دو وزیر دولت رئیسی در پرونده «چای دبش» مجرم شناخته شدند | ایران اینترنشنال
دو وزیر دولت رئیسی در پرونده «چای دبش» مجرم شناخته شدند
خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، به نقل از یک منبع آگاه گزارش داد جواد ساداتینژاد، وزیر پیشین کشاورزی و رضا فاطمی امين، وزیر پیشین صنعت، معدن و تجارت، در دولت ابراهیم رئیسی، در پرونده فساد گسترده در واردت چای، موسوم به «چای دبش»، مجرم شناخته شدند.
فارس دوشنبه، ۱۳ اسفند، نوشت شعبه اول دادگاه ویژه جرایم اقتصادی تهران ساداتینژاد را به دو سال حبس تعزیری و فاطمی امين را به یک سال حبس تعزیری محکوم کرد.
این رسانه افزود: «این حکم پس از اعمال تخفیف و بر اساس ماده ششم قانون کاهش مجازات حبس تعزیری و به دلیل "مداخله ضعيف متهمان در وقوع جرم" صادر شده است.»
رسانهها در ایران آذر ۱۴۰۲ از وقوع تخلفی گسترده در زمینه واردات چای خبر دادند.
روزنامه شرق در آن زمان گزارش داد شرکت چای دبش تنها برای واردات و بستهبندی چای، حدود ۳.۴ میلیارد دلار دریافت کرده است.
شرق نوشت این مبلغ هنگفت میتواند حتی در کشورهای توسعه یافته، مسیر اقتصاد را تغییر دهد.
عباس عبدی، فعال سیاسی، آذر سال گذشته تاکید کرد دست زدن به فسادی در این سطح قطعا با اطلاع مقامهای بلندپایه جمهوری اسلامی بوده است.
جواد ساداتینژاد، وزیر کشاورزی در دولت ابراهیم رئیسی
۸۲ سال زندان و ۶۰ هزار میلیارد تومان جریمه برای متهم اصلی «چای دبش»
فارس در ادامه گزارش خود نوشت از ۶۱ متهم پرونده چای دبش، حکم ۴۴ نفر از سوی دادگاه ویژه جرایم اقتصادی تهران صادر شده است.
این خبرگزاری افزود متهم ردیف اول پرونده فساد واردات چای در مجموع به ۸۲ سال زندان محکوم شد و «باید بیش از دو میلیارد یورو تسهیلات دریافتی ارزی، سه تا ۱۰ برابر ارزش محمولههای مختلف چای قاچاق و تمامی عواید ناشی از فروش ارز در بازار آزاد را به دولت بازگرداند».
به گزارش فارس، او در مجموع به پرداخت بیش از ۶۰ هزار میلیارد تومان جریمه محکوم شده است.
«قاچاق عمده و سازمانیافته چای سیاه»، «اخلال گسترده در نظام پولی و ارزی کشور از راه فروش ارز در بازار آزاد»، «کلاهبرداری بانکی سازمانیافته» و «پرداخت رشوه به مقامات و کارکنان دولتی و بانکی» از جمله اتهامات متهم ردیف اول این پرونده هستند.
فارس به نام این فرد اشارهای نکرد، اما رسانهها پیش از این گزارش داده بودند اکبر رحیمی درآبادی، مالک شرکت چای دبش، متهم اصلی این پرونده است.
قاضی پرونده فساد چای دبش هفتم بهمن هشدار داده بود جایگاه اداری و مشخصات اجتماعی متهمان این پرونده نباید علنی و منتشر شود.
ایران اینترنشنال مطلع شده پدر یک خانواده در کرمانشاه که بنابر گزارش رسانههای ایران، یک دخترش را به دلیل طلاق از همسرش به قتل رساند، در پی تشویق دامادش که مامور سپاه پاسداران است، این اقدام را انجام داد.
بر اساس اطلاعاتی که یک منبع مطلع از کرمانشاه در اختیار ایران اینترنشنال قرار داده، این مامور سپاه یکی از دختران این خانواده را در ۱۲ سالگی با فشار خانواده دختر و به شکل «کودک همسری» به عقد اجباری درآورده است.
