معاون امنیتی-انتظامی استانداری خراسان رضوی: خسرو علیکردی، وکیل بر اثر سکته قلبی درگذشت
امیرالله شمقدری، معاون امنیتی-انتظامی استانداری خراسان رضوی اعلام کرد بر اساس نظریه پزشکی قانونی، خسرو علیکردی، وکیل و فعال سیاسی، در مشهد بر اثر «سکته قلبی» «درگذشته» است.
او افزود: رسانههای بیگانه تلاش دارند این فوت را سیاسی جلوه دهند.
حسن حسینی، فرماندار مشهد، نیز گفت: «خسرو علیکردی، شامگاه جمعه به دلیل سکته قلبی در دفتر کارش فوت کرده است.»
اظهارات مقامهای حکومتی درحالی است که بسیاری از کاربران رسانههای اجتماعی و برخی وکلا و فعالان سیاسی مرگ مشکوک او را «قتل حکومتی» خواندند. علیکردی وکالت فاطمه سپهری، زندانی سیاسی، شماری از بازداشتشدگان اعتراضات ۱۴۰۱ بود.
مردم مراسم خاکسپاری او را با شعارهایی چون پاینده ایران، جاوید شاه و زن زندگی آزادی برگزار کردند.
رسانههای حقوق بشری طی دو روز گزارشهایی از اعدام دستکم ۲۴ زندانی در زندانهای ایران منتشر کردند. این آمار نشان میدهد که تنها در دو روز گذشته، بهطور میانگین روزانه حداقل ۱۲ نفر و در هر دو ساعت، یک تن در ایران اعدام شده است.
این شهروندان در شنبه ۱۵ آذر و یکشنبه ۱۶ آذر در زندانهای مختلف ایران از جمله در شهرهای اراک، الیگودرز، بندرعباس، بروجرد، ساوه، سمنان، سنندج، قم، قزوین، کرج، کرمانشاه، خرمآباد، دزفول، رشت، گرگان، همدان و نیشابور، به دار آویخته شدند.
خبر اعدام این زندانیان از سوی منابع مختلف حقوق بشری از جمله خبرگزاری هرانا، سازمان حقوق بشر ایران و هیرکانی منتشر شده و خبرگزاریهای داخل ایران تنها در یک مورد اقدام به اطلاعرسانی کردهاند.
اعدام ۲۳ تن از این زندانیان با اتهامات «قتل» و «نگهداری یا حمل مواد مخدر» و اعدام یک تن نیز در پروندهای اقتصادی در ارتباط با شرکت «رضایت خودرو طراوت نوین» صورت گرفته است.
با توجه به اینکه بخش زیادی از اعدامها در زندانهای ایران بهصورت پنهانی اجرا و خبر آنها با تاخیر به نهادهای حقوقبشری میرسد، آمار فعلی تنها حداقلی از واقعیت را نشان میدهد.
در این شرایط و بهدلیل پنهانکاری ساختاری در دستگاه قضایی جمهوری اسلامی، شماری از موارد اعدام معمولا روزها، هفتهها یا ماهها بعد شناسایی و ثبت میشوند.
سازمان حقوق بشر ایران ۱۳ آذر گزارش داد در نوامبر ۲۰۲۵ دستکم ۱۵۲ نفر از جمله پنج زن، چهار تبعه افغانستان و یک تبعه عراق، در ایران اعدام شدند.
در این گزارش آمده بود در ۱۱ ماه که از سال جاری میلادی میگذرد، دستکم هزار و ۴۲۶ نفر اعدام شدهاند که در مقایسه با ۸۳۶ اعدام طی همین بازه زمانی در سال گذشته میلادی، ۷۰ درصد افزایش داشته است.
این سازمان بر ضرورت توجه جدی افکار عمومی و جامعه بینالمللی به موضوع اعدامها در ایران تاکید کرد و از شخصیتهای فرهنگی، سیاسی و مدنی ایرانی و جهانی خواست تا در برابر موج گسترده اعدامها واکنش نشان دهند.
قوه قضاییه جمهوری اسلامی در آبانماه نیز دستکم ۲۸۶ نفر را در زندانهای سراسر کشور به دار آویخت.
هرانا پیشتر در گزارشی به مناسبت روز جهانی مبارزه با مجازات اعدام خبر داد از ۱۹ مهر ۱۴۰۳ تا ۱۶ مهر ۱۴۰۴، دستکم ۱۵۳۷ نفر در ایران اعدام شدند.
