نوار غزه و نیم قرن تنش؛ درگیریها بین اسرائیل و فلسطین از کجا آغاز شد؟ | ایران اینترنشنال
نوار غزه و نیم قرن تنش؛ درگیریها بین اسرائیل و فلسطین از کجا آغاز شد؟
نیم قرن پس از حمله غافلگیر کننده کشورهای عربی به اسرائیل و شکلگیری جنگ اکتبر ۱۹۷۳، بار دیگر این کشور هدف حملهای مرگبار قرار گرفت؛ اینبار از سوی گروه شبهنظامی فلسطینی حماس.
جنگجویان حماس روز شنبه ۱۵ مهر برابر با هفت اکتبر، با ورود به مناطق اسرائیلینشین نزدیک نوار غزه، صدها نفر از ساکنان این مناطق را کشتند و دهها تن دیگر را به اسارت گرفتند و با خود بردند.
این یورش یادآور حمله روز ششم اکتبر سال ۱۹۷۳ به اسرائیل از سوی همسایگان عربش شد. حملهای در «یوم کیپور» که مقدسترین روز در تقویم یهودیان به شمار میرود.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل در روزهای گذشته اعلام کرد که اسرائیل در حال جنگ است و فلسطینیان بهای سنگینی را خواهند پرداخت. تهدیدی که با حملات متقابل این کشور به مواضع حماس همراه شد.
در روز چهارم از این جنگ، گاردین، بیبیسی و سیانان در گزارشهایی به تحلیل دلایل بروز حمله حماس و همچنین عواقب آن پرداختند.
حماس چگونه شکل گرفت؟
سیانان در گزارش خود به تاریخچه حماس و شکلگیری آن در سال ۱۹۸۷ بهعنوان یک سازمان اسلامگرای دارای شاخه نظامی پرداخت. این سازمان از دل اخوانالمسلمین که یک گروه اسلامگرای سنی بود، ظهور کرد.
حماس مانند اکثر جناحها و احزاب سیاسی فلسطینی، اصرار دارد که اسرائیل یک «قدرت اشغالگر» است و تلاش میکند سرزمینهای فلسطینی را آزاد کند.
این سازمان، اسرائیل را کشوری نامشروع میداند و خواستار از بین رفتن آن است.
گاردین نیز در گزارشی مشابه، حماس را یک گروه شبهنظامی فلسطینی توصیف کرد که بر نوار غزه حکومت میکند، به نابودی اسرائیل سوگند خورده و میخواهد یک دولت اسلامی را جایگزین آن کند.
بر اساس این گزارش، حماس از زمان به قدرت رسیدن در غزه در سال ۲۰۰۷، چندین جنگ با اسرائیل داشته و به گروههای دیگر نیز اجازه شلیک هزاران موشک به اسرائیل و انجام حملات مرگبار دیگر داده است.
اسرائیل نیز بارها از هوا به حماس حمله کرده و از سال ۲۰۰۷ همراه با مصر، نوار غزه را به دلایل امنیتی محاصره کرده است.
سیانان اما در گزارش خود به رویکرد گروه حماس پرداخته و یادآور شد برخلاف برخی دیگر از گروههای فلسطینی، این گروه از تعامل با اسرائیل خودداری میکند.
بر اساس این گزارش، حماس در سال ۱۹۹۳ با پیوستن به پیمان اسلو مخالفت کرد.
اسلو پیمان صلح بین اسرائیل و سازمان آزادیبخش فلسطین (ساف) بود که باعث شد ساف از مقاومت مسلحانه علیه اسرائیل در ازای وعده تشکیل کشور مستقل فلسطینی در کنار اسرائیل دست بکشد.
این توافق همچنین باعث ایجاد تشکیلات خودگردان فلسطین در کرانه باختری اشغالی از سوی اسرائیل شد.
طبق گزارش بیبیسی، حماس و در بعضی موارد شاخه نظامی آن، از سوی اسرائیل، آمریکا، اتحادیه اروپا و بریتانیا و همچنین سایر قدرتها بهعنوان یک گروه تروریستی شناخته شده است.
از سوی دیگر حماس از سوی جمهوری اسلامی حمایت میشود. حکومت ایران به این گروه شبهنظامی کمک مالی میکند و سلاح در اختیارش قرار میدهد.