او مکررا همسر خود را مورد آزار و شکنجه جسمی قرار داده که در یک مورد منجر به شکستگی دست او و انتقالش به بیمارستان شده است.
این عضو سپاه پاسداران پدر همسرش را نیز به شکنجه همسر و خواهران همسرش، که آنها نیز قربانی ازدواج اجباری شدهاند، تشویق کرده است.
به دلیل فشارهای این مامور سپاه و پدر خانواده، تلاش دختران این خانواده برای رسیدگی به این آزارها و شکنجهها بینتیجه مانده و آنها از اقدام قضایی نیز هراس دارند.
پدر این خانواده تاکنون یکی از دخترانش را به دلیل طلاق از همسرش و بازگشت به خانه پدری به قتل رسانده است.
در همین زمینه، روزنامه اعتماد در تاریخ ۱۳ اسفند گزارشی از این خانواده منتشر کرد و نوشت که یکی دیگر از دختران این خانواده که قصد طلاق دارد نیز در خطر جانی قرار دارد.
به نوشته اعتماد، همچنین «وضعیت روحی و روانی خواهر کوچکشان که شاهد آثار جرم در اتاق خود بوده، مناسب نیست و در حال حاضر در بیمارستان کودکان محمد کرمانشاهی بستری است.»
در ادامه گزارشها از افزایش موارد سرقت در سایه تشدید بحران معیشتی در ایران، مهدی زارع، استاد پژوهشکده زلزلهشناسی با اشاره به سرقت تجهیزات لرزهنگاری و زلزلهشناسی گفت سارقان نمیتوانند این ابزار را به قیمت واقعی بفروشند و در ازای آن پول خیلی ناچیزی به دست میآورند.
زارع دوشنبه،۱۳ اسفند، در گفتوگو با سایت خبرآنلاین با اشاره به مواجه بودن کشور با مشکلات اقتصادی گفت سازمانهای مربوطه تجهیزات لرزهنگاری و زلزلهشناسی را با هزار گرفتاری تهیه میکنند و اگر به سرقت بروند عملا جایگزین کردن آنها کاری بسیار سخت و در خیلی از مواقع غیرممکن خواهد بود.
این استاد پژوهشکده زلزلهشناسی اعلام کرد سارقان از سرقت تجهیزات و دستگاههای لرزهنگاری خیر نمیبینند، اما قسمت تلخ ماجرا اینجا است که عملا ابزار پایش و مطالعه زلزلهشناسی را تخریب میکنند.
او با تاکید بر اینکه ابزار و تجهیزات لرزهنگاری قیمت بالایی دارند و ارزش آنها از چند صد دلار تا چند هزار دلار تمام میشود، گفت: «سارق پس از سرقت نمیتواند این ابزار را به قیمت واقعی آنها بفروشد و یا باید آن را دور بیندازد و یا در ازایشان پول خیلی ناچیزی به دست بیاورد.»
در ماههای گذشته و با گسترش بحران فراگیر اقتصادی و معیشتی در کشور، گزارشهای بسیاری در خصوص افزایش موارد سرقت در شهرهای مختلف ایران منتشر شده است.
زارع در بخشی از گفتوگوی خود با خبرآنلاین به خراب شدن دستگاههایی که حدود ۳۰ سال از نصب آنها میگذرد و به تعویض و بهروزرسانی نیاز دارند، اشاره کرد و گفت این مورد از دزدی بیشتر آسیب میزند: «دزدی تجهیزات یک طرف و خراب و از رده خارج شدن تجهیزات هم در طرف دیگر ماجرا قرار دارد.»
استاد پژوهشکده زلزلهشناسی از سارقان درخواست کرد که به تجهیزات و دستگاههای لرزهنگاری و زلزلهشناسی دست نزنند: «به دردتان نمیخورد، پولی برایتان ندارد و کنجکاوی بیخود نکنید و در سرقت این تجهیزات امکان هر اتفاق و حادثهای مثل برق گرفتگی وجود دارد.»
