هوش مصنوعی، ابزاری جدید برای غربالگری زودهنگام اوتیسم در کودکان نوپا
محققان در پژوهشی جدید اعلام کردند هوش مصنوعی میتواند به شناسایی کودکان نوپای مبتلا به اوتیسم کمک کند.
محققان در پژوهشی جدید اعلام کردند هوش مصنوعی میتواند به شناسایی کودکان نوپای مبتلا به اوتیسم کمک کند.
اوتیسم به عنوان اختلالی که هنوز ناشناختههای بسیاری دارد، موضوع بحثهای گستردهای در جامعه علمی و پزشکی است.
این اختلال عصبی-رشدی که با تفاوتهایی در نحوه عملکرد مغز همراه است، طیف گستردهای از نشانهها را در بر میگیرد و بر نحوه تعامل، ارتباط و درک افراد از محیط اطرافشان تاثیر میگذارد.
بر خلاف باور عمومی، اوتیسم یک بیماری نیست، بلکه تفاوت در نحوه پردازش اطلاعات و واکنش به محیط است.
پژوهشگران گفتند رویکرد جدید آنها که بر نوعی هوش مصنوعی به نام «یادگیری ماشینی» مبتنی است، میتواند مزایایی به همراه داشته باشد.
به گزارش گاردین، یافتههای این تحقیق که در مجله «جاما نتورک اوپن» منتشر شده، نشان میدهد این سیستم غربالگری میتواند با دقتی حدود ۸۰ درصد، کودکان زیر دو سال مبتلا به اوتیسم را شناسایی کند.
دکتر کریستینا تامیمیس، یکی از نویسندگان این پژوهش از موسسه کارولینسکا سوئد، در این خصوص گفت: «با استفاده از مدل هوش مصنوعی، میتوان از اطلاعات موجود بهره برد و افراد با احتمال بالای ابتلا به اوتیسم را زودتر شناسایی کرد تا سریعتر تشخیص داده شوند و کمکهای لازم را دریافت کنند.»
او افزود این الگوریتم قادر به تشخیص قطعی اوتیسم نیست و این امر همچنان باید با روشهای بالینی استاندارد انجام شود.
این پژوهش با استفاده از دادههای مطالعه اسپارک در ایالات متحده که اطلاعات ۱۵ هزار و ۳۳۰ کودک مبتلا به اوتیسم و ۱۵ هزار و ۳۳۰ کودک بدون اوتیسم را شامل میشود، انجام شده است.
محققان بر روی ۲۸ معیار که به راحتی پیش از ۲۴ ماهگی قابل ارزیابی هستند، تمرکز کردند.
این معیارها شامل مواردی مانند سن اولین لبخند و اطلاعات گزارش شده توسط والدین از پرسشنامههای پزشکی و زمینهای است.
تیم تحقیقاتی با استفاده از این دادهها، مدلهای «یادگیری ماشینی» را ایجاد کردند که هدف آنها یافتن الگوهای مختلف در ترکیبی از این ویژگیها در میان کودکان اوتیستیک و غیر اوتیستیک است.
پس از ساخت، تنظیم و آزمایش چهار مدل مختلف، امیدوارکنندهترین مدل انتخاب و بر روی مجموعه داده دیگری شامل ۱۱ هزار و ۹۳۶ شرکتکننده آزمایش شد.
یافتهها نشان داد این مدل توانسته است ۷۸.۹ درصد از شرکتکنندگان با یا بدون اختلال طیف اوتیسم را بهدرستی شناسایی کند.
دقت مدل برای کودکان تا دو سال ۷۸.۵ درصد، برای دو تا چهار سال ۸۴.۲ درصد و برای کودکان چهار تا ۱۰ ساله ۷۹.۲ درصد بود.
در آزمایشی دیگر، مدل «یادگیری ماشینی» با استفاده از مجموعه دادهای شامل دو هزار و ۸۵۴ فرد اوتیستیک، توانست ۶۸ درصد از افراد را بهدرستی شناسایی کند.
