زلنسکی فراخوان پاپ برای گفتگو با روسیه را رد کرد
ولودیمیر زلنسکی فراخوان پاپ فرانسیس برای گفتگو با روسیه را رد کرد و آن را «وساطتی مجازی بین کسانی که میخواهند زندگی کنند، و کسانی که میخواهند شما را نابود کنند،» توصیف کرد.
ولودیمیر زلنسکی فراخوان پاپ فرانسیس برای گفتگو با روسیه را رد کرد و آن را «وساطتی مجازی بین کسانی که میخواهند زندگی کنند، و کسانی که میخواهند شما را نابود کنند،» توصیف کرد.
پاپ پیشتر در مصاحبهای گفته بود وقتی اوضاع برای یک طرف درگیری بد پیش میرود، باید «شجاعت پرچم سفید» را نشان داد و مذاکره کرد.
رییسجمهوری اوکراین در واکنش به این توصیه بدون نام بردن از پاپ، در پیامی ویدیویی به شخصیتهای مذهبی در خاک اوکراین اشاره کرد و گفت: «آنان با دعا، مباحثه و عمل از ما حمایت میکنند. این در واقع یک کلیسای همراه با مردم است، نه اینکه ۲۵۰۰ کیلومتر دورتر از اینجا، وساطت مجازی بین کسی که میخواهد زندگی کند و کسی که میخواهد شما را نابود کند، صورت گیرد.»
وزیر خارجه اوکراین هم در رسانه اجتماعی ایکس نوشت کییف هرگز در برابر تهاجم روسیه تسلیم نخواهد شد و با اشاره به پرچم زرد و آبی کشورش افزود: «این پرچمیست که با آن زندگی می کنیم، میمیریم و پیروز خواهیم شد. هرگز پرچم دیگری را برافراشته نخواهیم کرد.»
دیمیترو کولبا از واتیکان خواست «از تکرار اشتباهات گذشته خودداری و از اوکراین و مردمش در مبارزه بهحق برای زندگی خود حمایت کند».
اشاره کولبا به پاپ پیوس دوازدهم است که گفته میشود با وجود اطلاع از شواهد وحشتناک هولوکاست، اقدام کافی برای مقابله با آلمان نازی انجام نداده بود، ادعایی که طرفداران او با این توضیح که او در پشت پرده تلاشهایی میکرد و از یهودیان حمایت میکرد، رد میکنند.
سیواتوسلاو شوچوک، اسقف اعظم اوکراینی هم به اظهارات پاپ واکنشی مشابه نشان داد و نوشت: «اوکراین زخمیست، اما فتح نشده. اوکراین خسته است، اما ایستاده و ایستاده خواهد ماند.»
سخنان پاپ همچنین با واکنش منفی از سوی مقامات لهستانی و لتونیایی مواجه شد.
اوکراین خواستار خروج تمامی نیروهای روسیه و احیای مرزهای کشور در زمان پس از فروپاشی شورویست، شروطی که مسکو مذاکره بر سر آن را رد میکند.
روزنامه گاردین، چاپ لندن، در گزارشی با اشاره به نگرانی غرب درباره برنامه اتمی تهران نوشت دیپلماتهای اروپایی و آمریکایی از تشدید بیثباتی در منطقه در پی جنگ غزه و افزایش قدرت و نفوذ گروههای تندرو در ایران که از دستیابی این کشور به سلاح هستهای حمایت میکنند، بیم دارند.
به گزارش گاردین، ابراهیم رئیسی در روزهای اخیر با تکرار مواضع پیشین مقامهای حکومت ایران گفت برنامه هستهای تهران صلحآمیز است.
این در حالی است که آژانس بینالمللی انرژی اتمی، ایالات متحده و کشورهای اروپایی در نشست هفته گذشته شورای حکام در وین هشدار دادند جمهوری اسلامی درباره برنامه هستهای خود با نهادهای بینالمللی همکاری نمیکند.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی روز ۱۴ اسفند اعلام کرد هیچ پیشرفتی در حلوفصل مسائل پادمانی برنامه هستهای ایران حاصل نشده است.
