روزنامه الاخبار نزدیک به حزبالله لبنان، از احتمال حمله قریبالوقوع و گسترده اسرائیل به این کشور خبر داد و نوشت در روزهای اخیر پیامهایی از مجاری دیپلماتیک مانند بریتانیا درباره این تهدیدها به بیروت رسیده است. در روزهای اخیر حملات حزبالله و اسرائیل به خاک یکدیگر شدت گرفته است.
الاخبار روز سهشنبه ۱۵ خرداد در گزارشی نوشت به دنبال پیشنهاد آمریکا برای توقف جنگ در غزه و تشدید تنشها در مرزهای جنوبی لبنان، پیامهای دیپلماتیکی به بیروت رسیده که از تهدید اسرائیل به حملهای قریبالوقوع خبر میدهند.
این رسانه به نقل از منابعی ناشناس، نوشت اغلب نمایندگان بینالمللی و بهطور ویژه بریتانیاییها، نگرانی خود را از جدی بودن تهدید اسرائیلیها ابراز کردهاند.
بریتانیا گفت این حمله احتمالی اواسط ژوئن (اواخر خرداد) انجام میگیرد و توصیه کرد تدابیر امنیتی و تدارکاتی لازم برای جنگی که محدوده و مدت زمانش نامشخص است، پیشبینی شود.
بلومبرگ هشتم اردیبهشت ماه گزارش داده بود نیروهای ارتش اسرائیل خود را برای یک جنگ بالقوه تمامعیار و همهجانبه با گروه شبهنظامی حزبالله تحت حمایت جمهوری اسلامی در لبنان آماده میکنند.
این خبرگزاری در گزارشی به نقل از ارتش اسرائیل نوشته بود این کشور به دنبال توسعه اقداماتی برای مقابله با تهدیدهاست؛ از جمله آموزش نظامی اضافی برای نیروهای زمینی، دریایی و هوایی در شمال اسرائیل.
سیانان نیز دهم اسفند ۱۴۰۲ از نگرانی مقامهای آمریکایی درباره تداوم حملات حزبالله به مرز شمالی اسرائیل خبر داده و گزارش کرده بود اگر تلاشهای دیپلماتیک نتواند در این زمینه اثر بگذارد، اسرائیل احتمالا اواخر بهار یا اوایل تابستان سال ۱۴۰۲ تهاجمی زمینی را به لبنان آغاز خواهد کرد.
ولید جنبلاط، رییس پیشین حزب سوسیالیست ترقیخواه لبنان گفت که در سفر اخیرش به دوحه، پایتخت قطر، از نگرانی قطریها درباره اهداف اسرائیل نسبت به لبنان آگاه شده است.
به گفته او، مقامات قطری معتقد بودند با وجود تلاشهای آمریکا برای رسیده به توافق، «اسرائیل خواهان آتشبس در غزه نیست».
درگیریها در غزه
الاخبار در گزارش خود نوشت پیش از اینکه جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا، پیشنهاد اسرائیل را برای توقف جنگ در غزه و توافق تبادل اسرا اعلام کند، نبیه بری، رییس پارلمان لبنان، با آموس هوخشتاین، مشاور امنیت انرژی کاخ سفید تماس گرفت که این تماس حدود ۴۰ دقیقه طول کشید.
هوخشتاین در این تماس گفت دولت آمریکا بر «تکمیل مذاکرات برای دستیابی به راهحل» میان اسرائیل و حزبالله اصرار دارد و تلاش میکند تا در غزه آتشبس حاصل شود.
این مقام آمریکایی گفت: «زمانی که این اتفاق بیفتد، مذاکرات را بر سر موارد مختلفی آغاز میکنیم که پیش از این در جریان بود اما هنوز توافقی بر سرشان نشده است.»
به گفته الاخبار، این تماس نبیه بری را متعجب کرد چرا که هوخشتاین «بهطور مستقیم یا غیرمستقیم» اشارهای به پیشنهاد اسرائیل برای آتشبس و توقف جنگ در غزه نکرد. در حالی که منابع آگاه معتقدند خوشبینی آمریکاییها به این توافق، به دلیل رفتار اسرائیلیها از بین رفته است.
آمریکا روز دوشنبه پیشنویس قطعنامهای را برای آتشبس در غزه به شورای امنیت ارائه کرد که از پیشنهاد بایدن برای پایان دادن به جنگ حماس و اسرائیل حمایت میکند.