در ۲۰ آبان رضا اکبری، معاون سازمان راهداری و حمل و نقل جادهای از سرقت سالانه ۵۰ تا ۱۰۰ میلیارد تومان علایم و تجهیزات ایمنی و روشنایی در سطح جادههای ایران خبر داد.
او زمستان ۱۴۰۰ در واکنش به افزایش آمار سرقت در جادههای کشور گفته بود چون سارقان از اقشار فقیر جامعه هستند، مجازات آنها عملا ممکن نیست.
شهریورماه علی ولیپور گودرزی، رییس پلیس آگاهی تهران اعلام کرد برخی سارقان تنها به دلیل شرایط اقتصادی دست به سرقت میزنند و اگر شرایط بهبود یابد، از تعداد آنها کاسته خواهد شد.
مرکز آمار ایران سال گذشته گزارش داد آمار دزدی سیر صعودی داشته، به طوری که بعد از مصرف موادمخدر، سرقت دومین جرم عمده در کشور محسوب میشود.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، سخنان اخیر وزیر امور خارجه ترکیه درباره ایران را «غیر سازنده» توصیف کرد و گفت اختلافنظرها میان تهران و آنکارا از قدیم وجود داشته است.
بقایی دوشنبه ۱۳ بهمن در نشستی خبری گفت: «برای روابط دوجانبه با ترکیه ارزش بسیار بالایی قائلیم و نسبت به وجود منافع متقابل آگاهیم. ضمن اینکه این امر پوشیدهای نیست که در مورد بعضی از پروندههای منطقهای، میان ما و ترکیه از قدیم اختلافنظرهایی وجود داشته است.»
به گفته بقایی، «هنر دو طرف» در طول سالیان گذشته این بوده که توانستهاند با «رویکردی خردمندانه و رفتاری بسیار منطقی» اختلافنظرها را بدون اینکه خدشهای به روابط خوبِ دوجانبه وارد شود، مدیریت کنند و جمهوری اسلامی این سیاست را کماکان ادامه خواهد داد.
اشاره بقایی به مصاحبه روز دهم اسفند هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، با شبکه خبری الجزیره است که در آن درباره حمایت جمهوری اسلامی از نیروهای مسلح کُرد در سوریه هشدار داده و گفته بود: «اگر میخواهید به شیشه خانهتان سنگ نزنند، شما هم به دیگران سنگ نیندازید.»
فیدان همچنین گفته بود منطقه باید از فرهنگ سلطهجویی یک کشور بر دیگران رها شود و نه عربها، نه ترکها، نه کردها و نه ایرانیها، نباید بهدنبال «تسلط بر دیگری، ایجاد مزاحمت یا تهدید» باشند.
بقایی این سخنان را که بارها هم تکرار شده «بسیار غیرسازنده» توصیف کرد و گفت این اظهارات نیازمند «موضع خیلی روشن و قاطع» جمهوری اسلامی بود.
او با تاکید بر اتفاقاتی که در چند ماه گذشته در منطقه رخ داده و «باعث جری شدن بیشتر اسرائیل بهویژه در سوریه شده» گفت: «شاید لازم باشد دوستان ترک ما در این مورد به نتایج و آثاری که بر سیاستهای آنها عارض شده بیشتر بیندیشند.»
وزیر امور خارجه ترکیه پیش از این نیز به الحدث گفته بود جمهوری اسلامی از وضعیت جدید درس خواهد گرفت. اظهاراتی که رسانههای حکومتی در ایران مانند روزنامه کیهان و خبرگزاری تسنیم، آن را «گزافهگویی» و «کنایهآمیز» خوانده بودند.
شماری از رسانههای داخلی، اظهارات جدید فیدان را هم نوعی تهدید به تلافی با تحریک نیروهای کرد مخالف جمهوری اسلامی در ایران تعبیر کردند.
هاکان فیدان و عباس عراقچی
بقایی همان روز، جمعه دهم اسفند، هم به سخنان فیدان واکنش نشان داده و گفته بود: «ما در مواضع اصولی خود ثابتقدم هستیم و هر روز از سیاستی به سیاستی دیگر تغییر موضع نمیدهیم.»