گروسی گفت جمهوری اسلامی تاکنون در مورد وجود ذرات اورانیوم با منشاء انسانی در سایتهای ورامین و تورقوزآباد، توضیحاتی که از نظر فنی معتبر باشد، ارائه نکرده و محل فعلی نگهداری از مواد هستهای و تجهیزات آلوده را به اطلاع آژانس بینالمللی نرسانده است.
سه کشور فرانسه، بریتانیا و آلمان روز ۱۷ اسفند در بیانیهای مشترک تاکید کردند گزارش اخیر گروسی به وضوح نشان میدهد پیشرفتهای هستهای ایران به طور قابل توجهی به امنیت بینالمللی آسیب میزند و معماری جهانی پیمان منع اشاعه سلاحهای اتمی را تضعیف میکند.
آمریکا هم در بیانیهای خطاب به اعضای شورای حکام، فعالیتهای هستهای حکومت ایران را «عمیقا نگرانکننده» خواند و از تهران خواست به غنیسازی اورانیوم با درصد خلوص بالا پایان دهد.
گاردین در ادامه گزارش خود افزود نگرانی کشورهای غربی پس از آن شدت گرفت که چهرههای مخالف برجام در انتخابات اخیر ایران پیروز شدند و به مجلس راه یافتند.
به نوشته گاردین، هرچند این انتخابات تا حد زیادی مهندسیشده بود و کمترین میزان مشارکت مردم در تاریخ جمهوری اسلامی در آن به ثبت رسید، اما مجلس شورای اسلامی همچنان میتواند در مورد مسائل داخلی ایران نقشآفرینی کند.
افزایش سطح غنیسازی اورانیوم در ایران، و رسیدن آن به نزدیکی ۹۰ درصد و آستانه ساخت سلاح هستهای، یکی دیگر از مواردی به شمار میرود که به نگرانیها در خصوص برنامه هستهای ایران دامن زده است.
در سوی دیگر، تعدادی از مقامهای حکومت ایران در ماههای اخیر صحبتهایی را مطرح کردهاند که با اظهارات تهران در مورد صلحآمیز بودن برنامه اتمی آن در تضاد است.
علیاکبر صالحی، رییس پیشین سازمان انرژی اتمی ایران، در بهمن ماه با تایید تلویحی دستیابی جمهوری اسلامی به توانایی ساخت بمب اتمی اعلام کرد: «ما همه آستانههای علم و فنآوری هستهای را داریم.»
صالحی در گفتوگویی تلویزیونی از پاسخ مستقیم به این پرسش که آیا ایران به توانایی ساخت سلاح اتمی رسیده یا نه، خودداری کرد و افزود: «من یک مثال میزنم. دیگر آن را خودتان برداشت کنید: یک خودرو چه میخواهد؟ شاسی میخواهد، موتور میخواهد، فرمان میخواهد، جعبه دنده میخواهد، شما بگو جعبه دنده ساختی، میگویم بله. موتور ساختی، بله ولی هر کدام برای کار خودشان است.»
برجام در اکتبر ۲۰۲۵ به صورت رسمی منقضی میشود و این احتمال وجود دارد که در آن زمان، دونالد ترامپ، مخالف سرسخت این توافق هستهای، به عنوان رییس جمهور آمریکا در مسند کار باشد.
غرب همچنین بیم آن دارد که تشدید بحران در خاورمیانه به شعلهور شدن آتش درگیری میان ایران و اسرائیل بیانجامد.