همزمان، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل گفت او از نابودی حماس به عنوان یکی از اهداف جنگ غزه عقبنشینی نکرده و از بین بردن این گروه «بخشی» از توافقنامه پیشنهادی آتشبس است.
یک روز پس از این سخنان و در پانزدهم خرداد، فولکر تورک، کمیسر عالی شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد مجددا خواستار پایان دادن به افزایش شدید درگیریها در کرانه باختری و پاسخگویی درباره مرگ بیش از ۵۰۰ فلسطینی از سوی نیروهای امنیتی اسرائیل و شهرکنشینان شد.
وزارت بهداشت غزه زیر نظر حماس در همین روز اعلام کرد شمار فلسطینیان کشتهشده در جنگ غزه به ۳۶ هزار و ۵۵۰ نفر رسیده است.
الاخبار پیشبینی کرد امروز (۱۵ خرداد) یک هیات اسرائیلی برای اعلام موضع این کشور در مورد آخرین پیشنهاد آتشبس و توافق آزادی گروگانها وارد قاهره شود.
این رسانه وابسته به حزبالله به نقل از منابع خود تاکید کرد با توجه به فشار آمریکا بر اسرائیل و تلاشهای دیپلماتیک منطقهای، این توافق میتواند طی هفته آینده اجرایی شود.
الاخبار نوشت مصر و قطر از حماس خواستهاند در ازای «تعهد شفاهی آمریکا برای پایان دادن به جنگ و تضمین خودداری در زمینه از سرگیری آن»، حملاتش را به خاک اسرائیل پایان دهد.
تشدید درگیریها میان حزبالله و اسرائیل
رسانه لبنانی الاخبار در گزارش خود یادآور شد احزاب عربی مرتبط با مذاکرات جاری در مورد غزه، به نقل از مقامهای اسرائیلی گفتهاند حزبالله به شدت بر جبهه شمالی فشار میآورد و اسرائیل نمیتواند این فشارها را تحمل کند.
به گفته این احزاب، درخواستهای زیادی از سوی ارتش و مقامهای سیاسی اسرائیل در زمینه ضرورت انجام اقدامات بازدارنده بزرگ علیه حزبالله و دولت لبنان وجود دارد.
ظهر روز سهشنبه رسانههای لبنانی از حمله هوایی اسرائیل به خودرویی در منطقه بقاع غربی خبر دادند.
بر اساس گزارشها، در این حمله که در ۱۸ کیلومتری مرز اسرائیل و لبنان انجام گرفت، دو نفر زخمی شدند.
تشدید درگیریهای مستقیم در مرز لبنان و اسرائیل وارد سومین روز متوالی شده است.
حزبالله روز دوشنبه ۱۴ خرداد، اعلام کرد که یک اسکادران از پهپادهای خود را به سمت مقر تشکیلات ارتش اسرائیل در شمال این کشور پرتاب کرده و همزمان دهها موشک کاتیوشا به بلندیهای جولان شلیک کرده است.
وزارت امور خارجه اسرائیل نیز با انتشار ویدیویی در شبکه اجتماعی ایکس، صحنههایی از آتشسوزیهای گسترده در شمال این کشور را نشان داد و عامل این آتشسوزیها را راکتهای پرتابشده از سوی حزبالله لبنان خواند.
یک روز پس از حمله حماس در هفت اکتبر سال گذشته، حزبالله لبنان حملاتی را به اسرائیل آغاز کرد که با پاسخهایی از سوی ارتش اسرائیل مواجه شد.
این درگیریها با حملهها و بمبارانهای متناوب از دو سو، تاکنون ادامه داشته است.
به گزارش رویترز که نسخهای از پیشنویس قطعنامه سه کشور اروپایی را دیده، آلمان، فرانسه و بریتانیا بار دیگر جمهوری اسلامی را برای توضیح درباره منشاء اورانیوم یافت شده در سایتهای اعلامنشده تحت فشار قرار میدهد و از تهران میخواهد که ممانعت ورود بازرسان ارشد آژانس بینالمللی انرژی اتمی را لغو کند.
پیشنویس قطعنامه ارائه شده از سوی سه کشور اروپایی از جمهوری اسلامی میخواهد که در تمامی زمینهها و بدون درنگ با آژانس بینالمللی انرژی اتمی همکاری کند و از جمله به این آژانس اجازه نمونهبرداری از سایتها را در صورت نیاز بدهد.