او همچنین یادآوری کرده بود که جمهوری اسلامی اولین کشوری بود که با کودتای نافرجام سال ۲۰۱۶ علیه دولت اردوغان مخالفت و با کنار گذاشتن سلاح از سوی گروه پکک استقبال کرد.
سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی در سخنان جدید خود، گفت اکنون اولویت باید ایجاد «منطقهای امن و دور از تفرقه» باشد.
او افزود که تهران باور دارد «ترکیه هم نسبت به اهمیت حفظ و ارتقای روابط دو جانبه بر اساس منافع دو طرف اهتمام دارد».
بقایی همچنین گفت جمهوری اسلامی هر اقدامی را برای «خدشه وارد کردن به تمامیت سرزمینی و حاکمیت ملی سوریه» مردود و محکوم میداند و این موضوع باید از سوی همه کشورهای منطقه به صورت جدی مد نظر قرار بگیرد.
تقابل تهران و آنکارا در شرایطی بالا گرفته است که ۲۰ بهمن رییس سازمان امنیت ترکیه در سفر به تهران با وزیر اطلاعات دولت پزشکیان و دبیر شورای عالی امنیت ملی دیدار و درباره موضوعاتی چون وضعیت سوریه و پکک گفتوگو کرد.
پس از گزارشها درباره حقوق ۲۴۷ میلیون تومانی مدیر منابع انسانی یک شرکت پتروشیمی، روزنامه هممیهن با استناد به گزارش دیوان محاسبات نوشت ۱۲ دستگاه جمهوری اسلامی به مدیران خود حقوقهای بالا پرداخت کردهاند.
روزنامه هممیهن دوشنبه ۱۳ اسفند گزارش داد ۱۰ هزار و ۱۷۴ نفر در این دستگاهها سال گذشته حقوقی بالاتر از سقف قانونی دریافت کردهاند.
اکثر این دستگاهها به بانکها و شرکتهای وابسته به وزارت صنعت مرتبط هستند.
برخی رسانهها در ایران بدون ذکر نام، فیش حقوقی ۲۴۷ میلیون تومانی یکی از مدیران پتروشیمی پردیس را منتشر کردهاند.
خبرگزاری ایلنا در همین رابطه نوشت این شرکت، تولیدکننده کود شیمیایی و مشتقات آمونیاک در منطقه عسلویه است که تولیدات آن بیشتر به مصرف داخلی میرسد و فعالیت و طرحهای توسعه آن از پیچیدگی خاصی برخوردار نیست.
هممیهن در ادامه گزارش خود نوشت در سال ۱۴۰۲، برخی مدیران ارشد مجموعههای دولتی پالایشگاهی، حقوقی بالاتر از ۸۵ میلیون تومان دریافت کردند که در صورت حذف نشدن کسورات، این رقم به ۱۲۰ میلیون تومان نیز میرسید.
موضوع حقوقهای بالای مدیران دولتی موسوم به «حقوقهای نجومی»، نخستین بار پس از افشای فیشهای حقوقی تعدادی از مدیران صندوق توسعه ملی و بانکها در دولت حسن روحانی مطرح شد.
مقامهای دولت روحانی در واکنش به این افشاگری اعلام کردند پرداخت حقوقهای بالا به مدیران، با استفاده از «روزنههای قانونی» صورت گرفته است؛ روزنههایی که به گفته آنها، در دولت محمود احمدینژاد ایجاد شده بود.
روزنامه دولتی «ایران» در آن زمان نوشت طبق اسناد موجود، در دولت سابق «پاداشهای یک میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومانی، ۶۸۰ میلیون تومانی و ۴۵۶ میلیون تومانی» به هیات مدیره بانکها و شرکتهای دولتی پرداخت میشد.
پس از افشای حقوقهای نجومی، قوانینی برای تعیین سقف پرداختی به مدیران دولتی به تصویب رسید اما اجرای این قوانین تاکنون عملی نشده است.