کسرا اعرابی، مدیر بخش پژوهش درباره سپاه پاسداران در سازمان اتحاد علیه ایران هستهای، با اشاره به تداوم اقدامات تجاوزکارانه جمهوری اسلامی پس از تهاجم هفتم اکتبر حماس، از جمله حمله مرگبار گروههای نیابتی تهران به پایگاه نظامیان آمریکایی در مرز اردن و سوریه گفت خودداری دولت بایدن از رویایی مستقیم با تهران، جمهوری اسلامی را جسورتر کرده و به علی خامنهای و سپاه پاسداران این اعتقاد را بخشیده که میتوانند بدون هیچ عواقبی در مسیر تشدید تنشها گام بردارند.
مایکل کوریلا، فرمانده فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) روز ۱۷ اسفند هشدار داد بدل شدن ایران به قدرتی هستهای، «خاورمیانه را برای همیشه تغییر خواهد داد».
کوریلا افزود: «کلید بازدارندگی آن است که تهران بداند رفتارش عواقبی به همراه خواهد داشت.»
این در حالی است که مقامهای حکومت ایران اخیرا در اظهارات خود برنامه هستهای اسرائیل را مورد توجه قرار دادهاند. حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی روز هفتم اسفند در سخنرانی خود در همایش خلع سلاح در ژنو سوئیس، اسرائیل را «منبع واقعی اشاعه سلاحهای کشتار جمعی در منطقه» توصیف کرد.
او خواستار امحای «همه ذخایر سلاح های هستهای» اسرائیل شد و افزود باید «کلیه تاسیسات هستهای آن ذیل پادمانها و سازوکارهای راستیآزمایی آژانس بینالمللی انرژی اتمی قرار گیرد».
وزارت کشور پرو با اشاره به بازداشت مجید عزیزی، شهروند ایرانی و یک شهروند پرو به اتهام توطئه ترور یک تاجر اسرائیلی، اعلام کرد این اقدام به نشست سازمان همکاری اقتصادی آسیا و اقیانوسیه (اپک) در لیما ارتباطی ندارد. طبق گزارشهای اولیه، قرار بود این ترور در نشست اپک انجام شود.
بر اساس بیانیه دفتر اپک در پرو که در حال حاضر وابسته به وزارت خارجه این کشور است، بازداشتهای اخیر از حمله به یک تاجر خارجی جلوگیری کردند.
سخنگوی وزارت کشور پرو نیز ارتباط بین دستگیریها و نشست اپک را رد کرد.
رییس پلیس پرو، اسکار آریولا، روز جمعه در یک کنفرانس مطبوعاتی گفته بود که این دستگیریها پس از تحقیقات با هماهنگی آژانسهای اطلاعاتی بینالمللی انجام شد.
او افزود این آژانسها اطلاعات «حساس» در مورد یک شهروند ایرانی که در ابتدای ماه مارس وارد پرو شد، ارائه داده بودند.
آریولا تاکید کرد: «ما باید به سرعت عمل میکردیم، زیرا امروز این فرد ایرانی قرار بود پس از تشکیل یک هسته تروریستی برای از بین بردن یک تبعه اسرائیلی به ایران بازگردد.»
به گزارش رویترز، دیگر منابع پلیس پرو گفته بودند که یافتههای اولیه حاکی از احتمال هدف قرار دادن یک اسرائیلی در نشست اپک بوده است.
رییس پلیس پرو گفت که مجید عزیزی ۵۶ ساله و یک شهروند پرویی روز پنجشنبه دستگیر شدند و عزیزی همچنین دارای ملیت پرو از طریق ازدواج است.
آریولا اضافه کرد مقامات پرو فرد اسرائیلی را که در این حمله قرار بود هدف قرار بگیرد شناسایی کردهاند، اما به دلایل امنیتی نام این فرد اعلام نمیشود.
خبر بازداشت عزیزی نخستین بار روز جمعه منتشر شد و در گزارشهای اولیه آمده بود که این مرد ایرانی به اتهام برنامهریزی برای حمله تروریستی به سازمان همکاریهای اقتصادی آسیا-اقیانوسیه (اپک) در پایتخت پرو، بازداشت شده است.
او زمانی که در حال برداشت پول از یک بانک در مرکز لیما بود، بازداشت شد.
