سایت حال‌وش از استخدام اعضای شبه‌نظامی فاطمیون در شرکت وابسته به سپاه در چابهار خبر داد

گروسی روز شنبه به شبکه العربیه گفت که واقعیت‌های مربوط به برنامه هسته‌ای ایران فراتر از برجام رفته است.

این اظهارات پس از آن صورت گرفته که عباس عراقچی، وزیر خارجه جدید جمهوری اسلامی نیز اعلام کرده که برجام قابل احیا نیست.

او گفته است: «اکنون احیای آن مذاکرات به آسانی گذشته نیست. همه باید این را بدانیم که شرایط بین‌المللی عوض شده است.»

اما گروسی همچنین در گفت‌وگو با العربیه اضافه کرد: «ما به شفافیت بیشتر ایران در مورد پرونده هسته‌ای نیاز داریم.»

او به ۱۷۰ کیلوگرم ذخیره اورانیوم در ایران اشاره کرد و ادامه داد که آژانس از طریق بازرسان خود در ایران به نظارت خود ادامه می‌دهد.

مدیرکل نهاد نظارتی سازمان ملل متحد نسبت به دستیابی مخفیانه ایران به سلاح هسته‌ای هشدار داد و تاکید کرد که چنین چیزی جمهوری اسلامی را به یک دولت منزوی در جهان تبدیل می‌کند.

گروسی همچنین گفت که مسعود پزشکیان، رییس‌ جمهوری جدید ایران با برگزاری دیدار جدیدی میان مقامات جمهوری اسلامی و آژانس موافقت کرده اما تاریخی را برای آن تعیین نکرده است.

پزشکیان شامگاه شنبه در گفت‌وگو با صداوسیمای جمهوری اسلامی به موضوع پرونده هسته‌ای ایران اشاره‌ای نکرد.

اما محمد اسلامی، رییس سازمان انرژی اتمی ایران، شامگاه شنبه به صداوسیما گفت که سفیر جمهوری اسلامی در آژانس با مدیرکل این نهاد بین‌المللی ملاقات کرده و قرار شده زمان این سفر برنامه‌ریزی شود.

او نیز از ارائه یک تاریخ مشخص خودداری کرد.

اسلامی درباره بازرسی‌های آژانس نیز گفت: «اگر تشخیص دادیم که بازرسی مانعی ندارد، آن را تایید می‌کنیم و اگر تایید نکردیم کسی نمی‌تواند به ما فشار بیاورد که بپذیریم.»

این در حالی است که بر اساس آخرین گزارش‌های محرمانه آژانس بین‌المللی انرژی اتمی که روز پنج‌شنبه هشت شهریور به رویت خبرگزاری رویترز رسیده است، جمهوری اسلامی همچنان برنامه تولید اورانیوم با غنای بالای خود را که می‌تواند برای ساخت سلاح هسته‌ای به کار گرفته شود، ادامه می‌دهد.

در این گزارش‌ها همچنین آمده است که حکومت ایران، بدون توجه به قطعنامه اخیر شورای حکام، از بهبود روند همکاری‌های خود با آژانس بین‌المللی سرباز زده است.

در این گزارش‌ها تاکید شده است که به‌رغم همه نگرانی‌ها، جمهوری اسلامی ذخایر اورانیوم غنی‌سازی‌شده با غلظت بالا را افزایش داده است.

کشورهای غربی می‌گویند غنی‌سازی اورانیوم به این غلظت، هیچ توجیه غیرنظامی ندارد.

شورای حکام روز ۱۶ خرداد قطعنامه پیشنهادی بریتانیا، فرانسه و آلمان، موسوم به تروئیکا، را درباره برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی با ۲۰ رای موافق، ۱۲ رای ممتنع و دو رای مخالف به تصویب رساند.

در این قطعنامه از حکومت ایران خواسته شده تا همکاری با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را بهبود بخشد و ممنوعیت ورود «بازرسان مجرب» آژانس را لغو کند.

جمهوری اسلامی روز ۲۶ شهریور ۱۴۰۲ مجوز فعالیت گروهی از بازرسان آژانس در ایران را باطل کرد.

