص خواهد شد که آیا مذاکرات «به مرحله بررسی درخواست روسیه خواهد رسید یا خیر».

رهبر اقلیت جمهوری‌خواه سنا،‌ ضمن ابراز نگرانی از برنامه دولت بایدن برای احیای برجام خواستار برگزاری جلسه استماع اکثریت نمایندگان سنا درباره توافق با ایران شد.

میچ مک‌کانل گفت: ماهیت رویکرد دولت بایدن در قبال تهران تاکنون نه تنها جمهوری‌خواهان، بلکه اعضای هر دو حزب را نگران کرده است.

در همین حال، سخنگوی کاخ سفید گفت که آمریکا و روسیه در مذاکرات وین هدف مشترکی دارند و در این مورد، ما و روسیه با هم در حال پیشرفت هستیم و کسی از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای دفاع نمی‌کند.

جن ساکی، سخنگوی کاخ سفید، با اشاره به درخواست روسیه برای دریافت تضمین از آمریکا پیش از توافق احیای برجام، گفت: فکر نمی‌کنم کسی از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای دفاع کند، احتمالا به جز رییس‌جمهور سابق ما که آمریکا را از برجام خارج کرد.

روسیه از آمریکا خواسته تا تضمین کند که در صورت احیای برجام، تحریم‌های اخیر و مرتبط با حمله به اوکراین تاثیری بر روابط تجاری روسیه با ایران نداشته باشد.

سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، در پاسخ به اینکه آیا آمریکا برای رسیدن به توافق هسته‌ای با ایران به روسیه چنین تضمین کتبی خواهد داد، گفت: در این مورد، ما و روسیه با هم در حال پیشرفت هستیم. روسیه یکی از اعضای گروه ۱+۵ است و به نظرم کسی اعتقادی ندارد که دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای به نفع اوست.

سخنگوی کاخ سفید افزود همانطور که آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا، روز یکشنبه گفت، از نظر آمریکا تحریم‌های اخیر علیه روسیه ربطی به این هدف مشترک ندارد.

در این پیام که به مناسبت روز جهانی زن، هشتم مارس برابر با ۱۷ اسفند، منتشر شد، شهبانو فرح پهلوی گفت: روز جهانی زن امسال در شرایط سختی برگزار می‌شود. مقام زن پایه و بنیان دموکراسی است و اندیشه آزادی در اعلامیه جهانی حقوق بشر و منشور ملل متحد- که دو هزار و پانصد سال پیش در منشور کوروش بزرگ بازتاب یافته بود- بدون آزادی و برابری زن ناپایدار است.

شهبانو فرح پهلوی ضمن تبریک این روز به زنان گفت: این روز جهانی را مغتنم می‌شمارم و با زنان و مادرانی که قربانیان بی‌گناه تجاوز، زورگویی و جنگ هستند، هم‌دردی می‌کنم و آرزوی بهبودی وضع آنان را دارم.

او ضمن تقدیر از ایستادگی زنان ایران نوشت: از زنان ایران با ستایش و افتخار یاد می‌کنم و به مبارزات خستگی ناپذیر آنان برای بازیافتن حقوق از دست رفته و دستیابی به جایگاه شایسته زن می‌بالم.

در بخشی از این پیام شهبانو فرح پهلوی با اشاره به کارشکنی، ستم و تبعیضی که جمهوری اسلامی در فضایی زن ستیز به زنان ایران تحمیل می‌کند، گفت که زنان ایران در همه عرصه‌ها و زمینه‌ها و همچنین در پاسداری از فرهنگ و سنن و آیین‌های کهن ایران به موفقیت‌های درخشان و ممتازی دست یافته‌اند.

شهبانو فرح پهلوی ضمن ابراز تاسف از شکنجه و خشونت علیه کنشگران حقوق زنان در ایران گفت: افسوس که پیشگامان و کنشگران حقوق زن در ایران، که رویارویی حماسه‌وار آنان با مبشرین ظلمت تحسین جهانیان را برانگیخته است، در طول دهه‌های اخیر با زندان، شکنجه، خشونت و حتی مرگ روبرو بوده‌اند.