بر اساس این گزارشها، این ایرانی قصد داشت با کمک دو شهروند پرویی به نامهای والتر فرناندز فوکونوتو و فیلیپه تروسیوس لئون، طرح تروریستی خود را عملی کند.
فوکونوتو همراه با عزیزی بازداشت شده اما تروسیوس لئون فراری است و مقامات در حال تشدید تلاش برای یافتن محل اختفای او هستند.
پس از آن، وزارت کشور پرو با انتشار بیانیهای اعلام کرد که مجید عزیزی عضو نیروی قدس سپاه پاسداران است و قصد انجام حملهای تروریستی به یک شهروند اسرائیلی را داشته است.
ویکتور تورس، وزیر کشور پرو، نیز با قدردانی از پلیس این کشور گفت دستگیری یک عضو نیروی قدس سپاه پاسداران و یک همدست پرویی او، این عملیات تروریستی را خنثی کرد.
دههها فعالیت تروریستی جمهوری اسلامی در خارج از مرزهای ایران
این دومین بار در یک دهه گذشته است که پرو به مرکز و هدف عوامل جمهوری اسلامی یا شبهنظامیان حزبالله لبنان تبدیل میشود.
در سال ۲۰۱۴ اداره مبارزه با تروریسم در پرو به آثاری از ماده منفجره تیانتی در زبالههای خانهای دست یافت که در آن یک فرد لبنانی ساکن بود.
بعدا اطلاعاتی مبنی بر اینکه این شهروند لبنانی عضو حزبالله بوده، منتشر شد. او پیش از دستگیری به دلیل اطلاعاتی که از سازمان موساد اسرائیل رسیده بود، زیر نظر قرار داشت.
همچنین این اولین بار نیست که کشورهای آمریکای لاتین نیروهای قدس سپاه پاسداران را که نقش فعالی در انجام ترورها در خارج از کشور دارند، بازداشت کردهاند.
خرداد سال ۱۴۰۱، وزارت امنیت آرژانتین از توقیف یک بویینگ ۷۴۷ تحت تحریم آمریکا در یک فرودگاه شهر بوئنوسآیرس خبر داد که متعلق به شرکت هواپیمایی ماهان و در اجاره ونزوئلا بود.
سفارت اسرائیل در بوینس آیرس در بیانیهای اعلام کرد که یکی از سرنشینان ایرانی در هواپیمای توقیف شده ونزوئلا در آرژانتین، عضو نیروی قدس سپاه پاسداران بوده است.
سفارت اسرائیل در بیانیه خود از ادامه فعالیت شرکتهای ماهان ایر و فارس قشم ایر در آمریکای لاتین و سابقه این شرکتها در همکاری با نیروی قدس در انتقال سلاح ابراز نگرانی کرد.
وزارت خزانهداری آمریکا از سال ۲۰۰۸ شرکت هواپیمایی ماهان ایر را به دلیل حمایت از نیروی قدس سپاه مورد تحریم کرده است.
غلامرضا قاسمی، سعید ولیزاده، محمود خسروی عراقی، عبدالباسط محمدی و مهدی موصلی پنج سرنشین ایرانی این هواپیما بودند که تا مدتی اجازه خروج از آرژانتین را نداشتند.
غلامرضا قاسمی، از فرماندهان بازنشسته سپاه و عضو پیشین هیات مدیره شرکت هواپیمایی قشمفارسایر، پیش از این دستکم یک بار در سال ۲۰۱۸ در قاچاق سلاحهای ایران به حزبالله لبنان دست داشت.
برخی رسانههای اسرائیلی نیز او را خلبان هواپیمای زمینگیر شده در آرژانتین معرفی کرده و گفته بودند او عضو واحد ۱۹۰ نیروی قدس سپاه پاسداران است.
همچنین در سالهای اخیر گزارشهای بسیاری از توطئه ترور تاجران و شهروندان اسرائیلی در کشورهایی چون ترکیه، گرجستان، قبرس و دیگر کشورها به دست نیروی قدس سپاه پاسداران منتشر شده است.
