فعال سیاسی
بر اساس عنصر «پیشبینی ناپذیری» برای گمانهزنی درباره ایران در سال جدید خورشیدی میتوان این رتبهبندی را در نظر گرفت: اول ملت ایران، دوم حکومت جمهوری اسلامی، سوم مناسبات بینالملل و چهارم نیروهای سیاسی و مدنی مخالف و اپوزیسیون ایرانی.
با فرض همین عنصر سال ۱۴۰۳ را میتوان سال تشدید «تشتت و ریزش از بالا، چالش و فرسایش از پایین» دانست.
مردم ایران سال سختتری را در حوزه اقتصادی پیش رو دارند. این امر اعتراضات مطالبهمحور را تشدید خواهد کرد. افزایش شکاف و نفرت بین اکثریت مردم و اقلیت حاکم در حالی که اکثریت ناراضی در دوران ریکاوری بین دو جنبش به سر میبرد، هر آن ممکن است آتش زیر خاکستر نارضایتیها و آتشفشان خشم نهفته اکثریت مردم را فعال کند.
به علت رشد نیروهای افراطیتر در درون حکومت، فضای اجتماعی نیز بستهتر خواهد شد و طنابکشی بین زنان و دختران روی حجاب اجباری به طور خاص و جدال سبک زندگی بین اکثریت جوانان ایرانی و متولیان خشکمغز به طور عام، همچنان و به شدت ادامه خواهد داشت.
بر هم منطبق شدن دو خشم معیشتی و نفرت تحمیل سبک زندگی میتواند فوران آن آتشفشان را تسریع کند.
در درون حکومت اما با تشکیل مجلس شورای اسلامی جدید و مساله انتخاب رییس مجلس، اولین جرقه تشدید منازعات درون سیستمی که در دوران انتخابات فرمایشی شعلهور شده بود، دوباره زده خواهد شد.
سال ۱۴۰۳ همچنین سال دورخیز جریانهای درون نظام برای انتخابات ریاست جمهوری در سال آینده خواهد بود. همین مساله باز به تشدید تشتت در سطوح فوقانی هیات حاکمه و ریزش در بدنه آن منجر خواهد شد.
مهرهچینی روحانی - نظامی - ولاییهای مطیع در جای جای نظام اجرایی - تبلیغی برای تسهیل جابهجایی از خامنهای پدر احتمالا به خامنهای پسر برای مهار بحران رهبری، ادامه و تسریع خواهد شد.
در درون اپوزیسیون و مخالفان سیاسی و مدنی به خصوص در خارج از کشور ما احتمالا شاهد دو سیر مختلفالجهت خواهیم بود. یکی سیر امتداد و تشدید گرایشات افراطیِ دگرستیز در همه اردوگاههای سیاسی، به خصوص اردوگاه راست افراطی و دیگری سیر رشد افراد و طیفهای معقول و دگرپذیر در میان آنها.
دگرپذیرها همچنان کار سختی برای به بلوغ سیاسی رساندن طیفهای مختلف (و جا انداختن این نکته حیاتی و راهبردی که ما نیازمند «تجمیع» همه نیروها برای «گذار» و «تمرین تکثر» برای شکل دادن یک دموکراسیِ کارآمد و توسعهگرا و نه جنگ همه با هم، در دوران «پس از گذار» هستیم) و به حاشیه راندن گرایشات افراطی و دگرستیز خواهند داشت.
نهادهای اطلاعاتی جمهوری اسلامی نیز به صورت مستقیم و از طریق نفوذیهایشان به طور غیر مستقیم، همچنان به ریختن بنزین روی آتش اختلافات و مدیریت آن خواهند پرداخت.
در فضای بینالملل نزاع اسرائیلی- فلسطینی، نتایج انتخابات آمریکا و بالاخره روند جنگ روسیه و اوکراین در سیاست ایران اثرگذار خواهد بود.
رفتار حاکمان ایران چه در رابطه با فعالیتهای هستهای و چه منازعات منطقهای و نیروهای نیابتی یا مرتبط با جمهوری اسلامی، با توجه به سه مولفه فوق میتواند دچار قبض و بسط شود.
اما درگیری درونی و چالش دو صدایی سیاستگذاری خارجی جمهوری اسلامی بین دو عنصر موثر - یکی مصلحت حفظ نظام و دیگری آمریکا و اسرائیلستیزی - تصمیمگیری رهبران جمهوری اسلامی را سختتر خواهد کرد.
