مایک والتز، سفیر آمریکا در سازمان ملل متحد، گفت که ایالات متحده تحریمها علیه ونزوئلا را تا بیشترین حد ممکن اعمال و اجرا خواهد کرد تا نیکلاس مادورو، رییسجمهوری این کشور، و شبکههای مرتبط با قاچاق مواد مخدر از منابع مالی محروم شوند.
او سهشنبه در نشست شورای امنیت گفت: «گروههای تروریستی و جنایتکار فراملی بزرگترین و جدیترین تهدید برای نیمکره غربی، همسایگی مستقیم ما و خود ایالات متحده هستند.»
دولت دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، ماههاست حملات مرگباری علیه قایقهای مظنون به قاچاق مواد مخدر در سواحل ونزوئلا و همچنین سواحل اقیانوس آرام آمریکای لاتین انجام میدهد و حتی تهدید کرده است که این حملات میتواند به خاک ونزوئلا نیز کشیده شود.
ایالات متحده حضور نظامی خود در منطقه را بهطور چشمگیری افزایش داده و ترامپ اعلام کرده است که تمامی کشتیهایی که مشمول تحریمهای آمریکا هستند، با نوعی محاصره دریایی مواجه خواهند شد.
در همین ماه، گارد ساحلی آمریکا دو نفتکش حامل نفت خام ونزوئلا را در دریای کارائیب توقیف کرد. گارد ساحلی همچنین در حال تعقیب یک کشتی دیگر بود که در حال نزدیک شدن به سواحل ونزوئلا بود. این کشتی اکنون وارد آبهای ونزوئلا شده است.
والتز در ادامه گفت: «واقعیت این است که نفتکشهای تحریمشده، شریان اقتصادی اصلی مادورو و رژیم نامشروع او به شمار میروند. این نفتکشها همچنین منابع مالی گروه نارکوتروریستی موسوم به «کارتل خورشیدها» را تامین میکنند.»
واشینگتن اواخر ماه گذشته «کارتل دِ لوس سولس» یا «کارتل خورشیدها» را به اتهام صادرات غیرقانونی مواد مخدر به آمریکا، بهعنوان یک سازمان تروریستی خارجی معرفی کرد و مادورو را رهبر این شبکه دانست. دولت ونزوئلا این اقدام را «مضحک» توصیف کرده و گفته است چنین گروهی اساسا وجود خارجی ندارد.
در نشست سهشنبه شورای امنیت سازمان ملل که به بررسی وضعیت ونزوئلا اختصاص داشت، واسیلی نبنزیا، سفیر روسیه در سازمان ملل، هشدار داد: «مداخلهای که در حال شکلگیری است میتواند به الگویی برای اقدامات زورمدارانه آینده علیه کشورهای آمریکای لاتین تبدیل شود.»
او به یک سند راهبردی اخیر دولت ترامپ اشاره کرد که در آن آمده آمریکا قصد دارد سلطه خود را در نیمکره غربی دوباره تثبیت کند.
والتز پس از سخنان نماینده روسیه صحبت کرد، اما بهطور مستقیم به اظهارات او پاسخ نداد.
چین نیز از ایالات متحده خواست «فورا اقدامات خود را متوقف و از تشدید بیشتر تنشها پرهیز کند.»
سان لی، معاون سفیر چین در سازمان ملل، این موضع را در جلسه شورای امنیت بیان کرد.
ونزوئلا با حمایت روسیه و چین خواستار برگزاری نشست روز سهشنبه شده بود؛ این دومین جلسه شورای امنیت درباره تشدید تنشها محسوب میشود. نخستین نشست در ماه اکتبر و زمانی برگزار شد که ایالات متحده اقدامات خود را مطابق با ماده ۵۱ منشور سازمان ملل، که به حق دفاع مشروع اشاره دارد، توجیه کرده بود.
ساموئل مونکادا، سفیر ونزوئلا در سازمان ملل، در این جلسه گفت: «یک بار برای همیشه باید روشن شود که نه جنگی در کارائیب وجود دارد، نه درگیری مسلحانه بینالمللی و نه حتی غیر بینالمللی؛ و به همین دلیل مضحک است که دولت آمریکا تلاش میکند اقدامات خود را با استناد به قوانین جنگ توجیه کند.»
