دیوید پترائوس، رئیس پیشین سیا، سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا و همچنین فرمانده پیشین ستاد مرکزی ایالات متحده، گفت معتقد است ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، هیچ قصدی برای موافقت با یک توافق صلح در مورد جنگ اوکراین ندارد، مگر اینکه سرزمینهای بیشتری از این کشور به روسیه داده شود.
این ژنرال بازنشسته در مصاحبهای با شبکه ایبیسی نیوز گفت که نسبت به چشمانداز دیدار میان پوتین و ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهوری اوکراین خوشبین نیست و دلیلی نمیبیند که باور کند چنین نشستی حتی اگر برگزار شود، موفقیتآمیز باشد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، که پیشتر در آلاسکا با پوتین دیدار کرد، در تلاش برای برگزاری دیدار بین پوتین و زلنسکی است.
پترائوس گفت: «آنچه در دو هفته اخیر واقعا باید برای همه روشن شده و فکر میکنم حتی برای رئیسجمهوری ترامپ هم روشن است این است که با وجود تمام تلاشهایش - تلاشی که ما برای پایان دادن به جنگ و متوقف کردن کشتار تحسین میکنیم ــ پوتین بهوضوح هیچ قصدی برای انجام این کار ندارد، مگر اینکه سرزمین بیشتری به او داده شود.»
مواضع اوکراین در سرزمینهایی که پوتین میخواهد تقویت شده
رئیس پیشین سیا اشاره کرد که سرزمینهای بیشتری از اوکراین که پوتین خواهان آنهاست «بهشدت [از سوی نیروهای اوکراینی] تقویت شدهاند و نیروهای روسیه مجبور خواهند بود سالها با همین سرعتی که اکنون دارند بجنگند تا بتوانند آنها را تصرف کنند.»
به گزارش رسانهها، پوتین خواهان تمامی مناطق دونتسک و لوهانسک در دونباس است، از جمله بخشهایی که در حال حاضر تحت کنترل روسیه نیست.
بر اساس این گزارشها، پوتین حاضر است خطوط مقدم جنگ در خرسون و زاپوریژژیا را تثبیت کند؛ امری که نشاندهنده عقبنشینی جزئی از خواسته پیشین او برای تصرف کامل هر چهار منطقه است.
با وجود اظهارات ترامپ درباره پیشرفت در مذاکرات صلح، روسیه همچنان از خواستههای اصلی خود مبنی بر تسلیم کامل سیاسی و نظامی اوکراین عقبنشینی نکرده است.
پوتین پس از نشست با ترامپ در آلاسکا، در یک سخنرانی عمومی بار دیگر بر این مواضع خود تاکید کرد.
پترائوس گفت: «او میخواهد رئیسجمهوری زلنسکی را از قدرت برکنار کند و او را با یک چهره طرفدار روسیه جایگزین کند، و صادقانه بگویم، اوکراین را غیرنظامی کند ــ هیچیک از این موارد نه برای اوکراین قابلقبول است و نه برای کشورهای اروپایی و ایالات متحده.»
باید به اوکراین بیشتر کمک کرد
او ادامه داد: «افزون بر این، رئیسجمهوری زلنسکی طبق قانون اساسی اوکراین حتی اختیار ندارد اعلام کند که بخشی از سرزمین در کنترل روسیه خواهد بود. چنین موضوعی باید به همهپرسی ملی گذاشته شود.»
پترائوس تصریح کرد که پوتین همچنان مانع اصلی صلح است و از ایالات متحده و متحدان اوکراین خواست تا با افزایش کمکها به اوکراین، روند مذاکرات را پیش ببرند.
او گفت: «فکر میکنم باید روشن باشد: مانع صلح در حال حاضر شخص رئیسجمهوری پوتین است.»