افزایش میزان صدور، تایید و اجرای احکام اعدام زندانیان در ایران در ماههای گذشته اعتراضهای فراوانی را در داخل و خارج کشور به دنبال داشته است.
وزارت امور خارجه بریتانیا، ۳۰ آبان با صدور بیانیهای خواستار توقف فوری اعدامها در ایران شد.
کمیته سوم مجمع عمومی سازمان ملل، ۲۸ آبان قطعنامه محکومیت نقض حقوق بشر در ایران را با ۷۹ رای موافق در برابر ۲۸ مخالف تصویب کرد؛ متنی که امسال با تمرکز گستردهتر بر اعدامها، حقوق زنان، سرکوب معترضان و سرکوب فرامرزی همراه بود.
شاهزاده رضا پهلوی در پیامی در شبکههای اجتماعی خطاب به ملت ایران نوشت: «مراسم باشکوه خاکسپاری خسرو علیکردی، وکیل شجاع و میهنپرست نشان داد که شما ملت آگاه، فریب سناریوسازیها و روایتهای دروغ جمهوری اسلامی را نمیخورید و حقیقت سرکوب و جنایت این رژیم را با عمق جان میشناسید.»
او تاکید کرد که همه شواهد و گزارشها حاکی از آن است که قتل این وکیل مبارز در ادامه موج تازهای از قتلهای حکومتی با هدف حذف میهنپرستان و آزادیخواهان صورت گرفته است.
شاهزاده رضا پهلوی با اشاره به هزینههای سنگین ایستادگی در کنار زندانیان سیاسی و خانوادههای دادخواه خیزش ملی ۱۴۰۱ گفت جاوید نام علیکردی از بازداشت و زندان تا محرومیت از تحصیل و شغل را تجربه کرده، اما با وجود همه فشارها هرگز در برابر ظلم سکوت نکرد.
او با ابراز همدردی با خانواده علیکردی و مردم خراسان گفت با اندوهی عمیق در کنار ملت ایران ایستاده و باور دارد که سرانجام نور بر تاریکی پیروز خواهد شد و آمران و عاملان این جنایات به دست عدالت سپرده خواهند شد.
سازمان حقوق بشری کارون گزارش داد که در پی گسترش ویروس آنفلوآنزا در زندان شیبان اهواز که بیش از چهار هزار زندانی را در خود جای داده است، دهها زندانی به این بیماری مبتلا شدهاند.
کارون در گزارشی که یکشنبه ۱۶ آذر منتشر شد، نسبت به وخامت وضعیت بهداشتی و درمانی زندان شیبان اهواز هشدار داد و اعلام کرد که گسترش ویروس آنفلوآنزا در کنار کمبود شدید دارو و امکانات درمانی، جان دهها زندانی را با خطر جدی روبهرو کرده است.
این سازمان حقوق بشری به نقل از منابع مطلع نوشت، دهها زندانی با علائمی چون تب بالا، سرفههای شدید، بدندرد و ضعف جسمانی در بندها رها شدهاند، بیآنکه دسترسی موثری به خدمات درمانی یا داروهای ضروری داشته باشند.
خانوادههای زندانیان نیز با ابراز نگرانی از وضعیت جسمانی عزیزانشان، گفتهاند پیگیریهای مکررشان پاسخی از سوی مسئولان زندان در پی نداشته و وضعیت موجود همچنان ادامه دارد.
این گزارش در حالی منتشر میشود که در هفتههای گذشته هشدارهای بسیاری در خصوص گسترش آنفلوآنزا در کشور منتشر شده است.
در ۱۳ آذر، مرکز ملی آنفلوآنزا اعلام کرد وضعیت شیوع این بیماری در دستکم هشت استان از آستانه هشدار عبور کرده و استانهایی چون خوزستان، قم و هرمزگان با بیشترین موارد ابتلا روبهرو بودهاند.
وخامت حال علی حلفی
کارون در گزارش خود نوشت وضعیت جسمانی علی حلفی، زندانی سیاسی عرب محبوس در بند پنج زندان شیبان اهواز، از ۱۵ آذر بهطور نگرانکنندهای رو به وخامت گذاشته و طی روزهای اخیر بارها دچار حملههای شدید تنگی نفس ناشی از عفونت ریه شده است.
