از ریش برای پدر تا قاسم سلیمانی به جای پنجره؛ کتابهای درسی باز هم تغییر کردند
کتابهای درسی پایه اول ابتدایی در چاپ امسال، نسبت به چهار سال گذشته، تغییر کردهاند؛ ریش برای پدر؛ چادر برای دختر؛ قاسم سلیمانی به جای پنجره مسجد و… از قرآن تا علوم، این تغییرات در همه کتابها به چشم میخورند. قیمت کتابها هم امسال نسبت به سال گذشته حدود ۵۰ درصد افزایش داشتند.
دانشآموزان پایه اول ابتدایی از هفته آینده باید یکسال تحصیلی را با پنج کتاب «آموزش قرآن»، «فارسی»، «ریاضی»، «علوم تجربی» و «نگارش فارسی» بگذرانند. کتابهای درسی که از دسترس تبلیغات ایدئولوژیک جمهوری اسلامی دور نمانده است، حتی تصویرسازیهای این کتابها.
بررسی ایراناینترنشنال نشان میدهد در کتابهای فارسی، قرآن، علوم تجربی و نگارش فارسی، تصویرسازی کتابهای سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۴ نسبت به کتابهای سال تحصیلی ۱۳۹۸-۱۳۹۹، طی چهار سال تغییراتی داشتند.
کتاب قرآن
در صفحه ۵۲ کتاب قرآن پایه اول، چاپ ۱۴۰۳، یکی از پنجربههای مسجد جای خود را به تصویری از قاسم سلیمانی داده است. پیش از این اضافه شدن محتوای مربوط به سلیمانی در کتب درسی پایههای بالاتر مورد توجه قرار گرفته بود.
علاوه بر این در صفحه ۷۶ همین کتاب، دختری که در کنار پسربچهای در حال غذا دادن به کبوترها بود، در چاپ جدید کتاب، چادر به سر کرده است.
کتاب نگارش فارسی پایه اول ابتدایی. سمت چپ چاپ جدید
کتاب فارسی
اولین طرح کتاب فارسی چاپ ۱۴۰۳، «به خانه ما خوش آمدید» است. در چاپ ۱۴۰۳ این کتاب، پدر خانواده که در چاپ ۱۳۹۸، صورت خود را اصلاح کرده بود، تهریش دارد. کتاب قرآن که در چاپ ۱۳۹۸، در طبقه زیر تلویزیون قرار داد، روی تلویزیون رفته است. در قفسه کتاب، جای شاهنامه فردوسی با دایره المعارف عوض شده است.
کتاب علوم تجربی پایه اول ابتدایی. سمت چپ چاپ جدید
در صفحه شش این کتاب، تصویر لب و دهان زنی که تا سال ۱۳۹۸ در این کتاب بود، تغییر داده شده است. در تصویرسازی صفحه ۱۱ هم برای پدر خانواده ریش کشیده شده است.
همین اتفاق برای پدر بزرگ در نگاره ۱۰ با عنوان «نوروز در خانه ما» افتاده است. در این نگاره برای پیرمرد ریش و برای پدر تهریش گذاشته شده است.
کتاب فارسی پایه اول ابتدایی. سمت چپ چاپ جدید
در کتاب نگارش، مانند سایر کتابها، در صفحه اول زیر «بسم الله» یک صلوات اضافه شده است. در چاپ ۱۴۰۳ کتاب نگار، تمام تصویرسازیها از «بابا» با ریش انجام شده است، در حالیکه در چاپهای قدیمی، تصویر بابا با صورت اصلاحشده نمایش داده شده بود.
کتاب قرآن پایه اول ابتدایی. سمت راست چاپ جدید
علوم تجربی
در صفحه ۸۹ کتاب علوم تجربی چاپ سال ۱۴۰۳، به تصویر خودرو پراید در کتابهای سال گذشته با یک خودرو دنا عوض شده است. همچنین تصویر موشک که در چاپهای قدیمی بدون نام و به نظر خارجی بود، با یک تصویر از موشکی ایرانی در کنار پرچم جمهوری اسلامی که روی آن نوشته شده «ماهوارهبر قائم ۱۰۰» عوض شده است.
