مقامهای قضایی و امنیتی ترکیه اعلام کردند دهها نفر را در دو پرونده جداگانه، یکی مرتبط با شبکه فتحالله گولن و دیگری در ارتباط با فساد مالی در شهرداری استانبول، بازداشت کردهاند.
به گزارش خبرگزاری فرانسه، جمعه دوم خرداد در جریان عملیاتی در ۳۶ استان و با محوریت شهر استانبول، ۵۶ نظامی فعال ارتش ترکیه به اتهام ارتباط با شبکه موسوم به «سازمان تروریستی فِتو» بازداشت شدهاند.
همچنین طبق اعلام رسانههای دولتی، ۹ افسر پلیس نیز، عمدتا در استانبول، در همین پرونده بازداشت شدهاند و عملیات همچنان برای یافتن هفت فرد دیگر ادامه دارد.
فتحالله گولن، واعظ دینی و رهبر پیشین جنبش «خدمت» که در ۳۰ مهرماه درگذشت، از سوی دولت ترکیه به طراحی کودتای نافرجام سال ۱۳۹۵ متهم شده بود.
با وجود مرگ او، مقامات ترک اعلام کردهاند پیگرد پیروان او ادامه خواهد داشت.
گولن که در راس شبکه گستردهای از مدارس مذهبی در سراسر جهان قرار داشت از سالها قبل در پنسیلوانیا، در ایالات متحده مستقر بود.
او اتهام دست داشتن در کودتا علیه دولت رجب طیب اردوغان، رییسجمهوری ترکیه را رد کرده بود اما آنکارا خواستار استرداد او برای محاکمه شده بود.
۶۴ نفر به فساد در شهرداری استانبول متهم شدند
همزمان، رسانههای ترکیه از بازداشت دستکم ۶۴ نفر دیگر در ارتباط با پرونده فساد در شهرداری استانبول خبر دادند؛ پروندهای که به بهانه آن، اکرم اماماوغلو، شهردار سابق استانبول، دو ماه پیش بازداشت شد.
به گزارش روزنامه «بیرگون»، ۴۴ نفر جمعه در یورشهای پلیس بازداشت شدند و پلیس در جستوجوی پنج نفر دیگر است.
علاوه بر این، از سهشنبه گذشته نیز ۲۰ نفر دیگر به اتهام سازماندهی مناقصههای غیرقانونی و دریافت رشوه بازداشت شدهاند.
در میان بازداشتشدگان اخیر، منشی خصوصی اماماوغلو، مامور حفاظت شخصی او و رییس روابط عمومی شهرداری استانبول نیز دیده میشوند.
دفتر دادستانی استانبول با صدور بیانیهای اعلام کرده عملیات در چارچوب تخلفات مالی نامشخص در جریان است و یگان جرایم مالی پلیس مسئول اجرای دستورات بازداشت، بازرسی و توقیف است.
اماماوغلو، از چهرههای برجسته اپوزیسیون ترکیه، ۲۹ اسفند ۱۴۰۳ و پیش از اعلام شدنش به عنوان نامزد در انتخابات ریاستجمهوری، به اتهام فساد مالی بازداشت شد.
در واکنش به این بازداشت، دهها هزار نفر بارها در استانبول گرد هم آمدند و دست به اعتراض زدند.
در یک مورد از این اعتراضها، اوزگور اوزل، دبیرکل حزب جمهوریخواه خلق (CHP)، جمعیت حاضر در تجمع «آزادی برای اکرم اماماوغلو» در میدان مالتپه استانبول را دو میلیون و ۲۰۰ هزار نفر اعلام کرد.
افيخای ادرعی، سخنگوی ارتش اسرائیل، جمعه دوم خرداد در پستی در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد عملیات ارتش این کشور علیه آنچه «سازمانهای تروریستی در نوار غزه» خوانده است، در قالب عملیات «عربات جدعون» ادامه دارد.
ادرعی نوشت این اهداف شامل افراد مسلح، انبارهای تسلیحات، ساختمانهای نظامی، مواضع تکتیرانداز و سکوهای پرتاب بودهاند.