در هر حال و با هر شرایطی که پیش آید جمهوریخواهان و دموکراسیخواهان ایرانی همچنان وظیفه «تلاش تشکیلاتی» برای رشد همگرایی و انسجام در بلوکبندیهای سیاسی، «گفتمانسازی سیاسی» مبتنی بر نیاز به همگرایی عملیِ حداکثری همه طیفهای سیاسی ایرانی و بالاخره تلاش برای تقویت شبکهسازیهای کوچک، - کوچک اما گسترده و انبوه - را بر عهده دارند.
ملتهب شدن فضای سیاسی با فعال شدن جنبشهای اعتراضی یا ورود جمهوری اسلامی به مرحله تصمیمگیری برای رهبر سوم، علاوه بر زمینه مستعدتر کنشگری مردمان داخل ایران، میدان آزمون دیگری برای اپوزیسیون ایرانی در خارج و داخل کشور است که آیا میتوانند با رفع نقایص یا اشتباهات گذشته، این بار جهشی بزرگتر به سوی آرمانهایشان که همانا آزادی، دموکراسی، عدالت، رفع تبعیض و ساختن ایران آینده است بردارند یا در بر همان پاشنه گذشته خواهد چرخید؟
عملیات ارتش اسرائیل در بیمارستان شفا از صبح دوشنبه ۲۷ اسفند آغاز شده و همچنان ادامه دارد.
اسرائیل میگوید حماس از اماکن غیرنظامی مانند مدارس، مساجد، بیمارستانها و ساختمانهای مسکونی برای پیشبرد اهداف تروریستی خود استفاده میکند.
وبسایت خبری تایمز اسرائیل از تداوم درگیریها در دیگر نقاط نوار غزه خبر داد.
بر اساس این گزارش، چندین عضو حماس بر اثر حملات اسرائیل در مرکز غزه در ۲۴ ساعت گذشته کشته شدند.
نظامیان اسرائیلی مواضع حماس را در منطقه القراره در حومه خانیونس در جنوب غزه هدف قرار دادند.
در جریان درگیریها در شمال غزه در روز سهشنبه ۲۹ اسفند، یک سرباز اسرائیلی به نام سباستین حایون جان خود را از دست داد.
حایون از فرماندهان تیپ زرهی ۴۰۱ ارتش اسرائیل بود و ۵۱ سال داشت.
بدین ترتیب شمار نیروهای اسرائیلی کشته شده از زمان آغاز عملیات زمینی ارتش این کشور در غزه به ۲۵۱ نفر افزایش یافت.
ادامه مذاکرات آتشبس در دوحه
ماجد الانصاری، سخنگوی وزارت امور خارجه قطر اعلام کرد هر چند دیوید بارنیا، رییس موساد، دوحه را ترک کرده است اما مذاکرات درباره برقراری آتشبس میان حماس و اسرائیل همچنان در این کشور ادامه دارد.
تایمز اسرائیل نیز خروج رییس موساد از دوحه را تایید کرد و نوشت هیاتی متشکل از مقامهای اطلاعاتی اسرائیل همچنان در این شهر حضور دارند.
این وبسایت خبری به نقل از یک مقام اسرائیلی نوشت گفتوگوهای دوحه ممکن است دستکم دو هفته به طول بینجامد زیرا هیاتهای مذاکرهکننده برای برقراری ارتباط با رهبران حماس در غزه با مشکلاتی روبهرو هستند.
همزمان قطر هشدار داد هر گونه عملیات نظامی اسرائیل در رفح در جنوب نوار غزه، مانع دستیابی به توافق آتشبس خواهد بود.
بیش از یک میلیون آواره فلسطینی برای در امان ماندن از خشونتها در نقاط مختلف غزه، در رفح پناه گرفتهاند.
هشدار آمریکا به لبنان درباره احتمال وقوع جنگ در صورت ادامه حملات حزبالله
شبکه خبری العربیه گزارش داد واشینگتن از بیروت خواسته است برای کاهش تنشها در مرز لبنان و اسرائیل، تعداد زیادی سرباز در این منطقه مستقر کند.
آمریکا همچنین به اطلاع لبنان رسانده است در صورت ادامه تحرکات حزبالله، نمیتواند از پاسخ اسرائیل و وقوع جنگ علیه لبنان جلوگیری کند.
در هفتههای اخیر، آتشباری متقابل در مرز لبنان و اسرائیل شدت گرفته است.