کتاب قرآن پایه اول ابتدایی. سمت راست چاپ جدید
این تغییرات با توجه به مواضع جمهوری اسلامی تا حدودی قابل درک است، اما طراحان کتاب، تصویر اسبی سفید که در چاپ دورههای قبل وجود داشت را هم با یک اسب قهوهای زین شده عوض کردند.
همچنین در صفحه ۲۲ این کتاب، از دانشآموزان خواسته شده «خوراکیهایی» را که برای زنگ تفریح همراه آوردهاند دسته بندی کنند.
کتاب فارسی پایه اول ابتدایی. سمت چپ چاپ جدید
کتاب چاپ ۱۴۰۳، تنوع و حجم خوراکیها را کاهش داده و به آنها نان و پنیر اضافه کرده است.
در صفحه ۵۹ کتاب علوم چاپ جدید، جای دختربچهای که در کتابهای قدیمی بالاتر از پسربچهبود تغییر داده شده است.
کتاب فارسی پایه اول ابتدایی. سمت چپ چاپ جدید
حساسیتهای خامنهای و سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی
در جمهوری اسلامی، متولی تالیف کتابهای درسی، سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی، زیر نظر وزارت آموزش و پرورش است. علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی روی موضوع محتوای کتابهای درسی حساسیت دارد.
کتاب علوم پایه اول ابتدایی. سمت چپ چاپ جدید
از سال ۱۳۷۹ که برای اولین بار خامنهای روی محتوای کتابهای درسی حساس شد، تا امروز، هر از چندی در سخنرانیهای خود طعنهای به محتوای کتابهای درسی میزند. سال ۱۴۰۱، او رسما به وزیر آموزش و پرورش فرمان داد محتوای کتابهای درسی را تغییر دهد.
کتاب علوم تجربی پایه اول ابتدایی. سمت چپ چاپ جدید
هرچند اعضای این شورا توسط رییس جمهوری منصوب میشوند، اما معمولا از چهرههای معتمد جمهوری اسلامی انتخاب میشوند.
بهمن ۱۴۰۰ در زمان ریاست جمهوری ابراهیم رییسی، یک روحانی به نام علی لطیفی، به ریاست این شورا منصوب شد و تاکنون نیز این سمت را بر عهده دارد.
افزایش ۵۰ درصدی قیمت کتابهای درسی
علاوه بر محتوا و تصاویر کتابهای درسی، قیمت آنها هم به طور میانگین در سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۴ نسبت به سال قبل حدود ۵۰ درصد افزایش داشته است. قیمت کتابهای پای اول ابتدایی که سال گذشته ۴۷ هزار تومان بود، در سال ۱۴۰۳ به ۷۱ هزار تومان افزایش یافته است.
کتاب علوم پایه اول ابتدایی. سمت چپ چاپ جدید
قیمت کتابهای پایه دوم ابتدایی از از ۵۲ به ۷۸ هزار تومان رسیده است؛ قیمت کتابهای پایه سوم، چهارم و پنجم ابتدایی از ۵۸ به ۸۷ هزار تومان افزایش یافته است؛ قیمت کتابهای پایه ششم ابتدایی از ۶۹ هزار، به ۱۰۲ هزار تومان رسیده است.
قیمت کتابهای متوسطه اول و دوم هم به میزان مشابهی افزایش داشته است.
هفته آینده سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۴ آغاز خواهد شد. سال تحصیلی که با افزایش ۳۵ درصدی قیمت لوازمالتحریر، افزایش ۴۵ درصدی نرخ سرویس مدارس و حداقل ۲/۵ میلیون تومان هزینه خرید یک دانشآموز، کابوس والدینی است که با حداقل مزد روزگار میگذرانند.
محمدحسین مرتضوی، رییس اتحادیه کتاب و لوازم التحریر یزد در گفتگو با ایسنا از افزایش ۳۵ درصدی قیمت لوازم التحریر ساخت ایران خبر داد و گفت قیمت محصولات مشابه خارجی نسبت به سال گذشته تغییر چندانی نداشته است.