رهبر جمهوری اسلامی، روز ششم شهریور ۱۴۰۳، در اولین دیدار خود با اعضای کابینه مسعود پزشکیان با خطاب دادن وزیر بهداشت او گفت: «من از آقای ظفرقندی می‌خواهم شخصا موضوع جوانی جمعیت و برطرف کردن موانع آن را به‌طور جدی پیگیری کنند.» افزایش جمعیت یکی از دغدغه‌های مهم خامنه‌ای در سال‌های اخیر بوده است.

قانون جوانی جمعیت با توصیه‌ و تاکیدهای خامنه‌ای مهر ۱۴۰۰ در مجلس یازدهم تصویب شد، قانونی که به آن انتقادهای پرشماری هم وارد است.

در این قانون به‌طور مکرر، به ارائه تسهیلات بانکی برای ازدواج و باروری تاکید شده است. در ماده ۱۰ این قانون نوشته شده: «بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران مکلف است برای متولین سال ۱۴۰۰ به بعد، از طریق کلیه بانک‌ها و موسسات اعتباری از محل پس‌انداز و جاری قرض‌الحسنه نظام بانکی و حذف تسهیلات قرض‌الحسنه ازدواج متقاضیان بالای پنجاه سال سن، نسبت به پرداخت تسهیلات قرض‌الحسنه تولد فرزند اقدام کند.»

اختصاص منابع ۵۰ هزار میلیارد تومانی

نصرالله پژمان‌فر، رییس کمیسیون اصل ۹۰ مجلس شورای اسلامی گفت بانک مرکزی از فردا ۵۰ هزار میلیارد تومان برای تسهیلات ازدواج و فرزندآوری تخصیص می‌دهد.

هم‌زمان، مهدی صحابی، مدیر اداره اعتبارات بانک مرکزی هم اعلام کرد بر اساس مصوبه هیات عالی بانک مرکزی مقرر شد از فردا، دهم شهریور ۱۴۰۳، ۵۰ هزار میلیارد تومان اعتبار جدید از محل آزادسازی سپرده‌های قانونی بانک‌ها به رقم تسهیلات قرض‌الحسنه ازدواج و فرزندآوری سال جاری تخصیص داده شود.

بانک‌ها موظفند، برای وضعیت‌های بحرانی نظیر هجوم مردم به بانک‌ها برای دریافت سپرده‌هایشان، حداقل ۱۰ درصد از کل سپرده‌های مشتریان خود را با عنوان «سپرده قانونی» ذخیره کنند.

در صورتی‌که این اعتبار ۵۰ هزار میلیارد تومانی تماما تامین شود، باز هم کفاف متقاضیان تسهیلات را نخواهد داد. با توجه به قانون بودجه مبنی بر افزایش دو برابری وام ازدواج به ۳۰۰ میلیون تومان در سال جاری و رشد منابع قرض‌الحسنه‌ای که حتی ۲۰ درصد هم نیست و اینکه اکنون ۳۰۰ هزار نفر در صف وام هستند، بانک‌ها باید ۹۰ هزار میلیارد تومان بابت وام ازدواج پرداخت کنند؛ این ۹۰ هزار میلیارد تومان تنها برای پاسخگویی به متقاضیان فعلی است، نه متقاضیان جدید.

سراشیبی ازدواج و فرزندآوری

با وجود تصویب قوانین و آیین‌نامه‌ها، تاکیدهای مکرر خامنه‌ای و وعده تسهیلاتی از این دست، آمارها نشان می‌دهد این اقدامات نتوانسته موثر واقع شود. طبق آمارهای رسمی تعداد ازدواج‌های ثبت‌شده در سال ۱۳۹۰ حدود ۸۷۵ هزار مورد بوده است. این عدد در میانه دهه ۹۰ و در سال ۱۳۹۴ به حدود ۷۰۱ هزار مورد رسید، در پایان دهه ۹۰ و سال ۱۳۹۹، به حدود ۵۶۲ هزار مورد رسید. تعداد کل ازدواج ثبت‌شده در سال ۱۴۰۲، حدود ۴۸۱ هزار مورد بوده که تقریبا با کاهش ۴۰۰ هزار موردی، نسبت به سال ۱۳۹۰ تقریبا نصف شده است. به‌طور میانگین در این ۱۳ سال، نرخ سالانه ازدواج حدود ۶ درصد کاهش داشته است.

