فراخوان احزاب کردستان برای اعتصاب در روز ۲۵ شهریور و نخستین سالگرد خیزش انقلابی

این خبرنگار که اخیرا به قید وثیقه آزاد شده بود، روز چهارشنبه گذشته، هشتم شهریور، به شکل خشونت‌باری دوباره بازداشت شد.

او که از روز ۱۰ شهریور در زندان اوین ‫اعتصاب غذا کرده، در نامه‌ای به مسوولان زندان، خواهان آزادی بی‌قید و شرط و اعاده حیثیت از خود و مجازات مامورانی شد که در زمان بازداشت او را کتک زده‌اند.

معروفیان که سال گذشته به دلیل مصاحبه با امجد امینی، پدر ژینا (مهسا) امینی و دیگر مواضع‌اش زندانی و با قید وثیقه آزاد شده بود، هفته گذشته به شکلی خشونت‌بار و با ضرب و شتم چند مامور مرد بازداشت شد.

علاوه بر وارد شدن ضربه به سر، او از ناحیه دست، پا و گردن نیز دچار کبودی شده و به دلیل آسیب‌های وارده، در همان روز دستگیری به بیمارستان منتقل شد.

این خبرنگار زندانی یک روز قبل از بازداشت اخیرش در شبکه اجتماعی اکس به خبر بازداشت مهدی یراحی واکنش نشان داده و از این خواننده و آهنگساز حمایت کرده بود.

خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران اما مدعی شد که او با حکم دادسرای ارشاد (امنیت اخلاقی) به اتهام «ترویج اباحه‌گری» و به دلیل پوشش اختیاری‌اش در فضای عمومی و رسانه‌های اجتماعی بازداشت شده است.

معروفیان در فایل صوتی جدیدی از زندان اوین که روز ۱۵ شهریور منتشر شد، گفت: «در شرایطی که بدترین حال ممکن را داشتم به من تعرض جنسی کردند. برای همه زنانی که از سرکوب حکومت رنج می‌کشند، اعتصاب غذا کرده‌ام.»

پیش‌ از این هم گزارش‌هایی درباره آزار جنسی، تعرض و تجاوز به شماری از معترضان بازداشت‌شده در جریان خیزش انقلابی ایرانیان و دیگر مخالفان جمهوری اسلامی منتشر شده بود.

روزنامه گاردین ۱۷ بهمن سال گذشته گزارشی در این زمینه منتشر کرد و به نقل از ۱۱ معترض زن و مرد نوشت که آن‌ها در زمان بازداشت از سوی نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی مورد «تجاوز جنسی، خشونت جنسی، ضرب و شتم و شکنجه» قرار گرفته‌اند.

پیش از آن و در آذر ماه هم روزنامه نیویورک‌تایمز با انتشار گزارشی خبر داده بود ماموران امنیتی حکومت به صورت «سازماندهی‌ شده» از «تجاوز» برای ساکت کردن زنان معترض استفاده می‌کنند.

نرگس محمدی، فعال حقوق بشر زندانی هم در نامه‌ای به جاوید رحمان، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل در امور ایران، «تعرض به زنان حین بازداشت و در بازداشتگاه‌ها» را بخشی از برنامه سرکوب حکومت علیه زنان معترض خوانده است.

حال‌وش روز چهارشنبه ۱۵ شهریور در گزارشی در کانال تلگرامی خود نوشت که طبق اطلاعات رسیده به این پایگاه خبری، دستگاه‌های امنیتی جمهوری اسلامی برای این دیدار احتمالی از «کمک و همکاری برخی عوامل بومی خود در استان سیستان و بلوچستان تحت عنوان معتمد و ریش‌سفید» استفاده می‌کنند.

این پایگاه خبری تاریخ این دیدار احتمالی را «۲۰ شهریور در تهران» اعلام کرد و گفت که برای کشاندن این خانواده‌ها به این دیدار، حکومت از «وعده‌های توخالی» استفاده می‌کند.

این خبر در حالی منتشر شده است که پیشتر مصطفی محامی، نماینده خامنه‌ای در استان سیستان و بلوچستان «بشارت» داده بود که مردم استان در بیستم شهریور ماه دیداری با علی خامنه‌ای خواهند داشت.