نوار غزه کجاست؟
نوار غزه سرزمینی به طول ۴۱ کیلومتر و عرض ۱۰ کیلومتر بین اسرائیل، مصر و دریای مدیترانه است که حدود دو میلیون و ۳۰۰ هزار نفر در آن زندگی میکنند. این منطقه از نظر جمعیت، یکی از پرتراکمترین نقاط جهان محسوب میشود و از آن به عنوان بزرگترین زندان سر باز جهان یاد میکنند.
بیبیسی در گزارش خود نوشت اسرائیل، حریم هوایی و خط ساحلی غزه را کنترل و ورود و خروج کالاها را از طریق گذرگاههای مرزی آن محدود میکند.
مصر نیز در اقدامی مشابه، عبور و مرور را از طریق مرز خود با غزه کنترل میکند.
به گفته سازمان ملل، حدود ۸۰ درصد از جمعیت غزه به کمکهای بینالمللی وابسته هستند و حدود یک میلیون نفر به کمکهای غذایی روزانه تکیه دارند.
پیشینه درگیریها بین فلسطین و اسرائیل؛ چرا حماس حمله کرد؟
بیبیسی در ادامه نوشت که کرانه باختری و غزه بهعنوان سرزمینهای فلسطینی شناخته میشوند.
اسرائیل در سال ۱۹۴۸ بهعنوان یک کشور مستقل در عرصه بینالملل اعلام حضور کرد؛ اگرچه کسانی که حق موجودیت اسرائیل را به رسمیت نمیشناسند، هنوز از گستره این سرزمین بهعنوان فلسطین نام میبرند.
با این حال خود فلسطینیها از نام «فلسطین» برای کرانه باختری، غزه و بیتالمقدس شرقی استفاده میکنند.
بنا بر گزارش سیانان، هنوز دلایل دقیق حمله جدید حماس به مواضع اسرائیل در روز شنبه مشخص نیست؛ هر چند از ماهها پیش بین سربازان اسرائیلی، شهرکنشینان و فلسطینیها در کرانه باختری، خشونت فزایندهای در جریان بوده است.
شهرکنشینان مسلح اسرائیلی به روستاهای فلسطینی و در مقابل، ستیزهجویان در کرانه باختری به سربازان و شهرکنشینان اسرائیلی حمله میکردند. همزمان ارتش اسرائیل نیز به شهرهای فلسطینی حملاتی مکرر داشته است.
پسزمینه طولانیتر این درگیری اما محاصره ۱۶ ساله غزه از سوی اسرائیل و مصر است که تقریبا اقتصاد داخلی نوار غزه را نابود و زندگی ساکنان آن را از آن زمان تاکنون دشوار کرده است.
از سوی دیگر فشار ملیگرایان مذهبی افراطی بهعنوان بخشی از دولت ائتلاف راست اسرائیل در زمینهسازی برای این حملات نقش داشته است چرا که آنها بارها خواستار الحاق سرزمین فلسطین به اسرائیل شده بودند.
همچنین گمانهزنیهایی وجود دارد مبنی بر این که جمهوری اسلامی از حماس بهعنوان ابزاری برای بر هم زدن روند عادیسازی روابط عربستان سعودی و اسرائیل استفاده کرده است. اگرچه علی خامنهای و همچنین سفیر جمهوری اسلامی در سازمان ملل، دخالت تهران را در بروز این جنگ رد کردهاند.
از سوی دیگر گاردین در گزارش خود سال ۲۰۲۳ را «مرگبارترین سال ثبت شده برای فلسطینیان در کرانه باختری» از سوی اسرائیل خواند که میتواند انگیزه حماس را برای حمله به اسرائیل نشان دهد.
همچنین ممکن است حماس به دنبال کسب یک پیروزی تبلیغاتی بزرگ علیه اسرائیل برای افزایش محبوبیت خود در میان فلسطینیان عادی بوده باشد.
بنا بر گمانهزنیها، حماس با هدف تحت فشار قرار دادن اسرائیل برای آزاد کردن حدود چهار هزار و ۵۰۰ فلسطینی که در زندانهای اسرائیل نگهداری میشوند، بسیاری از اسرائیلیها را به اسارت گرفته است.
