دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی خود به حماس هشدار داد که تا ساعت ۱۸ یکشنبه پیشنهاد صلح او بپذیرد وگرنه «جهنمی» بیسابقه علیه این گروه آغاز خواهد شد.
ترامپ جمعه ۱۱ مهر از فلسطینیان غیرنظامی خواست فورا به «مناطق امنتر» در نوار غزه نقل مکان کنند و تاکید کرد که شبهنظامیان حماس «از نظر نظامی در محاصرهاند» و با دستور او «بهسرعت» از صحنه محو خواهند شد.
رییسجمهوری آمریکا اعلام کرد که «کشورهای ثروتمند و قدرتمند خاورمیانه» همراه با ایالاتمتحده و با امضای اسرائیل، این طرح صلح را پذیرفتهاند و اکنون «آخرین فرصت» به حماس داده میشود.
ترامپ گفت یشنهاد او بهگونهای تنظیم شده که «زندگی همه جنگجویان حماس» را شامل میشود و به اعضای حماس که بخواهند، امکان خروج ایمن به «کشورهای پذیرنده» داده میشود.
کانال ۱۲ اسرائیل پیش از انتشار پیام ترامپ، گزارش داد که انتظار میرود حماس خواستار تغییرات اساسی در طرح ترامپ برای پایان دادن به جنگ غزه شود.
بدر عبدالعاطی، وزیر خارجه مصر پنجشنبه اعلام کرد قاهره همراه با قطر و ترکیه در حال تلاش برای متقاعد کردن حماس به پذیرش طرح صلح دونالد ترامپ، ريیسجمهوری آمریکا، برای پایان دادن به جنگ نزدیک به دوساله غزه است.
عبدالعاطی در پاریس هشدار داد در صورت مخالفت حماس، درگیریها تشدید خواهد شد. در همین حال، بیبیسی گزارش داد که عزالدین الحدّاد، فرمانده شاخه نظامی حماس در غزه، مخالفت خود را با طرح ۲۱ مادهای ترامپ اعلام کرده است.
ترامپ در پیام خود بار دیگر رفتار حماس را محکوم کرد و به حملات مرگبار هفت اکتبر اشاره کرد؛ اما همزمان از ارقام کشتهشدگان حماس نیز سخن گفت و نوشت که بیش از ۲۵ هزار نفر از اعضای حماس تا کنون کشته شدهاند.
او ضمن درخواست برای «رهایی فوری همه گروگانها»، هشدار داد در صورت عدم پذیرش توافق تا مهلت تعیینشده، «همه چیز بههم خواهد ریخت» و «آتش» علیه حماس گشوده خواهد شد.
اطلاعات منتشرشده از روند مذاکرات حاکی است که پیش از رونمایی رسمی طرح، اسرائیل و برخی کشورهای منطقه برای اعمال اصلاحاتی در متن مذاکره کردند و منابعی نیز میگویند حماس در آستانه پاسخ مثبت با پیشنهاد برخی الحاقات بوده است.
واکنشها نسبت به تهدید ترامپ متفاوت بوده است؛ برخی مقامهای اروپایی و منطقهای نگران تشدید تنش و افزایش خشونت هستند و هشدار دادهاند که فشارهای فزاینده ممکن است منجر به بازگشت چرخهای از حملات و پاسخها شود.
همزمان، ترامپ تاکید کرد که هدف نهایی او «صلح در خاورمیانه» است و این توافق «شانس تاریخی» برای توقف خشونتها فراهم میآورد.
در حالی که موعد تعیینشده رو به پایان است، روشن نیست حماس چه تصمیمی خواهد گرفت و آیا میتواند یا خواهد پذیرفت که شروط پیششرطگونهای را که واشینگتن مطرح کرده است قبول کند یا خیر.
این منبع گفتوگوهای میانجیگران عرب از جمله مصر، قطر و ترکیه با حماس درباره این طرح را «ثمربخش» خواند.