او افزود: «تهدید، ونزوئلا نیست؛ تهدید، دولت ایالات متحده است.»
افبیآی دوشنبه اول دی از شهروندان خواست در صورت داشتن هرگونه اطلاعات درباره محل اقامت یا فعالیتهای توکلی، همکاری کنند.
افبیآی، توکلی را فرمانده یگان موسوم به «۱۱ هزار» معرفی کرده؛ یگانی که به گفته مقامهای آمریکایی، مسئول طراحی و هدایت اطلاعاتی و عملیاتی شبکه ترور نیروی قدس سپاه پاسداران علیه اهداف اسرائیلی و همچنین مقامهای فعلی و سابق دولت ایالات متحده در اروپا و آمریکا بوده است.
ارتباط با عملیاتهای نافرجام در چند کشور
طبق اطلاعات منتشرشده، توکلی در چندین طرح ترور که از سوی جمهوری اسلامی طراحی شده اما در مراحل مختلف خنثی شدهاند، نقش محوری داشته است.
این عملیاتها شامل طرحهایی در استرالیا، یونان، آلمان و مکزیک بوده که بنا بر ارزیابی نهادهای امنیتی غربی، پیش از اجرا شناسایی و متوقف شدهاند.
افبیآی همچنین اعلام کرده توکلی در شبکهای فعالیت میکرده که هدف آن اجرای عملیاتهای «بدون رد پای مستقیم جمهوری اسلامی» بوده؛ شبکهای که بر برونسپاری عملیات، استفاده از عوامل خارجی و پوششهای غیررسمی برای پنهان کردن نقش تهران تکیه داشته است.
سردار عمار؛ هویت پنهان سعید توکلی
نهادهای اطلاعاتی آمریکا به این جمعبندی رسیدهاند که توکلی در واقع همان فردی است که با نام مستعار «سردار عمار» شناخته میشود؛ یکی از فرماندهان ارشد نیروی قدس سپاه که فعالیتهایش به طور مستقیم زیر نظر اسماعیل قاآنی، فرمانده نیروی قدس سپاه، انجام میشود.
دفتر بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل چهارم آبان در بیانیهای به نمایندگی از سازمان اطلاعات و عملیات این کشور (موساد)، اعلام کرد فرماندهی «شبکه ترور حکومت ایران» در کشورهای غربی فردی با نام «سردار عمار» است.
بیانیه دفتر نخستوزیری اسرائیل حکومت ایران را متهم کرد که سالهاست میکوشد با روشهای مختلف، از جمله به کار گرفتن مزدوران خارجی و تبهکاران برای حملات تروریستی، از پاسخگویی بگریزد.
این بیانیه تاکید کرده بود: «با خنثی شدن چند عملیات رژیم در کشورهای مختلف و افشای هویت فرمانده یگان ۱۱۰۰۰، این تاکتیک شکست خورده است.»
تمرکز بر عملیاتهای برونمرزی بدون ردپای رسمی
بر اساس ارزیابیهای امنیتی، ماموریت اصلی این شبکه، اجرای حملات هدفمند در خارج از ایران به گونهای بوده که امکان انکار رسمی نقش جمهوری اسلامی فراهم شود.
به گفته افبیآی، این راهبرد شامل استفاده از عوامل غیردولتی، پوششهای جنایی و مسیرهای غیرمستقیم مالی و لجستیکی بوده است.
ترامپ در جمع خبرنگاران در فلوریدا در پاسخ به این سوال که آیا هدف او واداشتن مادورو به ترک قدرت است، گفت: «خب، فکر میکنم احتمالا همینطور باشد… این به خودش بستگی دارد که چه میخواهد بکند. فکر میکنم عاقلانه است که این کار را انجام دهد. اما باز هم خواهیم دید.»
او افزود: «اگر بخواهد کاری بکند، اگر بخواهد سرسختی نشان دهد، این آخرین باری خواهد بود که میتواند سرسختی نشان دهد.»
کارزار فشار ترامپ علیه مادورو شامل افزایش حضور نظامی ایالات متحده در منطقه و انجام حملات نظامی به شناورهایی بوده که به گفته واشینگتن در اقیانوس آرام و دریای کارائیب در نزدیکی این کشور آمریکای جنوبی به قاچاق مواد مخدر مشغول بودهاند. در جریان این حملات، دستکم ۱۰۰ نفر کشته شدهاند.