حال‌وش اما نوشت: «هر چند مسوولان دستگاه‌های امنیتی و حکومتی درصدد هستند تا اوضاع بلوچستان را بعد از حدود یک سال از جمعه‌های خونین زاهدان و خاش و اعتراضات گسترده مردمی، عادی نشان دهند اما یقینا شرایط بسیار بحرانی‌تر از آن چیزی است که حاکمیت بتواند با یک دیدار رهبر جمهوری اسلامی با برخی از عوامل بومی خود و خانواده‌های آسیب‌دیدگان، مساله را حل شده نمایش دهد.»

بر اساس گزارش این پایگاه خبری محلی، در جریان سرکوب اعتراضات سال گذشته زاهدان و خاش در روز‌های هشتم مهر و ۱۳ آبان، موسوم به جمعه خونین زاهدان و جمعه خونین خاش، دست‌کم ۱۲۳ شهروند اعم از زنان و کودکان کشته شدند.

حال‌وش نوشت که این افراد «با شلیک مستقیم گلوله‌های جنگی و دو‌زمانه نیروهای نظامی و امنیتی که اکثرا به سر و سینه قربانیان اصابت کرده بود» جان خود را از دست دادند.

در این مدت، مولوی عبدالحمید اسماعیل‌زهی، امام جمعه اهل سنت زاهدان بارها خواستار پیگیری پرونده این کشتارها و محاکمه آمران و عاملان شده است.

حال‌وش نوشت که به باور اکثر مردم بلوچستان و فعالان سیاسی، حاکمیت قصد دارد تحت عنوان «دیدار برخی از مردم استان و خانواده‌های کشته‌شدگان با رهبری» علاوه بر ایجاد «جو انشقاق و اختلاف بین مردم بلوچ»، جایگاه مردمی و دادخواهی مسجد مکی و مولانا عبدالحمید را که «صدای دادخواهی همه مردم ایران بوده» تضعیف کند.

این ارزیابی حال‌وش در حالی است که با نزدیک شدن به سالگرد شروع خیزش سراسری علیه جمهوری اسلامی که با قتل حکومتی ژینا (مهسا) امینی به راه افتاد، حکومت فشارها علیه خانواده‌های دادخواه را افزایش داده است.

در ادامه فشار حکومت بر خانواده‌های دادخواه، صفا عائلی، دایی ژینا بازداشت شده است.

از سوی دیگر ایران‌اینترنشنال مرجع اصلی پیگیری اخبار اعتراض‌ها در ایران برای شهروندان است.

گروه مطالعات و افکارسنجی ایرانیان (گمان) به منظور بررسی موضوع «نگرش ایرانیان به رسانه‌ها در ١٤٠٢» از ۳۸‌هزار و ۴۴۵ پاسخ‌دهنده «داخل ایران» نظرسنجی کرده است.

این نظرسنجی ۱۰ روزه در تیر امسال و از افراد باسواد بالای ۱۹ سال ساکن ایران انجام شده که ۹۰ درصد از جمعیت بزرگسال کشور را شامل می‌شوند.

در این نظرسنجی شاخص‌هایی چون «پرمخاطب‌ترین رسانه»، «مورد اعتمادترین رسانه» و «رسانه اصلی برای پیگیری اخبار اعتراضات» بررسی شده است.

گروه مطالعات افکارسنجی ایرانیان یا همان «گمان» موسسه‌ای زیر نظر عمار ملکی در هلند است که به گفته گردانندگانش می‌کوشد تا بخش‌هایی از نگرش ایرانیان را در حوزه‌های اجتماعی و سیاسی اندازه‌گیری کند که در «شرایط جاری کشور» امکان بیان و علنی شدن ندارند.

پربیننده‌ترین‌ تلویزیون‌ها

بر اساس نتایج این نظرسنجی، ایران‌اینترنشنال با اقبالی ٥٤ درصدی در صدر منابع خبری ایرانیان برای دریافت اطلاعات و اخبار قرار دارد.

پس از آن تلویزیون «من‌و‌تو» با ٤٢ درصد، «بی‌بی‌سی فارسی» با ٣٧ درصد و تلویزیون «صدای آمریکا» با ۳۴ درصد بیننده، در رتبه‌های بعدی قرار می‌گیرند.

