بیش از ۱۰۰ گروه امدادرسان درباره گسترش گرسنگی گسترده در غزه هشدار دادند
بیش از ۱۰۰ سازمان امدادی هشدار دادند که «گرسنگی گسترده» در سراسر نوار غزه در حال گسترش است و کارکنان خودشان به شدت از کمبودها رنج میبرند.
بیش از ۱۰۰ سازمان امدادی هشدار دادند که «گرسنگی گسترده» در سراسر نوار غزه در حال گسترش است و کارکنان خودشان به شدت از کمبودها رنج میبرند.
اسرائیل با فشارهای فزاینده بینالمللی به دلیل وضعیت انسانی در غزه -جایی که بیش از دو میلیون نفر ۲۱ ماه درگیری ویرانگر را تحمل کردهاند- روبروست.
حتی پس از آنکه اسرائیل در اواخر ماه مه شروع به کاهش انسداد بیش از دو ماهه کمکرسانی کرد، جمعیت غزه هنوز از کمبود شدید مواد غذایی و سایر مایحتاج ضروری رنج میبرد و ساکنان اغلب هنگام تلاش برای جمعآوری کمک در چند نقطه توزیع کشته میشوند.
در بیانیهای که چهارشنبه اول مرداد منتشر شد، ۱۱۱ امضاکننده -از جمله پزشکان بدون مرز و آکسفام - هشدار دادند: «همکاران ما و کسانی که به آنها خدمت میکنیم، در حال تحلیل رفتن هستند.»
در این بیانیه آمده است: «در حالی که محاصره دولت اسرائیل مردم غزه را گرسنه نگه میدارد، امدادگران اکنون به همان صفهای غذا میپیوندند و فقط برای سیر کردن خانوادههایشان، در معرض خطر تیراندازی قرار میگیرند.»
این گروهها خواستار آتشبس فوری، بازگشایی تمام گذرگاههای زمینی و جریان آزاد کمکها از طریق سازوکارهای تحت رهبری سازمان ملل شدند.
این درخواست یک روز پس از آن مطرح شد که ایالات متحده اعلام کرد استیو ویتکاف، فرستادهاش، این هفته برای مذاکره در مورد غزه به اروپا میرود و سپس ممکن است از خاورمیانه بازدید کند.
سازمان ملل سهشنبه اعلام کرد که نیروهای اسرائیلی از زمان شروع فعالیت بنیاد بشردوستانه غزه تحت حمایت ایالات متحده و اسرائیل در اواخر ماه مه، بیش از ۱۰۰۰ فلسطینی را که سعی در دریافت کمکهای غذایی داشتند، کشتهاند.
اسرائیل میگوید که کمکهای بشردوستانه اجازه ورود به غزه را دارند و حماس را به سوءاستفاده از رنج غیرنظامیان، از جمله دزدیدن کمکهای غذایی برای فروش با قیمتهای گزاف یا تیراندازی به کسانی که منتظر کمک هستند، متهم میکند.
گرفتاری در چرخهای از امید و دلشکستگی
سازمانهای بشردوستانه در بیانیه خود اعلام کردند که انبارهایی مملو از تدارکات دستنخورده باقی ماندهاند، زیرا آنها از دسترسی یا تحویل کالاها منع شدهاند.
امضاکنندگان گفتند: «فلسطینیها در چرخهای از امید و دلشکستگی گرفتار شدهاند و منتظر کمک و آتشبس هستند، اما ناگهان با شرایط بدتری از خواب بیدار میشوند.»
آنها افزودند: «این فقط عذاب جسمی نیست، بلکه عذاب روانی است... سیستم بشردوستانه نمیتواند با وعدههای دروغین اداره شود. امدادگران نمیتوانند بر اساس جدول زمانی متغیر عمل کنند یا منتظر تعهدات سیاسی باشند که دسترسی را فراهم نمیکنند.»
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، سهشنبه گفت که «وحشتی» که فلسطینیها در غزه تحت حمله نظامی اسرائیل با آن مواجه هستند، در سالهای اخیر بیسابقه است.
