مکانیسم ماشه که در آستانه نشست شورای حکام دوباره مطرح شده، اصطلاحی است که در چارچوب برجام برای اشاره به روند بازگشت خودکار تحریمهای بینالمللی علیه جمهوری اسلامی بهکار میرود.
این ساز و کار در قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل مطرح شده و برجام را تایید کرده است.
خبرگزاری تسنیم وابسته به سپاه پاسداران نوشت که ایران طی دو روز آینده رسما به پیشنهاد آمریکا برای توافق با ایران پاسخ خواهد داد و این پاسخ به صورت مکتوب و از مجاری دیپلماتیک خواهد بود.
بر اساس این گزارش، ایران در پاسخ به آمریکا، پیشنهادی را برای توافق مطرح خواهد کرد که در آن ضمن «حفظ اصل غنیسازی در خاک ایران، اقداماتی از سوی ایران برای رفع نگرانیها در ازای رفع موثر تحریمها مطرح خواهد کرد.»
تسنیم نوشت که ایران همچنین آمادگی خود را برای برگزاری دور بعدی مذاکرات با آمریکا «در صورت حفظ خطوط قرمز ایران» اعلام خواهد کرد.
اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی اعلام کرد: «طرح آمریکا از نظر ما قابل قبول نیست. هر پیشنهادی باید محصول و برآیند روند مذاکراتی باشد.»
او درباره دور بعدی مذاکرات تهران با واشینگتن گفت که خبر خاصی در حال حاضر وجود ندارد.
سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی افزود: «متاسفانه آژانس تحت نفوذ سه کشور اروپایی و آمریکا تصمیم گرفت گزارش جامع را تهیه کند و سه کشور اروپایی آن را برای تهیه قطعنامه مورد سوءاستفاده قرار دادند. پاسخ تقابل، همکاری بیشتر نخواهد بود.»
بقایی گفت: «ما طرح پیشنهادی خود را به زودی بعد از نهایی شدن از طریق عمان به طرف مقابل ارائه خواهیم کرد. این طرح معقول منطقی و متوازن است. توصیه میکنیم که حتما طرف آمریکایی این فرصت را قدر بداند. حتما به نفع آمریکاست که این طرح را به صورت جدی مدنظر قرار دهد.»
پیشتر کرولاین لیویت سخنگوی کاخ سفید در پاسخ به پرسش ایران اینترنشنال درباره وضع تحریمهای تازه علیه جمهوری اسلامی، گفت: «رییسجمهور ترامپ بهروشنی اعلام کرده است که ایران هرگز نباید به بمب هستهای دست پیدا کند.»
او افزود: «فرستاده ویژه، استیو ویتکاف، پیشنهادی دقیق و قابلقبول به حکومت ایران ارائه داده است و به نفع آنهاست که این پیشنهاد را بپذیرند.»
سخنگوی کاخ سفید تاکید کرد که «بهدلیل احترام به روند جاری توافق، دولت از اظهار نظر درباره جزئیات این پیشنهاد در برابر رسانهها خودداری خواهد کرد.»
مذاکرات هستهای بین جمهوری اسلامی و ایالات متحده در سوم خرداد با برگزاری پنجمین دور گفتگوها در رم به پایان رسید. پس از آن، یک مقام ارشد دولت آمریکا گفت که دو طرف توافق کردهاند که بهزودی دوباره دیدار کنند. اما سیانان بهنقل از منابع آگاه گزارش داد که برگزاری دور بعدی مذاکرات با تردید جدی مواجه است و شاید اصلاً چنین اتفاقی روی ندهد.
پیشنهاد جدید ایالات متحده برای توافق هستهای، شنبه۱۰ خرداد از سوی بدر البوسعیدی، وزیر امور خارجه عمان که میانجیگری میان تهران و واشینگتن را برعهده دارد، در جریان سفری کوتاه به تهران به مقامات جمهوری اسلامی ارائه شد.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی نیز پیشتر گفته بود که پاسخ رسمی حکومت ایران به پیشنهاد آمریکا بهزودی ارائه خواهد شد.
خبرگزاری رویترز نیز دوشنبه ۱۲ خرداد بهنقل از یک دیپلمات ارشد جمهوری اسلامی گزارش داد که جمهوری اسلامی در آستانه رد پیشنهاد تازهای از سوی ایالات متحده برای حل مناقشه هستهای چند دههای است.
این دیپلمات ارشد که نامش اعلام نشده، به رویترز گفت که طرح آمریکا «غیربدیهی» و فاقد ملاحظات منافع ایران است و هیچ انعطافی در موضع آمریکا نسبت به موضوع غنیسازی اورانیوم در خاک ایران نشان نمیدهد.
یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، صبح دوشنبه ۱۹ خرداد به ارتش این کشور دستور داد برای فعالانی که تلاش کردند با قایق مادلین محاصره غزه را به چالش بکشند، ویدیویی از جنایات حماس در حمله هفتم اکتبر ۲۰۲۳ را به نمایش بگذارد.
این ویدیوی ۴۳ دقیقهای شامل تصاویر بدون سانسوری از کشتار و مثلهکردن اجساد قربانیان این حمله است و بخش زیادی از آن از دوربینهای نصبشده بر بدن مهاجمان به دست آمده است.