ترامپ در جریان این نشست خبری همچنین به حملات لفظی خود به گوستاوو پترو، رییسجمهوری کلمبیا، ادامه داد.
ترامپ در پاسخ به پرسشی درباره انتقادهای پترو از نحوه مدیریت تنشها با ونزوئلا از سوی دولت آمریکا گفت: «او دوست ایالات متحده نیست. آدم بسیار بدی است. آدم خیلی بدی است. باید حواسش به خودش باشد چون کوکائین تولید میکند و آن را به آمریکا میفرستند.»
ترامپ علاوه بر حملات نظامی، پیشتر از اعمال «محاصره» علیه همه نفتکشهای تحت تحریمی خبر داده بود که به ونزوئلا میروند یا این کشور را ترک میکنند.
گارد ساحلی آمریکا یکشنبه تعقیب یک نفتکش را در آبهای بینالمللی نزدیک ونزوئلا آغاز کرد؛ اقدامی که در صورت موفقیت، دومین عملیات از این نوع در آخر هفته جاری و سومین مورد در کمتر از دو هفته خواهد بود.
ترامپ در پاسخ به پرسشی درباره سرنوشت نفت توقیفشده گفت: «شاید آن را بفروشیم، شاید هم نگه داریم.»
او افزود که این نفت ممکن است برای پر کردن ذخایر راهبردی ایالات متحده نیز مورد استفاده قرار گیرد.
ترامپ یکشنبه جف لَندری، فرماندار ایالت لوئیزیانا، را بهعنوان فرستاده ویژه خود به گرینلند معرفی کرد؛ اقدامی که بار دیگر انتقاد دانمارک و مقامات گرینلند را نسبت به علاقه واشینگتن به این جزیره غنی از منابع معدنی در قطب شمال برانگیخت.
ترامپ پیشتر بارها از الحاق گرینلند، که سرزمینی خودگردان تحت حاکمیت دانمارک است، به ایالات متحده حمایت کرده و اهمیت راهبردی و منابع معدنی آن را دلیل این موضع دانسته بود.
لندری که از ژانویه ۲۰۲۴ بهعنوان فرماندار لوئیزیانا در قدرت است، بهطور علنی از این ایده حمایت میکند.
ترامپ دوشنبه در گفتوگو با خبرنگاران در فلوریدا گفت: «ما به گرینلند برای امنیت ملی نیاز داریم، نه برای مواد معدنی… اگر به گرینلند نگاه کنید، در امتداد سواحل آن، کشتیهای روسی و چینی را همهجا میبینید. ما آن را برای امنیت ملی میخواهیم. باید آن را داشته باشیم.»
او افزود که لندری میخواهد «رهبری این اقدام را بر عهده بگیرد».
نخستوزیر دانمارک، مته فردریکسن، و نخستوزیر گرینلند، ینس-فردریک نیلسن، پیشتر در بیانیهای مشترک اعلام کردند که گرینلند متعلق به مردم گرینلند است.
آنها گفتند: «نمیتوان حتی با استدلال امنیت بینالمللی کشور دیگری را ضمیمه خود کرد. گرینلند متعلق به مردم گرینلند است و ایالات متحده حق ندارد کنترل آن را در دست بگیرد.»
لندری نیز در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس از ترامپ تشکر کرد و نوشت: «افتخار بزرگی است که در این جایگاه داوطلبانه خدمت کنم تا گرینلند بخشی از ایالات متحده شود. این موضوع به هیچوجه بر جایگاه من بهعنوان فرماندار لوئیزیانا تاثیر نمیگذارد.»
دولت ترامپ دوشنبه با به تعلیق درآوردن اجارهنامههای پنج پروژه بزرگ نیروگاه بادی فراساحلی در حال ساخت در سواحل شرقی آمریکا، فشار بیشتری بر دانمارک وارد کرد. شرکت دولتی دانمارکی اورستد در حال توسعه دو پروژه از این پنج پروژه بود.