او درباره موارد اصلاحی مد نظر حماس گفت: «حماس با هدف نرمتر کردن برخی از مفاد پیشنهادی اصلاحاتی را ارائه خواهد کرد. این اصلاحات بیشتر شامل مواردی مانند خروج اسرائیل از غزه و خلع سلاح حماس است که نتانیاهو در آخرین لحظات نهایی شدن طرح به آن افزوده بود.»
به گزارش تایمز اسرائیل، نتانیاهو توانست مفاد مربوط به خروج اسرائیل از غزه را بهنحوی تغییر دهد که این خروج کندتر و محدودتر شود. علاوه بر آن، شرایط مربوط به خلع سلاح حماس و غیرنظامیسازی غزه طبق نظر نتانیاهو سختگیرانهتر شد.
تازهترین طرح پیشنهادی ایالات متحده از حماس میخواهد که تمامی گروگانهایی را که در اختیار دارد ظرف ۷۲ ساعت آزاد کند، خلع سلاح شود و هیچ نقش آیندهای در اداره غزه نداشته باشد.
بر اساس این طرح، در صورت پذیرش این شرطها از سوی حماس، جنگ بلافاصله متوقف میشود، نیروهای نظامی اسرائیل بهتدریج از غزه خارج میشوند و یک نیروی بینالمللی جایگزین آن خواهد شد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، سهشنبه هشتم مهر، همزمان با ارائه طرح پیشنهادیاش سه تا چهار روز به حماس فرصت داد تا به این طرح پاسخ دهد. او اعلام کرد که فضای چندانی برای مذاکرات اضافی وجود ندارد.
اکنون روشن نیست که آیا ایالات متحده تمایلی به مذاکره درباره اصلاحات پیشنهادی حماس دارد و موضع «بله، اما» از سوی حماس را میپذیرد یا خیر.
آخرین دور مذاکرات حماس و آمریکا به دلیل اتخاذ همین موضع از سوی حماس ناتمام ماند و ترامپ، فرستاده ویژهاش، استیو ویتکاف را به واشینگتن فراخواند.
رهبران مصر و قطر در روزهای گذشته برخی تغییرات در طرح کنونی را ضروری دانستهاند، با این حال هریک بهطور جداگانه از حماس خواستند این طرح را بپذیرد، حتی اگر به معنای پایان یافتنِ نزدیک به دو دهه کنترل این گروه بر غزه باشد.
محمد نزال، از اعضای دفتر سیاسی حماس نیز پنجشنبه اعلام کرد: «ما [با این طرح] بر اساس منطقی که زمان همچون شمشیری بر گردن ما باشد، برخورد نمیکنیم.»
پیش از آن، عزالدین حداد، فرمانده شاخه نظامی حماس در غزه، مخالفت خود را با طرح ۲۱ مادهای ترامپ اعلام کرده بود. او در گفتوگو با مقامهای مصر و قطر تاکید کرده بود که این طرح با هدف پایان دادن به حاکمیت حماس در غزه طراحی شده و بنابراین این گروه باید به جنگ ادامه دهد.
بدر عبدالعاطی پنجشنبه در پاریس هشدار داد در صورت مخالفت حماس، درگیریها تشدید خواهد شد. در همین حال، بیبیسی گزارش داد که عزالدین الحدّاد، فرمانده شاخه نظامی حماس در غزه، مخالفت خود را با طرح ۲۰ مادهای ترامپ اعلام کرده است.
عبدالعاطی در سخنرانی خود در مؤسسه روابط بینالملل فرانسه تاکید کرد که حماس باید سلاحهای خود را زمین بگذارد و اسرائیل نیز نباید بهانهای برای ادامه حملات در غزه داشته باشد. او گفت: «نباید به هیچ طرفی بهانه داد تا از حماس بهعنوان دستاویزی برای این کشتار روزانه غیرنظامیان استفاده کند. آنچه امروز میگذرد، فراتر از هفتم اکتبر است؛ این یک پاکسازی قومی و نسلکشی در حال وقوع است. کافی است.»