جمهوری اسلامی و حماس سرسختانه با چشمانداز رو به رشد توافق صلح تاریخی بین اسرائیل و عربستان سعودی مخالف هستند. در نتیجه، واکنش نظامی اسرائیل و بروز حملات گسترده در جهان عرب، این صلح را به خطر خواهد انداخت.
چرا این حمله اسرائیل را غافلگیر کرد؟
جرمی بوون، از سردبیران بیبیسی، این حمله را «بلندپروازانهترین» عملیاتی خواند که حماس تاکنون از غزه انجام داده است.
در این حملات، شبهنظامیان حماس حصاری را که غزه با آن از اسرائیل جدا میشود، در چندین مکان شکستند.
از سوی دیگر به نوشته گاردین، حمله حماس نشان دهنده «شکست بزرگ» سرویس اطلاعات اسرائیل است و احتمالا پیامدهایی طولانیمدت خواهد داشت.
فرانک گاردنر، خبرنگار امنیتی بیبیسی نیز گفته است با وجود تلاشهای مشترک سازمان اطلاعات و امنیت داخلی اسرائیل (شین بت)، موساد، سازمان جاسوسی خارجی و تمام داراییهای نیروهای دفاعی اسرائیل، «شگفتآور» است که هیچکس این اتفاق را ندیده یا در صورت وجود هشدار، هیچ اقدامی برای مقابله با آن صورت نگرفته است.
اسرائیل گستردهترین سرویس اطلاعاتی در خاورمیانه را دارد؛ سرویسی شامل مخبران و عواملی نفوذی داخل گروههای شبهنظامی فلسطین، لبنان، سوریه و جاهای دیگر.
ارتش این کشور روی زمین و در امتداد حصار مرزی بین غزه و اسرائیل، مجهز به دوربینها، حسگرهای حرکت زمینی و گشتهای منظم نظامی است. همچنین حصار مرزی سیم خاردار یک «مانع هوشمند» برای جلوگیری از نفوذ و انجام چنین حملاتی است. اما با این حال ستیزهجویان حماس به سادگی با بولدوزر از آن عبور کردند.
آیا حماس حمایت مردم عادی غزه را دارد؟
به گزارش گاردین، بسیاری از مردم غزه فقط میخواهند بدون محاصره، جنگ و درگیریهای مکرر به زندگی خود ادامه دهند. آنها از محدودیتهای تحمیل شده و وحشتی که حماس بر زندگیشان حاکم کرده است، ناراحت هستند.
با این حال فقدان امید، فلاکت و بدبختی که مشخصه زندگی در غزه است، برخی را به سمت دست گرفتن سلاح سوق داده است. این افراد، اقدام ستیزهجویانه را تنها راه اثبات خود و مبارزه برای داشتن آیندهای بهتر میدانند.
میزان حمایت مردمی از حماس اما پس از آخرین انتخابات غزه در سال ۲۰۰۶ مورد آزمایش و پرسوجو قرار نگرفته است.
چه چشماندازی از جنگ کنونی پیش روست؟
به گزارش سیانان، حماس حدود ۱۰۰ اسرائیلی یا بیشتر را به اسارت گرفته است و حضور آنها در غزه، بدون شک هر گونه عملیات نظامی را از سوی اسرائیل پیچیدهتر خواهد کرد.
شاخه مسلح این گروه شبهنظامی اعلام کرده است در صورتی که اسرائیل بدون هشدار مردم غزه را هدف قرار دهد، کشتار گروگانهای غیرنظامی را آغاز خواهد کرد.
این هشدار پس از آن صورت گرفت که ارتش اسرائیل اعلام کرد قصد دارد کنترل نوار غزه را به دست گیرد.
یکی از سخنگویان ارتش اسرائیل گفت که هدف حملات این کشور «پایان دادن به غزه» و «کنترل کل منطقه» است.
در مقابل بیبیسی به نقل از محمد ضیف، فرمانده شبهنظامیان حماس نوشت که او از فلسطینیها و دیگر شهروندان عرب خواسته است تا به عملیات شبهنظامیان برای «نفوذ به سرزمینهای اشغالی» (اسرائیل) بپیوندند.