اهمیت راهبردی گرینلند
گرینلند، مستعمره پیشین دانمارک با جمعیتی حدود ۵۷ هزار نفر، بر اساس توافق سال ۲۰۰۹ حق اعلام استقلال دارد، اما همچنان بهشدت به صنعت ماهیگیری و یارانههای دانمارک وابسته است.
موقعیت راهبردی این جزیره میان اروپا و آمریکای شمالی، آن را به نقطهای کلیدی در سامانه دفاع موشکی بالستیک آمریکا تبدیل کرده است. در عین حال، ثروت معدنی آن علاقه واشینگتن را برای کاهش وابستگی به صادرات چین افزایش داده است.
پس از اعلام انتصاب فرستاده ویژه از سوی ترامپ در روز یکشنبه، نخستوزیر گرینلند، نیلسن، در پیامی در فیسبوک نوشت: «ما دوباره با یک اعلامیه جدید از سوی رییسجمهوری آمریکا از خواب بیدار شدیم. شاید این موضوع بزرگ به نظر برسد، اما هیچ چیز را برای ما تغییر نمیدهد. ما خودمان درباره آیندهمان تصمیم میگیریم.»
افزایش تنشهای دیپلماتیک
لارس لوکه راسموسن، وزیر امور خارجه دانمارک، دوشنبه اعلام کرد که سفیر آمریکا در کپنهاگ، کنت هاوری، را احضار خواهد کرد؛ سفیری که در جریان سفر اخیرش به گرینلند از «احترام متقابل» سخن گفته بود.
راسموسن گفت: «ناگهان یک نماینده ویژه ریاستجمهوری آمریکا معرفی شده که به گفته خودش ماموریت دارد گرینلند را در اختیار بگیرد. این موضوع، بدون تردید، کاملا غیرقابل قبول است.»
دانمارک طی یک سال گذشته تلاش کرده روابط پرتنش خود با گرینلند را ترمیم کند و در پاسخ به انتقادهای آمریکا درباره ناکافی بودن امنیت منطقه، با سرمایهگذاری در دفاع از قطب شمال، تنشها با دولت ترامپ را کاهش دهد.
مته فردریکسن، نخستوزیر دانمارک، در پستی در اینستاگرام نوشت: «این وضعیت دشواری است که متحدان دیرینه ما، ما را در آن قرار دادهاند.»
میکل ودبی راسموسن، استاد علوم سیاسی دانشگاه کپنهاگ، به رویترز گفت: «این انتصاب نشان میدهد که تمام پولی که دانمارک برای گرینلند و دفاع از قطب شمال هزینه کرده و همه مواضع دوستانهای که در قبال آمریکاییها گرفتهایم، هیچ تاثیری نداشته است.»
او که شامگاه دوشنبه یکم دی به وقت شرق آمریکا با حضور مقامهای ارشد امنیت ملی کابینهاش نشستی در فلوریدا برگزار کرد، افزود که ناوهای جنگی جدید هسته اصلی «ناوگان طلایی» است.
او هدف «ناوگان طلایی» را تثبیت برتری ایالات متحده در دریاها عنوان کرد.
به گفته رییسجمهوری ایالات متحده، این برنامه با ساخت دو شناور آغاز میشود و انتظار میرود در نهایت به ۲۰ تا ۲۵ کشتی افزایش یابد. نخستین ناو از این رده «یواساس دیفاینت» نامگذاری خواهد شد.
ترامپ که پیشتر از ظاهر برخی ناوهای جنگی آمریکا انتقاد کرده بود، در طراحی این کشتیها مشارکت خواهد داشت.
او گفت که این ناوها بیش از ۳۰ هزار تُن وزن خواهند داشت، از ناوشکنهای فعلی بزرگتر خواهند بود و به جدیدترین فناوریها، از جمله هوش مصنوعی و لیزرهای انرژی هدایتشده، مجهز میشوند.
ترامپ گفت: «ما از سال ۱۹۹۴ تاکنون هیچ ناو جنگیای نساختهایم. این شناورهای پیشرفته از مرگبارترین کشتیهای نبرد سطحی خواهند بود... البته بهجز زیردریاییهای ما.»
برخی مقامهای آمریکایی هشدار دادهاند که ناتوانی در ساخت ناوهای جنگی جدید در سالهای اخیر، به رقیب اقتصادی و نظامی ایالات متحده، یعنی چین، برتری داده است.