تامیمیس تاکید کرد عملکرد پایینتر در این مجموعه داده به دلیل تفاوت در ساختار خانوادهها و از دست رفتن برخی پارامترها بوده است.
پژوهشگران در این مطالعه به نتایج مهمی دست یافتند. آنها متوجه شدند که برخی عوامل در تشخیص احتمال اوتیسم از سوی مدل هوش مصنوعی بسیار تاثیرگذار هستند.
این عوامل مواردی مانند مشکلات تغذیهای کودک، زمان آغاز صحبت کردن با جملات کاملتر، سن شروع انجام فعالیتهای دقیقتر حرکتی و زمان اولین لبخند کودک را در برمیگیرد.
به عبارت دیگر، این نشانههای رفتاری و رشدی، نقش کلیدی در پیشبینی احتمال اوتیسم داشتند.
علاوه بر این، بررسیهای دقیقتر نشان داد این سیستم هوشمند، بیشتر قادر به تشخیص اوتیسم در کودکانی است که علائم واضحتر و مشکلات رشدی گستردهتری دارند.
این یافتهها میتواند به متخصصان یاری برساند تا با دقت بیشتری به این نشانههای اولیه توجه کنند.
با این حال، برخی از کارشناسان در خصوص این یافتهها هشدار دادند. آنها خاطرنشان کردند که توانایی مدل در شناسایی صحیح افراد غیر اوتیستیک تنها ۸۰ درصد بوده، به این معنی که ۲۰ درصد به اشتباه به عنوان اوتیستیک علامتگذاری شدهاند.
پروفسور جینی راسل، متخصص دانشگاه اکستر گفت تشخیص دقیق در مورد کودکان نوپا کار بسیار پیچیدهای است.
به گفته او، برخی کودکان ممکن است در ابتدا علائمی شبیه به اوتیسم نشان دهند، اما با گذشت زمان رشد طبیعی خود را از سر بگیرند.
راسل افزود: «تشخیص این دو گروه از هم در سنین پایین بسیار دشوار است؛ به همین دلیل، نباید عجولانه و تنها بر اساس چند نشانه مانند نحوه غذا خوردن، برچسبهای روانپزشکی به کودکان زیر دو سال بزنیم.»
این پژوهش نشان میدهد هوش مصنوعی میتواند در تشخیص زودهنگام اوتیسم به متخصصان کمک کند؛ هرچند محققان معتقدند که این فنآوری نباید جایگزین روشهای استاندارد تشخیصی شود و باید با احتیاط مورد استفاده قرار گیرد.
وبسایت کانورسیشن بر اساس گزارش سرویس تغییرات آب و هوایی کوپرنیک اتحادیه اروپا نوشت که از ژوئن ۲۰۲۳ تا ژوئن ۲۰۲۴، میانگین دمای هوا در سطح اقیانوسها به طور متوسط ۰/۲۵ درجه سانتیگراد بالاتر از رکوردهای ثبت شده در سالهای قبل بوده است.
نکته قابل توجه این است که دمای هوای ژوییه ۲۰۲۴ تنها ۰/۰۴ درجه سانتیگراد کمتر از ژوییه سال پیش ثبت شد.
این تفاوت ناچیز نشان میدهد هنوز کاهش چشمگیری در دمای کره زمین رخ نداده است.
بر اساس این گزارش، ژوییه ۲۰۲۳ خود ۰/۲۸ درجه سانتیگراد گرمتر از رکورد پیشین در ژوییه ۲۰۱۹ بود.
بالاترین دمای ثبتشده در تاریخ اندازهگیریهای جهانی به دسامبر ۲۰۲۳ تعلق دارد.