رسانه‌های ایران گفتند که سرپرست تیم مذاکره کننده ایران برای مشورت به تهران آمده و به‌زودی به وین بازخواهد گشت اما همزمان دو دیپلمات غربی به وال استریت ژورنال گفتند که مشخص نیست باقری کنی چرا به ایران رفته و چه زمانی به وین باز می‌گردد.

یک دیپلمات ارشد غربی نیز روز دوشنبه به وال استریت ژورنال گفت: «اگر اکنون تصمیمات نهایی در واشینگتن و تهران گرفته نشود، این توافق در خطر جدی قرار خواهد گرفت.»

بازگشت باقری کنی به تهران پس از آن صورت گرفت که حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه ایران، با سرگئی لاوروف وزیر خارجه روسیه درباره شرط جدید مسکو برای احیای برجام، گفت‌وگو کرد.

روسیه آخر هفته گذشته از آمریکا خواست که تضمین کتبی دهد که در صورت احیای برجام، تحریم‌های اخیر و مرتبط با حمله به اوکراین، تاثیری روی تجارت روسیه با ایران نداشته باشد.

وال استریت ژورنال تاکید کرد که بازگشت ناگهانی علی باقری کنی، این چشم‌انداز را ایجاد می‌کند که ممکن است مذاکرات وین برای احیای برجام پس از ۱۱ ماه با شکست مواجه شود.

تعدادی از رسانه‌های ایران از جمله خبرگزاری فارس پس از بازگشت باقری کنی به تهران نوشتند: مذاکره کننده ارشد جمهوری اسلامی ایران «در چارچوب رایزنی‌های معمول در جریان مذاکرات» به تهران بازگشته و جلسات کارشناسی و رایزنی‌های غیررسمی در وین همچنان ادامه دارد.

انریکه مورا، هماهنگ‌کننده اروپایی مذاکرات احیای برجام اما گزارش رسانه‌های ایران را رد کرد و گفت: دیگر جلسات کارشناسی در وین برگزار نخواهد شد و جلسات رسمی هم نخواهیم داشت و زمان آن رسیده در چند روز آینده تصمیم‌های سیاسی به مذاکرات وین پایان دهد.»

اشاره انریکه مورا به تصمیمات سیاسی و کلانی است که مقام‌های ایران و آمریکا و دیگر طرفین برجام باید برای احیای آن اتخاذ کنند از جمله تصمیم درباره اقدامات دقیقی که ایران و آمریکا باید برای بازگشت به پایبندی کامل به توافق هسته‌ای سال ۲۰۱۵ انجام دهند.

مقام‌های ایران و آمریکا در روزهای اخیر گفت که به توافق نزدیک شده‌اند اما در مسیر توافق نهایی چند اختلاف مهم باقی مانده است.

وال استریت ژورنال تاکید کرد که درخواست روسیه برای دریافت تضمین‌ از آمریکا، چشم‌انداز توافق را بیشتر تیره کرده است و مقام‌های غربی نیز گفتند راهی در مورد معافیت‌‌های تحریمی برای روسیه به خاطر توافق هسته‌ای با ایران وجود ندارد.

مقام‌های آمریکا از جمله آنتونی بلینکن، وزیر خارجه ایالات متحده، خواسته‌های روسیه را بی‌ربط به مذاکرات احیای برجام عنوان کردند.

فرانسه نیز به روسیه هشدار داد که در مذاکرات احیای برجام به باج‌گیری متوسل نشود و یک مقام ریاست جمهوری فرانسه به خبرنگاران گفت: در واقعیت این مساله فقط باج‌گیری است و نه دیپلماسی.

حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، بدون اشاره مستقیم به مسکو گفت اجازه نخواهیم داد هیچ عامل خارجی منافع ملی کشور را در مذاکرات وین برای لغو تحریم‌ها، تحت تاثیر قرار دهد.

در همین حال سعید خطیب‌زاده، سخنگوی وزارت خارجه ایران، روز دوشنبه از انتظار مقام‌های ایران برای دریافت جزییات درخواست روسیه خبر داد و گفت: «اظهارات لاوروف را در رسانه‌ها دیدیم و شنیدیم، منتظریم که از مجاری دیپلماتیک جزییات آن را بشنویم.»

سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه روز شنبه ۱۴ اسفند تحریم‌‌های غرب علیه مسکو به دلیل حمله‌اش به اوکراین را سدی مقابل توافق اتمی ایران خواند و از آمریکا ضمانت کتبی خواست تا این تحریم‌ها به همکاری این کشور با ایران لطمه وارد نکند.