بسیاری از مناطق شمالی اسرائیل در نزدیکی مرز لبنان در پی آغاز مناقشه کنونی و حملات حزبالله به اسرائیل در حمایت از حماس، تخلیه شدهاند.
هشدار سازمان ملل درباره استفاده اسرائیل از گرسنگی به عنوان سلاح جنگی
ولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد هشدار داد اقدام اسرائیل در ادامه اعمال محدودیت علیه ورود کمکهای بشردوستانه به نوار غزه، میتواند به منزله استفاده از گرسنگی به عنوان یک سلاح جنگی در نظر گرفته شود.
تورک تاکید کرد استفاده ابرازی از گرسنگی در منازعات یک «جنایت جنگی» به شمار میرود.
این اظهارات یک روز پس از آن مطرح شدند که سازمان ملل در گزارشی هشدار داد ساکنان شمال نوار غزه در آستانه قحطی قریبالوقوع قرار دارند.
بر اساس گزارش «طبقهبندی یکپارچه سطح امنیت غذایی» (آیپیسی)، حدود یک میلیون و ۱۰۰ هزار نفر از فلسطینیان در سراسر غزه، از نظر دسترسی به مواد غذایی در «شرایطی فاجعهبار» به سر میبرند.
مذاکرات غیرمستقیم تهران و واشینگتن با هدف اجتناب از رویارویی نظامی مستقیم
مرکز پژوهشی و تحلیلی «صوفان» در گزارشی اعلام کرد ایران و آمریکا «به صورت فعالانه و مستمر» در تلاش هستند تا از گسترش تنشها در منطقه و رویارویی نظامی مستقیم میان دو کشور جلوگیری کنند.
بر اساس این گزارش، تهران و واشینگتن از طریق اقدامات خود و مذاکرات غیرمستقیم، این پیام را به طرف مقابل مخابره کردهاند که تمایلی به رویارویی مستقیم ندارند.
در گزارش صوفان آمده است که جمهوری اسلامی با هدف جلوگیری از وقوع جنگ با ایالات متحده، کوشیده است تا فعالیت گروههای نیابتی خود را در لبنان، عراق و سوریه تحت کنترل درآورد اما این راهبرد در برابر حوثیهای یمن نتیجهای در بر نداشته است.
این گزارش به اقدام اخیر واشینگتن در تمدید معافیت عراق از تحریمهای بینالمللی برای واردات برق از ایران پرداخت و نوشت بر خلاف دفعات پیشین، معافیت فعلی به جمهوری اسلامی اجازه میدهد به پول حاصل از فروش برق به عراق دسترسی داشته باشد.
بر اساس این گزارش، این اقدام میتواند به تلاشی از سوی آمریکا با هدف متقاعد کردن جمهوری اسلامی برای تحت فشار گذاشتن حوثیها و کاهش تنشها در دریای سرخ تعبیر شود.
از زمان آغاز مناقشه حماس و اسرائیل، حوثیهای یمن، از گروههای نیابتی جمهوری اسلامی، با حمله به کشتیهای بینالمللی در دریای سرخ، تنگه بابالمندب و خلیج عدن، امنیت دریانوردی را در منطقه به خطر انداختهاند.
پیش از این روزنامه فایننشال تایمز گزارش داده بود تهران و واشینگتن در ماه ژانویه در عمان بر سر حملات حوثیهای یمن در دریای سرخ با یکدیگر به صورت غیرمستقیم و مخفیانه مذاکره کردند.
امیرسعید ایروانی، سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی در سازمان ملل متحد، روز سهشنبه در نامهای به شورای امنیت اعلام کرد حکومت ایران در انتقال سلاح به حوثیهای یمن دست ندارد.
بر اساس اسنادی که یاشار سلطانی، روزنامهنگار منتقد و مدیرمسوول پیشین «معماری نیوز» هفته گذشته منتشر کرد، صدیقی از طریق تاسیس یک شرکت خانوادگی به نام «پیروان اندیشههای قائم»، باغی را به مساحت چهار هزار و ۲۰۰ متر مربع در کنار حوزه علمیه خمینی در ازگل تهران تصاحب کرده است.
شرکت پیروان اندیشههای قائم در ۱۴ خرداد ۱۴۰۲ به نام کاظم صدیقی و دو پسرش، محمدمهدی و محمدحسین، به ثبت رسیده است.
صدیقی روز ۲۷ اسفند در نامهای خطاب به دادستان تهران اعلام کرد از انتقال این باغ به شرکت خانوادگی خود اطلاعی نداشته و امضای او به دست یکی از نزدیکانش جعل شده است.