میزان ناخالص ازدواج در این مدت از ۱۱.۹ مورد به ازای هر هزار نفر در کشور در سال ۱۳۹۰، به حدود ۵.۷ مورد به ازای هر هزار نفر در سال ۱۴۰۲ رسیده است.

بررسی نرخ تولد هم نشان می‌دهد در نه ماه نخست سال ۱۴۰۲ کمترین میزان تعداد تولد در یک دهه اخیر ثبت شده است. تعداد تولد ثبت‌شده در ۹ ماه نخست سال‌های ۱۳۹۲ تا ۱۳۹۷، بالای یک میلیون نوزاد بود، اما از سال ۱۳۹۸، تعداد متولدین کل کشور در ۹ ماه نخست سال به زیر یک میلیون نوزاد رسید. نهایتا در ۹ ماه نخست سال ۱۴۰۲، در کل کشور ۷۹۸ هزار و ۵۵۳ نوزاد متولد شدند. این عدد در ۹ ماه نخست سال ۱۳۹۴، یک میلیون و ۱۸۹ هزار و ۳۵۹ نوزاد بود.

صادقی که اکنون دبیرکل انجمن اسلامی مدرسین دانشگاه‌هاست، روز شنبه به وبسایت جماران گفت: «من شنیدم حدود ۱۵۰۰ نفر بیانیه‌ها را امضا کرده یا در خصوص وقایع ۱۴۰۱ اظهارنظر و مصاحبه داشتند» و «خیلی از این‌ها در شرایط رسمی قطعی بودند و نمی‌توانستند کاری با آن‌ها بکنند و در ترفیع سالانه با مشکل روبه‌رو می‌شدند.»

علاوه بر این آمار، او افزود: «در سال‌های اخیر بین ۸۰ تا ۹۰ نفر از اساتید دانشگاه‌ها اخراج یا لغو قراداد شده‌اند.»

صادقی گفت: «تعداد قابل توجهی هم در مراحل جذب بودند و بخش عمده‌ای از مراحل جذب آن‌ها هم سپری شده بود و در مرحله مصاحبه و شراطی عمومی حذف شدند.»

خیزش سراسری «زن، زندگی، آزادی» در ایران، با جان باختن مهسا-ژینا امینی در شهریور ۱۴۰۱ پس از دستگیری به دست عوامل گشت ارشاد آغاز شد.

این اعتراضات فورا به جنبشی در سراسر ایران تبدیل شد و دانشجویان و استادان دانشگاه به صف معترضان پیوستند.

جمهوری اسلامی هم‌زمان با سرکوب دانشجویان معترض، سرکوب و اخراج استادان دانشگاه حامی دانشجویان را نیز آغاز کرد.

این اظهارات صادقی در شرایطی صورت گرفته که اخیرا مسعود پزشکیان از دستور خود برای بازگرداندن استادان اخراجی خبر داده است.

رو پنج‌شنبه در مراسم معارفه حسین سیمایی صراف به‌عنوان وزیر علوم دولت چهاردهم، پزشکیان از سیمایی صراف خواست تا در قرارداد همه اساتیدی که تاکنون اخراج یا لغو قرارداد شده‌اند بازنگری کند و «دانشجویان را برگرداند».

او گفت: «️دانشجو اعتراض می‌کند، من باید جوابش را بدهم؛ یا حرفش حق است که باید اطاعت کنم یا این که اشتباه می‌کند که هدایتش می‌کنم.»

تاکید پزشکیان در شرایطی است که فشارهای امنیتی جمهوری اسلامی بر دانشجویان معترض همچنان ادامه دارد.

به‌تازگی یکتا میرزایی، دانشجوی دانشگاه تهران و ریحانه ابراهیم‌وندی، دانشجوی دانشگاه الزهرا خبر دادند که هر کدام به دو ترم محرومیت از تحصیل محکوم شده‌اند.

محکومیت میرزایی به دلیل مخالفت با حجاب اجباری و حکم ابراهیم‌وندی به اتهام «ایجاد آشوب و نشر اکاذیب» است.