در این بخش همچنین ۴۸ درصد از شرکت‌کنندگان در نظرسنجی گفته‌اند که «هیچ‌وقت» بیننده یا شنونده برنامه‌های صداوسیمای جمهوری اسلامی نیستند.

پربیننده‌ترین پلتفرم‌ها

نتایج نظرسنجی گمان همچنین نشان می‌دهند که به صورت کلی، ۶۸ درصد از ایرانیان، اطلاعات و اخبار ایران و جهان را از طریق شبکه‌های اجتماعی دریافت می‌کنند.

تلویزیون‌های ماهواره‌ای با ۳۵ درصد و اخبار رادیوهای خارج از کشور با هشت درصد از دیگر منابع خبری شرکت‌کنندگان در نظرسنجی بوده است.

از سوی دیگر، ۴۷ درصد از ایرانیان گفته‌اند «هیچ‌وقت» اخبار تلویزیونی صداوسیما منبع خبری آنان نبوده است.

محبوب‌ترین پیام‌رسان و شبکه اجتماعی

بررسی این موسسه درباره میزان استفاده از پیام‌رسان‌ها و شبکه‌های اجتماعی مختلف در ایران نیز نشان می‌دهد اینستاگرام با ۶۵ درصد در صدر قرار دارد و پس از آن واتس‌اپ با ۴۶ درصد، تلگرام با ۴۳ درصد و یوتیوب با ۱۷ درصد هستند.

سهم شبکه اجتماعی اکس یا همان توییتر سابق نیز از این شاخص، هشت درصد است.

معتمدترین تلویزیون‌ها

همچنین ۵۰ درصد شرکت‌کنندگان در این نظرسنجی، در پاسخ به سوالی درباره «میزان اعتماد» به رسانه‌ها گفته‌اند که به ایران‌اینترنشنال اعتماد دارند.

در رتبه‌های بعدی هم من‌وتو با ۴۴ درصد، صدای آمریکا با ۴۲ درصد، رادیو فردا با ۴۰ درصد و بی‌بی‌سی فارسی با ۳۴ درصد قرار می‌گیرند.

در همین شاخص، ۵۹ درصد از ایرانیان گفته‌اند به صداوسیمای جمهوری اسلامی «اصلا اعتماد ندارند».

مورد اعتمادترین رسانه در خیزش انقلابی

شاخص دیگری که این نظرسنجی بررسی کرده، پیگیری اخبار مربوط به خیزش انقلابی ایرانیان از سوی رسانه‌های مختلف است که ۵۷ درصد شرکت‌کنندگان در پاسخ گفته‌اند در این زمینه ایران‌اینترنشنال مرجع خبری آنان بوده است.

در رتبه‌های بعدی هم من‌وتو با ۳۰ درصد، بی‌بی‌سی فارسی با ۲۶ درصد و صدای آمریکا با ۲۰ درصد قرار دارند.

محبوب‌ترین برنامه رسانه‌های تصویری

موسسه گمان از شرکت‌کنندگان در این نظرسنجی درباره «محبوب‌ترین برنامه رسانه‌های تصویری» هم پرسیده است که «چشم‌انداز با سیما ثابت»، فیلم‌های مستند، «۲۴ با فرداد فرحزاد»، «حرف آخر با پوریا زراعتی» و «تیتر اول با نیوشا صارمی» رتبه‌های اول تا پنجم تلویزیون ایران‌اینترنشنال را به خود اختصاص داده‌اند.

در میان برنامه‌های صداوسیما هم فیلم و سریال، برنامه‌های ورزشی و طنز پربیننده‌ترین‌ها و «برنامه‌های مذهبی» با حدود پنج درصد مخاطب، غیرمحبوب‌ترین‌ها هستند.

ایرانیان داخل کشور از همه ۳۱ استان و مناطق شهری و روستایی در این نظرسنجی آنلاین شرکت کرده‌اند و جمعیت آماری هدف آن، افراد بالای ۱۹ سال باسواد ساکن ایران بوده‌اند.

جدول‌های توزیع متغیرهای جمعیتی در نمونه متوازن‌شده نشان می‌دهند حدود ۲۰ درصد از شرکت‌کنندگان در نظرسنجی بین ۲۰ تا ۲۹ سال، حدود ۵۴ درصد بین ۳۰ تا ۴۹ سال و حدود ۲۶ درصد هم ۵۰ سال یا بیشتر داشته‌اند.