آبان سال گذشته، رسانههای اسرائیل جزییاتی از توطئه ترور یک شهروند اسرائیلی در گرجستان به دست نیروی قدس سپاه پاسداران منتشر کردند و از محمدرضا عبادی عربلو و علی فیضپور، به عنوان فرماندهان این هسته ترور نام بردند.
پیش از آن، در بهمن ۱۴۰۰، رسانههای ترکیه و اسرائیل خبر دادند که سازمانهای اطلاعاتی این دو کشور طرح ترور یایر گلر، تاجر اسرائیلی فعال در حوزه صنایع نظامی و ساکن ترکیه را خنثی کردند و هشت نفر در ارتباط با آن بازداشت شدند. این ترور در انتقام از کشتن محسن فخری زاده طراحی شده بود.
علاوه بر شهروندان اسرائیلی، جمهوری اسلامی در سالهای اخیر برنامهریزیهایی نیز برای ترور مخالفان خود انجام داده است.
وزارت خزانهداری آمریکا اعلام کرد به همراه بریتانیا شبکهای از افراد را که به رهبری ناجی شریفی زیندشتی، قاچاقچی ایرانی مواد مخدر، برای ترور مخالفان جمهوری اسلامی در خارج کشور استفاده میشد تحریم کردهاند. آمریکا اعلام کرد این شبکه تحت دستور وزارت اطلاعات عمل میکرده است.
والاستریت ژورنال به نقل از مقامهای حماس و مصر گزارش داد که قطر رهبران حماس را تهدید کرده که اگر با توافق آزادی گروگانها و آتشبس در غزه موافقت نکنند، آنها را از این کشور اخراج خواهد کرد.
قطر در حال حاضر میزبان دفتر سیاسی حماس و رهبر آن، اسماعیل هنیه، است. حسام بردان، یکی از مقامهای ارشد حماس در قطر با رد این گزارش گفت بدون توافق آتشبس، در ماه رمضان خشونتها شدت خواهد گرفت.
اسرائیل میگوید اولویتش در گفتوگوهای آتشبس آزادی گروگانها است. کشورهای عربی میانجی در تلاش هستند پیشنهاد آتشبس ۴۰ روزه در ازای آزادی ۴۰ گروگان را به نتیجه برسانند. به گفته کشورهای عرب میانجی، حماس تقاضای اسرائیل را برای ارائه فهرست گروگانهای زنده، رد کرده است.
بردان به والاستریت ژورنال گفت دستکم ۶۰ نفر از گروگانها کشته شدهاند و با توجه به اینکه برخی از گروگانها در اختیار دیگر گروهها، از جمله جهاد اسلامی هستند، تعیین مکان آنها مشکل خواهد بود. او گفت رهبران سیاسی حماس برای بررسی پیشنهادهای آتشبس یکشنبه در دوحه دیدار خواهند کرد. حماس پنجشنبه ۱۷ اسفند اعلام کرده بود گفتوگوها درباره آتشبس را متوقف کرده است.
در هفته جاری گفتوگوهای آتشبس با میانجیگری آمریکا، مصر و قطر به مدت چهار روز برگزار شد و انتظار میرود این مذاکرات یکشنبه در قاهره از سر گرفته شود.
جو بایدن روز جمعه ۱۸ اسفند به خبرنگاران گفت متوقف کردن درگیریها تا پیش از ماه رمضان «سخت به نظر میرسد.»
وال استریت ژورنال جمعه ۱۸ اسفند به نقل از مقامهای آگاه گزارش داد یحیی سنوار و اسماعیل هنیه، رهبران حماس، درباره شرایط توافق آتشبس با هم اختلاف دارند. در حالی که هنیه با پیشنهاد آتشبس شش هفتهای موافق است، سنوار خواستار تعهد اسرائیل به پایان دائمی درگیریها است.