خبرنامه امیرکبیر و دانشجویان متحد در روزهای قبل گزارش دادند که در یک ‌ماه گذشته بیش از ٢٠ دانشجوی دانشکده‌ علوم اجتماعی دانشگاه تهران به تعلیق از تحصیل محکوم شده‌اند.

صادقی درباره دلایل اخراج یا مجازات استادان افزود: «عمدتا به دلایل واهی بود که بعضا خود هیات جذب رد می‌کردند و بعضا هم به استعلام از نهادهای امنیتی مستند می‌کردند. یعنی خیلی از آن‌ها به دلایل واهی بود و بعضا دلایل سیاسی و سوء ظن‌هایی که متاسفانه به افراد داشتند.»

او درباره بازگشت شریفی زارچی، یکی از استادان اخراج شده دانشگاه شریف به این دانشگاه، گفت: «من فکر می‌کنم برگرداندن موردی افراد اقدام خوبی است، ولی باید توسط رییس‌ جمهوری و وزیر علوم فرآیندها اصلاح شود؛ یعنی فرآیند جذب و تبدیل وضعیت اصلاح و شفاف شود و این مهم‌تر از برگرداندن افراد است.»

نماینده پیشین تهران در مجلس گفت که از پزشکیان و کسانی که دوره جدید در شورای عالی انقلاب فرهنگی قرار می‌گیرند، انتظار دارد «اختیارات و استقلال دانشگاه و همچنین معیارهای آکادمیک که در دوره قبل به شدت خدشه‌دار شده بود را به صورت فرآیندی اصلاح کنند.»

هم‌زمان با این اظهارات، ابوالفضل ابوترابی، عضو کمیسیون امور داخلی کشور در واکنش به سخنان پزشکیان درباره بازگشت اساتید و دانشجویان اخراجی به «دیده‌بان ایران» گفت: «پزشکیان نمی‌تواند روندهای امنیتی و قضایی را زیر پا بگذارد.»

او افزود: «اگر اظهارات پزشکیان در این مورد ادامه پیدا کند، مجلس موضع خواهد گرفت.»

موضوع اخراج استادان دانشگاه در ماه‌های اخیر خبرساز بوده است.

اواسط تیرماه، اعتماد نوشت در ادامه کنار گذاشته شدن و اخراج استادان برخی دانشگاه‌ها، رسول رسولی‌پور و سیدحسین سراج‌زاده، استادان دانشگاه خوارزمی به دلیل حمایت از دانشجویان معترض یا تفکرات مستقل، به صورت اجباری از کار بازنشسته شدند.

در مردادماه نیز، روزنامه اعتماد چاپ تهران، جزئیات تازه‌ای از روند اخراج یا برکنار شدن سه استاد دانشگاه در ایران منتشر کرد و نوشت گرچه طبق قانون، عمر دولت سیزدهم تمام شده است اما تصمیم‌ها و امضاهای این دولت هنوز و همچنان قربانی می‌گیرد.

همچنین در شهریورماه، خبرنامه امیرکبیر گزارش داد محمود ممتازپور، استادیار دانشکده مهندسی کامپیوتر دانشگاه صنعتی امیرکبیر، با پرونده‌سازی مشترک مدیریت حراست دانشگاه و وزارت اطلاعات، از دانشگاه اخراج شده است.

امیر رئیسیان، وکیل دادگستری روز شنبه به «شبکه شرق» گفت بر اساس حکم دادگاه، شنبه‌زاده به اتهام‌های «فعالیت تبلیغی به نفع اسرائیل» به ۵ سال حبس، «توهین به مقدسات» به ۴ سال حبس، «نشر اکاذیب» به ۲ سال حبس و «فعالیت تبلیغی علیه نظام» به یک سال حبس محکوم شده است.

بر اساس قوانین جمهوری اسلامی، در صورت محکوم شدن یک متهم به چنین حکم حبسی، طولانی‌ترین حکم حبس به اجرا درخواهد آمد.

او گفت: «یکی از ایرادات ما به پرونده آن است که اتهام فعالیت تبلیغی به نفع اسرائیل رکن مادی مشخصی ندارد و صرفا به چت‌های متهم در حوزه خصوصی اشاره شده است.»