در این ماه، میانگین دمای کره زمین ۱/۷۸ درجه سانتیگراد بالاتر از میانگین دوران پیش از انقلاب صنعتی و ۰/۳۱ درجه سانتیگراد فراتر از رکورد پیشین به ثبت رسید.
این دادههای آماری گویای واقعیتی نگرانکننده است. اگرچه اکنون بازه زمانی ۱۳ ماهه ثبت دماهای بیسابقه به پایان رسیده اما روند کلی افزایش دمای کره زمین همچنان ادامه دارد و جهان با چالش فزاینده گرمایش مواجه است.
گرمایش زمین در دهههای اخیر بهطور مداوم رکوردهای میانگین دمای جهانی را شکسته اما شکستن این رکوردها به میزان یک چهارم درجه برای چندین ماه متوالی، پدیدهای نادر است.
عوامل ایجاد موج گرمای بیسابقه
عوامل متعددی در افزایش بیسابقه دمای زمین نقش داشتهاند اما مهمترین عامل، تغییرات آب و هوایی ناشی از سوزاندن سوختهای فسیلی است.
برای درک بهتر وضعیت کنونی، باید به ۱۵۰ سال قبل برگشت. دوره ۱۸۵۰ تا ۱۹۰۰ به عنوان دوره مرجع برای مقایسه گرمایش جهانی مدرن استفاده میشود. این دوره قبل از انتشار گسترده گازهای گلخانهای مرتبط با صنعتی شدن است.
بر اساس این مقیاس، ژوییه ۲۰۲۴ با ثبت ۱/۴۸ درجه سانتیگراد افزایش دما، گرمتر از دوره مشابه پیش از صنعتی شدن بود.
از این میزان، حدود ۱/۳ درجه سانتیگراد به روند کلی گرمایش جهانی در دهههای اخیر نسبت داده میشود.
پدیده النینو نیز نقش به سزایی در این افزایش دما داشته است.
این رخداد اقلیمی که در اقیانوس آرام اتفاق میافتد، توانایی بالا بردن دمای هوا در سراسر کره زمین را دارد.
اگر چه پدیده النینو سالهای ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ میلادی قدرتمند بود اما به تنهایی نمیتواند علت شکسته شدن چشمگیر رکوردهای دمایی در سال گذشته باشد و شدت این پدیده به حدی نبود که بتواند تمام این افزایش دما را توجیه کند.
پژوهشها نشان میدهند که خورشید نیز سهم کوچکی در این گرمایش دارد.
در حال حاضر، خورشید در مرحلهای از چرخه ۱۱ ساله لکههای خورشیدی قرار دارد که طی آن مقدار بیشتری انرژی به سمت زمین گسیل میکند.
از سوی دیگر، متان به عنوان یکی از گازهای گلخانهای مهم، نقش قابل توجهی در این روند دارد.
این گاز که از منابع متعددی از جمله صنعت سوختهای فسیلی، دامداری و تالابها تولید میشود، در دهه اخیر با سرعتی بیشتر از دهه پیش از آن در جو زمین انباشته شده است.
همچنین میتوان به تلاشها برای کاهش آلودگی هوا اشاره کرد. جالب اینکه این اقدامات زیستمحیطی گرچه با هدف بهبود کیفیت هوا انجام میشوند، میتوانند به شکلی غیرمستقیم به گرم شدن بیشتر جو زمین منجر شوند.
افزایش دما تاثیرات مخربی بر اکوسیستمهای جهان داشته است.
تابستان ۲۰۲۳ شاهد آسیبهای جدی به صخرههای مرجانی در دریای کارائیب و فراتر از آن بود و به دنبال آن، سفید شدن شدید مرجانها در سراسر دیواره مرجانی بزرگ استرالیا رخ داد.
اگرچه سالهای النینو به طور معمول با مرگ و میر گسترده در صخرههای مرجانی همراه است اما روند کلی تغییرات آب و هوایی، تهدید بلندمدتتری برای این اکوسیستمهای حساس محسوب میشود.