ترامپ تاثیر چین بر این تصمیم را کماهمیت جلوه داد و گفت این گسترش «پاسخی به همه» است.
رسیدگی شخصی به امور تولید نظامی
او افزود که این توسعه دریایی با اعمال فشار مضاعف بر پیمانکاران دفاعی برای تسریع تولید و مهار هزینهها همراه خواهد بود.
ترامپ همچنین از قصد خود برای دیدار با روسای شرکتهای بزرگ دفاعی در هفته پیش رو خبر داد تا شخصا به «تاخیرها و افزایش هزینهها» رسیدگی و این موضوع را بررسی کند که آیا پرداختهای کلان به مدیران اجرایی، بازخرید سهام و سود تقسیمی، در عقبماندن از اهداف تولید نقش داشتهاند یا نه.
ترامپ گفت: «ما نمیخواهیم در حالی که تولید جنگندههای اف-۳۵ و دیگر هواپیماها در رکود مانده است، مدیران اجرایی سالی ۵۰ میلیون دلار درآمد داشته باشند، سودهای کلان به همه پرداخت کنند و بازخرید سهام انجام دهند.»
رویترز هفته گذشته گزارش داد که دولت در حال برنامهریزی برای صدور یک فرمان اجرایی است تا سود تقسیمی، بازخرید سهام و حقوق مدیران اجرایی را برای پیمانکاران دفاعیای که پروژههایشان با افزایش هزینه و تاخیر مواجه است، محدود کند.
ترامپ و پنتاگون از ماهیت پرهزینه، کند و ریشهدار صنعت دفاعی شکایت کردهاند و وعده دادهاند تغییرات چشمگیری اعمال کنند تا تولید تجهیزات جنگی چابکتر و سریعتر شود.
همزمان با سخنرانی ترامپ مبنی بر ساخت ناوهای غولپیکر و مجهز جدید، پیشنویس گزارشی درباره جاهطلبیهای نظامی پکن از پنتاگون به رسانهها درز کرد که از تسریع روند ساخت کلاهکهای هستهای و پیشرفت قابل توجه برنامههای موشکهای بالستیک بهدست چین خبر میدهد.
در این گزارش به عقب ماندن آمریکا از سرعت رقیب نیز اشاره شده است.
ناو جدید و سیاست بازدارندگی
پیت هگست، وزیر جنگ ایالات متحده، نیز در نشست دوشنبه گفت که دولت ترامپ در حال بازگرداندن «روحیه جنگاوری» به ارتش آمریکاست.
او همچنین تاکید کرد که ترامپ، مانند آنچه در دوره نخست ریاستجمهوریاش برای بازسازی ارتش انجام داد، اکنون نیز با «سرمایهگذاریهای تاریخی» بهویژه در صنایع کشتیسازی، همان روند را ادامه میدهد و «بازدارندگی آمریکا در مرزها، در دریاها و در برابر دشمنان را احیا میکند.»
بخش عمده سخنان هگست به برنامه ساخت ناوهای جنگی جدید اختصاص داشت. او ناو «کلاس ترامپ» را «بزرگترین، مرگبارترین و همهکارهترین ناو جنگی جهان» توصیف کرد که نهتنها با «قدرت تهاجمی بسیار بالا» دفاع میکند، بلکه بهطور مستقیم دشمن را نیز هدف قرار میدهد.
به گفته او این ناو قرار است حامل موشک کروزِ دریاپایه با کلاهک هستهای باشد و بهعنوان «رکن جدید در بازدارندگی هستهای آمریکا» عمل کند.
او همچنین توضیح داد که این ناو، مشابه نقش ناوهای جنگی در جنگ جهانی دوم، میتواند بهعنوان ناو فرماندهی برای هدایت عملیات دریایی در فواصل دور مورد استفاده قرار گیرد.
افزون بر این، هگست از ساخت ناوچههای جدید، افزایش توان آبیخاکی تفنگداران دریایی، توسعه شناورهای بدونسرنشین و سرمایهگذاری گسترده در کشتیهای پشتیبانی سخن گفت و اعلام کرد که نیروی دریایی آمریکا تحت رهبری ترامپ از نظر حجم و ظرفیت کشتیها، قدرت آتش و توان عملیاتی بهطور چشمگیری تقویت خواهد شد.