او افزود که انتشار مطالبی در شبکه‌های اجتماعی با عنوان «توهین به مقدسات» در نظر گرفته شده و همچنین حمایت شنبه‌زاده از دیگر محکومان سیاسی، «سیاه‌نمایی» علیه وضع موجود، استفاده از هشتگ نه به اعدام، حمایت از حجاب اختیاری و «ابراز شادمانی» از کشته شدن ابراهیم رئیسی و «ایجاد جو رسانه‌ای علیه انتخابات» از دیگر مصادیق اتهامات او محسوب می‌شود.

در خردادماه، این مترجم، ویراستار ادبی، زندانی سیاسی سابق و فعال شبکه‌های اجتماعی که بسیاری او را به خاطر نوشته‌های انتقادی طنازانه و زبان صریحش در شبکه اجتماعی ایکس دنبال می‌کنند، در تماسی تلفنی با خانواده‌اش تایید کرد که در جریان سفرش به اردبیل بازداشت شد.

هم‌زمان با انتشار خبر بازداشت شنبه‌زاده و سپس تایید خبر بازداشت او، نام این زندانی سیاسی سابق برای ساعاتی به یکی از ترندهای فضای فارسی شبکه اجتماعی ایکس بدل شد.

شمار قابل‌توجهی از کاربران در ایکس، در واکنش به خبر بازداشت شنبه‌زاده نوشتند که جمهوری اسلامی از نقطه‌ای که او زیر یکی از پست‌های حساب کاربری رسمی علی خامنه‌ای در شبکه اجتماعی ایکس گذاشته بود و دو برابر بیشتر از پست رهبر جمهوری اسلامی لایک گرفت و بیش از صد هزار بار بیشتر دیده شد، خشمگین است و این بازداشت به خاطر انتقام‌گرفتن از آن نقطه است.

عده‌ای هم با اشاره به نوشته‌های انتقادی بسیار پرمخاطب شنبه‌زاده، از جمله مطلبی درباره اجرای مجازات بی‌رحمانه قطع دست در بهداری زندان اوین، یادآوری کرده‌اند که بازداشت این فعال فضای مجازی، نتیجه خشم حکومت از نوشته‌های انتقادی بسیار صریح اوست.

حسین شنبه‌زاده، پیش‌تر به صورت ناشناس و با اسم «اسب شاخدار ویراستار» در ایکس فعالیت می‌کرد و از جمله کارهای منتشرشده او ویراستاری «میراث و مرگ و زندگی با اوست» نوشته «نجیب محفوظ» است.

این ویراستار ادبی پس از شناسایی از سوی نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی و با اتهامات امنیتی در سال ۱۳۹۸ بازداشت شد و مدتی را در انفرادی گذارند.

شنبه‌زاده پس از آزادی موقت، در اردیبهشت‌ ۱۴۰۰، در مجموعه توییتی در ایکس، ماجرای هشتاد ضربه شلاقی را که به اتهام «نوشیدن مشروبات الکلی» به او زده بودند روایت کرد که بسیار دیده شد.

حسین شنبه‌زاده بعدتر در شعبه ۲۸ دادگاه انقلاب تهران با اتهام‌های توهین به مقدسات و رهبر جمهوری اسلامی و تبلیغ علیه نظام به ۵ سال و ۱۰ ماه زندان محکوم شد که ۳ سال و ۶ ماه آن قابل اجرا بود.

او ۹ تیر ۱۴۰۱ به زندان رفت و پیش از موعد و پس از نزدیک به ۱۰ ماه حبس، ۲۹ فروردین ۱۴۰۲ با نوشتن توییتی خبر از آزادی زودهنگامش داد و نوشت که او مشمول عفو شده است اما این‌که رهبر هم مشمول عفو شده است یا نه، حکایت دیگری است.

