مقام سابق آمریکایی: مذاکرات هستهای ایران، لحظه سرنوشتساز ترامپ درباره حمله نظامی است
در آستانه آغاز مذاکرات آمریکا و جمهوری اسلامی، دنیل شاپیرو، سفیر پیشین آمریکا در اسرائیل، هشدار داد که این گفتوگوها میتوانند لحظهای سرنوشتساز برای تصمیمگیری دونالد ترامپ درباره اقدام نظامی علیه جمهوری اسلامی باشند.
شاپیرو که سابقه عضویت در هیئت آمریکایی در مذاکرات هستهای گذشته با جمهوری اسلامی را نیز دارد، گفت که ترامپ علاقه دارد این پرونده را از طریق دیپلماسی حل کند اما او و تیمش «بهخوبی آگاهاند که ممکن است در آینده نزدیک ناگزیر به تصمیمگیری درباره حمله نظامی شوند.»
او نوشت: «از نظر زمان، ضرورت و فرصت، ممکن است شرایطی به این اندازه قاطعتر بهوجود نیاید. شاید بتوان گفت گزینه نظامی اکنون از هر زمان دیگری در دهههای اخیر امکانپذیرتر شده است.»
استیو ویتکاف، نماینده ویژه دونالد ترامپ در امور خاورمیانه، به وال استریت ژورنال گفت که خواسته اولیه دولت آمریکا، برچیدن کامل برنامه هستهای ایران است، اما در عین حال اذعان داشت که برای دستیابی به توافق، ممکن است نیاز به مصالحههایی وجود داشته باشد.
او که قرار است رهبری هیئت آمریکایی در مذاکره روز شنبه را برعهده داشته باشد، در تشریح موضع آمریکا خطاب به مقامهای ایرانی گفت: «فکر میکنم موضع ما از برچیدن کامل برنامه هستهای شما آغاز میشود؛ این موضع امروز ماست. البته این به آن معنا نیست که ممکن است در حاشیه مذاکرات راههایی برای مصالحه میان دو کشور پیدا نشود.»
او افزود: «جایی که خط قرمز ما قرار دارد این است که شما نباید به توانایی تسلیحاتی کردن برنامه هستهای خود دست پیدا کنید.»
ویتکاف در ادامه تاکید کرد که اگر جمهوری اسلامی از حذف کامل برنامه هستهای خود خودداری کند، او موضوع را به دونالد ترامپ ارجاع خواهد داد تا درباره مسیر ادامه کار تصمیمگیری شود.
این مقام در پایان گفت نشست ابتدایی «در مورد اعتمادسازی است. درباره این است که چرا رسیدن به یک توافق برای ما اینقدر اهمیت دارد، نه درباره جزئیات دقیق توافق.»
رابرت مالی، مذاکرهکننده ارشد پیشین دولت بایدن و از اعضای تیم توافق هستهای که به برجام منجر شد، به نیویورک تایمز گفت شرایط کنونی نسبت به دوره دولت قبلی برای دستیابی به نوعی توافق با جمهوری اسلامی مساعدتر شده است.
او با اشاره به تفاوت نگاه جمهوری اسلامی به بایدن و ترامپ، بر این باور است که رفتار غیرقابل پیشبینی ترامپ ممکن است راه را برای توافقی تازه هموارتر کند.
مالی که پیشتر در مذاکرات بینتیجه دولت بایدن با جمهوری اسلامی نقش داشت، درباره ارزیابی حکومت ایران از روسای جمهور اخیر آمریکا گفت: «بایدن نسبت به توافق سرد بود؛ ترامپ مشتاق است. بایدن روی سیاست داخلی تمرکز داشت؛ ترامپ اصلا برایش مهم نیست. بایدن حسابگر بود؛ ترامپ، شتابزده.»
او در ادامه تاکید کرد: «ترامپ احتیاط، دوراندیشی و منطق را کنار گذاشته. به همین دلیل احتمال رسیدن به نوعی تفاهم اکنون بیشتر از هر زمانی در دولت قبلی است.»
کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید در واکنش به اظهارات مقامهای جمهوری اسلامی درباره مذاکره «غیرمستقیم» با آمریکا در عمان تاکید کرد که این گفتوگو به صورت مستقیم برگزار خواهد شد و دونالد ترامپ فقط به دیپلماسی و گفتوگوی مستقیم در یک اتاق باور دارد.
لیویت گفت: «من با رییسجمهور و تیم امنیت ملی او که در این مذاکرات مشارکت خواهند داشت صحبت کردهام. میخواهم این موضوع را کاملا روشن کنم که این گفتوگوها بهطور مستقیم با ایرانیها انجام خواهد شد.»
او افزود: «ترامپ به دیپلماسی باور دارد؛ به گفتوگوهای مستقیم، نشستن در یک اتاق و گفتوگوی رودررو برای رسیدن به این هدف.»
این مقام آمریکایی گفت که رییسجمهوری ایالات متحده بارها، چه در سخنرانیهای عمومی و چه در جلسات داخلی کاخ سفید، تاکید کرده که هدف نهایی از این مذاکرات جلوگیری از دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای است.
او یک روز پیش از آغاز مذاکرات هشدار داد: «ترامپ بهروشنی به ایرانیها گفته که یا خواستههای ترامپ را میپذیرید یا با جهنمی از پیامدها روبهرو خواهند شد. او بهشدت بر این موضع خود پافشاری میکند.»