به گفته وزارت بهداشت حماس، عملیات نظامی اسرائیل در غزه تاکنون بیش از ۵۹ هزار فلسطینی را کشته است.
بر اساس بیانیه این دفتر که سهشنبه ۳۱تیر منتشر شد، ۷۶۶ نفر از افرادی که کشته شدهاند در نزدیکی محلهای توزیع کمکهای بشردوستانه در غزه بودهاند.
همزمان ولکر تورک، رییس دفتر کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل، اعلام کرد که دستورهای جابجایی اسرائیل، که با حملات شدید به دیر البلح در غزه همراه شدهاند، منجر به تلفات بیشتر غیرنظامیان خواهد شد.
او گفت: «به نظر میرسید این کابوس دیگر نمیتواند بدتر شود، اما باز هم بدتر میشود. با توجه به تراکم غیرنظامیان در این منطقه و وسایل و روشهای جنگیای که اسرائیل تاکنون به کار گرفته است. خطر کشتار غیرقانونی و دیگر نقضهای جدی حقوق بشردوستانه بینالمللی بسیار بالاست.»
پیشتر ارتش اسرائیل ۲۹ تیر اعلام کرد مناطقی در جنوب غرب دیرالبلح، در مرکز غزه را که میزبان صدها هزار آواره فلسطینی است، باید تخلیه کنند.
به گفته منابع اسرائیلی، ارتش تاکنون از ورود به این مناطق خودداری کرده، چرا که گمان میرود شماری از گروگانهای اسرائیلی در آنجا نگهداری میشوند.
هشدار اتحادیه اروپا
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا نیز سهشنبه اعلام کرد که اگر اسرائیل به تعهدات خود برای تسهیل کمکهای بشردوستانه در غزه عمل نکند، همه گزینهها روی میز خواهد بود.
کالاس در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «کشتار غیرنظامیانی که به دنبال دریافت کمک در غزه هستند، غیرقابل دفاع است.»
او افزود که با گیدون سعار، وزیر خارجه اسرائیل، گفتوگو کرده تا «بر درک مشترکمان در مورد جریان کمکها تأکید کرده و بهروشنی اعلام کند که ارتش اسرائیل باید به کشتار مردم در محلهای توزیع کمک پایان دهد.»
واکنش اسرائیل
وزیر خارجه اسرائیل درباره گفتوگوی تلفنی خود با مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در زمینه غزه نوشت: «به او گفتم که حماس کارزار دروغپراکنی به راه انداخته و بهطور عامدانه در تلاش است تا میان جمعیت غیرنظامی، مراکز توزیع کمک و ارتش اسرائیل تنش ایجاد کند.»
ساعر افزود: «حماس همان گروهی است که به روی غیرنظامیان وقتی برای دریافت کمک تلاش میکنند، شلیک میکند و آنها را شکنجه میدهد.»
وزیر خارجه اسرائیل تاکید کرد: «در حالیکه اسرائیل با توافق گروگانها و آتشبس موافقت کرده، این حماس است که کارشکنی کرده، مذاکرات را به تأخیر انداخته و همچنان با بیرحمی گروگانهای ما را در اسارت نگه میدارد.»
اوایل ماه جاری، کالاس اعلام کرده بود که اسرائیل موافقت کرده دسترسیهای بشردوستانه به غزه را، از جمله افزایش تعداد کامیونهای حامل کمک، گذرگاهها و مسیرهای منتهی به مراکز توزیع، گسترش دهد.
دوشنبه، تعدادی از کشورهای غربی خواستار پایان فوری جنگ اسرائیل در غزه شدند و آنچه را که «کشتار غیرانسانی» فلسطینیان خواندند، محکوم کردند. آنان گفتند که «هولناک» است که بیش از ۸۰۰ غیرنظامی هنگام تلاش برای دریافت کمک کشته شدهاند.
وزارت خارجه اسرائیل در واکنش به این بیانیه، آن را «فاقد ارتباط با واقعیت» خواند و گفت این پیام اشتباهی به حماس خواهد فرستاد.