اکنون سوال بزرگ این است که آیا فلسطینیان کرانه باختری، قدس شرقی یا سایر مناطق به درخواست او توجه خواهند کرد یا نه؟
به اعتقاد سیانان، بدترین سناریو این است که حزبالله بهعنوان گروه شبهنظامی قدرتمند لبنان، وارد این جنگ شود.
پس از حمله مرگبار حماس به اسرائیل و شعلهور شدن جنگ میان دو طرف، برخی رسانهها به بررسی نقش و مواضع روسیه در این بحران پرداختند. شماری از ناظران معتقدند مناقشه اسرائیل و حماس با منحرف کردن افکار عمومی و بردن توجه دولتهای غربی از اوکراین به اسرائیل، منافع مسکو را تامین میکند.
پولیتیکو گزارش داد حملات حماس دقیقا در سالروز تولد ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه رخ داد و میتوان آن را هدیه غیرمنتظرهای برای پوتین دانست.
بنا بر این گزارش، روسیه همواره کوشیده است با بحرانآفرینی برای غرب، توجهات را از جنگ اوکراین منحرف کند. افزایش تنشها، لفاظیها و درگیریهای نظامی در آفریقا، قفقاز، کوزوو و حال اسرائیل، فشار زیادی به آمریکا و اروپا وارد کرده است.
پولیتیکو نوشت روسیه این بحرانها را ایجاد نکرده اما با سیاستهای خود باعث شعلهورتر شدن آتش این منازعات شده است.
این در حالی است که تحلیلگران حامی روسیه معتقدند جنگ اسرائیل به نفع روسیه خواهد بود و به زودی منابع مالی غرب برای کمک به اوکراین به پایان خواهد رسید.
یک دیپلمات اتحادیه اروپا نیز گفت جنگ اسرائیل و حماس موجب متمرکز شدن آمریکا بر روی اسرائیل میشود و این «بهترین هدیه تولد» برای پوتین است.
او ابراز امیدواری کرد این جنگ تاثیری بر حمایت غرب از اوکراین در جنگ با سوریه نداشته باشد.
این دیپلمات اما اذعان داشت همه چیز به میزان طولانی شدن مناقشه حماس و اسرائیل بستگی دارد.
نیوزویک نیز در گزارشی نوشت هیچ مدرکی مبنی بر دخالت مستقیم مسکو در حملات حماس وجود ندارد.
این در حالی است که تعدادی از حسابهای طرفدار اوکراین در شبکه اجتماعی ایکس میگویند گروه مزدوران واگنر ممکن است در آموزش شبهنظامیان حماس دست داشته باشد.
گروهی دیگر نیز معتقدند تنها روسیه میتوانسته نحوه استفاده از پهپادها را برای هدف قرار دادن مواضع اسرائیل به نیروهای حماس آموزش دهد.
بسیاری هم به روابط نزدیک مسکو و تهران میپردازند و باور دارند با توجه به حمایتهای همیشگی جمهوری اسلامی از حماس، ارتباط روسیه و این گروه شبهنظامی فلسطینی دور از ذهن نیست.
روسیه اما همواره روابط خوبی با حماس داشته است. در ماه مارس سال جاری میلادی، هیاتی بلندپایه از حماس برای دیدار و مذاکره با مقامات روسیه به مسکو سفر کردند.
رهبران حماس در ماه می و سپتامبر ۲۰۲۲ هم به روسیه سفر کرده بودند.
اما اولگ ایگناتوف، تحلیلگر ارشد اندیشکده گروه بحران گفت این «روابط دیپلماتیک» را نباید با حمایت مستقیم روسیه از حملات حماس مساوی دانست.
هانا نوت، کارشناس سیاستهای روسیه در خاورمیانه نیز در مصاحبه با رادیو اروپای آزاد بر نظر ایگناتوف صحه گذاشت.
به عقیده نوت، هر چند برخی گزارشها حاکی از آن است که در طول سالهای گذشته بعضی تسلیحات ساخت روسیه در اختیار شبهنظامیان حماس قرار گرفته است اما احتمالا این سلاحها از طریق ایران به دست این گروه رسیده.
این گمانهزنیها اما در حالی است که علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی روز سهشنبه ۱۸ مهر نقش تهران را در حملات مرگبار شبهنظامیان حماس به اسرائیل تکذیب کرد.