با وجود بحرانی بودن وضعیت سلامتی این زندانی سیاسی، مقامات زندان تا کنون هیچ اقدام درمانی موثری انجام ندادهاند.
این زندانی سیاسی در سال ۱۳۸۴ بازداشت و به ۳۰ سال حبس در تبعید محکوم شد؛ او طی نزدیک به دو دهه گذشته در زندانهای کارون اهواز، گناباد، مسجدسلیمان و نهایتا شیبان اهواز نگهداری شده است.
حلفی ماه گذشته پس از گذراندن ۲۰ سال حبس، با تودیع وثیقه پنج میلیارد تومانی به مرخصی استعلاجی ۲۰ روزه اعزام شد؛ مرخصیای که به دلیل کوتاه بودن، امکان تکمیل روند درمان را از او گرفت و اکنون با بازگرداندن او به زندان، وضعیت جسمانیاش دوباره رو به وخامت گذاشته است.
به گفته منابع کارون، او در این مدت چندین بار به بهداری زندان منتقل شده، اما کمبود تجهیزات پزشکی و نبود پزشک متخصص باعث شده هیچ رسیدگی جدی و موثری صورت نگیرد.
حلفی علاوه بر مشکلات تنفسی اخیر، از بواسیر خونی رنج میبرد و نیازمند عمل جراحی زانوست، اما همچنان از حق دسترسی به درمان مناسب محروم مانده است.
در سالهای اخیر شماری از زندانیان در ایران جان باختهاند و جمهوری اسلامی مسئولیتی در قبال این مرگها که بهدلیل فشار، شکنجه یا عدم ارائه خدمات پزشکی رخ داده، نپذیرفته است.
سایت حالوش گزارش داد یک دانشآموز ۱۰ ساله بلوچ در روستای گیران از توابع شهرستان فنوج در استان سیستان و بلوچستان در اثر تنبیه بدنی از سوی معلم خود بهشدت مجروح شده و چشم او دچار آسیب شده است.
حالوش که اخبار استان سیستان و بلوچستان را پوشش میدهد، در گزارشی که یکشنبه ۱۶ آذر منتشر شد، هویت این دانشآموز را عمران اربابی، فرزند مرادبخش و اهل روستای محترمآباد عنوان کرد.
منابع محلی به حالوش گفتهاند معلم هنگام تدریس، شلنگی را به سمت دانشآموزان پرتاب کرده که مستقیما به چشم عمران برخورد کرده و موجب جراحت شدید شده و احتمال آسیب جدی به بینایی این کودک وجود دارد.
به گفته این منابع، این دومین بار است که این دانشآموز بهدست همین معلم مورد آزار و تنبیه بدنی قرار گرفته است.
از ابتدای سال تحصیلی، گزارشهای متعددی از اعمال فشارهای روانی و جسمی بر دانشآموزان در مدارس ایران منتشر شده است.
در یکی از آخرین نمونهها، ایراناینترنشنال ۲۸ آبان گزارش داد که در پی تعرض مسئولان هنرستان دخترانه «مجتهده امین» شهر ری به دانشآموزان و ضرب و جرح آنها، سه دانشآموز در بیمارستان بستری شدند.
سام زارعی، دانشآموز ۱۲ ساله در شیراز، ۲۸ مهر در اثر فشارهای روحی ناشی از رفتار مسئولان مدرسه دست به خودکشی زد و جان باخت.
۱۰ مهر نیز نیما نجفی، دانشآموز ۱۴ ساله در روستای سهرین بخش قرهپشتلو در استان زنجان، بهدلیل تنبیه در مدرسه دچار ایست قلبی شد و جان خود را از دست داد.
مرگ مشکوک طاها نجاتی، دانشآموز آملی در ۱۵ مهر و گمانهزنیها درباره احتمال خودکشی او پس از درگیری با مسئولان مدرسه هم نگرانی خانوادهها و کارشناسان را تشدید کرده بود.
این رویدادها خشونت ساختاری و فقدان پاسخگویی در نظام آموزشی جمهوری اسلامی را برجسته کردهاند.
آسیه امینی، تحلیلگر اجتماعی، ۲۵ فروردین در گفتوگو با ایراناینترنشنال با اشاره به ممنوعیت «تنبیه بدنی» در آییننامه مدارس، گفت: «مدرسه به عنوان بخشی از جامعه، باید خشونتزدایی شود.»
تنبیه بدنی دانشآموزان در مدارس ایران موضوعی با سابقه طولانی است و در سالهای گذشته گزارشهای بسیاری در این باره منتشر شده است.