وب‌سایت ch aviation که اخبار خطوط هوانوردی جهان را رصد می‌کند گزارش داد که ماهان ایر این ایرباس را که ۲۸/۵ سال سن دارد و قبلا متعلق به نیروهای نظامی فرانسه بوده، از طریق اندونزی به ایران وارد کرده است.

این هواپیما اوایل ماه اوت سال جاری میلادی (برابر با اواسط مرداد) وارد فرودگاه مهرآباد شده اما هنوز در پروازها به کار گرفته نشده است.

بر اساس گزارش ch aviation، این جت دهمین ایرباس ای۳۴۰ است که ناوگان هوایی ماهان ایر در اختیار می‌گیرد و آن را به دومین اپراتور بزرگ جهانی استفاده کننده از این نوع ایرباس پس از لوفت‌هانزا تبدیل می‌کند.

موسسه خیریه «مولی‌الموحدین علی‌ ابن‌ ابیطالب استان کرمان» مالک شرکت ماهان است. حسین مرعشی، عضو حزب کارگزاران سازندگی و از نزدیکان اکبر هاشمی رفسنجانی، ‌این شرکت را تاسیس کرده است.

شرکت هواپیمایی ماهان در ظاهر مالکیت خصوصی دارد اما به دلیل ارتباط نزدیکش با نیروی قدس سپاه پاسداران، در فهرست شرکت‌های تحریم شده از سوی غرب قرار گرفته است.

آمریکا در سال ۲۰۱۱ میلادی شرکت ماهان را به اتهام «کمک به سپاه پاسداران در انتقال مخفیانه سلاح و نیرو به مناطق مختلف از جمله سوریه» تحریم کرد.

خرداد ماه سال ۱۳۹۹، امیر اسداللهی، ‌یک خلبان شرکت ماهان، ‌خاطره‌ای از بازرسی هواپیمای این شرکت در بغداد هنگام سفر قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین سپاه قدس به سوریه همراه با «بار ممنوعه» روایت کرد.

او ‌ گفت سلیمانی هنگام بازرسی این هواپیما در فرودگاه بغداد لباس مهندس پرواز پوشیده و در کابین خلبان مخفی شده است.

بر اساس اظهارات این خلبان، هواپیمای او در سال ۹۲ قاسم سلیمانی را همراه ‌۲۰۰ مسافر و هفت تن «بار ممنوعه» به سمت دمشق حمل می‌کرده که در فرودگاه بغداد از او خواسته شده فرود بیاید.

در این روایت ادعا شده است ‌تعدادی از نیروهای آمریکایی و عراقی داخل هواپیما را بازرسی می‌کنند که هنگام بازرسی بارها، خلبان به یکی از نیروها به دلار رشوه می‌دهد و او هم از بازرسی منصرف می‌شود.

این خاطره در وب‌سایت باشگاه خبرنگاران جوان منتشر شده است.

درباره خرید ایرباس توسط ماهان ایر اما اواسط خرداد امسال، منابع اطلاعاتی هلند این معامله را گزارش کرده و فاش کرده بودند هواپیماهای فروخته شده به ماهان ایر متعلق به نیروی هوافضای ارتش فرانسه است.

بهمن سال گذشته نیز روزنامه اعتماد از خرید چهار فروند هواپیمای ایرباس ای۳۴۰ از سوی شرکت هواپیمایی ماهان خبر داد و نوشت که این شرکت درباره مبلغ خرید این هواپیماها توضیحی نداده که «البته با توجه به وضع تحریم‌های شدید بر صنعت هوانوردی ایران، این موضوع چندان هم عجیب نیست».

همان زمان و در حالی که سازمان هواپیمایی جمهوری اسلامی از ورود چهار هواپیمای ایرباس به ایران خبر داد، رسانه‌های هوانوردی نوشتند این هواپیماها که به شکل «مرموز» ناپدید شده‌ بودند، از هواپیماهای از رده خارج خطوط هوایی ترکیه در سال ۲۰۱۹ بوده‌اند که پس از چند بار تغییر مجوز پروازی به تهران رسیده‌اند.