فیلیپ لازارینی، رییس آژانس پناهندگان فلسطینی سازمان ملل سهشنبه اعلام کرد که کارکنان این آژانس، بههمراه پزشکان و امدادگران، در غزه به دلیل گرسنگی و خستگی مفرط، حین انجام وظیفه از حال میروند.
در بیانیهای که سخنگوی لازارینی در یک نشست خبری در ژنو قرائت کرد، آمده است: «بسیاری اکنون هنگام انجام وظایفشان از شدت گرسنگی و خستگی بیهوش میشوند؛ چه در حال گزارش فجایع باشند، چه در تلاش برای کاهش بخشی از رنج مردم.»
این نهاد وابسته به سازمان ملل بامداد سهشنبه ۳۱ تیر گفت محل اقامت کارکنان سازمان جهانی بهداشت در روز دوشنبه، سه بار مورد حمله قرار گرفت؛ حملاتی که شامل حملات هوایی بوده و باعث آتشسوزی، خسارات گسترده و به خطر افتادن جان کارکنان و خانوادههایشان، از جمله کودکان شده است.
برای نخستین بار، تانکهای اسرائیلی دوشنبه وارد مناطق جنوبی و شرقی دیر البلح شدند؛ مناطقی که به گفته منابع اسرائیلی، احتمال میرود گروگانهایی در آنجا نگهداری شوند.
گلولهباران تانکها به خانهها و مساجد اصابت کرد که به گفته منابع پزشکی محلی، دستکم سه فلسطینی کشته و چندین نفر زخمی شدند.
همچنین مقامات بهداشت محلی در بامداد سهشنبه اعلام کردند که گلولهباران تانکهای اسرائیلی دستکم ۱۲ فلسطینی را در یک اردوگاه چادری در غرب شهر غزه، در شمال این باریکه، به قتل رسانده و دهها نفر دیگر را زخمی کرده است.
منابع پزشکی گفتند تانکهایی که در شمال اردوگاه شاطی مستقر بودند، دو گلوله به سمت چادرهایی شلیک کردند که خانوادههای آواره در آن اسکان داده شده بودند. این حمله دستکم ۱۲ کشته بر جای گذاشت.
ارتش اسرائیل تاکنون هیچ واکنشی به این گزارشها نشان نداده است.
درخواست برای آزادی کارمندان بازداشتی
سازمان جهانی بهداشت در بیانیه خود نوشت: «نیروهای نظامی اسرائیل وارد محل اقامت شدند و زنان و کودکان را مجبور کردند در میانه درگیریها، پیاده به سمت منطقه المواسی حرکت کنند. کارکنان مرد و اعضای خانوادههایشان نیز دستبند زده شدند، لباسهایشان را درآوردند، در محل مورد بازجویی قرار گرفتند و در حالی که اسلحه به سمتشان نشانه رفته بود، مورد بازرسی قرار گرفتند.»
تدروس آدانوم، مدیرکل سازمان جهانی بهداشت، گفت: «سازمان جهانی بهداشت خواستار آزادی فوری کارمند بازداشتی و تامین امنیت همه کارکنان خود است.»
شهر دیر البلح میزبان جمعیت زیادی از فلسطینیان آواره شده در جریان بیش از ۲۱ ماه جنگ در غزه است. صدها نفر پس از صدور دستور تخلیه توسط اسرائیل، به غرب یا جنوب گریختند. اسرائیل گفته است که هدفش نابودی زیرساختها و تواناییهای حماس در این منطقه است.
سازمان جهانی بهداشت همچنین اعلام کرد انبار اصلی این سازمان که در منطقه تخلیهشده قرار دارد، یکشنبه بر اثر حملهای دچار انفجار و آتشسوزی شد و خساراتی به آن وارد آمد.
با وجود این حملات، سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد که همچنان در دیر البلح باقی خواهد ماند و دامنه فعالیتهایش را گسترش خواهد داد.
بریتانیا و بیش از ۲۰ کشور دیگر روز دوشنبه خواستار پایان فوری جنگ در غزه شدند و از مدل تحویل کمکهای انسانی توسط دولت اسرائیل انتقاد کردند؛ مدلی که به گفته آنها، منجر به کشته شدن صدها فلسطینی در نزدیکی محلهای توزیع غذا شده است.