در این پیشنویس با تاکید بر ضرورت دادن اجازه ورود و فعالیت به بازرسان و کارشناسان ارشد غنیسازی اورانیوم، از تهران میخواهد که بر اساس بیانیه مشترک مارس ۲۰۲۳ با آژانس بینالمللی انرژی اتمی بهصورت همهجانبه همکاری کند.در مورد این آثار تبعیت کند. متن جدید از ایران میخواهد بدون تاخیر همکاری کند، از جمله با اجازه دادن به آژانس بینالمللی انرژی اتمی در صورت نیاز آژانس نمونهبرداری کند.
در پیشنویس قطعنامه ارائه شده از سوی سه کشور اروپایی همچنین از جمهوری اسلامی خواسته شده که در چارچوب قطعنامه نوامبر ۲۰۲۲، به پرسشهای پادمانی که از سال ۲۰۱۹ تا کنون بیپاسخ مانده است، جواب دهد. با اینکه تعداد سایتهای مورد سوال از سه سایت به دو سایت رسیده، اما آژانس خواستار آن است که حکومت ایران درباره منشاء اورانیوم پیدا شده در این دو سایت، به عنوان مسائل پادمانی باقیمانده توضیح دهد.
در متن پیشنویس همچنین گفته شده که اگر تهران همکاری با آژانس بینالمللی انرژی اتمی را آغاز نکند، رافائل گروسی، مدیرکل این نهاد وابسته به سازمان ملل متحد ممکن است که گزارشی جامع تهیه کند و فشار بر جمهوری اسلامی افزایش یابد.
پیشتر گزارشهایی درباره مخالفت آمریکا با صدور قطعنامه جدیدی علیه جمهوری اسلامی در شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی منتشر شده بود. سه کشور اروپایی استدلال میکنند که پیشرفت برنامه هستهای جمهوری اسلامی همزمان با خودداری کردن تهران از همکاری با آژانس، صدور این قطعنامه را ضروری میسازد؛ هرچند ممکن است که حتی در صورت موافقت آمریکا، همچون نوبت قبل، چین و روسیه با صدور قطعنامهای علیه جمهوری اسلامی مخالفت کنند.
شمخانی با تهدید شروع کرد
در حالی که اخیرا گزارشهای تایید ناشده، خبر از آن دارد که مسئولیت پرونده هستهای به علی شمخانی، دستیار ارشد رهبر جمهوری اسلامی سپرده شده، او روز ۱۲ اردیبهشت، سه کشور اروپایی را تهدید کرد و گفت تهران به قطعنامه پیشنهادی آنها «پاسخی جدی و موثر» خواهد داد.
او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «اگر برخی کشورهای اروپایی کجفهم در آستانه انتخابات ریاست جمهوری ایران، بخواهند در نشست آتی شورای حکام آژانس، موضع خصمانهای نسبت به برنامه صلحآمیز هستهای ایران اتخاذ کنند، با واکنش جدی و موثر کشورمان روبهرو خواهند شد.»
پیشتر برخی رسانهها در ایران گزارش داده بودند مسئولیت مذاکرات هستهای جمهوری اسلامی به شمخانی محول شده است.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، روز ۱۴ خرداد در پاسخ به پرسش ایراناینترنشنال درباره قطعنامه پیشنهادی سه کشور اروپایی علیه جمهوری اسلامی گفت تصمیمگیری در این خصوص بر عهده کشورهای عضو است و آژانس تنها وظیفه دارد در صورت تصویب قطعنامه پیشنهادی، خود را با آن وفق دهد.
یافتههای تازهترین گزارش محرمانه آژانس بینالمللی انرژی اتمی حاکی از آن است که جمهوری اسلامی میزان ذخیره اورانیوم غنیشده خود را افزایش داده و از تصمیم خود مبنی بر منع دسترسی و نظارت تعدادی از بازرسان مجرب آژانس، صرف نظر نکرده است.
خبرگزاری آسوشیتدپرس هم با اشاره به این گزارش نوشت حکومت ایران در حال حاضر بیش از ۱۴۲ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصدی در اختیار دارد که در مقایسه با گزارش پیشین آژانس بینالمللی در بهمنماه سال گذشته، جهشی ۲۰ کیلوگرمی را نشان میدهد.