مادلین که با پرچم بریتانیا و تحت مدیریت «ائتلاف ناوگان آزادی» ۱۱ خرداد بندر کاتانیا در جنوب ایتالیا را ترک کرد، قرار بود ۱۹ خرداد بهصورت نمادین مقداری کمکهای بشردوستانه را به غزه برساند و توجه جهانیان را به بحران انسانی در این منطقه جلب کند.
با این حال، بر اساس اطلاعیه این ائتلاف، قایق پیش از آنکه به ساحل برسد، شبانه مورد حمله قرار گرفت.
وزارت امور خارجه اسرائیل در بیانیهای تایید کرد این قایق تحت کنترل ارتش اسرائیل قرار دارد.
در این بیانیه آمده است: «قایق سلفیِ سلبریتیها با امنیت کامل در حال حرکت به سمت سواحل اسرائیل است و انتظار میرود مسافران به کشورهای خود بازگردند.»
وزارت خارجه اسرائیل همچنین اعلام کرد تمام سرنشینان سالم هستند و آسیبی ندیدهاند: «به آنها ساندویچ و آب داده شد. نمایش تمام شد.»
حماس اقدام اسرائیل در توقیف قایق مادلین را «راهزنی و دزدی دریایی آشکار و نوعی تروریسم دولتی سازمانیافته» نامید.
علاوه بر تونبرگ سوئدی، تیاگو آویلا، فعال برزیلی و ریما حسن، نماینده فرانسوی-فلسطینی پارلمان اروپا نیز از جمله ۱۲ سرنشین این قایق هستند.
حسن در ایکس نوشت خدمه ناوگان آزادی حوالی ساعت سه و نیم بامداد (به وقت ایران) در آبهای بینالمللی از سوی ارتش اسرائیل بازداشت شدند.
تصویری نیز منتشر شد که اعضای خدمه را با جلیقه نجات و دستان بالا برده نشان میدهد.
گزارشگر ویژه سازمان ملل از سایر قایقها خواست محاصره غزه را به چالش بکشند
فرانچسکا آلبانیز، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور فلسطین، با انتشار تصاویری از مسافران قایق کمکرسانی به غزه نوشت: «سفر مادلین شاید به پایان رسیده باشد، اما ماموریت هنوز تمام نشده است.»
او خواهان سفر شناورهای بیشتری برای ارسال کمک به غزه شد و شکستن محاصره این باریکه را یک وظیفه قانونی و اخلاقی خواند.
آلبانیز ساعاتی پیش نیز گفته بود پنج قایق نظامی اسرائیل قایق مادلین را محاصره کردهاند و کاپیتان از تیم خواسته آرام در جای خود بنشینند و گذرنامههایشان را در دست داشته باشند.
آویلا، یکی از کنشگران حاضر در قایق مادلین، پیش از توقیف این شناور ویدیویی منتشر کرد و در حالی که جلیقه نجات به تن داشت و صدای آژیر هشدار هم در پسزمینه صدای او شنیده میشد، گفت: «ما داریم با قایقهای آنها محاصره میشویم.»
اسرائیل کمکهای قایق مادلین را «ناچیز و نمایشی» خواند
قایق مادلین محموله کوچکی از کمکهای بشردوستانه شامل برنج و شیرخشک را به مقصد غزه حمل میکرد.
وزارت خارجه اسرائیل اعلام کرد این محموله به غزه منتقل خواهد شد: «مقدار اندک کمکهایی که در قایق بود و از سوی سلبریتیها مصرف نشده، از مسیرهای واقعی بشردوستانه به غزه فرستاده خواهد شد.»
این وزارتخانه «نمایش سلبریتیها» را حاوی کمتر از یک کامیون کمک توصیف کرد و گفت طی دو هفته گذشته بیش از هزار و ۲۰۰ کامیون حامل اقلام ضروری از اسرائیل وارد غزه شده و همچنین بنیاد بشردوستانه غزه نزدیک به ۱۱ میلیون وعده غذایی را به شکل مستقیم میان ساکنان این منطقه توزیع کرده است.
وزیر دفاع اسرائیل پیشتر ۱۸ خرداد در بیانیهای، تونبرگ و دیگر سرنشینان قایق را «یهودستیز» و ماموریت آنان را تلاشی «تبلیغاتی» در حمایت از حماس خواند و گفت به ارتش اسرائیل دستور داده تا از رسیدن مادلین به غزه جلوگیری کند.
اسرائیل پس از بهدست گرفتن کنترل غزه از سوی حماس در سال ۲۰۰۷، محاصره دریایی این منطقه ساحلی را آغاز کرد.
این محاصره در جریان درگیریهای متعدد، از جمله جنگ کنونی غزه، همچنان ادامه داشته است.
دولت اسرائیل میگوید این محاصره برای جلوگیری از رسیدن سلاح به حماس ضروری است.
در ماه گذشته، کشتی دیگری از ائتلاف ناوگان آزادی که قرار بود تونبرگ را برای ماموریتی مشابه همراهی کند، پیش از پهلو گرفتن در بندر مالت آسیب دید.
مسئولان این ناوگان اسرائیل را متهم کردند که با استفاده از پهپاد، این کشتی را هدف قرار داده است.
در روزهای اخیر، با شدت گرفتن بحران انسانی در نوار غزه، نگرانیها از گرسنگی گسترده و کمبود شدید اقلام ضروری، افزایش یافته است.