نهم شهریور ۱۴۰۳، محسن گلستانی، رییس اتحادیه صنف نوشتافزار تهران، با اشاره به کاهش قدرت خرید مردم گفت: «اگر قبلا یک جعبه مداد برای دانشآموز خریداری میشد، الان به صورت دانهای خرید میکنند. پیک تقاضا لوازم التحریر کاهش پیدا کرده و میزان تقاضا از شهریور تا مهر، به طول سال انتقال پیدا کرده است.»
گلستانی با اشاره به تعطیلی یکصد واحد از ۱۸۰۰ واحد صنفی مرتبط با لوازمالتحریر تهران در سال ۱۴۰۳ گفت: «صنف ما هزینههای زیادی دارد. عمده تولیدیهای این صنف در تابستان است که قطعی برق هزینه تولید را در این فصل بالا میبرد.»
دو و نیم میلیون تومان، هزینه یک دانشآموز
وبسایت تجارت نیوز در یک محاسبه از اقلام مورد نیاز یک دانشآموز برای سال تحصیلی جدید برآورد کرده است خرید دفتر مشق، نوشت افزار و مداد رنگی، اقلامی مثل خطکش و تراش و … و در نهایت کولهپشتی و لباس فرم مدرسه برای هر دانش آموز در سال تحصیلی جدید حداقل حدود دو و نیم میلیون تومان هزینه دارد.
با این حساب، اگر یک خانواده دو دانشآموز داشته باشند، در شهریور ماه حدود پنج میلیون تومان به هزینههای آنان افزوده خواهد شد.
افزایش ۴۵ درصدی نرخ سرویس مدارس
در بسیاری از کلانشهرها، والدین باید برای حمل و نقل دانشآموزان از سرویس مدارس استفاده کنند. دوم مرداد امسال، جعفر هاشمی تشکری، رییس کمیسیون عمران و حمل و نقل شورای اسلامی شهر تهران، با اعلام افزایش ۴۵ درصدی نرخ کرایه سرویس مدارس در سال ۱۴۰۳، گفت: «مبلغ ورودی ۴۲ هزار و ۵۰۰ تومان تعیین شده و به ازای هر کیلومتر چهار هزار و ۳۰۰ تومان افزایش قیمت اعمال خواهد شد.»
در حال اجاره حاضر یک آپارتمان یک خوابه ۵۰-۶۰ متری در منطقه نواب تهران، با حدود ۵۰۰ میلیون تومان رهن، حداقل ماهانه حدود سه میلیون تومان است.
حداقل مزد ماهانه در سال ۱۴۰۳، حدود هفت میلیون تومان تعیین شده است. یک خانواده چهار نفره ساکن تهران با یک نفر شاغل، با وجود هزینههای خوراک، پوشاک، حمل و نقل و … طبیعتا برای تامین حداقل خرید لوازمالتحریر اول مهر و هزینه سرویس مدرسه دانشآموزان با مشکل مالی روبهرو خواهد شد. در این شرایط مقامات جمهوری اسلامی به طور دایمی، با تصویب قوانین و تبلیغات رسانهای، خانوادهها را به فرزندآوری تشویق میکنند.
تاکید مقامهای جمهوری اسلامی بر سیاستهای فرزندآوری و رفع موانع پیشِ روی آن ادامه دارد. رییس بانک مرکزی گفت منابع موجود نظام بانکی، کفاف تقاضای وام فرزندآوری را نمیدهد. وزیر بهداشت نیز یادآور شد جمعیت ایران طی ۱۰ سال گذشته، روند کاهشی را تجربه کرده است.
محمدرضا فرزین، رییس بانک مرکزی روز سهشنبه ۲۰ شهریور در همایشی گفت قرار بود امسال ۲۰۰ هزار میلیارد تومان وام ازدواج و فرزندآوری پرداخت شود که تا این تاریخ، در کل ۵۳ درصد آن محقق شده است.