این ژنرال بازنشسته تاکید کرد: «آنچه ما باید انجام دهیم این است که با کمک بسیار بیشتر به اوکراین نسبت به آنچه تاکنون کردهایم، این معادله را تغییر دهیم: برداشتن محدودیتها از اوکراین، مصادره ۳۰۰ میلیارد دلار ذخایر مسدودشده روسیه در کشورهای اروپایی و دادن آن به اوکراین، تحریمهای بیشتر علیه روسیه ــ حتی شامل گازپرومبانک ــ و محدود کردن بیشتر صادرات نفت روسیه نسبت به آنچه تاکنون انجام دادهایم.»
در بیانیه رسمی وزارت خارجه فرانسه آمده است که «اتهامات مطرحشده از سوی سفیر آمریکا غیرقابل قبولاند» و فرانسه با قاطعیت این ادعاها را رد میکند. این نهاد همچنین تاکید کرده که کشور متبوعش «کاملاً متعهد به مبارزه با یهودیستیزی» است و اظهارات سفیر آمریکا با اصول حقوق بینالملل و اصل عدم مداخله در امور داخلی کشورها توسط مقامات دیپلماتیک در تضاد است.
فرانسه این اقدام را لطمهای به اعتماد دوجانبه میان متحدان و شأن روابط فراآتلانتیکی دانسته است.
کوشنر، پدر داماد رئیسجمهوری آمریکا دونالد ترامپ، در نامهای که تاریخ آن ۲۵ اوت و همزمان با هشتاد و یکمین سالگرد آزادسازی پاریس از اشغال نازیها ثبت شده، نوشته است: «با نگرانی عمیق از افزایش چشمگیر یهودیستیزی در فرانسه و نبود اقدامات کافی از سوی دولت شما برای مقابله با آن مینویسم.» او مدعی شده که «در فرانسه، روزی نمیگذرد بدون آنکه یهودیان در خیابان مورد حمله قرار بگیرند، کنیسهها یا مدارس یهودی تخریب نشوند یا کسبوکارهای متعلق به یهودیان قربانی وندالیسم نشوند.»
این نامه در حالی منتشر شده که چند روز پیش نیز بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، دولت مکرون را به دامنزدن به یهودیستیزی متهم کرده بود، ادعایی که از سوی کاخ الیزه با لحنی تند رد شد و «اتهامی مشمئزکننده و نادرست» خوانده شد.
الیزه با بیان اینکه «اکنون زمان جدیت و مسئولیتپذیری است، نه مغالطه و بهرهبرداری سیاسی»، تاکید کرد فرانسه در برابر یهودیستیزی جدی و متعهد است و چنین اتهاماتی را «تحریف حقیقت» میداند.
احضار رسمی سفیر آمریکا، در کنار واکنش شدید کاخ الیزه به اظهارات نتانیاهو، نشاندهنده تشدید تنشهای دیپلماتیک میان فرانسه و متحدان غربیاش بر سر نحوه برخورد با تحولات خاورمیانه، از جمله جنگ غزه و به رسمیت شناختن کشور فلسطین است.
فرانسه چندی پیش اعلام کرد که در اجلاس پیشروی مجمع عمومی سازمان ملل، کشور فلسطین را به رسمیت خواهد شناخت. اقدامی که واکنشهای گستردهای در پی داشت. تعدادی از کشورها از جمله در اروپا و دیگر نقاط جهان از تصمیم فرانسه استقبال کردند و با آن همراهی کردند. در مقابل نیز تعدادی از کشورها از جمله آمریکا و اسرائیل این تصمیم را «هدیهای به حماس» نامیدند و به شدت آن را محکوم کردند.
این تحول آماری، بهگفته کارشناسان، نشانهای بارز از تغییرات جمعیتی ناشی از مهاجرت گسترده از کشورهای مسلماننشین به قاره سبز است.
بررسی دادههای آماری ۲۵ سال گذشته در ۱۱ کشور اروپایی، از جمله اتریش، ایرلند، فرانسه، بلژیک، لهستان، هلند، دانمارک، سوئیس، سوئد و همچنین انگلستان و ولز، نشان میدهد که در بسیاری از این کشورها، نام «محمد» طی این مدت رشدی چند صد درصدی داشته است.