نوت گفت به هیچ مدرکی دال بر ارسال محمولههای بزرگ اسلحه و آموزش شبهنظامیان حماس از سوی روسیه برنخورده است.
این کارشناس اما تایید کرد مناقشه اسرائیل و حماس به نفع سیاستهای مسکو در منطقه خواهد بود.
او اضافه کرد هر گونه مانع بر سر راه عادیسازی روابط میان عربستان سعودی و اسرائیل نیز از سوی مسکو مورد استقبال قرار میگیرد زیرا عادیسازی اساسا پروژهای در راستای منافع آمریکا در منطقه است.
واشینگتنپست نیز نوشت مسکو تنها به ابراز نگرانی در مورد درگیریهای خونین میان اسرائیل و حماس بسنده کرده و حملات حماس را علیه اسرائیل محکوم نکرده است.
تاکنون صدها نفر در جریان حمله حماس به اسرائیل و سپس حمله اسرائیل به نوار غزه جان خود را از دست دادهاند. این در حالی است که درگیریها میان دو طرف همچنان ادامه دارد.
حمله گسترده حماس به اسرائیل همچنین منجر به کشته یا مفقود شدن شهروندان خارجی زیادی در این کشور شده است. بر اساس گزارشها، تعدادی از شهروندان غیراسرائیلی نیز هماکنون در اسارت شبهنظامیان این گروه در نوار غزه هستند.
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، با عقبنشینی از مواضع پیشین، نقش تهران در حملات مرگبار شبهنظامیان حماس علیه اسرائیل را تکذیب کرد. اظهارات او تنها ساعاتی پس از هشدار آمریکا به جمهوری اسلامی مبنی بر دخالت نکردن در جنگ حماس و اسرائیل مطرح شدند.
رهبر جمهوری اسلامی صبح سهشنبه ۱۸ مهر در مراسم مشترک دانشآموختگی دانشجویان دانشگاههای افسری نیروهای مسلح، تهاجم حماس به اسرائیل را به یک «زلزله ویرانگر» تشبیه کرد و گفت که اسرائیل «هم از لحاظ نظامی هم از لحاظ اطلاعاتی، یک شکست غیر قابل ترمیم» خورده است.
او همچنین تاکید کرد کسانی که معتقدند حملات حماس «کار غیرفلسطینیها است، دچار محاسبه غلط شدهاند».
خامنهای نقش تهران در حملات حماس را رد کرد اما در عین حال گفت: «ما پیشانی و بازوی طراحان مدبر و هوشمند و جوانان فلسطینی را میبوسیم.»
این اظهارات خامنهای در حالی مطرح شدند که چارلز کیو براون، رییس ستاد کل نیروهای مسلح آمریکا روز ۱۷ مهر به ایران هشدار داد از دخالت در مناقشه حماس و اسرائیل پرهیز کند.
همزمان گزارشها از ادامه درگیریها میان حماس و اسرائیل حکایت دارند. تایمز اسرائیل نوشت ارتش این کشور کنترل کامل مرز اسرائیل با نوار غزه را به دست گرفته است.
پیش از این واشینگتنپست در گزارشی به نقل از مقامهای امنیتی غربی و خاورمیانهای نوشت حمله به اسرائیل با «حمایت عمده» جمهوری اسلامی که شامل «آموزش نظامی و کمک لجستیکی و همچنین دهها میلیون دلار برای تسلیحات» میشود، از یک سال پیش طراحی شده.
روز دوشنبه ۱۷ مهر نیز والاستریت ژورنال گزارش داد سپاه پاسداران، حماس و حزبالله از ماه میلادی اوت جلسههای متعددی را برای برنامهریزی حمله به اسرائیل در بیروت، پایتخت لبنان ترتیب دادند که در برخی از آنها اسماعیل قاآنی، فرمانده نیروی قدس سپاه و حسن نصرالله، دبیرکل حزبالله نیز حضور داشتند.
خامنهای اما اسرائیل را مقصر حملات حماس معرفی کرد و گفت اقدام «شجاعانه» و «فداکارانه» فلسطینیها پاسخی به جنایات اسرائیل بود که «سالها ادامه داشت و در ماههای اخیر شدت آن افزایش پیدا کرده بود».
او افزود: «وقتی ظلم و جنایت از حد گذشت، وقتی درندهخویی به نهایت رسید، باید منتظر طوفان بود.»