ایسنا نوشت واکنش صدیقی به اتهام زمینخواری موجب افزایش ابهامات در رابطه با این موضوع شده است.
به گفته این خبرگزاری، در صورت رفع نشدن شبهات درباره این اظهارات، سپردن دستگاههای عریض و طویل فرهنگی که بهطور مستقیم با موضوعات دینی و ایمان مردم سر و کار دارند به آقای صدیقی، فاقد هر گونه توجیه است، چرا که: «متاسفانه ایشان نسبت به وقایعی که با آبرویشان در دنیا گره خورده است، اشراف ندارند و وقوع چنین تخلف بزرگی از سوی فردی که به زعم خودشان جزء نزدیکان تلقی شدهاند، نشان از یک سهلانگاری دارد.»
ایسنا در ادامه مطلب خود به «مساله شائبهبرانگیز» دیگری پرداخت و پرسید چگونه انتقال باغی چندهزار متری از دید نهادهای نظارتی جمهوری اسلامی دور مانده است؟
صدیقی، رییس ستاد امر به معروف و نهی از منکر جمهوری اسلامی و بنیانگذار و تولیت حوزه علمیه خمینی ازگل است. او پیشتر در مسند ریاست دادسرا و دادگاه عالی انتظامی قضات فعالیت میکرد. پیش از این گزارشهایی نیز درباره نقش او در اعدام زندانیان سیاسی در دهه ۶۰ منتشر شده است.
پایگاه خبری دیدهبان ایران با انتشار تصاویری به مقایسه تجملات حوزه علمیه خمینی ازگل تهران به مدیریت صدیقی و مدارس کپری کودکان در استان سیستان و بلوچستان پرداخت.
افشاگری اخیر درباره فساد مالی صدیقی به عنوان یکی از افراد نزدیک به راس هرم قدرت در جمهوری اسلامی و شخص علی خامنهای، واکنشهای بسیاری را در میان فعالان سیاسی و مدنی و همچنین کاربران فضای مجازی برانگیخته است.
علی قلهکی، فعال رسانهای، در رسانه اجتماعی ایکس از صدیقی پرسید: «چه نفعی برای فرد جاعل دارد که زمین را به نام شما کند؟ چرا قبل از رسانهای شدن، دادستان را وارد عمل نکردید؟ چرا به عنوان فرد حقیقی شکایت نمیکنید؟»
حسین باستانی، روزنامهنگار، با انتشار تصویری از سخنرانی صدیقی در حضور خامنهای و اشاره تلویحی به نزدیکی این دو نوشت: «فاصله "بیت" تا "بیتالمال" از مو باریکتر است.»
برخی کاربران نیز اقدامات جمهوری اسلامی در سرکوب شدید فعالان سیاسی و زنان مخالف حجاب اجباری را با سکوت و انفعال حکومت در برابر فساد اقتصادی نزدیکان خود مقایسه کردند.
محمدعلی ابطحی، فعال سیاسی اصلاحطلب، در رسانه اجتماعی ایکس با طعنه به ادعاهای صدیقی گفت: «رابین هود دوران بوده جاعل. به خاطر همین مظلومیتهاست که ایشان [صدیقی] مرتب گریه میکند. مردم را چه فرض کردهاند؟»
معصومه ابتکار، از اعضای دولت محمد خاتمی و حسن روحانی در پستی در ایکس، به قطع گسترده درختان در حوزه علمیه ازگل در گذشته اشاره کرد و نوشت: «تخلف از همان موقع شروع شده بود.»
همزمان عبدالله گنجی، فعال رسانهای حامی حکومت و عضو سابق شورای اطلاعرسانی دولت در ایکس اعلام کرد نامه صدیقی به دادستانی و ادعای بیاطلاعی او از فساد رخ داده را «حمل بر صحت» میگذارد.
گنجی افزود: «صدیقی پذیرفته است مدیریت خودش اشکال دارد و آماده پاسخگویی قضایی است و به توجیه و انکار و جدل در موضوع رو نیاورده است».
بررسی شبکه شرکتهای پسران صدیقی، ابعاد پنهانی از فعالیتهای تجاری این خاندان را آشکار میکند.
شرکت «آریا معدن پرگاس» که در حوزه استخراج معادن زیرزمینی و روباز و استخراج فرآوردههای معدنی مشغول به کار است، یکی از شرکتهایی است که از سوی خاندان صدیقی ثبت شده و در حال فعالیت است.