این جنگ از زمانی آغاز شد که حماس در تاریخ ۷ اکتبر ۲۰۲۳ وارد خاک اسرائیل شدند، ۱۲۰۰ نفر را کشتند و ۲۵۱ نفر را به گروگان به غزه بردند.
از آن زمان، حمله نظامی اسرائیل به حماس در غزه، بنا به گزارش مقامات بهداشتی، بیش از ۵۹ هزار فلسطینی را کشته، تقریبا کل جمعیت غزه را آواره کرده و بحرانی انسانی پدید آورده است.
سازمان جهانی بهداشت وضعیت بخش سلامت در غزه را «در حال فروپاشی کامل» توصیف کرده و از کمبود شدید سوخت، تجهیزات پزشکی و مراجعات گسترده با تلفات زیاد خبر داده است.
گیدئون گولبر، مدیرعامل بندر اِیلات، یکشنبه ۲۹ تیر گفت که از زمان آغاز حمله حوثیها به کشتیهای عبوری از دریای سرخ در واکنش به حمله اسرائیل به غزه، فعالیتهای این بندر ۹۰ درصد کاهش داشته است.
از سوی دیگر حوثیها اعلام کردهاند که حملات خود را تا پایان جنگ در غزه ادامه خواهند داد. آنها حتی چندین بار بهطور مستقیم شهر اِیلات را هدف قرار دادند. سامانههای دفاعی اسرائیل بیشترِ این حملات را دفع کرد و آسیب شدیدی به این شهر وارد نشد.
ظرفیت بندر اِیلات پیش از حملات حوثیها کاهش یافته و بسیاری از فعالیتهای تجاری به بنادر مدیترانهای منتقل شده بودند. به همین دلیل تعطیلی تجاری این بندر تاثیر اقتصادی و بازرگانی چندانی نمیگذارد اما از منظر نمادین و راهبردی، پیروزی قابلتوجهی برای حوثیها به شمار میآید.
افزون بر این، این تعطیلی تاکیدی بر تداوم و اثربخشی کارزار نظامی حوثیها علیه اسرائیل است؛ کارزاری که در قیاس با دیگر فعالیتهای نظامی علیه این کشور تاثیر چشمگیری به جا گذاشته است.
تداوم حملات حوثیها آینده بندر ایلات را تهدید میکند
نیمه تیر نیروهای حوثی به دو کشتی باری با پرچم لیبریا به نامهای مجیک سیز (Magic Seas) و اترنیتی سی (Eternity C) حمله کردند. در پی این حملات، غرق شدن هر دو کشتی و مرگ چهار ملوان تایید شد.
سرنوشت بیش از ۱۲ نفر دیگر که مفقود شدهاند، همچنان نامشخص است؛ برخی از آنان احتمالا جان باختهاند.
گولبر، در دیدار یکشنبه با مقامات دولتی اسرائیل هشدار داد که اگر میخواهند به جهان نشان دهد که بنادر اسرائیل تحت هیچ شرایطی تعطیل نمیشوند، باید با ارائه مشوقهای مالی، کشتیها را به آمدن به ایلات «وادار کند».
گولبر تصریح کرد: «شاید نیاز باشد پول بیشتری بپردازید. مثلاً ۵۰۰ هزار دلار برای هر کشتی. آن وقت کارگران کار خواهند کرد.»
به گفته او بندر اِیلات در ۱۹ ماه گذشته، ماهانه حدود چهار میلیون شِکِل، معادل یک میلیون و ۱۹۳ هزار دلار، زیان داده است.
بندر اِیلات، سومین بندر بزرگ اسرائیل و یکی از مبادی اصلی ورود کالا از چین، هند و استرالیاست. این بندر همچنین میزبان کشتیهای تفریحی و مسافربری است.
تلاشهای آمریکا و دیگر متحدان اسرائیل برای متوقفکردن حملات حوثیها، از جمله تحریمهای تنبیهی و حملات هوایی به مواضع حوثیها در یمن تاکنون ثمربخش نبوده است.