درباره شیوه خریداری این هواپیماها که عمدتا فرسوده و از رده خارج شده هستند نیز اعتماد به نقل از یک منبع آگاه نوشته بود به دلیل تحریم‌ها، مذاکرات خرید هواپیماها به‌طور مستقیم با طرف‌های ایرانی انجام نمی‌شود.

با این‌ حال در سال‌های گذشته برخی شرکت‌های اروپایی و آمریکایی به دلیل فروش هواپیما به ماهان ایر «تحریم» و از دریافت امتیازات تجاری دولت‌های متبوع خود محروم شده‌اند.

پاتل روز سه‌شنبه ۱۴ شهریور در جریان یک نشست خبری در پاسخ به سوالی درباره گزارش اخیر آژانس گفت که هنوز این گزارش رسما علنی نشده و درباره آن اظهارنظر نمی‌کند.

او با این حال تاکید کرد: «همان‌طور که قبلا از ما شنیده‌اید، متذکر می‌شوم که ما به صراحت گفته‌ایم تولید اورانیوم غنی‌شده تا ۶۰ درصد ایران هیچ هدف صلح‌آمیز معتبری ندارد.»

این مقام وزارت امور خارجه آمریکا افزود: «هیچ کشور دیگری در جهان امروز از اورانیوم غنی‌شده تا ۶۰ درصد برای اهداف [غیرتسلیحاتی] خود استفاده نمی‌کند.»

پاتل گفت که هنوز خبر دیگری درباره گفت‌وگوهای هسته‌ای میان تهران و قدرت‌های جهانی ندارد.

گفت‌وگوها میان ایران و قدرت‌های جهانی با وجود برگزاری چندین دور مذاکرات، هنوز به نتیجه‌ای نرسیده و رسانه‌ها به نقل از تحلیلگران گزارش داده‌اند آمریکا اکنون به دنبال توافقی کوچک‌تر از توافق احیای برجام است.

پیشتر روزنامه وال‌استریت ژورنال نوشت که ایران سرعت انباشت اورانیوم غنی شده تقریبا با درجه غنی‌سازی تسلیحاتی (۶۰‌ درصدی) را به میزان قابل توجهی کاهش داده است.

بر اساس این گزارش، جمهوری اسلامی همچنین بخشی از ذخایر خود را رقیق کرده است.

از سوی دیگر هفته گذشته خبرگزاری بلومبرگ نوشت که بر اساس توافق غیر‌رسمی بین جمهوری اسلامی و آمریکا و کاهش محدودیت برای چین، صادرات نفت ایران به چین به بالاترین میزان در دهه گذشته رسیده و در مقابل، سرعت غنی‌سازی جمهوری اسلامی کاهش یافته است.

خبرگزاری بلومبرگ نوشت که هدف مقامات دولت جو بایدن از این اقدام کاهش بهای نفت است و کمک به انتخاب دوباره بایدن به عنوان رییس‌جمهوری در انتخابات پیش رو در آمریکا.

آژانس بین‌المللی انرژی اتمی نیز در گزارش تازه خود که نسخه‌ای از آن به دست رسانه‌ها رسیده، با وجود تایید کاهش ذخایر اورانیوم غنی‌شده در ایران، از همکاری نکردن تهران به‌ویژه در مورد نصب مجدد دوربین‌های نظارتی در مراکز مورد نظر آژانس ابراز تاسف کرده است.

همچنین یک دیپلمات به خبرگزاری فرانسه گفت که دلیل این کاهش «فنی» بوده است.

پاتل در نشست خبری خود درباره توافق آزادسازی گروگان‌های آمریکایی از ایران نیز گفت که واشینگتن از طریق سوئیس، به نظارت دقیق بر وضعیت جسمی پنج زندانی خود در ایران ادامه می‌دهد.

او افزود فرایند آزادسازی آنها در حال انجام است و انتقال از زندان به حبس خانگی یک «گام مثبت» است.

از گزارش‌های منتشر شده در هفته‌های گذشته چنین برمی‌آید که چند هفته پیش ایران و آمریکا توافق کرده‌اند در ازای آزادسازی مشروط شش میلیارد پول بلوکه‌شده جمهوری اسلامی در کره جنوبی، پنج زندانی آمریکایی از ایران آزاد شوند.