موضوعی که نشان میدهد تنبیه بدنی در مدارس مختص به دهههای قبل نیست و همچنان مواردی از این دست در مدارس سراسر کشور گزارش میشود.
این رخدادها در حالی است که بر اساس ماده ۷۷ آییننامه انضباطی مدارس، اعمال هرگونه تنبیه همچون اهانت، تنبیه بدنی و تعیین تکالیف درسی به منظور تنبیه ممنوع است.
وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی بازداشت و اخراج ۵۵ شهروند ایرانی از آمریکا را تایید کرد. این دومین گروه از شهروندان ایرانی است که در پی سیاستهای سختگیرانه مهاجرتی دولت دونالد ترامپ طی ماههای اخیر از آمریکا اخراج شدهاند.
مجتبی شصتی کریمی، مدیرکل کنسولی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، یکشنبه ۱۶ آذر در گفتوگو با خبرگزاری میزان، رسانه وابسته به قوه قضاییه، از بازگشت این افراد به ایران خبر داد.
کریمی گفت این افراد کسانی هستند که طی ماههای اخیر «روندهای قانونی و اداری» مربوطه را از طریق دفتر حفاظت منافع جمهوری اسلامی در واشنگتن طی کردهاند.
او افزود: «برای دفتر حفاظت منافع ایران در واشینگتن و نمایندگیهای دیپلماتیک در کشورهایی که محل گذر و انتقال این ۵۵ تبعه ایرانی هستند دستورالعملهای لازم برای اطمینان از رفتار مناسب و انسانی با این افراد در حین انتقال به ایران صادر شده است.»
در این گزارش، اشارهای به هویت و نام افرادی که به ایران بازگردانده شدهاند، نشده است.
شبکه بیبیسی ۱۵ آذر گزارش داد که دولت ایالات متحده قصد دارد در ۴۸ ساعت آینده بیش از ۵۰ ایرانی را که بدون مدارک قانونی در آمریکا اقامت داشتهاند، به ایران بازگرداند.
در این گزارش آمده بود ، افراد مشمول دیپورت در بازداشتگاه «آیس» در ایالت آریزونا نگهداری میشوند و قرار است ۱۶ آذر با پروازی به مصر اعزام شوند و سپس از طریق کویت به ایران منتقل شوند.
یکی از افرادی که گفته بود قرار است در پرواز اخراج باشد، به شبکه خبری سیانان گفت که در صورت بازگشت، جانش در خطر خواهد بود.
این فرد که از ترس انتقام خواست نامش فاش نشود، گفت که بهدلیل گرایش جنسیاش از ایران فرار کرده است. همجنسگرایی در ایران مجازات اعدام دارد.
سیانان نوشت که نمیتواند به طور مستقل روایت این مرد را تایید کند. این فرد گفت که درخواست پناهندگی داده است، اما وضعیت درخواست او مشخص نیست.
او افزود: «به طور قطع، اگر به کشورم برگردم، جانم در خطر است.»
در ۱۰ مهر نیز یکی از ایرانیان اخراجشده از آمریکا در گفتوگو با ایراناینترنشنال از بدرفتاری در بازداشتگاههای ایالاتمتحده با آنها و استفاده از زور در روند انتقال این گروه به ایران خبر داده بود.
این شهروند ایرانی که خواسته بود نامش فاش نشود، به ایراناینترنشنال گفته بود که هفتم مهر سه زن و ۱۱۷ مرد با پرواز چارتر و تحت نظارت ماموران امنیتی از آمریکا به ایران بازگردانده شدند.
حسین نوشآبادی، مدیرکل پارلمانی و کنسولی وزارت خارجه جمهوری اسلامی، هشتم مهر گفته بود: «اداره مهاجرت آمریکا قصد دارد نزدیک به ۴۰۰ ایرانی را به ایران بازگرداند.»
این روند در حالی دنبال میشود که ایالات متحده طی دهههای گذشته پناهجویان، مخالفان و تبعیدیهای ایرانی را پس از انقلاب ۱۳۵۷ پذیرفته و از آنان حمایت کرده است.
با این حال، سیاستهای جدید دولت ترامپ در مبارزه با مهاجرت غیرقانونی اولویتهای امنیتی دولت در مقایسه با سنت دیرینه حمایت از پناهجویان ایرانی را تغییر داده است.