برای نمونه، در اتریش میزان استفاده از این نام بین نوزادان از سال ۲۰۰۰ تاکنون ۷۳۲ درصد افزایش یافته، در ایرلند این رقم ۳۷۲ درصد و در فرانسه ۱۲۷ درصد بوده است. حتی در لهستان که سیاستهای مهاجرتی سختگیرانهتری دارد، افزایش ۲۱۷ درصدی در استفاده از این نام گزارش شده است. در انگلستان و ولز، حدود ۳ درصد از کل نوزادان متولدشده در سال ۲۰۲۴ به نام «محمد» نامگذاری شدهاند؛ رقمی که این نام را برای دومین سال پیاپی در صدر فهرست محبوبترین نامها قرار داده است.
کارشناسان این تغییرات را ناشی از چند عامل اصلی میدانند: نخست، مهاجرت وسیع مسلمانان از خاورمیانه، آفریقا و آسیای مرکزی به اروپا طی دهههای اخیر؛ و دوم، محبوبیت و تأثیر فرهنگی شخصیتهای شناختهشدهای چون محمد صلاح، مو فرح و محمد علی که موجب افزایش اقبال به این نام در میان خانوادههای مهاجر شدهاند.
به گفته موسسه تحقیقاتی پیو، جمعیت مسلمانان اروپا در سال ۲۰۲۰ حدود ۶ درصد کل جمعیت قاره را تشکیل میداده و این رقم تا سال ۲۰۲۵ ممکن است به ۱۱ درصد برسد، بهویژه اگر روند مهاجرت به همین شکل ادامه یابد.
در این میان، افزایش نام «محمد» تبدیل به یکی از شاخصهای ملموس این دگرگونی جمعیتی شده است؛ پدیدهای که همزمان با رشد احزاب راستگرای افراطی و مخالف مهاجرت در اروپا، به بحثهایی عمیق درباره هویت فرهنگی، اجتماعی و سیاسی قاره دامن زده است. این احزاب، که در کشورهای مختلف قدرت گرفتهاند، بارها نسبت به «اسلامی شدن» اروپا و تهدید برای ارزشهای لیبرال هشدار دادهاند.
در مقابل، بسیاری از فعالان حقوق بشر و نهادهای بینالمللی این تغییرات را بخشی از واقعیت جمعیتی جدید اروپا میدانند و خواستار تطبیق سیاستگذاریها با تنوع فرهنگی و دینی روزافزون در کشورهای اروپایی هستند.
الشرع یکشنبه دوم شهریور در سخنانی تاکید کرد: «هر توافق احتمالی [با اسرائیل] بر پایه آتشبس سال ۱۹۷۴ خواهد بود.»
توافق سال ۱۹۷۴ میان سوریه و اسرائیل که با میانجیگری سازمان ملل پس از جنگ یومکیپور امضا شد، به «قرارداد جداسازی نیروها» معروف است و بر اساس آن، خطوط آتشبس تعیین، منطقه حائل تحت نظارت نیروهای حافظ صلح سازمان ملل ایجاد و حضور نظامی دو طرف محدود شد.
این توافق نزدیک به پنج دهه چارچوب ثبات نسبی در مرز جولان بود، اما پس از سقوط حکومت بشار اسد، اسرائیل حضور نظامی خود را فراتر از مفاد توافق گسترش داد.
پیشتر در ۳۰ مرداد، منابع بلندپایه سوری در گفتوگو با ایندیپندنت عربی اعلام کردند سوریه و اسرائیل قرار است سوم شهریور با میانجیگری آمریکا یک توافق امنیتی امضا کنند.
در ادامه رایزنیهای بینالمللی در خصوص تحولات سوریه، تام باراک، فرستاده ویژه آمریکا، دوم شهریور با سفر به اسرائیل، با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر این کشور، دیدار و گفتوگو کرد.
تاکید الشرع بر حفظ «وحدت» در سوریه
الشرع در ادامه اظهارات خود، با تاکید بر ضرورت حفظ وحدت سوریه گفت هیچ سلاحی خارج از چارچوب دولت قابلپذیرش نیست.