از جمله این مصوبات میتوان به ماده ۷۶ قانون خدمات کشوری اشاره کرد که بر اساس آن، حقوق مدیران و کارمندان ارشد نباید بیش از هفت برابر حداقل حقوق یک کارمند عادی باشد.
سامانه شفافیت حقوق کارکنان نیز از طرحهایی بود که پس از افشای حقوقهای نجومی در دستور کار قرار گرفت.
بر اساس قانون برنامه ششم توسعه، تمامی پرداختهای نقدی و غیرنقدی به کارکنان باید در فیش حقوقی و سامانه حقوق و دستمزد سازمان اداری و استخدامی کشور ثبت شود.
با این حال، هممیهن نوشت این قانون نیز اجرا نشده است.
این روزنامه افزود پرداخت حقوقهای نجومی به مدیران در حالی صورت میگیرد که حقوق یک کارمند در سال جاری، با احتساب حق عائلهمندی، به ۱۳ میلیون تومان هم نمیرسد و حداقل حقوق کارگران برای سال آینده احتمالا بین ۱۲ تا ۱۵ میلیون تومان تعیین خواهد شد.
تعدادی از فعالان سیاسی و رسانهها در ایران، استعفای محمدجواد ظریف، معاون راهبردی مسعود پزشکیان پس از استیضاح و برکناری عبدالناصر همتی، وزیر اقتصاد را به معنای شکست پروژه «وفاق» رییس دولت دانستند. برخی از نمایندگان اصولگرا خواستار استعفای شمار دیگری از مقامات دولت شدند.
روزنامه هممیهن نوشت که با تجربه اولین استیضاح در دولت چهاردهم، «فاتحه وفاق» را باید خواند.
امیرحسین ثابتی، نماینده تهران در مجلس، دوشنبه ۱۳ اسفند، درباره استعفای ظریف نوشت: «چند مسئول دیگر نیز در دولت حضور دارند که آنها هم یا باید تابعیت دوم فرزندانشان را لغو کنند یا از سمت خود برکنار شوند.»
حمید رسایی، دیگر نماینده تهران، نوشت که به کار بردن واژه استعفا برای ظریف درست نیست: «کسی که طبق قانون حضورش کأن لم یکن و غیرقانونی است اساسا نمیتواند استعفا کند بلکه پس از تفهیم اتهام، از جایگاهی که غیرقانونی اشغال کرده، عزل میشود.»
حسامالدین آشنا، مشاور حسن روحانی، رییسجمهوری اسبق نیز نوشت که ظریف «استعفا داده شد».
تعدادی از چهرههای اصلاحطلب از جمله حسن یونسی، استعفای ظریف را باعث خوشحالی بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، دانستهاند.
ظریف بامداد دوشنبه ۱۳ اسفند در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت پس از دعوت غلامحسین محسنی اژهای، رییس قوه قضاییه، به دیداری در روز یکشنبه، «ایشان با اشاره به شرایط کشور توصیه کردند برای پیشگیری از فشار بیشتر بر دولت، به دانشگاه بازگردم. بنده نیز بیدرنگ پذیرفتم».
خبرگزاری فارس نوشت دو تن از فرزندان ظریف «تابعیت مضاعف آمریکا» را دارند و حضور او در دولت بهعنوان معاون پزشکیان، «نقض آشکار» قانون مشاغل حساس به شمار میرود.
ایسنا نیز نوشت که کنارهگیری ظریف ارتباطی به استیضاح و برکناری عبدالناصر همتی، وزیر امور اقتصادی و دارایی ندارد.
همزمان، برخی تحلیلگران سیاسی این دو موضوع را با یکدیگر مرتبط دانستهاند. از جمله غلامحسین کرباسچی، دبیر کل سابق حزب کارگزاران سازندگی، نوشت که پس از همتی و ظریف «فکر کنم میدری و ظفرقندی هم بروند، وفاق کامل میشود».
در همین حالعباس عبدی، فعال سیاسی، در مصاحبه با خبرآنلاین گفت که اصلیترین راهبرد پزشکیان که «وفاق» بوده، در عمل به نقطه مطلوب نرسیده و مواضع رسمی درباره مذاکره احتمالی نیز راه را بسته است.