اشاره رهبر جمهوری اسلامی احتمالا به «طوفان الاقصی» است که به نام عملیات نظامی حماس علیه اسرائیل اشاره دارد.
رهبر جمهوری اسلامی همچنین اسرائیل را به مظلومنمایی متهم کرد و گفت این کشور با مظلومنمایی در پی آن است که «جنایات خودش را توجیه کند».
او به اسرائیل هشدار داد «قتل عام و کشتار دسته جمعی مردم غزه بلای بزرگتری را بر سر آنها خواهد آورد».
ابراهیم رئیسی، رییس دولت جمهوری اسلامی هم روز سهشنبه ۱۸ مهر درباره حمله حماس به اسرائیل گفت: «ایستادگی و مقاومت فلسطین در عملیات غرورآفرین اخیر مثال زدنی است.»
او افزود: «رشادت، شجاعت، ایستادگی، مقاومت، ابتکار عمل و خلاقیت مجاهدین فلسطینی را تبریک میگویم.»
ساعاتی پس از شروع حمله گسترده و هماهنگ حماس به اسرائیل در روز شنبه ۱۵ مهر، نگاهها به سوی تهران چرخید و گمانهزنیها درباره نقش جمهوری اسلامی در برنامهریزی این هجوم آغاز شد.
جمهوری اسلامی که در دهههای گذشته اعلام کرده به دنبال نابودی اسرائیل است، در چند ماه اخیر به لفاظیهای خود علیه تلآویو شدت بخشیده است.
جان کربی، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید، روز ۱۷ مهر به شبکه اماسانبیسی گفت با وجود اینکه ایالات متحده هیچ اطلاعات یا مدرکی دال بر مشارکت مستقیم جمهوری اسلامی در حملات حماس به اسرائیل در دست ندارد اما تهران شریک جرم است.
او افزود جمهوری اسلامی مدتهاست از حماس و دیگر شبکههای تروریستی در سراسر منطقه حمایت میکند.
واشینگتنپست در گزارشی به نقل از مقامهای امنیتی غربی و خاورمیانهای گزارش داد حمله به اسرائیل با «حمایت عمده» جمهوری اسلامی که شامل «آموزش نظامی و کمک لجستیکی و همچنین دهها میلیون دلار برای تسلیحات» میشود، از یک سال پیش طراحی شده.
این گزارش که در پی گزارشی مشابه از والاستریت ژورنال منتشر شده، با اشاره به اعتراف مقامها در ایران به پرداخت «مبالغ هنگفت برای کمک» به شبهنظامیان، به نقل از یک مقام امنیتی غربی آمده: «اگر به کسی نحوه بهکارگیری سلاح را آموزش دهید، انتظار دارید در نهایت از آن استفاده کند.»
بیش از ۱۰ مقام امنیتی و تحلیلگر نظامی به واشینگتنپست گفتند حمله در چنین مقیاسی «بدون کمک قابلتوجه خارجی» برای شبهنظامیان فلسطینی «بسیار چالش برانگیز میبود».
به گفته مارک پلیمروپلاس، افسر ارشد سابق عملیات سیآیای که در نقشهای ضد تروریسم در خاورمیانه خدمت کرده، «میزان آموزش، تدارکات، ارتباطات، پرسنل و تسلیحات مورد نیاز ردپای عظیمی را ایجاد کرده» که هم آشکار کننده مداخله جمهوری اسلامی است و هم نقصان امنیتی اسرائیل را نشان میدهد.
ایران، شریک جرم حماس
در حالی که در پی حملات جدید حماس به اسرائیل انگشت اشاره به سمت جمهوری اسلامی گرفته شده، دولت آمریکا گفته است شواهدی در این زمینه در دست ندارد.
با این حال جان کربی، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید، روز دوشنبه به شبکه اماسانبیسی گفت با وجود اینکه ایالات متحده هیچ اطلاعات یا مدرکی دال بر مشارکت مستقیم ایران در حملات حماس به اسرائیل در دست ندارد، ایران شریک جرم است.
او افزود ایران مدتهاست که از حماس و دیگر شبکههای تروریستی در سراسر منطقه حمایت میکند.