او تاکید کرد این عملیات با هدایت فرماندهی منطقه جنوبی، شاباک (سازمان امنیت داخلی اسرائیل) و اطلاعات نظامی ارتش انجام شد.
ارتش اسرائیل پنجشنبه اعلام کرد لشکر ۹۸، متشکل از نیروهای ویژه چترباز و کماندو، بار دیگر به عملیات در نوار غزه بازگشته است.
۱۶ کشته در حملات بامدادی اسرائیل به غزه
خبرگزاری فرانسه در گزارشی به نقل از نهاد دفاع مدنی تحت کنترل حماس اعلام کرد از بامداد جمعه تاکنون، دستکم ۱۶ نفر در حملات ارتش اسرائیل به مناطق مختلف نوار غزه کشته شدهاند.
محمد المغیر، یکی از مقامهای این نهاد گفت این حملات که دهها زخمی نیز بر جای گذاشته، عمدتا مناطق مرکزی و جنوبی غزه را هدف قرار دادهاند.
آمار اعلامشده از سوی حماس بهطور مستقل قابل راستیآزمایی نیست و میان کشتهشدگان تفاوتی بین غیرنظامیان و نیروهای مسلح قائل نشده است.
حمله شهرکنشینان اسرائیلی به روستایی در کرانه باختری هشت زخمی برجا گذاشت
روزنامه تایمز اسرائیل در گزارشی به نقل از رسانههای فلسطینی نوشت در پی حمله شبانه گروهی از شهرکنشینان اسرائیلی به روستای بروقین در شمال کرانه باختری، دستکم هشت نفر دچار سوختگی و جراحات ناشی از آتشسوزی شدند.
در این حمله که بامداد جمعه رخ داد، پنج خانه و پنج خودرو به آتش کشیده شدند.
تصاویر منتشرشده از محل حادثه، خودروهایی شعلهور را نشان میدهد و آتش به ساختمانهای مجاور نیز سرایت کرده است.
طبق گزارشها، هیچیک از مهاجمان بازداشت نشدهاند.
روزنامه هاآرتص به نقل از ارتش اسرائیل اعلام کرد مهاجمان پیش از رسیدن نیروهای نظامی از محل متواری شدند.
پلیس اسرائیل تاکنون واکنشی رسمی به این حادثه نشان نداده است.
روستای بروقین، محل سکونت فردی بوده است که پیشتر در حملهای، تزیلا گز را در حالی که در مسیر رفتن به بیمارستان برای زایمان بود، کشت. موضوعی که ممکن است انگیزه این حمله بوده باشد.
خبرگزاری رویترز جمعه دوم خرداد گزارش کرد که با توجه به شکافهای عمیق میان اعضا گروه هفت (G7)، در خصوص تعرفههای ایالات متحده و تردید واشینگتن در بهکارگیری تعبیر «جنگ غیرقانونی» برای تهاجم روسیه به اوکراین، پیش از نشست، تردیدهایی درباره صدور بیانیه پایانی وجود داشت اما پس از سه روز گفتوگو در کوههای راکی کانادا، شرکتکنندگان سرانجام با صدور بیانیهای مفصل موافقت کردند.
این بیانیه برخلاف نسخههای پیشین، فاقد زبان صریح درباره مقابله با تغییرات اقلیمی است و همچنین ادبیات ملایمتری در مورد جنگ اوکراین دارد.
فرانسوا-فیلیپ شامپاین، وزیر دارایی کانادا، در نشست خبری پایانی این نشست گفت: «ما درباره مهمترین مسائل جهانی به درک مشترک رسیدیم.»
او افزود: «فکر میکنم این اقدام، پیامی بسیار روشن به جهان میفرستد ... گروه هفت متحد است؛ هم در هدف و هم در عمل.»
مقامهای حاضر در این نشست که در کوهستانهای راکی کانادا برگزار شد، خواستار ایجاد درکی مشترک از چگونگی اثرگذاری منفی «سیاستها و رویههای غیر بازاری» بر امنیت اقتصادی بینالمللی شدند.