او تاکید کرد: «پزشکیان برخلاف آنچه که نمیگوید با واقعیتهای سختی مواجه شده که تصورش را هم نمیکرد.»
با این حال مهدی طباطبایی، معاون ارتباطات و اطلاعرسانی دفتر ریاست جمهوری نیز درباره استیضاح همتی نوشت: «یک تجربه تلخ یا یک ناکامی مقطعی را نباید به معنی شکست یک کلان پروژه انگاشت.»
او تاکید کرد: «برای کامیابی در یک میدان بزرگ و پیمودن یک راه طولانی باید صبوری ورزید، برنامه داشت و دست از تلاش نکشید. رییسجمهوری در روزهای سختتر از این هم در راهی که برای نجات ایران در پیش گرفته تنها نخواهد ماند.»
صدور دستور استیضاح از بیرون مجلس
محمدرضا عارف، معاون اول پزشکیان، یکشنبه گفت: «توفیق یا شکستهای سیاستهای اقتصادی دولت تنها مختص به یک مدیر یا وزیر نیست، بلکه تیم اقتصادی دولت مسئول نتایج تصمیمات اقتصادی است.»
عارف تاکید کرد که از «تجارب و تواناییهای» همتی در کمک به دولت در تصمیمگیریهای اقتصادی، حداکثر استفاده خواهد شد.
روزنامه اعتماد نیز بدون اشاره به جزییات نوشت: «زمزمههایی از درون بهارستان به بیرون درز کرد که فرمان استیضاح از نشستهایی بیرون از مجلس صادر شده بود و رخدادهای درونی مجلس تاثیر چندانی در شکلگیری استیضاح نداشت.»
خبرگزاری ایرنا نوشت که استیضاح وزیر اقتصاد که «به اذعان همه کارشناسان اقتصادی، رنگ و بوی سیاسی داشت»، با همه «تلخکامی برای دولتمردان، اسب زین شده با بدهیها برای دولت چهاردهم را عیان کرد».
در این گزارش تاکید شد: «آنچه دولت انجام داد، شاید یک قربانی گرفت اما ریلگذاری صحیح برای گذر از پرتگاهی بود که اسب زین شده برای دولت چهاردهم میپیمود. اسبی که بار آن بدهی بود و این بدهی سال آینده هم همراه دولت خواهد بود.»
در مقابل روزنامه کیهان از برکناری همتی استقبال کرد و آن را کمک مجلس به دولت برای اصلاح وضعیت اقتصادی دانست.
یکشنبه ۱۲ اسفند و حدود شش ماه پس از آغاز کار دولت پزشکیان، همتی، وزیر اقتصاد او، با رای مثبت نمایندگان به استیضاح برکنار شد.
استیضاح او با ۱۸۲ رای موافق، ۸۹ رای مخالف، یک رای ممتنع و یک رای باطله از مجموع ۲۷۳ نماینده حاضر رای آورد.
دلار آدمشناس است!
حامیان دولت پزشکیان اعلام کردهاند که برکناری همتی تاثیری در افزایش قیمت ارز ندارد و در همین حال رسانههای حامی دولت خبر دادند پس از جلسه روز یکشنبه مجلس، قیمت دلار افزایش یافته است.
با این حال عبدالوحید فیاضی، عضو کمیسیون آموزش مجلس گفت: «وقتی فرد جدیدی نامش برای گزینه وزارت مطرح شود، باید نرخ ارز کاهش پیدا کند.»
او اضافه کرد: «یعنی دلار چنین خاصیتی دارد، آدمشناس است، همتی را میبیند بالا میرود، دیگری را میبیند پایین میآید.»
پزشکیان، رحمتالله اکرمی را به عنوان سرپرست وزارت امور اقتصادی و دارایی منصوب کرده است اما احتمال دارد که فرد دیگری به عنوان وزیر پیشنهادی به مجلس معرفی شود.
اکرمی از سال ۱۳۸۷ تاکنون در سمت خزانهدار کشور در وزارت امور اقتصادی و دارایی مشغول فعالیت بوده است.