دیوید مککورمیک، معاون پیشین وزیر خزانهداری آمریکا در امور بینالملل، در نامهای به باب کیسی، سناتور دموکرات پنسیلوانیا، از او خواست در تلاش برای فشار بر دولت بایدن به منظور مسدود کردن دسترسی جمهوری اسلامی به شش میلیارد دلار آزادشده، به او بپیوندد.
این نامه در واکنش به «حمله شرمآور تروریستهای حماس» و با اشاره به گزارش والاستریت ژورنال درباره نقش جمهوری اسلامی در حمله حماس نوشته شده.
جان بولتون، مشاور پیشین امنیت ملی آمریکا هم در توییتی نوشت: «آمریکاییها باید درک کنند که حماس تهدید بزرگی برای اسرائیل نیست. حمله روز شنبه در واقع حمله ایران به اسرائیل بود و از حماس به عنوان جانشین استفاده کرد. دولت بایدن باید شهامت داشته باشد و تهران را به درستی مقصر بداند.»
با این حال، یک مقام ارشد دفاعی آمریکا در واکنش به گزارش والاستریت ژورنال در ارتباط با نقش جمهوری اسلامی در حمله به اسرائیل گفت ایالات متحده در حال حاضر هیچ اطلاعاتی برای تایید ادعاهای خاص در مورد نقش ایران در حملات حماس به اسرائیل ندارد.
کربی هم کمی بعدتر دوباره گفت شواهد ملموس محکمی مبنی بر دست داشتن مستقیم ایران در حملات حماس به اسرائیل ندیدهایم و نمیتوان گزارش وال استریت ژورنال در مورد دخالت ویژه تهران در حمله حماس را تایید کرد.
جو بایدن، رییس جمهوری آمریکا اعلام کرد دستکم ۱۱ شهروند آمریکایی در میان کشتهشدگان حمله حماس به اسرائیل بودهاند. او همچنین اضافه کرد این احتمال وجود دارد که شهروندان آمریکایی در میان افرادی باشند که توسط حماس به گروگان گرفته شدهاند، با این حال در پی تایید این موضوع هستیم.
سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید هم اضافه کرد این امکان وجود دارد که آمریکاییهای بیشتری در اسرائیل کشته شده باشند.
اما ارتش اسرائیل روز سهشنبه ۱۸ مهر اعلام کرد کنترل کامل حصار مرزی این کشور با نوار غزه را به دست گرفته است. همزمان گزارشها از ادامه حملات اسرائیل به غزه حکایت دارند.
ریچارد هکت، یکی از نظامیان بلندپایه ارتش اسرائیل بار دیگر از مردم غزه خواست این منطقه را ترک کنند.
هکت به مردم غزه توصیه کرد با توجه به باز بودن گذرگاه رفح، از طریق این گذرگاه به مصر بروند.
در پی حملات شبهنظامیان حماس به اسرائیل، بریتانیا، فرانسه و آمریکا اعلام کردند برای تامین امنیت شهروندان یهودی خود در مقابل حملههای یهودیستیزانه تلاش میکنند.
ریشی سوناک، نخستوزیر بریتانیا، روز دوشنبه با جامعه یهودی در خاک بریتانیا ابراز همدردی کرد و گفت سعی خواهد کرد اطمینان حاصل کند آنان احساس امنیت می کنند.
او گفت: «میخواهم سخنی با جوامع یهودی اینجا در خانه بگویم: من با شما هستم.»
اظهارات او در حالی بیان شد که یک موسسه خیریه یهودی در بریتانیا اعلام کرد حملات «نژادپرستانه و یهودیستیزانه» علیه شهروندان در این کشور افزایش یافته، که در نتیجه آن نیروهای پلیس گشتزنی خود را در سراسر کشور بیشتر کردهاند.
در جریان مراسمی که برای قربانیان حمله در لندن برگزار شد، سوناک گفت: «پیشتر، کلمات زشتی را در خیابانها دیدهایم و تلاشهایی برای ایجاد تنش در جامعه؛ من میگویم در اینجا ممنوع، در بریتانیا ممنوع، در کشور ما ممنوع، در قرن حاضر ممنوع!»
با گذشت سه روز از حمله حماس به خاک اسرائیل و انتشار تصاویر و ویدیوهای آزار، شکنجه، دستگیری و قتل شهروندان به دست شبهنظامیان حماس، شرایط مشابهی نیز در فرانسه حکمفرماست و پلیس امنیت را در اطراف عبادتگاهها و مدارس یهودیان در چندین شهر فرانسه افزایش داده است.