پدیده لانینا
شواهد کنونی نشان میدهند اقیانوس آرام احتمالا در حال ورود به فاز «لانینا» است؛ پدیدهای که نقطه مقابل النینو به شمار میرود.
با توجه به این تغییر، کارشناسان پیشبینی میکنند دمای کره زمین روندی کاهشی در پیش بگیرد.
با این حال احتمال اینکه دما به سطح پیش از سالهای ۲۰۲۳-۲۰۲۴ میلادی بازگردد، چندان زیاد نیست.
یک سناریوی محتمل این است که دمای کره زمین برای چند سال در حدود ۱/۴ درجه سانتیگراد بالاتر از سطح پیش از صنعتی در نوسان باشد؛ تا زمانی که رویداد بزرگ بعدی النینو، احتمالا در اوایل دهه ۲۰۳۰، جهان را به بالای ۱/۵ درجه سانتیگراد برساند.
این مساله نگرانیهای جدی را در مورد «توافق پاریس» ایجاد میکند که هدف آن محدود کردن گرمایش زمین به ۱/۵ درجه سانتیگراد است.
انتظار میرود پیامدهای تغییرات آب و هوایی فراتر از این سطح به شدت افزایش یابد.
با این حال خبرهای امیدوار کنندهای نیز وجود دارد: گذار از سوختهای فسیلی در بخشهایی مانند تولید برق آغاز شده و انرژیهای تجدیدپذیر سهم فزایندهای از تقاضای انرژی را تامین میکنند.
این انتقال اما به اندازه کافی سریع نیست.
در حالی که انتظار میرود عناوین خبری مربوط به رکوردشکنی دمای جهانی در آینده به سر خط خبرها برگردند، این روند میتواند با اقدامات جدی برای کاهش انتشار گازهای گلخانهای متوقف شود.
گزینههای متعددی برای تسریع گذار به اقتصاد کمکربن وجود دارد و پیگیری این راهکارها بیش از هر زمان دیگری ضروری به نظر میرسد.
خبرگزاری رویترز روز شنبه ۲۷ مرداد گزارش داد که در پی این آتشسوزی، ابرهای دود در بالای شهر لندن قابل مشاهده بود.
آتشنشانی لندن اعلام کرد که حدود ۱۲۵ آتشنشان را پس از دریافت تماس وقوع حریق درست قبل از ظهر شنبه به محل حادثه اعزام کرده است.
این سازمان در بیانیهای نوشت: «خدمه در حال مهار شعلههای آتش واقع در بخشی از سقف ساختمان هستند.»
هنوز علت آتشسوزی مشخص نیست.
پلیس بریتانیا گفت که هیچ گزارشی از مجروح شدن کسی گزارش نشده است.
سامرست هاوس، واقع در ساحل رودخانه تیمز در مرکز لندن، پیشتر یک کاخ سلطنتی بوده که اکنون یک مرکز هنری، فرهنگی و سرگرمی است.
گالری کورتولد که شاهکارهای قرون وسطی تا قرن بیستم را در خود جای داده، در ضلع شمالی ساختمان قرار دارد.
حساب متعلق به سامرست هاوس در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «به دلیل آتشسوزی در بخش کوچکی از سامرست هاوس، این مرکر در حال حاضر بسته است.»
قدمت بنای سامرست هاوس به سال ۱۵۴۷ باز میگردد.
این کاخ محل سکونت پرنسس الیزابت قبل از تاجگذاری و دریافت عنوان ملکه الیزابت اول در سال ۱۵۵۸ بود.
در سال ۱۶۶۶ یک آتشسوزی بزرگ بسیاری از بناهای شهر لندن را ویران کرد، اما آتش درست در نزدیکی بنای سامرست هاوس متوقف شد.
در اواخر قرن بیستم، این ساختمان به مرکزی برای هنرهای تجسمی تبدیل شد.