به گفته او، ۲۲۷ هزار نفر از متقاضیان توانستهاند این وام را دریافت کنند اما ۳۵۵ هزار نفر دیگر در صف انتظار هستند.
فرزین با تاکید بر اینکه منابع کافی برای درخواستهای تسهیلات ازدواج و فرزندآوری در بانکها و نظام بانکی وجود ندارد، گفت پرداخت وام به متقاضیانی که در صف هستند اکنون نیاز به ۸۰۰ هزار میلیارد تومان منابع دارد.
چهار روز پس از آن، بانک مرکزی خبر داد که ۵۰ هزار میلیارد تومان، از محل سپردههای قانونی بانکها، برای تسهیلات ازدواج و فرزندآوری تخصیص میدهد.
با اینحال، ایراناینترنشنال در گزارشی تخمین زد که حتی اگر این اعتبار بهطور کامل تامین شود، باز هم کفاف متقاضیان تسهیلات را نخواهد داد.
روز سهشنبه ۲۰ شهریور محمدرضا ظفرقندی، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی هم به موارد مورد تاکید خامنهای یعنی فرزندآوری و جوانی جمعیت پرداخت و گفت کشور در مسیر سالمندی قرار گرفته است و طی سالهای آینده اغلب جمعیت کشور جزو جمعیت سالمند به حساب میآیند.
او گفت جمعیت کشور طی ۱۰ سال گذشته روند کاهشی را تجربه کرده و افزود: «میزان نرخ رشد جمعیت کشور در سال ۶۵ حدود ۳/۹ بود اما نرخ کنونی رشد جمعیت به کمتر از یک رسیده است.»
وزیر بهداشت بدون اشاره به جزییات بیشتر، وعده داد: «در نظر داریم یک تولیت قوی، سیستماتیک و همهجانبه برای موضوع جوانی جمعیت ایجاد کنیم و این کار را با حمایت رییسجمهوری عملیاتی میکنیم.»
ظفرقندی هفته گذشته نیز اعلام کرده بود که جلساتی در حوزه سیاست افزایش جمعیت و حمایت از خانواده برگزار و ماموریتهایی را در این زمینه به کارشناسان محول کرده است.
او همچنین بر جدیت وزارت بهداشت در اجرایی کردن سیاستهای جمعیتی مورد تاکید علی خامنهای، تاکید کرده بود.
محمدجواد محمودی، رییس موسسه تحقیقات جمعیتی کشور نیز روز ۱۳ شهریور اعلام کرد میانگین سن ازدواج زنان در سال گذشته به ۲۴ سال و مردان به حدود ۲۸ سال رسیده است.
بر اساس این دادهها، روند تعداد ازدواجها در ایران از سال ۱۳۹۰ به بعد نزولی بوده و نرخ سالانه آن بهطور میانگین حدود شش درصد کاهش داشته است.
بررسی نرخ تولد نیز نشان میدهد در ۹ ماه نخست سال ۱۴۰۲ کمترین میزان تعداد تولد در یک دهه اخیر ثبت شده است.
قانون جوانی جمعیت با توصیهها و تاکیدات خامنهای روز ۲۴ مهر ۱۴۰۰ در مجلس یازدهم تصویب شد و آبان همان سال ابراهیم رئیسی، رییس دولت سیزدهم، آن را برای اجرا ابلاغ کرد.
در بندهای مختلف این قانون، هر اقدام مغایر با فرزندآوری، لغو و مشمول مجازات شد.
کمتر از دو روز پس از رجزخوانی محمدرضا نقدی معاون هماهنگکننده سپاه پاسداران درباره قطعی بودن انتقام اسماعیل هنیه، اسرائیل به یک مرکز نظامی حساس در غرب استان حما حمله کرد که به گفته منابع دولتی سوریه، در نتیجه آن دستکم چهارده نفر کشته و ۴۳ نفر مجروح شدند.
در حالی که برخی منابع خبری از اصابت ۱۵ موشک به اهدافی در دمشق، حمص، حما و طرطوس خبر دادهاند، خبرگزاری رویترز به نقل از دو مقام امنیتی فاش کرد که هدف اصلی حمله، یک مرکز تحقیقات برای تولید سلاح شیمیایی نظامی در منطقه مصیاف در نزدیکی حما بوده است.