وال استریت ژورنال به نقل از مقامهای مصری که نام آنها را اعلام نکرده، نوشت:« سنوار معتقد است اکنون که نشانههای اختلاف و تنش بین اسرائیل و آمریکا آشکار شده، حماس دست بالا را در مذاکرات دارد.»
این تنشها در روزهای اخیر، از جمله در سخنرانی کامالا هریس، معاون رییسجمهوری آمریکا در روز یکشنبه نمایان شد. او گفت: «با توجه به مقیاس عظیم رنج در غزه، باید آتش بس فوری برقرار شود.»
وال استریت ژورنال، به نقل از مقامهای مصری نوشت که یحیی سنوار امیدوار است که اصطکاک بین آمریکا و اسرائیل بتواند به او اجازه دهد تا توافق را به نفع حماس پیش ببرد. او برای آتشبس دائمی و خروج کامل نیروهای اسرائیلی از غزه تلاش میکند.
اسرائیل گفته است که شکست مذاکرات باعث میشود که عملیات نظامی در شهر رفح ادامه یابد. اسرائیل، رفح را آخرین پایگاه اصلی حماس در غزه میداند و بیش از یک میلیون فلسطینی در آن پناه گرفتهاند.
دانشمندان فرانسوی به تازگی به کشف جالبی درباره این سوال رسیدهاند که چرا دوست داریم برقصیم. به گفته آنها، ناحیهای از مغز در پاسخ به سردرگمی ناشی از سنکوپاسیون، ما را به رقص میآورد.
فیلم «تب شنبه شب» را دیدهاید؟ شاید فکر کنید این رقص باسن جان تراولتا، بازیگر فیلم بوده که توجهتان را به خود جلب کرده اما دانشمندان میگویند در واقع یکی دیگر از اعضای بدنش، او را به رقص درآورده است.
نشریه تایمز با اشاره به نتایج تحقیقی جدید نوشت تیمی از موسسه ملی تحقیقات پزشکی و سلامت و دانشگاه اکس مارسی فرانسه کشف کردهاند اگر انسانها با شنیدن آهنگ Stayin’ Alive زمین رقص را به آتش میکشند به دلیل تاثیر فرآیند «سنکوپاسیون» آن روی قسمت چپ «قشر حسی-حرکتی» مغز افراد است.
محققان میگویند عنصر شگفتانگیزی یا غافلگیرکنندگی در موسیقی، آن چیزی است که واقعا میل به رقص را ایجاد میکند.
سنکوپاسیون در موسیقی به معنای همزمانی نبود تطابق بین ریتم و ضرب در موسیقی در نظر گرفته میشود.
سنکوپهها ریتمهایی هستند که با انتظارات فرد تطابق ندارند. در واقع با قرار گرفتن یک نت در جایی که بهطور طبیعی انتظارش نمیرود، تاثیری پدید میآید که به آن سنکوپ میگویند.
محققان میگویند این بخش از مغز، سیستمهای شنوایی و حرکتی را به هم متصل میکند و در نتیجه بدن میتواند با حرکات خود به نوای موسیقی پاسخ دهد.
بنجامین موریون که رهبری تحقیق درباره این موضوع را بر عهده داشته، معتقد است: «به احتمال فراوان این بخش، عامل اصلی یکپارچگی حسی-حرکتی در مغز انسان است که هم برای درک موسیقی و هم برای گفتار، ضروری محسوب میشود.»
مطالعه جدید دانشمندان این پرسش را نیز تجزیه و تحلیل کرده است که چه نوعی از موسیقی موجب تحریک بیشتر قسمت چپ قشر حسی-حرکتی مغز میشود؟
این پژوهش توانسته توضیح علمی مناسبی برای موفقیت گروههایی مانند Bee Gees و Earth Wind & Fire ارائه دهد.
موسیقی این گروهها، سطح مناسبی از سنکوپاسیون دارد.
در این آهنگها، شنوندگان انتظار شنیدن نتهای خاصی را دارند و وقتی انتظارشان برآورده نمیشود شگفتزده میشوند.