اورانیوم غنیشده با خلوص ۶۰ درصدی را به سرعت و با طی چند مرحله کوتاه میتوان به اورانیوم با خلوص ۹۰ درصدی تبدیل کرد که در تولید سلاح هستهای کاربرد دارد.
روزنامه وال استریت ژورنال روز هفتم خرداد خبر داد ایالات متحده از کشورهای اروپایی خواسته است تا در نشست آژانس بینالمللی انرژی اتمی، به دنبال افزایش فشارها بر ایران به دلیل توسعه برنامه هستهای این کشور نباشند.
متیو میلر، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا روز هشتم خرداد این گزارش را نادرست خواند و افزود: «ما با هیچ کشوری برای دادن رای منفی یا ممتنع به هیچ قطعنامهای [درباره برنامه هستهای ایران] لابی نکردهایم.»
اظهارات نتانیاهو در حالی بیان میشود که جو بایدن، رییسجمهوری ایالات متحده روز ۱۱ خرداد از طرح سه مرحلهای اسرائیل برای توقف درگیریها در غزه خبر داد و گفت این توافق میتواند زمینه را برای آزادی گروگانهای در بند حماس و پایان جنگ فراهم آورد.
این خبر با واکنش منفی وزیران راستگرای دولت ائتلافی اسرائیل، از جمله ایتمار بنگویر و بزالل اسموتریچ روبهرو شد و آنها تهدید کردند با خروج از ائتلاف، زمینه انحلال دولت را ایجاد خواهند کرد.
نتانیاهو روز دوشنبه در پاسخ به این انتقادات در جلسه کمیسیون امور خارجه و دفاعی پارلمان اسرائیل که پشت درهای بسته برگزار شد، شرکت کرد.
بنا بر گزارش رسانههای اسرائیلی، نتانیاهو در این جلسه گفت بایدن تنها در مورد «طرح کلی» پیشنهاد آتشبس صحبت کرده و اشارهای به جزییات این توافق احتمالی نداشته است.
نخستوزیر اسرائیل افزود در طرح پیشنهادی آتشبس، تدابیری اندیشیده شده تا در خصوص رعایت مفاد این توافق پیش از اجرای هر یک از مراحل آن، اطمینان حاصل شود.
به گفته نتانیاهو، اسرائیل حق بازگشت به جنگ را برای خود محفوظ میداند.
با این حال، اظهارات نتانیاهو نتوانست منتقدان راستگرای او را قانع کند. بنگویر، وزیر امنیت ملی اسرائیل در گفتوگو با خبرنگاران در پارلمان این کشور، نتانیاهو را متهم کرد که از ارائه پیشنویس توافق آتشبس به او خودداری کرده است.
همزمان، تلاشهای بینالمللی برای پایان دادن به مناقشه همچنان ادامه دارد. بایدن در تماسی تلفنی با تمیم بن حمد آل ثانی، امیر قطر از او خواست تا برای پذیرش پیشنهاد آتشبس از سوی حماس، از همه گزینههای بر روی میز استفاده کند.
در همین رابطه، متیو میلر، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا اعلام کرد حماس تنها مانع در مسیر نهایی شدن توافق آتشبس در غزه است.
میلر گفت: «جهان باید بداند... مردم فلسطین باید بدانند... تنها چیزی که امروز از برقراری فوری آتشبس جلوگیری میکند، حماس است.»
اعضای حماس ۱۵ مهر سال گذشته (هفتم اکتبر) با حمله به جنوب اسرائیل حدود هزار و ۲۰۰ نفر را کُشتند و بیش از ۲۴۰ نفر را به گروگان گرفتند که از این تعداد، تنها ۱۱۲ نفر آزاد شدهاند.
ارتش اسرائیل روز ۱۴ خرداد اعلام کرد چهار تن از گروگانهای اسرائیلی چند ماه پیش در اسارت حماس جان خود را از دست دادند.
دانیل هاگاری، سخنگوی ارتش اسرائیل گفت این افراد هنگامی که سربازان این کشور در حال انجام عملیات در خان یونس در جنوب نوار غزه بودند، کشته شدند.
هاگاری افزود ارتش اسرائیل تحقیقات کاملی را در خصوص نحوه کشته شدن این چهار گروگان به انجام خواهد رساند.
روزنامه دیلیمیل روز دوم اردیبهشت نوشت پیشبینی میشود تنها ۴۰ تن از گروگانهای باقیمانده در اسارت حماس زنده باشند.