تلویزیون رسمی سوریه گفته سامانه پدافند هوایی ارتش این کشور، چند موشک اسرائیلی را سرنگون کرده، اما دیدهبان حقوق بشر سوریه میگوید این تصاویر از آتشسوزی از سقوط موشکهای پدافند هوایی سوریه در مزارع روستاهای اطراف حکایت دارد.
به گزارش این مرکز، اسرائیل در عرض سه ساعت دستکم چهار بار به مصیاف حمله کرده است؛ مرکزی که تعداد زیادی از نیروهای متخصص سپاه پاسداران در آنجا حضور دارند.
سخنگوی وزارت خارجه ایران در واکنش، این حمله را محکوم کرد و منکر ارتباط هدف مورد نظر با سپاه شد
اما مصیاف کجاست، جمهوری اسلامی و سوریه درآنجا چه میکنند؟ اگر آنطور که تهران مدعی است این مرکز ارتباطی به سپاه ندارد، چرا وزارت خارجه جمهوری اسلامی اینقدر از این حمله عصبانی شده؟
همزمان با آغاز جنگ داخلی در سوریه، ارتش این کشور در فاصله سالهای ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۳، حداقل در ۸۵ حمله به مخالفان، از سلاحهای شیمیایی استفاده کرد. یک سال بعد جامعه جهانی تصمیم گرفت سوریه را خلع سلاح شیمیایی کند. با این حال همچنان چند مرکز بزرگ در سوریه زیر نظر ارتش این کشور و نیروهای سپاه پاسداران مشغول ساخت سلاحهای شیمیاییاند.
اصلیترین مرکز السفیر در شمال سوریه، سه مرکز در نزدیکی دمشق و همینطور مرکزی در مصیاف که ساعت هشت و ۲۳ دقیقه یکشنبه به وقت محلی هدف قرار گرفت.
اما جدای از برنامههای مرکز تحقیقات تولید سلاح شیمیایی نظامی سوریه، سپاه پاسداران یک تاسیسات مهم موشکی در این منطقه دارد. جایی که در نزدیکی لاذقیه و طرطوس است، دو بندر مهم در چرخه قاچاق سلاح جمهوری اسلامی به منطقه.
در پایگاه موشکی سپاه در مصیاف، یک مرکز پردازش سوخت جامد تعبیه شده و چند سوله بزرگ میزبان خط تولید موشکهای ایرانی است. موشکهایی که سرجنگیشان در جنوب غربی خط تولید ساخته میشود. سپاه در این تاسیسات دو انبار جداگانه برای مواد اولیه مورد نیاز و همینطور مواد منفجره دارد.
موسسه تحقیقاتی پژوهشی آلما فروردین ماه سال گذشته فاش کرد واحد ۴۰۰۰ سپاه، یا همان معاونت ویژه اطلاعات سپاه به فرماندهی جواد غفاری در سالهای اخیر هم کنترل مرکز تحقیقات تولید سلاح شیمیایی سوریه را در اختیار گرفته و مشغول تولید موشک برای تقویت کریدور انتقال سلاح از ایران به سوریه و لبنان است.
سپاه پاسداران در این مرکز موشک ام ۶۰۰ نسخه سوریه موشک بالستیک فتاح ۱۱۰ و همینطور موشکهای شهاب یک و دو، زلزال و فجر را میسازد.
سپاه همچنین در مرکز مصیاف پروژه لبیک را دنبال میکند، اضافه کردن حسگر و سیستمهای هدایتشونده به موشکهای قدیمی.
اما این اولین بار نیست که اسرائیل مصیاف را هدف قرار میدهد. تصاویر ماهوارهای نشان میدهد اولین بار اسرائیل در یک حمله هوایی در ۱۶ شهریور ماه سال ۹۶، خط تولید موشک سپاه پاسداران را بمباران کرد. کمتر از یک سال بعد، سپاه پاسداران مشغول بازسازی این تاسیسات موشکی شد و ۲۳ فروردین ۹۸، اسرائیل بار دیگر این مرکز را هدف قرار داد. چهارم دیماه سال ۹۹ هم حمله چهارم انجام شد و حمله اردیبهشت ماه سال ۱۴۰۱ اسرائیل به تاسیسات زیرزمینی مصیاف، پنج کشته به جا گذاشت.