او افزود هر تصمیمی که به سود سوریه و منطقه باشد، «بدون تردید اتخاذ خواهد شد».
در هفتههای اخیر، اختلاف دمشق با کُردها و دروزیها خبرساز شده و نگرانیهایی را درباره سرنوشت گروههای مسلح و نیز چشمانداز سیاسی و امنیتی سوریه برانگیخته است.
یک مقام سوری اول شهریور اعلام کرد انتخابات برای تشکیل پارلمان انتقالی در استان سویدا با اکثریت جمعیت دروزی و همچنین در دو استان تحت کنترل کُردها به تعویق خواهد افتاد.
او افزود برای این سه استان، کرسیهایی در پارلمان انتقالی «رزرو» خواهد شد تا در آینده تکمیل و نمایندگان آن مشخص شوند.
سوریه در پی صفحهای جدید از روابط با لبنان
رییسجمهوری دولت انتقالی سوریه با اشاره به روابط دمشق و بیروت در گذشته گفت لبنان از سیاستهای حکومت خاندان اسد آسیب دیده و دو کشور باید «صفحهای جدید» در تعاملات دوجانبه بگشایند.
الشرع سرمایهگذاری حکومت پیشین در «قطبیسازی مذهبی و سیاسی» لبنان را «اشتباهی بزرگ» خواند و تاکید کرد چنین سیاستی نباید تکرار شود.
او افزود از زخمهایی که حزبالله به سوریه وارد کرده، «عبور کرده» و پس از سقوط حکومت اسد، بهدنبال ادامه جنگ نبوده است.
الشرع ادامه داد: «برخی ما را تروریست و یک تهدید وجودی جلوه میدهند و برخی میخواهند از سوریه جدید برای تسویهحساب با حزبالله استفاده کنند، در حالی که ما هیچکدام از اینها نیستیم.»
او سوریه را «فرصتی بزرگ» برای لبنان دانست و تاکید کرد دمشق خواهان برقراری روابط «دولت با دولت» با بیروت بر پایه ثبات، منافع مشترک و راهحلهای اقتصادی است.
پیشتر در بهمن ۱۴۰۳، الشرع از سیاستهای تهران در قبال حکومت اسد انتقاد کرده و گفته بود حضور شبهنظامیان جمهوری اسلامی در سوریه تهدیدی برای کل منطقه به شمار میرفت.
در این بیانیه که یکشنبه دوم شهریور منتشر شد، آمده است این اقدام عراق را به تحقق «خودکفایی در محصولات نفتی» نزدیکتر میکند و واردات مشتقات نفتی را کاهش میدهد.
عراق بهدنبال جذب شرکتهای بزرگ جهانی نفت است و اخیرا قراردادهایی با شرکتهای خارجی از جمله «شورون» آمریکا، «توتالانرژیز» فرانسه و «بیپی» بریتانیا امضا کرده است.
این عضو اوپک پیشتر اعلام کرده بود قصد دارد ظرفیت پالایش خود را به ۱.۶۵ میلیون بشکه در روز برساند.
عراق در سالهای اخیر صادرات نفت خود را نیز افزایش داده است.
فروردین ۱۴۰۱، عراق اعلام کرد بهدلیل بحران اوکراین صادرات نفت این کشور به بالاترین میزان در ۵۰ سال گذشته رسیده است.
عراق با ایران ۱۲ میدان نفتی و گازی مشترک دارد که بر اساس برخی گزارشها، میانگین تولید عراق از میادین مشترک در سالهای گذشته دو برابر ایران بوده است.
مرداد ۱۴۰۲، حمید حسینی، رییس هیات مدیره اتحادیه صادرکنندگان فرآوردههای نفتی، گفت: «بر اساس توافق تهاتر با عراق، ایران قرار است بهازای صادرات برق و گاز، روزانه ۱۰۰ هزار بشکه نفت از این کشور تحویل بگیرد.»
آذر ۱۴۰۳، خبرگزاری رویترز به نقل از منابع آگاه از فعالیتهای یک شبکه پیچیده قاچاق نفت کوره در عراق خبر داد.