وبسایت خبری اکسیوس به نقل از یک فرمانده آمریکایی گزارش داد که ارتش ایالات متحده با انجام دستکم ۷۳ پرواز با هواپیمای «سی-۱۷»، یک یگان سامانه پدافند موشکی پاتریوت را از منطقه هند-آرام به خاورمیانه منتقل کرده است.
جاناتان روهه، مدیر سیاست خارجی در موسسه یهودی امنیت ملی آمریکا، در گفتوگو با اکسیوس گفت: «این اقدام، اهرم فشار ایالات متحده در مذاکرات پیشرو با تهران را تقویت میکند.»
پیشتر گزارش شده بود که آمریکا در ۱۶ فروردینماه سامانههای دفاعی «تاد» و «پاتریوت» از کره جنوبی به اسرائیل منتقل کرده است.
تعداد بالای پروازهای موردنیاز برای جابهجایی این سامانهها با هواپیماهای سنگین «سی-۱۷»، فشار گستردهای را بر ظرفیتهای لجستیکی ارتش آمریکا وارد کرده است.
ساموئل پاپارو، فرمانده نیروهای آمریکا در منطقه هند-آرام، روز پنجشنبه در جریان یک جلسه استماع در کنگره، جزئیات انتقال پاتریوت از این منطقه به خاورمیانه را اعلام کرد.
پاپارو در این جلسه هشدار داد که نیازهای حملونقل هوایی ارتش باید جدی گرفته شود و تاکید کرد: «تامین پایدار لجستیک، همان چیزی بود که پیروزی در جنگ جهانی دوم را برای آمریکا ممکن کرد.»
نتیجه کالبدشکافی پیکر جمشید شارمهد، فعال سیاسی جانباخته در زندان جمهوری اسلامی، جمعه ۲۲ فروردین در مراسم یادبود او، از سوی مقامهای قضایی آلمان قرائت شد. بر اساس این گزارش، چندین عضو داخلی بدن شارمهد پیش از انتقال پیکرش به آلمان، خارج شدهاند.
غزاله شارمهد، دختر جمشید شارمهد، پنجشنبه ۲۱ فروردین در گفتوگو با نشریه ولت ضمن انتقاد شدید از دولت آلمان اعلام کرد که برلین همکاریهای لازم را برای انتقال پیکر پدرش به آلمان نداشته است.
او همچنین تاکید کرد که دستگاه دیپلماسی آلمان به قدر کافی برای نجات جان پدر ربوده شده و زندانیاش در ایران تلاش نکرده است.
غزاله شارمهد ۱۹ بهمن ۱۴۰۳ در گفتوگو با ایراناینترنشنال تایید کرد که پیکر پدرش از ایران به آلمان منتقل شده است.
او همزمان برلین را متهم کرد که از جمهوری اسلامی «دستور میگیرد» و با انتقاد از سیاستهای دولت آلمان در قبال حکومت ایران گفت: «آلمان نوکر جمهوری اسلامی است و از تهران دستور میگیرد.»
جمشید شارمهد، شهروند ۶۹ ساله متولد ایران با تابعیت آلمانی، دو دهه ساکن آمریکا بود و ۱۱ مرداد ۱۳۹۹ در جریان سفری از آلمان به هند، پس از یک توقف سه روزه در امارات متحده عربی، به دست ماموران جمهوری اسلامی در دبی ربوده و به ایران منتقل شد.
خبرگزاری میزان هفتم آبان در گزارشی درباره شارمهد نوشت: «با حکم دادگاه صالح محکوم و در تاریخ هفت آبان ۱۴۰۳، ... به سزای اعمالش رسید.»
مای ساتو، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل در امور ایران، ۲۴ بهمن با انتشار گزارشی درباره مرگ شارمهد در زندان جمهوری اسلامی، گفت که از زمان ربایش او در امارات متحده عربی تا زمان مرگش، حقوق اساسی این شهروند نقض شد.
ساتو گفت: «حق حیات، حق دادگاه منصفانه، حق آزادی بیان و حق محافظت در برابر بازداشت خودسرانه از جمله حقوق نقض شده شارمهد بود.»
غزاله شارمهد که ساکن کالیفرنیاست، ۱۹ بهمن به ایراناینترنشنال گفته بود برای احراز هویت نیاز به کالبدشکافی است و این کار هفته آینده انجام خواهد شد.
قرار بود که او پس از احراز هویت جسد پدرش، روند قضایی شکایت از جمهوری اسلامی را در آلمان آغاز کند.
خبرگزاری دانشجو، وابسته به بسیج دانشجویی، ۱۷بهمن گزارش داده بود که جمهوری اسلامی پیکر جمشید شارمهد را در چارچوب «رویههای قضایی و دیپلماتیک» به آلمان تحویل داده است.
ارگان خبری وابسته به بسیج با اشاره به اینکه روند انتقال پیکر شارمهد به آلمان، در پاسخ به تقاضای خانواده او صورت گرفت، در گزارش خود نوشت او پیش از اجرای حکم اعدام در زندان درگذشت.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، ۲۱ آبان درباره انتقال پیکر شارمهد گفت که اگر درخواستی برای انتقال جسد او باشد، با توجه به قوانین داخلی ایران انجام خواهد شد.