و حالا پنجمین حمله اسرائیل به این مرکز نظامی ضربه سختی به سپاه پاسداران وارد کرده است. به رغم گزارشهای تایید شده درباره حضور نیروهای سپاه پاسداران، جمهوری اسلامی این خبر را تکذیب میکند. به نظر میرسد تهران به دو دلیل ترجیح میدهد مصیاف را گردن نگیرد.
از یک طرف به این دلیل که جامعه جهانی به شدت نسبت مرکز تحقیقات سوریه برای ساخت سلاح شیمیایی، حساسیت دارد و تایید حضور نیروهای سپاه پاسداران در مرکز شیمیایی مصیاف، تبعات بینالمللی سنگینی می تواند برای جمهوری اسلامی داشته باشد.
از طرف دیگر تایید حمله به تاسیسات موشکی سپاه پاسداران، تهران را در معذوریت واکنش قرار میدهد و این در راستای سیاست جمهوری اسلامی نیست، در شرایطی که تهران از انتقام سخت و پشیمانکننده عدول کرده و وعده عملیات صادق دو به عملیات سابق و عقبنشینی تاکتیکی تبدیل شده
دیدهبان حقوق بشر در گزارشی هشدار داد که مقامهای جمهوری اسلامی اعضای خانوادههای دهها نفر از افرادی که در طول اعتراضات دو سال گذشته کشته، اعدام یا زندانی شدهاند را با اتهامهای دروغین بازداشت کرده، تهدید یا مورد آزار و اذیت قرار دادهاند.
این سازمان افزود دو سال پس از آغاز اعتراضات «زن، زندگی، آزادی» در اواخر شهریور ۱۴۰۱، مقامهای جمهوری اسلامی همچنان اعضای خانوادههایی را که خواستار پاسخگویی در مورد نقض حقوق عزیزانشان هستند، وادار به سکوت و مجازات میکنند.
ناهید نقشبندی، سرپرست پژوهشگری ایران در سازمان دیدهبان حقوق بشر گفت: «بسیار حیاتی است که دولتهای در حال تعامل با جمهوری اسلامی، این بیعدالتیهای هولناک علیه افرادی را که عزیزانشان پیشتر با نقض جدی حقوقشان از سوی حکومت ظالم و سرکوبگر ایران مواجه شدهاند بهصورت علنی محکوم کنند.»
دیدهبان حقوق بشر از مورد ماشالله کرمی، پدر محمدمهدی کرمی، معترض اعدامشده در خیزش انقلابی یاد کرد که به «تحصیل مال از طریق نامشروع» و «مشارکت در پولشویی» متهم شده است.
دادگاه کیفری شهرستان نظرآباد در حکمی که روز ۲۵ مرداد امسال صادر شد، ماشالله کرمی را به مجموعا هشت سال و ۱۰ ماه زندان، ۱۹ میلیارد و ۲۰۰ میلیون ریال جریمه نقدی و مصادره اموال شامل خودرو و منزل مسکونی محکوم کرد.
کرمی ۳۱ مرداد ۱۴۰۲ با یورش نیروهای وزارت اطلاعات به خانهاش در کرج دستگیر و به بازداشتگاه اداره اطلاعات این شهر منتقل شده بود.
اواسط شهریور نیز جمعی ۷۷ نفره از دادخواهان با انتشار بیانیهای، اعتراض خود را به فشار و تهدید جمهوری اسلامی علیه خانوادههای دادخواه بیان کردند و خواستار آزادی فوری و بیقید و شرط ماشالله کرمی و سایر بازداشتیهای خانوادههای دادخواه شدند.