در حالی که نامی از چین برده نشد، اشارههایی از سوی آمریکا و سایر اعضای گروه هفت به سیاستهای غیر بازاری، غالبا معطوف به یارانههای دولتی و الگوی اقتصادی صادراتمحور چین است.
به گزارش رویترز، بیانیه گروه هفت هیچ اشارهای به تعرفههای دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا که تجارت جهانی و زنجیرههای تامین را مختل کرده و بر بیثباتی اقتصادی افزوده است، نکرد.
وزیر دارایی کانادا گفت: «ما تلاش میکنیم رشد و ثبات را تقویت کنیم و در این زمینه، بدیهی است که نمیتوان از بحث درباره تعرفهها اجتناب کرد.»
کانادا در پی توافقی برای حذف تعرفههای ۲۵ درصدی ترامپ بر بسیاری از کالاها از جمله فولاد و آلومینیوم است.
این نشست همچنین زمینه را برای اجلاس سران گروه هفت که قرار است از ۱۵ تا ۱۷ ژوئن در منطقه کوهستانی کاناناسکیس برگزار شود، فراهم کرد.
کاخ سفید تایید کرد که ترامپ در این اجلاس حضور خواهد داشت.
بیانیه گروه هفت خواستار تحلیل تمرکز بازارها و مقاومت زنجیرههای تامین بینالمللی شد و تصریح کرد: «ما بر اهمیت زمین بازی برابر تاکید میکنیم و بر اتخاذ رویکردی هماهنگ برای مقابله با آسیبهایی که ناشی از رعایت نکردن قواعد و نبود شفافیت است، اتفاق نظر داریم.»
در این بیانیه به افزایش چشمگیر ارسال بستههای کوچک بینالمللی موسوم به «de minimis» نیز اشاره شده که میتواند سیستمهای گمرکی و مالیاتی را تحت فشار قرار دهد و بهعنوان ابزاری برای قاچاق مواد مخدر و کالاهای غیرقانونی مورد استفاده قرار گیرد.
معافیت گمرکی برای بستههایی با ارزش کمتر از ۸۰۰ دلار از سوی شرکتهای تجارت الکترونیک چینی مانند «شین» و «تمو» مورد سوءاستفاده قرار گرفته است.
سفارت چین در اتاوا اعلام کرد فعلا درباره این بیانیه اظهار نظری نمیکند.
جنگ «بیرحمانه» اما نه «غیرقانونی»
وزیران دارایی گروه هفت در بیانیه خود، جنگ روسیه علیه اوکراین را «جنگ بیرحمانه ادامهدار» خواندند و هشدار دادند که در صورت شکست تلاشها برای برقراری آتشبس، همه گزینهها از جمله «افزایش تحریمها» را بررسی خواهند کرد.
این توصیف نسبت به بیانیه گروه هفت در ماه اکتبر - پیش از انتخاب مجدد ترامپ - که جنگ را «غیرقانونی، غیرقابل توجیه و بیدلیل» توصیف کرده بود، ملایمتر شده است.
ترامپ حمایت آمریکا از اوکراین را کاهش داده و حتی گفته که کییف در برافروختن این درگیری مقصر است.
او تلاش دارد با این مواضع، روسیه را به مذاکره صلح ترغیب کند.
با این حال، وزیران دارایی گروه هفت تاکید کردند کشورهایی که در تامین مالی جنگ روسیه نقش دارند، نباید از امتیاز بازسازی اوکراین بهرهمند شوند.
شامپاین این موضع را «اظهارنظری بسیار مهم» و یکی از «ارکان اساسی بیانیه» خواند.
در این بخش نیز نامی از چین یا کشورهای دیگری که غرب آنها را به ارسال قطعات حیاتی به روسیه متهم میکند، ذکر نشده است.
طبق این بیانیه، داراییهای دولتی روسیه در حوزههای قضایی گروه هفت تا زمانی که مسکو به جنگ پایان نداده و خسارات واردشده به اوکراین را جبران نکرده باشد، در حالت مسدود باقی خواهد ماند.
