به گزارش سیانان، تصاویر ماهوارهای که شرکت فنآوریهای مکسر تهیه کرده است نشان میدهد یک کشتی باری روسی که مشکوک به حمل موشکهای بالستیک ایرانی به روسیه برای استفاده در جنگ علیه اوکراین است، یک هفته پیش در یک بندر روسیه در دریای خزر دیده شد.
این تصاویر ۱۴ شهریور سال جاری در بندر اولیا در آستراخانِ روسیه ثبت شده است. سیستم ردیابی این کشتی باری نشان میدهد که آخرین بار ۸ شهریور در بندر امیرآبادِ ایران پهلو گرفته بوده و پس از آن سیستم ردیابی خود را خاموش کرده بود.
وزارت خزانهداری ایالات متحده سهشنبه ۲۰شهریور اعلام کرد وزارت دفاع روسی برای حمل موشکهای بالستیک کوتاهبرد از ایران به روسیه از کشتی پورت اولیا ۳استفاده کرده است.
وزارت خزانهداری ایالات متحده با اعلام اینکه «اوایل سپتامبر ۲۰۲۴، روسیه اولین محموله موشکهای بالستیک کوتاهبردرا از ایران دریافت کرد» خبر داد که این وزارتخانه تحریمهایی علیه کشتی پورت اولیا ۳ و همچنین سایر کشتیها و چندین فرد ایرانی اعمال کرد.
رابطه نظامی ایران و روسیه پس از آغاز تهاجم به اوکراین در فوریه ۲۰۲۲ نزدیکتر شده است. ایران هزاران پهپاد تهاجمی «شاهد» به روسیه تحویل داده و به گفته مقامات آمریکایی، یک کارخانه پهپاد نیز در روسیه ساخته است.
موشک بالستیک فاتح ۳۶۰ ایران در روسیه
تصاویر ماهوارهای یک روز پس از آن منتشر شد که آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه ایالات متحده در لندن گفت که ایالات متحده باور دارد که ارتش روسیه محمولههایی از موشکهای بالستیک فاتح ۳۶۰ از ایران دریافت کرده و احتمالا طی هفتههای آتی از آنها علیه اوکراینیها استفاده خواهد کرد.
موشک فاتح ۳۶۰ دارای بردی تا ۱۲۰ کیلومتر است و قابلیت حمل محمولهای به وزن ۱۵۰ کیلوگرم است. اگرچه وزن این محموله کمتر از بسیاری از بمبهای هوایی روسیه است، اما برای هدفگیری مواضع خط مقدم اوکراین از فاصله دور مفید است و به دلیل بالستیک بودن، بسیار دشوارتر قابل رهگیری است.
بر اساس برآورد موسسه مطالعات جنگ، یک اندیشکده مستقر در واشنگتن، «نیروهای روسیه احتمالا در ماههای آینده از موشکهای ارائهشده از ایران برای هدفگیری زیرساختهای انرژی، نظامی و غیرنظامی اوکراین استفاده خواهند کرد.»
به گفته این اندیشکده، ایران قبلا سلاحهایی را از بندرهای امیرآباد و انزلی در دریای خزر به آستراخان در روسیه منتقل کرده است.
گزارشها نشان میدهد کشتی پورت اولیا ۳ در سال جاری چندین بار به این دو بندر ایرانی سفر کرده است و از ۶ سپتامبر هم این کشتی، بندر آستراخان را مجددا ترک کرده و به سفر دیگری رفته است.
بلینکن روز چهارشنبه ۲۱ شهریور طی یک کنفرانس خبری گفت که این کمک ایالات متحده شامل ۳۲۵ میلیون دلار کمک به بخش انرژی اوکراین و نزدیک به ۲۹۰ میلیون دلار کمک بشردوستانه به این کشور است.
بلینکن و لمی روز چهارشنبه وارد کییف شدند.
بلینکن پیش از سفر به اوکراین، در لندن گفت انتقال موشکهای بالستیک ایران به روسیه تهدیدی برای امنیت کل اروپاست. عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی این گفتهها را رد کرد.
عراقچی گفت که آمریکا و اروپا یک بار دیگر «بر اساس اطلاعات غلط و منطق معیوب» عمل کردند و ایران موشکهای بالستیک به روسیه ارسال نکرده است.
او گفت: «معتادین تحریم باید از خود بپرسند چگونه جمهوری اسلامی قادر است تسلیحات پیچیده بسازد و به ادعای شما بفروشد؟ تحریمها راه حل نیستند بلکه بخشی از مشکل هستند.»
روز جمعه ۱۶ شهریور، روزنامه والاستریت ژورنال به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داد با وجود هشدارهای غرب، جمهوری اسلامی محمولهای از موشکهای بالستیک کوتاهبرد را در اختیار روسیه قرار داده است.