ناهید نقشبندی گفت: «مقامهای جمهوری اسلامی دو بار به مردم ظلم میکنند؛ ابتدا با اعدام یا کشتن یکی از اعضای خانواده و سپس با بازداشت عزیزانشان به خاطر درخواست پاسخگویی.»
او افزود: «قوه قضاییه ایران باید فورا اعضای خانوادههایی که بهطور غیرقانونی بازداشت شدهاند را آزاد کند و از برگزاری محاکمههای عادلانه و فرآیند قضایی شفاف برای هر فردی که به جرمی متهم شده است، اطمینان حاصل کند.»
دیدهبان حقوق بشر در ادامه به بازداشت فرامرز براهویی (آبیل)، برادر ۱۵ ساله اسماعیل آبیل، از جانباختگان جمعه خونین زاهدان و رامیار ابوبکری، برادر ۱۶ ساله و دادخواه زانیار ابوبکری، همراه سیاوش سلطانی، پسر کبری شیخهسقا از جانباختگان خیزش انقلابی در مهاباد اشاره کرد.
دادگاه ویژه اطفال استان خراسان رضوی او را به اتهاماتی نامشخص، به شش ماه حبس تعزیری محکوم کرده است.
ابوبکری و سلطانی هم روز ۱۳ شهریور «همراه با خشونت ماموران» بازداشت شدند.
دیدهبان حقوق بشر در ادامه گزارش خود به بازداشت احمد و سولماز حسنزاده، پدر و خواهر محمد حسنزاده، از معترضان کشتهشده در خیزش انقلابی، از سوی نیروهای امنیتی در بوکان در روز نهم مرداد اشاره کرد.
بر اساس این گزارش، احمد حسنزاده روز بعد با قرار وثیقه آزاد اما سولماز به زندان ارومیه منتقل شد. او روز ۱۶ مرداد در اعتراض به تداوم بازداشتش دست به اعتصاب غذا زد.
این پدر و دختر چهاردهم شهریور ۱۴۰۲ نیز از برای بازجویی به اداره اطلاعات بوکان احضار و روز پنجم مهر، در ایست بازرسی بین بوکان و سقز از سوی نیروهای امنیتی برای مدتی کوتاه دستگیر شدند.
حسن امینی، برادر محمد امینی، از جانباختگان خیزش انقلابی و رعنا کورکور، خواهر مجاهد کورکور، زندانی معترض محکوم به اعدام دو تن دیگر از خانوادههای دادخواهی هستند که دیدهبان حقوق بشر به بازداشت و آزادی آنها اشاره کرد.
امینی روز هشت شهریور پس از حدود ۴۰ روز حبس، با پابند الکترونیکی از زندان مرکزی سنندج آزاد شد.
او تیر سال گذشته به اتهام «اخلال در نظم عمومی» به دلیل شرکت در مراسم کشتهشدگان خیزش انقلابی در سقز و بوکان به شش ماه و نیم زندان محکوم شده بود.
رعنا کورکور نیز روز ۱۴ تیر امسال به دست ماموران امینی در تهران بازداشت و بیستم مرداد با قرار وثیقه آزاد شد.
دیدهبان حقوق بشر یادآوری کرد که جمهوری اسلامی در چهار دهه گذشته، بارها خانوادههای دادخواهی که عزیزانشان به دست نیروهای امنیتی کشته یا از سوی دادگاههای ایران اعدام شدهاند را تحت فشار گذاشته است.
این موارد شامل تهدید و اعمال فشار بر خانوادههای قربانیان اعتراضات آبان سال ۹۸ و همچنین خانوادههای کشتهشدگان سقوط هواپیمایی اوکراین با شلیک سپاه پاسداران در دی همان سال است.
در موج جدید بازداشت در کردستان، که از دهم شهریور آغاز شده، دستکم ۲۰ نفر در شهرهای مهاباد، پیرانشهر، اشنویه و دهگلان دستگیر شدهاند.
سازمان عفو بینالملل ۳۰ مرداد سال گذشته با انتشار بیانیهای اعلام کرده بود مقامهای حکومت در آستانه سالگرد کشته شدن مهسا ژینا امینی، کمپین آزار و اذیت خانواده جانباختگان اعتراضات را با هدف ساکت کردن آنان و همچنین مصونیت خود از مجازات، تشدید کردهاند.