کاخ سفید اوایل هفته جاری طرحی ۲۰ مادهای منتشر کرد که خواستار آتشبس فوری، تبادل گروگانها و زندانیان، خروج تدریجی نیروهای اسرائیلی از غزه، خلع سلاح حماس و تشکیل دولت موقت تحت نظارت نهادی بینالمللی بود. ترامپ به حماس سه تا چهار روز فرصت داده تا به این طرح پاسخ دهد. مصر بهعنوان یکی از میانجیهای کلیدی، نقش هماهنگکننده با قطر و ترکیه را بر عهده گرفته است.
عبدالعاطی با بیان اینکه در کل از این طرح حمایت میکند، تاکید کرد: «خلأهای زیادی وجود دارد که باید پر شود، بهویژه در دو حوزه مهم، یعنی ساختار حکمرانی و ترتیبات امنیتی. ما از چشمانداز ترامپ برای پایان جنگ حمایت میکنیم، اما نیاز به گفتوگوهای بیشتر داریم.» او همچنین هرگونه احتمال آوارگی اجباری فلسطینیان را رد کرد و گفت: «آوارگی یعنی پایان مسئله فلسطین. ما اجازه چنین چیزی را تحت هیچ شرایطی نخواهیم داد.»
مخالفت رهبر نظامی حماس در غزه با طرح صلح ترامپ
در همین رابطه اما بیبیسی گزارش داد که عزالدین الحدّاد، فرمانده شاخه نظامی حماس در غزه، مخالفت خود را با طرح ۲۰ مادهای ترامپ اعلام کرده است. او در گفتوگو با میانجیگران قطری و مصری تاکید کرده که این طرح با هدف پایان دادن به حاکمیت حماس در غزه طراحی شده و بنابراین این گروه باید به جنگ ادامه دهد.
این موضعگیری در حالی است که سیبیاس نیوز پیش از آن گزارش داده بود حماس احتمالاً به پذیرش طرح متمایل است. با این حال، یکی از مقامات ارشد حماس چهارشنبه ۹ مهر به بیبیسی گفت این گروه به احتمال زیاد طرح را رد خواهد کرد، زیرا آن را «در خدمت منافع اسرائیل و نادیدهگیرنده حقوق مردم فلسطین» میداند.
ترامپ پیش از این در نشست خبری اخیر با بنیامین نتانیاهو در واشینگتن اعلام کرده بود که حماس سه تا چهار روز فرصت دارد تا پاسخ خود را بدهد؛ موضوعی که چهارشنبه ۹ مهر از سوی سخنگوی کاخ سفید نیز تایید شد.
عملیات ارتش اسرائیل علیه ناوگان صمود بامداد پنجشنبه ۱۰ مهر صورت گرفت.
به گزارش رسانههای بینالمللی، سربازان اسرائیلی با نزدیک شدن به ناوگان صمود که متشکل از بیش از ۴۰ قایق و دستکم ۵۰۰ فعال حقوق بشر است، سوار سه کشتی اصلی این ناوگان با نامهای «آلما»، «آدارا» و «سیریوس» شدند.
پایگاه خبری تایمز اسرائیل گزارش داد گرتا تونبرگ، فعال سوئدی محیط زیست و دیگر کنشگران حاضر در این ناوگان، «بدون هیچ حادثهای» بازداشت شدهاند.
وزارت امور خارجه اسرائیل در بیانیهای اعلام کرد: «گرتا و دوستانش در امنیت و سلامت هستند.»
در سوی دیگر، وزارت امور خارجه ترکیه ۱۰ مهر با انتشار بیانیهای، یورش نظامیان اسرائیلی به کاروان دریایی کمکرسانی به غزه در «آبهای بینالمللی» را «اقدامی تروریستی» و «نقض قوانین بینالمللی» خواند.
حماس نیز در واکنش به این رویداد، از «همه مدافعان آزادی» خواست حمله ارتش اسرائیل به ناوگان صمود را محکوم کنند.