والدیس دومبروفسکیس، معاون اجرایی کمیسیون اروپا، گفت که در این نشست درباره پیشنهاد کاهش سقف قیمت نفت صادراتی روسیه که گروه هفت تعیین کرده و اکنون ۶۰ دلار در هر بشکه است، گفتوگو شد؛ زیرا قیمت نفت روسیه اکنون به کمتر از این سطح رسیده است.
با این حال، این طرح در بیانیه نهایی ذکر نشد، چرا که اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، قانع نشده است که چنین اقدامی واقعا لازم باشد.
نفت خام برنت هماکنون حدود ۶۴ دلار در هر بشکه معامله میشود.
یک مقام اروپایی تاکید کرد که ایالات متحده «هنوز قانع نشده» کاهش سقف قیمت نفت روسیه ضروری باشد.
سخنگوی وزارت خزانهداری آمریکا تنها گفت که دیدارهای بسنت در نشست گروه هفت «هم سازنده بود و هم خوشایند».
او افزود: «ما مشتاقانه منتظر همکاریهای آینده با تمامی شرکای گروه هفت در موضوعات مورد علاقه مشترک هستیم.»
مقامات گروه هفت، تعاملات بسنت را «سازنده» و «منعطف» توصیف کردند و گفتند که خشکی اولیه جای خود را به شوخیهایی در ضیافت شام داد.
یک مقام فرانسوی گفت: «احساس ما این بود که بحثی میان دوستان و متحدان در جریان است.»
با این حال، وزیر خزانهداری آمریکا برخلاف معمول، حضور رسانهای پررنگی در نشست گروه هفت نداشت، هیچ نشست خبریای برگزار نکرد و عمدتا دور از دید خبرنگاران فعالیت داشت.
تنها اظهار نظر عمومی او در پاسخ به خبرنگاری بود که گفت: «روز بسیار پرباری داشتم.»
الیاس رودریگز، که به عنوان تنها مظنون تیراندازی مرگبار به دو کارمند سفارت اسرائیل در مقابل موزه یهودیان در واشینگتن دیسی بازداشت شده، پنجشنبه اول خرداد در دادگاه فدرال به دو فقره قتل درجه یک متهم شد.
الیاس رودریگز، ۳۰ ساله و متولد شیکاگو، متهم است که شامگاه چهارشنبه هنگام خروج گروهی از شرکتکنندگان در مراسمی برای دیپلماتهای جوان ــ به میزبانی کمیته یهودیان آمریکا (AJC)، یک گروه حامی اسرائیل و مخالف یهودستیزی ــ به سوی آنها آتش گشوده است.
به گفته مقامات، رودریگز پس از بازداشت فریاد میزد: «آزادی برای فلسطین».
در شکایت کیفری علیه او علاوه بر اتهام قتل درجه یک، اتهاماتی چون قتل مقامات خارجی، استفاده از سلاح گرم و تیراندازی حین ارتکاب جرم خشونتآمیز نیز مطرح شده است.
این پرونده در دادگاه فدرال ثبت شده است و ماموران افبیآی و پلیس در حال بررسی نوشتهها و گرایشهای سیاسی احتمالی مظنون هستند.
بهگفته پاملا اسمیت، رییس پلیس واشینگتن، مهاجم با سلاح کمری به یک گروه چهار نفره شلیک کرد و دو نفر را هدف قرار داد. او پیش از تیراندازی، در اطراف موزه یهودیان پرسه میزد. این موزه کمی بیش از یک و نیم کیلومتر با کاخ سفید فاصله دارد.
اسمیت گفت: «مظنون پس از بازداشتْ محل رها کردن سلاح را مشخص کرد و سلاح مورد استفاده او کشف شد. او بهطور ضمنی اذعان کرد که مرتکب این جنایت شده است.»
پلیس تایید کرده که رودریگز سابقه تماس با پلیس در گذشته را نداشته است. ماموران افبیآی روز پنجشنبه در منزل رودریگز در شیکاگو دیده شدند.