در آن زمان، درآمد قاچاق این شبکه که به سود حکومت ایران و گروههای نیابتی آن فعالیت میکرد، از زمان آغاز نخستوزیری محمد شیاع السودانی در سال ۲۰۲۲، بین یک تا سه میلیارد دلار در سال برآورد شد.
این در حالی است که میدانهای نفتی در منطقه کردستان در شمال عراق بهتازگی بارها با حملات پهپادی مواجه شدند.
تیرماه امسال، میدانهای نفتی اقلیم کردستان عراق سه بار پیاپی هدف حمله پهپادهای حامل مواد انفجاری قرار گرفتند. منابع امنیتی گفتند حملهها از مناطق استقرار گروههای مسلح تحت حمایت جمهوری اسلامی انجام شدند.
خبرگزاری رویترز یکشنبه دوم شهریور این خبر را به نقل از سه مقام اسرائیلی منتشر کرد، اما دفتر نتانیاهو هنوز در این خصوص اظهارنظر نکرده است.
این دیدار نخستین بار از سوی پایگاه خبری اکسیوس و به نقل از سه منبع اسرائیلی و آمریکایی گزارش شده بود.
بر اساس گزارشها، باراک همچنین در این سفر با ران درمر، وزیر امور راهبردی و یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، دیدار کرد.
رویترز پیشتر به نقل از دو منبع آگاه سوری گزارش داد درمر ۲۸ مرداد در پاریس با اسعد الشیبانی، وزیر امور خارجه سوریه، درباره تدابیر امنیتی در جنوب سوریه دیدار و گفتوگو کرد.
مقامهای سوری و اسرائیلی در حال انجام مذاکراتی با میانجیگری آمریکا برای کاهش تنش در جنوب سوریه هستند.
دور قبلی این گفتوگوها اواخر ژوئیه در پاریس برگزار شد، اما بدون دستیابی به توافق نهایی پایان یافت.
باراک ۲۷ مرداد در سفر به لبنان، خواستار موافقت اسرائیل با طرحی شد که بر اساس آن، حزبالله لبنان تا پایان سال خلع سلاح شود و در مقابل، عملیات نظامی اسرائیل در لبنان خاتمه یابد.
این طرح نقشه راهی چند مرحلهای را مشخص میکند که طی آن، گروههای مسلح در لبنان سلاحهای خود را تحویل خواهند داد و همزمان ارتش اسرائیل عملیات زمینی، هوایی و دریایی خود را متوقف و نیروهایش را از جنوب لبنان خارج میکند.
دولت لبنان ۱۶ مرداد کلیات طرح آمریکا را تصویب کرد. با این حال، حزبالله که مهمترین گروه نیابتی جمهوری اسلامی به شمار میرود، از پذیرش خلع سلاح سرباز زده است.
باراک با اشاره به این اقدام دولت لبنان گفت اکنون نوبت اسرائیل است که در این زمینه نهایی شدن این طرح، همکاری لازم را انجام دهد.
گزارشها از مخالفت اسرائیل با طرح آمریکا
اول شهریور، رسانههای لبنانی گزارش دادند اسرائیل با طرح واشینگتن برای پایان درگیریها با حزبالله مخالفت کرده و خواستار ایجاد منطقه حائل در مرز شده است.
رسانههای لبنانی در همین رابطه نوشتند اسرائیل بر خالی ماندن چندین روستای مرزی در جنوب لبنان و تبدیل آنها به منطقه حائل اصرار کرده است؛ اقدامی که در تعارض با پیشنهاد باراک قرار دارد.
بر اساس گزارش رسانه لبنانی الجدید، اسرائیل با این حال با توقف تدریجی حملات هدفمند علیه مواضعی در جنوب لبنان موافقت کرده است.
این رسانه افزود وزیر امور راهبردی اسرائیل به باراک اطلاع داده که این کشور حاضر است بهتدریج از تلاش برای ترورها و حملات هدفمند دست بردارد و از چندین نقطه کلیدی در جنوب لبنان عقبنشینی کند.