اسرائیل این کاروان دریایی را به تلاش برای «تحریک و درگیری» متهم کرده است.
وزارت امور خارجه اسرائیل در بیانیه خود افزود: «اسرائیل، ایتالیا، یونان و پاتریارکنشین لاتین اورشلیم مسیرهای رسمی برای ارسال کمک پیشنهاد کردهاند اما این فعالان آنها را رد کردهاند.»
سازماندهندگان این ناوگان خبر دادند نیروهای اسرائیلی ۱۳ قایق این کاروان را توقیف کردهاند اما ۳۰ قایق دیگر همچنان به مسیر خود به سوی غزه ادامه میدهند.
«صمود» واژهای عربی به معنای پایداری، استقامت و ایستادگی است. این اصطلاح در گفتمان فلسطینی بهویژه برای توصیف ماندگاری مردم در سرزمین خود با وجود فشارها و دشواریها به کار میرود.
وزارت امور خارجه اسرائیل همچنین ویدیویی منتشر کرد که در آن یکی از افسران نیروی دریایی به سرنشینان هشدار میدهد: «شما به منطقهای مسدود نزدیک میشوید. در صورت تمایل به کمکرسانی، مسیر خود را به بندر اشدود تغییر دهید. در آنجا کمکها پس از بازرسی امنیتی به غزه منتقل خواهد شد.»
با آغاز عملیات ارتش اسرائیل، اغلب پخشهای زنده از قایقها در ساعات پایانی شب به وقت محلی قطع شدند.
در پی این رخداد، بزرگترین اتحادیه کارگری ایتالیا اعلام کرد جمعه ۱۱ مهر دست به اعتصاب عمومی خواهد زد.
به گزارش رسانههای ایتالیایی، تظاهراتی در چند شهر از جمله ناپل برگزار شد که در آن معترضان با شنیدن گزارشهایی از نزدیک شدن ۲۰ شناور به ناوگان دریایی صمود، حرکت قطارها در ایستگاه اصلی شهر را متوقف کردند.
در همین حال، آنتونیو تایانی، وزیر امور خارجه ایتالیا، در گفتوگو با شبکه رای خبر داد گیدئون سعار، همتای اسرائیلیاش، به او اطمینان داده که «هیچ اقدام خشونتآمیزی علیه فعالان کاروان صورت نخواهد گرفت».
تایانی گفت: «ورود [سربازان اسرائیلی] به قایقها از پیش برنامهریزی شده بود. با وزیر سعار صحبت کردیم تا هیچ خشونتی در کار نباشد و این موضوع به من تضمین داده شد.»
او افزود به سفارت ایتالیا در تلآویو و کنسولگری این کشور در اورشلیم دستور داده شده تا به اتباع ایتالیایی حاضر در کاروان که احتمالا به بندر اشدود منتقل و سپس از اسرائیل اخراج خواهند شد، کمک کنند.
این در حالی است که اسرائیل برخی از شرکتکنندگان در کاروان را به ارتباط با گروه حماس متهم کرده است اما فعالان حاضر در ناوگان میگویند هدفشان تنها رساندن کمک به غیرنظامیان محاصرهشده در غزه است.
رویترز گزارش داد که از مجموع این بودجه، ۱۸ میلیارد دلار به پروژههای حملونقل شهری در ایالت نیویورک، زادگاه دو رهبر اصلی دموکراتها در کنگره، و هشت میلیارد دلار به طرحهای انرژی پاک در ۱۶ ایالت دموکراتنشین، از جمله کالیفرنیا و ایلینوی، اختصاص داشته است.
در حالیکه حدود ۷۵۰ هزار کارمند فدرال از محل کار خود مرخص شدهاند یا بدون دریافت حقوق به خدمت ادامه میدهند، جیدی ونس، معاون رییسجمهوری آمریکا، هشدار داده در صورت ادامه تعطیلی، دولت مجبور به اخراج دائمی کارکنان خواهد شد.