به گفته یوناتان آرفی، رییس شورای موسسات یهودی در فرانسه، اغلب «رابطهای بین شعلهور شدن خشونت در خاورمیانه و اقدامات ضدیهودی در فرانسه وجود دارد.»
جمعیت یهودی فرانسه، که بیش از نیم میلیون نفر تخمین زده میشود، پس از اسرائیل و آمریکا، بزرگترین در اروپا و سومین جمعیت در جهان است.
جو بایدن، رییس جمهوری آمریکا، نیز با اعلام مرگ دستکم ۱۱ شهروند این کشور در حمله حماس به اسرائیل از به روز کردن سطح امنیتی برای شهروندان یهودی خبر داد و همچنین گفت احتمال دارد شهروندان آمریکایی به دست شبهنظامیان حماس از اسرائیل ربوده شده باشند.
او گفت برای پیگیری وضعیت گروگانگیری به دست حماس، به تیم خود دستور داده با همتایان اسرائیلی خود در هر جنبهای، از جمله تبادل اطلاعات و اعزام کارشناس، همکاری کنند.
مرکز مدیریت راهبردی افتا، وابسته به نهاد ریاست جمهوری در ایران با انتشار اطلاعیهای نسبت به احتمال بروز حملات سایبری علیه زیرساختهای کشور هشدار داد. این اطلاعرسانی همزمان با آغاز حملات موشکی و زمینی حماس علیه مواضع اسرائیل صورت گرفت.
در هشدار منتشر شده، از مراکز مرتبط با این نهاد خواسته شده است بلافاصله هر گونه «رخداد سایبری مشکوک» را به مدیران این مجموعه گزارش کنند.
از جمله توصیههای ارائه شده در متن این اطلاعیه، قطع دسترسی به خدمات سایتهای ایرانی از خارج کشور است که به اصطلاح به آن «ایران اکسس» (Iran Access) گفته میشود.
در این اطلاعیه همچنین از متخصصان فنی، سایبری و تیمهای واکنش سریع در کشور خواسته شده است تا «بهصورت شبانهروزی» در دسترس باشند.
پیشنهاد قطع دسترسی سایتهای داخلی از خارج کشور در حالی ارائه شده است که پیش از این گروههای مختلف هکری موفق شدهاند حملات سایبری تاثیرگذاری را علیه زیرساختهای ایزوله ایران انجام دهند. حمله سایبری به زندان اوین و نیز حمله به جایگاههای پمپبنزین در آبان ۱۴۰۰ که باعث ایجاد اختلالات طولانیمدت در فرایند سوختگیری در کشور شد، از جمله این حملات به حساب میآیند.
روز گذشته روزنامه والاستریت ژورنال با انتشار گزارشی از نقشمستقیمسپاهپاسداران در برنامهریزی حملات حماس و حزبالله علیه اسرائیل خبر داد. همزمان با این حملات، گروههایهکریاسلامی نیز مدعی شدند حملات سایبری مختلفی را علیه زیرساختهای اسرائیل انجام دادهاند.
حمله سایبری علیه سازمان حسابرسی عمومی، سازمان ملی برق، نیروگاه دوراد و شرکت برق نوگا از جمله این حملات است.
با این حال اداره برق اسرائیل با رد حمله سایبری، قطع موقت برق در این کشور را ناشی از خطای فنی در ایستگاه برق حیفا عنوان کرد.
با در نظر گرفتن نقش احتمالی جمهوری اسلامی در جنگ فعلی اسرائیل، احتمال حمله و نفوذ سایبری به زیرساختهای حیاتی ایران از سوی این کشور دور از انتظار به نظر نمیرسد.
درگیری جمهوری اسلامی و اسرائیل در عرصه سایبری، نبردی دارای پیشینه به حساب میآید و در اغلب موارد، حمله سایبری به مواضع خود را به شکلی همسطح پاسخ دادهاند.
با این حال درگیری سنگین فعلی اسرائیل با حماس و حزبالله ممکن است پاسخگویی سایبری به نقش ایران در این جنگ را به تاخیر بیندازد.