آمریکا و اروپا در پاسخ به اقدام تهران، بسته جدیدی از تحریمها علیه جمهوری اسلامی اعلام کردند.
پنی وانگ، وزیر امور خارجه استرالیا نیز روز چهارشنبه گفت: «ما از اقدام شرکای خود حمایت میکنیم و به همکاری با آنها برای پاسخگو کردن جمهوری اسلامی و روسیه ادامه خواهیم داد.»
در اظهار نظری جداگانه، مایک جانسون، رییس مجلس نمایندگان آمریکا نیز گفت ارسال موشکهای بالستیک جمهوری اسلامی به روسیه، کشورهای غرب اروپا را در تیررس سلاحهای جمهوری اسلامی قرار میدهد.
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کاخ کرملین، در واکنش به این اظهارات بلینکن گفت که روسیه در راستای منافع خود به همکاری با کشورهایی مانند ایران ادامه خواهد داد.
روز سهشنبه وزارت خزانهداری آمریکا اعلام کرد شرکت هواپیمایی «ایرانایر» را به دلیل فعالیت در بخش حمل و نقل اقتصاد روسیه و مشارکت موثر در انتقال مستقیم یا غیرمستقیم سلاحها یا مواد مربوطه از مبدا یا به مقصد ایران، تحریم کرده است.
بلینکن که پیش از ورود به کییف و دیدار با ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری این کشور، در یک کنفرانس خبری مشترک با لمی در لندن حاضر شده بود، با اشاره به شدت گرفتن درگیریها در فصل پاییز و افزایش تهاجمات روسیه گفت: «این لحظهای حساس برای اوکراین است.»
بلینکن گفت: «میخواهم مستقیما از زلنسکی و سایر مقامات اوکراینی بشنوم که اهداف کییف در جنگ چیست و ما چگونه میتوانیم به آنها کمک کنیم.»
درخواست اوکراین برای موشکهای دوربرد
زلنسکی همچنان از کشورهای غربی تقاضای ارسال موشکهای دوربرد و رفع محدودیتهای استفاده از آنها برای هدفگیری پایگاههای هوایی و دیگر اهداف نظامی در عمق خاک روسیه را دارد.
مقامهای آمریکایی از چنین اقدامی بیم دارند چرا که ممکن است این اقدام به درگیری مستقیم بین غرب و روسیه منجر شود.
جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا، اخیرا اشاره کرده است که امکان انعطاف در این مورد وجود دارد.
تهدیدهای روسیه
ویاچسلاو ولودین، رییس مجلس دومای روسیه، روز چهارشنبه هشدار داد که اگر آمریکا و همپیمانانش به اوکراین اجازه استفاده از موشکهای دوربرد بدهند، مسکو آنها را به عنوان طرفهای جنگ تلقی خواهد کرد.
پسکوف هم اعلام کرد اگر کشورهای غربی به اوکراین مجوز استفاده از تسلیحات دوربرد خود برای حمله به عمق خاک روسیه را بدهند، روسیه «پاسخ مناسب» خواهد داد.
بلینکن با اشاره به اینکه فاکتورهای متعددی در این تصمیم دخیل است از بیان صریح موضع واشینگتن در این خصوص خودداری کرد.
در حالی که بیش از دو سال و نیم از آغاز تهاجم روسیه به اوکراین میگذرد، نیروهای اوکراینی در تلاش برای مقابله با پیشرویهای روسیه در شرق اوکراین و حفظ اراضی خود تحت فشار قرار دارند.
اوکراین ماه گذشته در تلاش برای بازپسگیری بخشی از ابتکار عمل، نیروهای خود را به منطقه کورسک در داخل خاک روسیه فرستاد.
تحریم کشتیهای روسیه
همزمان با این تحولات، بریتانیا ۱۰ کشتی را به فهرست تحریمهای روسیه اضافه کرد.
به گفته مقامات این کشور، این ۱۰ کشتی در «فروش غیرقانونی نفت روسیه» نقش داشتند.
از زمان آغاز جنگ اوکراین در فوریه ۲۰۲۲، هزاران غیرنظامی جان خود را از دست دادهاند و میلیونها نفر مجبور به ترک خانههای خود شده و بسیاری از شهرها و روستاها به ویرانه تبدیل شدهاند.
همزمان با افزایش حملات پهپادی و موشکی روسیه به اوکراین، کییف نیز صدها پهپاد تهاجمی را به عمق خاک روسیه پرتاب کرده است.
دیدار زلنسکی با بایدن
زلنسکی قرار است اواخر این ماه به ایالات متحده سفر کند و طرحی را به جو بایدن، رییس جمهوری آمریکا و کامالا هریس و دونالد ترامپ، دو نامزد انتخابات ریاست جمهوری ۲۰۲۴ آمریکا ارائه دهد.
او امیدوار است طرحش به پایان جنگ منجر شود.