ونس در یک نشست خبری گفت در صورت تداوم تعطیلی فراتر از چند روز، در موج دوم اخراجها ۳۰۰ هزار نفر تا پایان سال اخراج خواهند شد.
پیشتر، دفتر ثبت اختراعات آمریکا نیز در نامهای داخلی اعلام کرده بود که یک درصد از ۱۴ هزار نیروی خود را اخراج خواهد کرد.
در همین حال، وزارت امور کهنهسربازان اعلام کرد که دفن در گورستانهای ملی را ادامه میدهد، اما نصب سنگ قبر و چمنزنی را متوقف کرده است.
دموکراتها: «تعطیلی دولت ابزار باجگیری ترامپ شده است»
حکیم جفریز، رهبر دموکراتها در مجلس نمایندگان، گفت توقف پروژههای حملونقل در نیویورک هزاران نفر را بیکار میکند و «اقدامی آشکار برای تنبیه مردم عادی با انگیزه سیاسی» است.
چاک شومر، رهبر دموکراتها در سنا، نیز در سخنانی گفت: «ترامپ از مردم آمریکا بهعنوان گروگان استفاده میکند و با تهدید به وارد کردن درد، کشور را به باجگیری کشانده است.»
در همین حال، تام تیلیس، سناتور جمهوریخواه، درباره خطرات مسموم شدن فضای سیاسی هشدار داد و گفت این اقدامات ممکن است روند بازگشایی دولت را دشوارتر کند.
با این حال، جان تون، رهبر جمهوریخواهان در سنا، از تصمیم دولت دفاع کرد و گفت: «اگر میخواهید این مشکل حل شود، رأی بدهید دولت باز شود. خیلی ساده است.»
تکرار بنبست در سنا، سرنوشت نامعلوم بودجه ۱.۷ تریلیون دلاری
در ادامه این بحران، مجلس سنا بار دیگر نتوانست در مورد دو طرح جداگانه برای ادامه تامین مالی دولت به توافق برسد؛ طرح جمهوریخواهان برای تمدید بودجه تا ۲۱ نوامبر و طرح دموکراتها که بههمراه مزایای بیمهای اضافی ارائه شده بود، هر دو با شکست مواجه شدند.
با آنکه جمهوریخواهان اکثریت ۵۳ کرسی را در سنا در اختیار دارند، برای تصویب لوایح بودجه نیازمند حمایت هفت دموکرات دیگر هستند تا از سد ۶۰ رای عبور کنند. موضوع محوری در این مذاکرات، بودجه ۱.۷ تریلیون دلاری برای عملیاتهای اجرایی دولت است که حدود یکچهارم از کل هزینههای سالانه را تشکیل میدهد.
دموکراتها همچنین خواستار تضمینی هستند که ترامپ پس از امضای لوایح بودجه، آنها را اجرا خواهد کرد؛ امری که در گذشته بارها از آن سر باز زده است.
اتهام تبلیغات حزبی در وبسایتهای دولتی
در این میان، برخی از نهادهای دولتی در وبسایتهای رسمی خود حزب دموکرات و «چپ رادیکال» را مسئول تعطیلی معرفی کردهاند؛ اقدامی که ممکن است نقض «قانون هچ» تلقی شود، قانونی که نهادهای دولتی را از مشارکت در تبلیغات حزبی منع میکند.
بر اساس گزارشها، در حال حاضر نهادهایی از جمله وزارت خزانهداری، سازمان نظارت مالی، اداره ثبت اختراعات، و چندین آژانس علمی و زیستمحیطی، فعالیتهای روزمره خود را متوقف کردهاند.
تعطیلی جاری یادآور طولانیترین تعطیلی دولت در تاریخ آمریکا در دوره اول ترامپ است که در سال ۲۰۱۹ و پس از ۳۵ روز، در پی اختلال در پروازها و غیبت کنترلکنندگان ترافیک هوایی به پایان رسید. این بار نیز بیم آن میرود که تداوم این وضعیت به بحران اقتصادی و اجتماعی گستردهتری منجر شود.