از آغاز جنگ اسرائیل و حماس در نوار غزه، حوثیها حمله به کشتیهای عبوری از دریای سرخ را شدت بخشیدند؛ حملاتی که به گفته آنها در همبستگی با فلسطینیها صورت میگیرد.
نیمه اردیبهشت دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، اعلام کرد که آمریکا بمباران حوثیهای مورد حمایت جمهوری اسلامی در یمن را متوقف خواهد کرد و گفت این گروه توافق کرده است که حملات به کشتیهای آمریکایی را متوقف کند.
همان زمان حوثیها اعلام کردند این توافق شامل کشتیهای اسرائیلی نمیشود.
به گفته کاخ سفید، از اکتبر ۲۰۲۳ تاکنون، حوثیها بیش از ۱۴۵ حمله علیه کشتیهای تجاری سازماندهی و اجرا کردهاند.
پیشتر، حدود ۱۵ درصد از تجارت دریایی جهان از طریق کانال سوئز انجام میشد، اما پس از حمله حماس به اسراییل و آغاز درگیریها در غزه، بسیاری از شرکتهای بزرگ کشتیرانی به دلیل خطر حملات حوثیها، تردد از دریای سرخ را متوقف کردهاند.
این کشورها دوشنبه ۳۰ تیر در بیانیهای مشترک، آنچه را «کمکرسانی قطرهچکانی» به فلسطینیها در غزه خواندند، محکوم کرده و اظهار داشتند «وحشتناک» است که بیش از ۸۰۰ غیرنظامی در حالی که در جستوجوی کمک بودند، کشته شدهاند.
بیشتر این کشتهشدگان در نزدیکی سایتهای بنیاد انساندوستانه غزه بودهاند. این بنیاد، با حمایت ایالات متحده و اسرائیل، جایگزین شبکهای به رهبری سازمان ملل برای توزیع کمکها در غزه شده است.
وزیران خارجه این کشورها در بیانیهای مشترک گفتند: «مدل تحویل کمک اسرائیل خطرناک است، بیثباتی ایجاد میکند و کرامت انسانی را از مردم غزه سلب میکند. رنج غیرنظامیان در غزه به عمق تازهای رسیده است.»
وزارت خارجه اسرائیل در پاسخ گفت که این بیانیه «از واقعیت جداست» و پیام اشتباهی به حماس میفرستد.
در بیانیه اسرائیل آمده است: «این بیانیه نتوانسته تمرکز فشار را بر حماس حفظ کند و نقش و مسئولیت حماس را در این وضعیت نادیده میگیرد.»
بیشتر مناطق غزه طی بیش از ۲۱ ماه جنگ به ویرانه تبدیل شدهاند. جنگی که از هفتم اکتبر ۲۰۲۳ آغاز شد؛ زمانی که شبهنظامیان تحت رهبری حماس به داخل اسرائیل نفوذ کرده و بنا بر آمار اسرائیل، هزار و ۲۰۰ نفر را کشتند و ۲۵۱ گروگان را به غزه بردند.
عملیات نظامی اسرائیل در غزه، بنا بر اعلام مقامات بهداشت غزه، تاکنون جان بیش از ۵۹ هزار فلسطینی را گرفته است.
تازهترین کشتهها، دوشنبه و همزمان با آغاز عملیات جدید از سوی اسرائیل در مرکز غزه جان باختند.
درخواست برای پایان جنگ و ارسال کمکها از سوی حدود ۲۰ کشور اروپایی، همچنین کانادا، استرالیا و نیوزیلند صورت گرفته که متحدان اسرائیل و همچنین متحدان نزدیکترین پشتیبان آن، یعنی ایالات متحده محسوب میشوند.
واکنش سازمان ملل
خبرگزاری رویترز نوشت که بنیاد انساندوستانه غزه از شرکتهای امنیتی و لجستیکی خصوصی آمریکایی برای رساندن کمکها به داخل غزه استفاده میکند.