این نشریه نوشته که سیمرغ اساسا یک هواپیمای اوکراینی به نام آنتونوف An-140 است که ایران پیش از این نیز شانس خود را با آن امتحان کرده بود. در گزارش «‌فلوگ ریویو» آمده که «ایرانی‌ها این هواپیمای کوتاه پرواز را از سال ۲۰۰۰، در کارخانه هواپیماسازی هسا در اصفهان تحت لیسانس اوکراین مونتاژ می‌کردند. بر اساس قراردادی که امضا شد قرار بود در آن زمان ۱۰۰ فروند از این هواپیماها تولید و عمدتا در خطوط هوایی ایرانی به کار گرفته شوند.

به نوشته «فلوگ ریویو»، کارخانه مونتاژ این هواپیما پس از تولید دوازده فروند IrAn-140، تعطیل شد زیرا یک فروند از آن‌ها که متعلق به خطوط هوایی سپاهان‌ایر بود در ۱۹ مرداد ۱۳۹۳ پس از برخاستن از تهران سقوط کرد و ۴۰ نفر از ۴۸ سرنشین آن جان باختند. پیش از آن نیز در بهمن سال ۱۳۸۷ یک فروند دیگر از هواپیماهای ایران ۱۴۰ در یک پرواز آموزشی در نزدیکی اصفهان سقوط کرده بود که منجر به مرگ پنج خدمه آن شد. به‌غیر از یک فروند که در اختیار نیروی انتظامی است و برای گشت‌زنی استفاده می‌شود، مابقی هواپیماها از رده خارج و به انبار منتقل شده‌اند .

این نشریه در ادامه نوشته است: «ایران در اواسط سال ۲۰۲۲ اعلام کرد که نسخه‌ای کاملا به‌روزشده از IrAn-140 را ارائه خواهد داد. این بار هدف ایران تمرکز بر نیازهای نظامی بود که به دنبال جایگزینی برای هواپیماهای ترابری قدیمی فوکر F-27 می‌گشت.»

بر اساس تصاویر منتشرشده، در نمونه بازسازی‌شده هواپیمای سیمرغ، درِ بارگیری از پشت هواپیمای تعبیه شده و همچنین بنا بر ادعای مقام‌ها، موتورها هم بهبود یافته است.

بر اساس ویدیوهایی که رسانه‌های جمهوری اسلامی منتشر کردند سیمرغ اولین پرواز خود را با موفقیت انجام داده است.

نشریه آلمانی فلوگ‌ریویو نوشته است در تصاویر منتشرشده از سیمرغ، پنجره‌های کابین پوشانده شده بودند و این موضوع گمانه‌زنی‌ها را برانگیخته که آن‌ها در ساخت این هواپیمای از بدنه پیش‌ساخته IrAn-140 که از اوکراین تحویل گرفته بودند، استفاده کرده‌اند.

بر اساس اطلاعات فنی که درباره سیمرغ منتشر شده، این هواپیما می‌تواند تا شش تن بار حمل کند و احتمالا مانند هواپیماهای مسافربری ایران ۱۴۰ یک نسخه از موتور روسی TW3-117

متعلق به شرکت کلیموو Klimow روی آن نصب شده باشد.

این نشریه درباره اینکه آیا به غیر از نمونه اولیه موجود، نمونه‌های دیگری از سیمرغ وجود دارد یا خیر، اظهار بی‌اطلاعی کرده است، با این حال تاکید کرده «اگرچه سیمرغ عمدتا برای اهداف نظامی توسعه یافته است، اما در آینده امکان بازتولید آن به عنوان یک هواپیمای مسافربری نیز وجود دارد.»

مقام‌های جمهوری اسلامی می‌گویند مشکلات هواپیمای آنتونوف ایران ۱۴۰ مورد تحلیل قرار گرفته و برطرف شده اما اینکه آیا هواپیماهای از رده‌خارج‌شده‌ای که اکنون در انبار قرار دارند نیز در آینده به سیمرغ تبدیل خواهند شد یا نه، هنوز مشخص نیست .

فلوگ‌ریویو نوشته «این امکان وجود دارد که این هواپیماها به سیمرغ تبدیل شوند و بر همین اساس هم ساخت هواپیماهای جدید بار دیگر در کارخانه هسا در اصفهان برنامه‌ریزی شده است. با این حال، بعید است که ایران بتواند از کمک فنی و لجستیکی اوکراین در این زمینه بهره‌مند شود.»