یکی از شاهدان به نام کتی کلیشر ۲۹ ساله که هنگام تیراندازی داخل موزه بود گفت: «مردی هراسان وارد ساختمان شد، ناگهان شالی فلسطینی را بیرون کشید و فریاد زد من انجامش دادم، برای غزه، آزادی، آزادی برای فلسطین. بعد ناگهان پلیس وارد شد و او را بازداشت کرد.»
درباره رودریگز چه میدانیم؟
الیاس رودریگز در شیکاگو متولد و بزرگ شده و در دانشگاه ایلینو شیکاگو در رشته ادبیات انگلیسی تحصیل کرده است. او به عنوان تولیدکننده محتوا برای شرکتهای فناوری تجاری و غیرتجاری فعالیت کرده است.
دن بونجینو، معاون مدیر افبیآی در بیانیهای در شبکههای اجتماعی اعلام کرد که تحقیقات درباره نوشتههایی منتسب به رودریگز ادامه دارد و بهزودی درباره اصالت آنها اطلاعرسانی خواهد شد.
این اظهارات به نوشتهای اشاره دارد که با عنوان «فعالیت برای غزه را تشدید کنید، جنگ را به خانه بیاورید» اندکی پیش از تیراندازی، در حسابی ناشناس در شبکه اجتماعی ایکس با نام رودریگز منتشر شده بود.
در این متن، اقدامات نظامی اسرائیل در پاسخ به حملات حماس در اکتبر ۲۰۲۳ که منجر به کشتهشدن دهها هزار فلسطینی شد، محکوم شده و از مشروعیت اقدامات مسلحانه سخن به میان آمده بود.
در بخشی از این نوشته آمده: «جنایات اسرائیلیها علیه فلسطین نه قابل توصیف است و نه قابل سنجش.»
جاناتان گرینبلت، مدیر اتحادیه ضد افتراء ایدیال، به ایراناینترنشنال گفت: «در مورد ترور دو کارمند سفارت اسرائیل در واشینگتن دیسی، نمیدانیم آیا مهاجم مستقیما با جمهوری اسلامی در ارتباط بوده یا نه.»
او افزود: «اما او دیدگاههای ضد یهود داشت و از کسانی مانند رهبر جمهوری اسلامی ستایش میکرد.»
پلیس همچنین در حال بررسی سابقه سیاسی رودریگز است. او در یک سازمان غیردولتی خدمات سلامت فعالیت میکرد و گفته میشود در گذشته با گروههای چپگرای افراطی در ارتباط بوده است.
پیشینه مظنون
گروه چپگرای سوسیالیستی موسوم به حزب برای سوسیالیسم و رهایی (PSL) در شبکه اجتماعی ایکس تایید کرد که رودریگز در گذشته برای مدتی کوتاه عضو شاخه شیکاگوی این حزب بوده و این ارتباط در سال ۲۰۱۷ پایان یافته است.
این گروه تاکید کرد که «هیچ ارتباطی با این حمله نداشته و از آن حمایت نمیکند.»
رودریگز همچنین در یک گزارش محلی در سال ۲۰۱۸ بهعنوان عضو گروه جواب «ANSWER» (مخفف: همین حالا برای توقف جنگ و پایان دادن به نژادپرستی اقدام کن) معرفی شده بود؛ گروهی که تجمعاتی در همبستگی با فلسطینیان برگزار کرده است. این گروه هنوز به درخواستهای رسانهای پاسخ نداده است.
او در یک سازمان غیردولتی خدمات سلامت به نام انجمن اطلاعات استئوپاتیک آمریکا (AOIA) مشغول به کار بود؛ این نهاد در بیانیهای ضمن ابراز همدردی با قربانیان، اعلام کرد: «ما از بازداشت یکی از کارکنان خود بهعنوان مظنون در این جنایت وحشتناک، شوکه و غمگین شدیم.»
طبق اطلاعات حذفشدهای که قبلا در وبسایت بنیاد تاریخسازان«HistoryMakers» ــ که به مستندسازی تاریخ سیاهپوستان آمریکا میپردازد ــ موجود بود، رودریگز مدتی در این نهاد بهعنوان پژوهشگر تاریخ شفاهی فعالیت داشته است.