این مطالعه نشان میدهد «غافلگیری» عامل اصلی تمایل به رقصیدن است.
موریون گفت: «نوازندگان با انتظاراتمان بازی میکنند زیرا ما سعی میکنیم نت بعدی و سرعت اجرای آن را پیشبینی کنیم. گاهی آنها با ننواختن یک نت، زمانی که انتظار شنیدنش را داریم و برخی اوقات با نواختن یک نت در حالی که انتظارش را نداریم، ما را غافلگیر میکنند.»
به گفته او، چنین حرکاتی باعث غافلگیری و شگفتیمان میشود و این همان چیزی است که واقعا میل به رقصیدن را در ما ایجاد میکند.
محققان پس از پخش ۳۶ ملودی هشت ثانیهای برای ۳۰ داوطلب به این نتیجه رسیدهاند.
تمام ملودیها دارای سرعت ۱۲۰ ضربه در دقیقه بودند اما درجات مختلفی از سنکوپاسیون داشتند.
از داوطلبان خواسته شده تا «میزان اشتیاق خود برای رقصیدن با هر یک از ملودیها» را ارزیابی کنند.
همزمان فعالیت مغز آنها با استفاده از یک سیستم تصویربرداری عصبی چهار بعدی ترسیم شده است.
نتایج نشان میدهد برخی از سنکوپها غیرقابل مقاومت هستند اما ملودیهایی که بیش از حد سنکوپ دارند باعث پیچیدگی بیش از حد موسیقی میشوند. در نتیجه مغز، تلاش برای پیشبینی نتها را متوقف میکند و میل به رقصیدن را از دست میدهد.
آرنو زالتا، نویسنده مشترک این مطالعه گفته است که «میل به رقصیدن» به «پیشبینی موقت سرعت نتها» بستگی دارد.
مجله معتبر پزشکی آمریکا به تازگی اعتبار مقاله مرتبط با واکسن نورا را به دلیل تناقضهای جدی لغو کرد. دانشگاه بقیهالله سپاه پاسداران انقلاب اسلامی این واکسن را برای مقابله با کووید-۱۹ ساخته بود.
مجله وایلی (Journal of Medical Virology) که اوایل شهریور ۱۴۰۱ (اوت ۲۰۲۲) مقاله مربوط به کارآزمایی بالینی فاز یک واکسن نورا را منتشر کرده بود، از ژورنالهای معتبر جهان در زمینه ویروسشناسی است.
پایگاه رترکشن واچ که مقالههای علمی سلب اعتبار و باز پس گرفته شده را رصد میکند، روز ۱۷ اسفند در گزارشی خبر داد مقاله مورد نظر به دلیل احراز نقصهای جدی در آن و به دلیل انتقاد دانشمندان مطرح جهانی، از سوی مجله علمی منتشر کنندهاش سلب اعتبار شد.
این مقاله تنها گزارش مستند و موجود از توسعه بالینی واکسن نورا در یک مجله بینالمللی بود و تا پیش از سلب اعتبارش، ۱۰ بار مورد استناد قرار گرفت.
سال گذشته میلادی دونالد فورتال، رییس بخش بیماریهای عفونی دانشگاه کالیفرنیا، نگرانیهایی جدی درباره صحت این مقاله و کارایی واکسن نورا مطرح کرد.
فورتال در گزارشی اظهار شگفتی کرد که چطور مقالهای حاوی این تعداد نقص جدی، از سوی گردانندگان مجله علمی وایلی پذیرفته شده است.
یکی از نمونه ایراداتی که فورتال به این مقاله گرفت درباره این بود که بیش از ۸۰ درصد از شرکتکنندگان در گروه پلاسبو، آنتیبادی خنثی کننده علیه ویروس عامل کووید-۱۹ داشتهاند.