بر اساس گزارش خبرگزاری رویترز، دولت ترامپ قصد دارد با اختصاص دهها میلیارد دلار بودجه، دامنه عملیات اداره مهاجرت و گمرک آمریکا (ICE) و گشت مرزی را گسترش دهد؛ اقدامی که در آستانه انتخابات میاندورهای کنگره، با واکنش منفی بخشی از افکار عمومی روبهرو است.
طبق این گزارش، اداره مهاجرت و گمرک و گشت مرزی آمریکا تا سپتامبر ۲۰۲۹ در مجموع ۱۷۰میلیارد دلار بودجه دریافت خواهند کرد؛ رقمی که در مقایسه با بودجه سالانه فعلی این نهادها، حدود ۱۹میلیارد دلار، افزایش چشمگیری به شمار میرود.
مقامهای دولت آمریکا گفتند این منابع برای استخدام هزاران نیروی جدید، ایجاد بازداشتگاههای تازه و افزایش ظرفیت مراکز نگهداری مهاجران و گسترش همکاری با شرکتهای خصوصی برای شناسایی افراد فاقد وضعیت اقامتی قانونی هزینه خواهد شد.
دولت ترامپ در ماههای اخیر مجموعهای از اقدامات محدودکننده را در حوزه مهاجرت به اجرا گذاشته است. اداره مهاجرت آمریکا مدت اعتبار مجوز کار برای چند گروه از مهاجران را از پنج سال به ۱۸ ماه کاهش داده است.
از سوی دیگر، پس از تیراندازی به دو عضو گارد ملی آمریکا در واشینگتن، اداره خدمات شهروندی و مهاجرت آمریکا از بازبینی «کامل و سختگیرانه» گرینکارتهای صادرشده برای مهاجران ۱۹کشور از جمله ایران خبر داد؛ اقدامی که نگرانی بسیاری از مهاجران و خانوادههای آنها را برانگیخت.
افزایش نارضایتی عمومی
دادههای دولتی نشان میدهد تا اواخر نوامبر، حدود ۵۴هزار نفر از سوی اداره مهاجرت و گمرک بازداشت شدند که ۴۱درصد آنها هیچ سابقه کیفری، بهجز اتهام نقض قوانین مهاجرتی، نداشتند. این رویکرد باعث افزایش نگرانیها درباره نقض حقوق شهروندی و دادرسی عادلانه شده است.
مایک مادرید، استراتژیست سیاسی جمهوریخواه، این سیاستها را «نقض حقوق و دادرسی عادلانه» توصیف کرد و گفت این رویکرد میتواند به پاشنه آشیل دولت ترامپ تبدیل شود.
هدف قرار دادن کارفرمایان
یکی از محورهای اصلی برنامههای جدید دولت ترامپ، گسترش یورشها به محلهای کار است؛ اقدامی که میتواند دامنه بازداشتها را افزایش دهد و پیامدهای اقتصادی قابل توجهی به همراه داشته باشد.
ماموران فدرال در سال جاری چند عملیات پر سر و صدا علیه کسبوکارها انجام دادند، اما از یورش به مزارع، کارخانهها و بخشهایی که نقش مهمی در اقتصاد آمریکا دارند خودداری کردند. با این حال، مقامهای دولت آمریکا گفتهاند برنامههای سال آینده شامل «تمرکز بیشتر بر کارفرمایان» خواهد بود.
سارا پیرس، مدیر سیاست اجتماعی در اندیشکده «ثرد وی»، گفت تمرکز بر محلهای کار میتواند شرکتها را وادار کند در برابر سیاستهای مهاجرتی دولت موضعگیری کنند و افزود باید دید «آیا کسبوکارها در نهایت در برابر این رویکرد میایستند یا نه».
تام هومن، مسئول امور مرزی کاخ سفید، در گفتوگو با رویترز گفت: «فکر میکنم سال آینده شاهد انفجار اعداد خواهیم بود.»
او افزود افزایش بودجه و جذب نیروهای جدید، بازداشتها را بهطور محسوسی بالا خواهد برد.
از زمان روی کار آمدن ترامپ در ژانویه تاکنون، حدود ۶۲۲ هزار مهاجر از آمریکا اخراج شدهاند.