اسکندر مومنی، وزیر کشور دولت مسعود پزشکیان از مهاجران افغان ساکن ایران خواست «بروند در کشور خودشان تلاش کنند و آنجا را آباد کنند.»
مومنی شامگاه دوشنبه در یک برنامه تلویزیونی درباره طرح موسوم به «ساماندهی اتباع خارجی» گفت: «ایران توان این حجم از مهاجرت را ندارد.»
او افزود: «اولویت با آنهایی است که غیرقانونی و غیر مجاز وارد میشوند. در همه دنیا همین است و مهاجران باید به سازوکار کشور میزبان احترام بگذارند.»
وزیر کشور مقصر افزایش بیکاری در ایران را افغانها دانست و گفت: «فرصتهای شغلی زیادی گرفته میشود. از افغانستانیها انتظار داریم به کشور خود بروند.»
چهار روز پیش، مومنی اعلام کرده بود که طرح جامع ساماندهی افغانها در این کشور به زودی تدوین و اجرایی میشود.
او گفت: «این طرح کامل، با یک برنامه مناسب و در نظر گرفتن ملاحظات منطقهای و همسایگی اجرا می شود.»
خبرگزاری مهر گزارش داد که وزیر کشور روز پنجشنبه گذشته در بازدید از محله سنگ سیاه شیراز بر ضرورت ساماندهی افغانها در ایران تاکید کرد.
مومنی که به تازگی به عنوان وزیر کشور منصوب شده، در جلسه مجلس اعلام کرده بود که نخستین گام، اخراج اتباع غیرقانونی و بدون مجوز است.
او جزئیاتی در مورد طرح جامع برای افغانها در ایران ارائه نکرده است.
با این حال، در ماه مرداد، زمانی که هنوز وزیر کشور نشده بود، در کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی ایران تاکید کرد که راهحل جلوگیری از ورود مهاجران، بستن مرزها است.
مومنی در آن زمان اعلام کرد که برای اجرای این طرح، برنامهریزی خواهیم کرد.
او در گفتوگوی تلویزیونی خود نیز با تاکید بر لزوم انسداد مرزها به صورت یکپارچه، از آغاز کار نیروهای مسلح برای مسدود کردن کل مرزهای کشور خبر داد.
پیشتر مسعود پزشکیان نیز در جریان کارزار انتخاباتی خود بر انسداد مرز با افغانستان تاکید کرده بود.
پس از فروپاشی حکومت پیشین افغانستان، صدها هزار نفر از شهروندان این کشور به کشورهای همسایه، به ویژه ایران و پاکستان، مهاجرت کردند.
در سه سال گذشته، هر دو کشور صدها هزار مهاجر افغان را اخراج کردهاند.
در مردادماه، روزنامه شرق در گزارشی از بازداشت شماری نوجوان افغانستانی بین ۱۰ تا ۱۷ سال با وجود داشتن مدارک خبر داد.
شرق در این گزارش خود با روایت برخورد خشن یک عامل انتظامی با «سید مهدی»، نوجوان مهاجر افغان در شهرستان دماوند، نوشت که ماجرای برخورد با اتباع در ایران، پیچیدگیهای بیشتری به خود گرفته است.
این گزارش به نقل از فعالان اجتماعی نوشت گرچه رد مرز کودکان زیر ۱۸ سال و زنان به تنهایی غیرقانونی است اما این اتفاقات در حال رخ دادن است.
ویدیوی برخورد خشن یک عامل انتظامی با «سید مهدی» در شهرستان دماوند، روز چهارشنبه ۱۷ مرداد در افغانستاناینترنشنال منتشر شد.
این ویدیو واکنش کاربران شبکههای اجتماعی را در پی داشت و آنان فشار زانوی مامور روی گردن این نوجوان را با ماجرای مرگ جورج فلوید در آمریکا در سال ۱۳۹۹ قیاس کردند که موجب اعتراضات گستردهای در این کشور شد.