پیشتر اسرائیل اعلام کرده بود سیستم تحت رهبری سازمان ملل به حماس اجازه داده تا کمکهای بشردوستانه را غارت کند.
حماس این اتهام را رد میکند.
سازمان ملل متحد مدل بنیاد انساندوستانه غزه را «ناایمن و ناقض معیارهای بیطرفی بشردوستانه» خوانده اما بنیاد انساندوستانه غزه، این اتهامات را نمیپذیرد.
کشورهای صادرکننده بیانیه گفتند که اسرائیل از ارائه کمکهای حیاتی جلوگیری میکند و از این کشور خواستند تا به تعهدات خود تحت قوانین بینالمللی بشردوستانه پایبند باشد.
آنها از اسرائیل خواستند که فورا محدودیتها را بردارد تا جریان کمکها آزاد شود و به سازمانهای بشردوستانه و سازمان ملل اجازه دهد تا با ایمنی و اثربخشی فعالیت کنند.
کشورهای غربی در پایان افزودند که آمادهاند گامهای بیشتری برای حمایت از آتشبس فوری و طی «مسیر سیاسی بهسوی امنیت و صلح» برای اسرائیلیها و فلسطینیها، بردارند.
افیخای ادرعی، سخنگوی عربزبان ارتش اسرائیل، یکشنبه ۲۹ تیر در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «ارتش اسرائیل به عملیات گسترده خود برای نابودی تواناییهای دشمن و زیرساختهای تروریستی در منطقه ادامه میدهد.»
او در ادامه نوشت که فعالیتهای ارتش به منطقهای گسترش مییابد که پیشتر عملیاتی در آن انجام نداده است.
در این بیانیه آمده است که غیرنظامیان باید به سمت منطقه المواسی در ساحل حرکت کنند.
نگرانی درباره وضعیت گروگانها
این نخستین بار از زمان آغاز جنگ غزه از هفتم اکتبر ۲۰۲۳ است که ارتش اسرائیل دستور تخلیهای برای منطقه دیرالبلح صادر میکند. یکی از معدود مناطقی در نوار غزه که ارتش اسرائیل تاکنون عملیات زمینی در آن انجام نداده است.
ارتش اسرائیل از انجام عملیات زمینی در مناطقی که تصور میشود گروه حماس گروگانها را در آنها نگه میدارد، خودداری کرده است، تا جان آنها را به خطر نیندازد؛ زیرا حماس تهدید کرده که در صورت نزدیک شدن نیروهای اسرائیلی به گروگانها، آنها را خواهد کشت.
بر اساس برآوردهای ارتش اسرائیل در ماه می، حدود ۳۵۰ هزار فلسطینی در سراسر بخش مرکزی نوار غزه زندگی میکنند. هنوز مشخص نیست چه تعداد از آنها در محدودهای قرار دارند که اکنون مشمول دستور تخلیه شده است.
پیش از این، سخنگوی شاخه نظامی حماس اعلام کرده بود اگر در جریان مذاکرات جاری برای آتشبس، توافقی حاصل نشود، این گروه در آینده با هیچ آتشبس موقتی موافقت نخواهد کرد.
او همچنین اسرائیل را به «لجاجت و سرسختی» متهم کرد.
ابو عبیده، سخنگوی شاخه نظامی حماس، ۲۷ تیر در سخنرانی تلویزیونی خود افزود که حماس بارها پیشنهاد داده همه گروگانهای نگهداری شده در غزه را آزاد کند و به توافقی برای آتشبس دست یابد.
در حمله هفتم اکتبر به مناطقی از اسرائیل، گروههای فلسطینی از جمله حماس و جهاد اسلامی، جان هزار و ۲۰۰ نفر را گرفتند که بیشتر آنها غیرنظامی بودند.
در جریان این حمله، بیش از ۵۰۰ نفر - شامل زنان، کودکان و خردسالان - گروگان گرفته شدند.
در آتشبس پیشین، بخشی از این گروگانها در ازای آزادی تعدادی از زندانیان فلسطینی مبادله شدند اما هنوز شماری از گروگانها در اسارت گروههای فلسطینی باقی ماندهاند.