او به خبرنگاران گفت: «ما به تضمین نیاز داریم که این تحریم‌ها رژیم روابط تجاری-اقتصادی و سرمایه‌گذاری که در برجام تعیین شده را تحت تاثیر قرار ندهد.»

یک مقام دفتر ریاست جمهوری فرانسه در واکنش به این اظهارات اواخر روز یکشنبه به خبرنگاران گفت دیپلمات‌ها تمایل دارند هر موضوع را بر اساس شایستگی‌های آن بررسی کنند و آنها را با هم مخلوط نکنند.

او به خبرنگاران گفت: «در غیر این صورت، در واقعیت این مساله فقط باج‌گیری است و نه دیپلماسی.»

سعید خطیب‌زاده، سخنگوی وزارت خارجه ایران هم روز دوشنبه ۱۶ اسفند درباره سخنان لاوروف گفت: «اظهارات لاوروف را در رسانه‌ها دیدیم و شنیدیم، منتظریم که از مجاری دیپلماتیک جزییات آن را بشنویم.»

او افزود: «به هر حال گفت‌وگوهای وین در مسیر خود در حال پیگیری است و همکاری صلح‌آمیز ایران با کشورهای دیگر از جمله روسیه و چین نباید لطمه ببیند و در این راستا رویکرد روسیه را می‌فهمیم.»

حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه جمهوری اسلامی نیز بعد از آن بدون اشاره مستقیم به مسکو گفت اجازه نخواهیم داد هیچ عامل خارجی منافع ملی کشور را در مذاکرات وین برای لغو تحریم‌ها، تحت تاثیر قرار دهد.

بعدتر خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران نوشت لوان جاگاریان، سفیر روسیه در ایران درباره اظهارات لاوروف درباره تضمین‌های برجامی گفته سوءتفاهم شده است و ما توضیحات لازم را از طریق منابع دیپلماتیک به طرف ایرانی خواهیم داد.

بعد از این اظهارات روسیه اعلام کرد وزیر خارجه این کشور به همتای ایرانی خود گفته احیای برجام باید به همه طرف‌ها اجازه همکاری بدون مانع در همه زمینه‌ها را بدون تبعیض بدهد.

وزارت خارجه روسیه روز دوشنبه با اشاره به برجام گفت: «تاکید شد که احیای برجام باید برای همه شرکت‌کنندگان این را فراهم کند که در رابطه با توسعه بدون مانع همکاری در همه زمینه‌ها بدون تبعیض از حقوق برابر برخوردار شوند.»

به گزارش وزارت خارجه ایران حسین امیر عبداللهیان در گفت‌وگو با لاوروف گفت رسیدن به توافق در وین می‌تواند زمینه همکاری‌های متنوع جمهوری اسلامی با سایر کشورها و از جمله شرکای خود را گسترش دهد.

او افزود روشن است که همکاری‌های ایران با هیچ‌کشوری از جمله روسیه نباید متاثر از فضای تحریم باشد.

در این زمینه، یک دیپلمات اروپایی که نامش منتشر نشده به رویترز گفته بود: «روس‌ها واقعا دارند صبر ما را محک می‌زنند و ایرانی‌ها راضی نیستند، هرچند که البته خیلی علنی چیزی نمی‌گویند. ما تلاش می‌کنیم راهی پیدا کنیم.»

آنتونی بلینکن وزیر خارجه آمریکا پیشتر در مصاحبه با شبکه سی‌بی‌اس اعلام کرد تحریم‌ها علیه روسیه هیچ ارتباطی به توافق هسته‌ای با ایران ندارد.

به نوشته رویترز، مقامات غربی می‌گویند بخش‌بندی کردن پرونده اتمی ایران به دلیل منافع مشترک در اجتناب از بحران عدم اشاعه تسلیحات هسته‌ای امکان‌پذیر بوده است.

رویترز گزارش داده مقام‌های غرب در تلاشند تا بررسی کنند آیا آنچه روسیه می‌خواهد فقط به تعهداتش در قبال توافق ایران مربوط می‌شود یا خیر. آنها می‌گویند این امر قابل مدیریت خواهد بود، اما هر چیزی فراتر از آن مشکل‌ساز است.