در مطالعههای بالینی اینچنینی، داوطلبان باید به دو گروه دریافتکننده واکسن اصلی و شبهواکسن تقسیم شوند و نتایج باید در آنها متفاوت باشد اما در مورد واکسن نورا، از هر ۹ نفری که شبهواکسن گرفته بودند، هفت نفرشان همان نتایج مثبت گیرندگان واکسن اصلی را نشان دادند.
ارجاعهای غیر مرتبط و نادرست، مشخص نبودن متدهای مورد استفاده در پژوهش و آشکار شدن تضاد منافع که ممکن است روی تفسیر نتایج تاثیر داشته باشد، از دیگر ایرادهای وارده به مقاله بود.
بر اساس گزارشها، نویسندگان مقاله همان تولیدگنندگان و فروشندگان واکسن بودند و در نتیجه سود به دست آمده از فروش نورا، میتوانسته منجر به درج اطلاعات ساختگی، اشتباه یا محصول دستکاری دادهها در این مقاله شود.
شو جیانگ گائو، سردبیر ژورنال وایلی توضیح داد که مقاله قبل از انتشار، چندین بار تحت «بررسی دقیق» کارشناسان این حوزه قرار گرفته بود.
در ماه ژانویه (دی امسال) نیز گیدئون مایروویتز-کاتز، اپیدمیولوژیست در استرالیا، مشکلات دیگری را در این مقاله از جمله وجود دادهها و اعدادی «غیرممکن» و «متضاد» برجسته کرد.
طبق رویهای مرسوم در ژورنالهای علمی جهان، اگر اطلاعات منتشر شده در مقالهای غلط، ناقص و غیرقابل اصلاح باشد، مجله مطلب مورد نظر را به دلیل حفظ اعتبار رسانهای خود و جلوگیری از به خطر افتادن جان انسانها، حذف میکند.
بر همین اساس و با شدت گرفتن انتقادها، مجله وایلی روز دوم مارس برابر با ۱۲ اسفند امسال، این مقاله را پس گرفت و از آن سلب اعتبار کرد.
به گفته سردبیر ژورنال وایلی، با نویسندگان مقاله تماس گرفته شد اما آنها وجود نقص را در پژوهش خود رد کردند.
حسن ابوالقاسمی، فرمانده دانشگاه علوم پزشکی بقیهالله و نویسنده مسوول، از طریق ایمیل به پایگاه رترکشن واچ گفت سلب اعتبار این مقاله «یک تصمیم سیاسی بود نه علمی».
او مدعی فشار بر مجله به دلیل «آپارتاید علمی» شد.
جمهوری اسلامی در ۱۶ اسفند ۱۴۰۰ مجوز استفاده اضطراری از واکسن نورا را صادر کرد.
بر اساس گزارشهای رسمی مقامهای حکومت، دستکم سه میلیون دوز از این واکسن به ایرانیان تزریق شده است.
بهرام عیناللهی، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی دولت ابراهیم رئیسی، دی ماه سال ۱۴۰۰ نورا را از بهترین واکسنهای جهان خواند و گفت: «در تولید آن از پروتئین نوترکیب استفاده شده که در دو فاز گذشته اثربخشی بسیار خوبی داشته است.»
حسن ابوالقاسمی اواخر بهمن امسال به خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران گفت دانشگاه بقیهالله پنج میلیون دوز از این واکسن تولید کرد اما وزارت بهداشت تنها سه میلیون دوز آن را خریداری کرد.
به گفته او، دو میلیون دوز باقی مانده در انبارهاست که در صورت اتمام تاریخ انقضا و نبود خریدار، نابود خواهد شد.
تنها دو روز پس از حذف مقاله نورا از مجله وایلی، تیم دیگری از محققان مطالعهای را روی موشها انجام دادند تا اثربخشی چهار واکسن کرونای مورد استفاده در ایران را مقایسه کنند.
آنها دریافتند که سینوفارم و پاستوکووک پاسخهای ایمنی و اثربخشی قابل توجهی القا میکنند اما نورا و اسپایکوژن این ویژگی اثربخش را ندارند.