مذاکرات احیای برجام؛ جمهوری اسلامی پاسخ خود را به اتحادیه اروپا تحویل داد
با پایان مهلت اتحادیه اروپا به جمهوری اسلامی برای تصمیمگیری درباره متن نهایی توافق احیای برجام، پاسخ مکتوب تهران به مقامهای این اتحادیه تحویل شد؛ به گزارش منابع خبری، ایران در این پاسخ بدون پرداختن به موضوع سوالات پادمانی، نگرانیهایی درباره تضمین و لغو تحریمها مطرح کرده است.
خبرگزاری رویترز در نخستین ساعات بامداد سهشنبه ۲۵ مرداد به نقل از یک مقام اتحادیه اروپا تایید کرد که پاسخ مکتوب ایران به این اتحادیه تحویل شده است.
پیش از آن خبرنگاران بینالمللی که مذاکرات احیای برجام را پوشش میدهند به نقل از منابع مختلف گزارش داده بودند که پاسخ تهران تحویل اتحادیه اروپا شده است.
خبرنگاران رسانههایی چون فارن پالیسی، پولیتیکو، المانیتور و اکسیوس، به نقل از منابع خود گزارش دادند که پاسخ مکتوب تهران بر روی دو موضوع تضمینها و لغو تحریمها متمرکز شده و خواسته قبلی جمهوری اسلامی درباره مختومه شدن سوالات پادمانی آژانس مطرح نشده است.
خبرگزاری ایسنا نیز به نقل از «یک منبع مطلع»، ارسال پاسخ تهران به جوزپ بورل را تایید کرد و از قول او نوشت: «انتظار است تا دو روز آینده به طور متقابل، پاسخ طرف مقابل را دریافت کنیم.»
نشریه پولیتیکو نیز به نقل از یک مقام غربی نوشت در پاسخ ایران به اتحادیه اروپا همچنان نگرانیها و تردیدهایی درباره تضمینها و لغو تحریمها مطرح شده است اما موضوع سوالات پادمانی آژانس احتمالا رو به حل شدن پیش میرود.
محمد مرندی، مشاور تیم مذاکرات هستهای جمهوری اسلامی، نیز به الجزیره گفت که در در پاسخ ارائه شده «دغدغهها نسبت به چند مساله باقیمانده مطرح شده» اما «به توافق نزدیکتر هستیم».
در همین حال حمیدرضا دهقانی، سفیر جمهوری اسلامی در قطر، با انتشار تصویری از یک پاکت نامه در توییترش، به این گمانه دامن زد که ممکن است او حامل پاسخ مکتوب ایران بوده باشد.
دهقانی با اشاره به «مصلحت ملت» در توییترش نوشت: «ملاقات در شامگاهان از روز روشن شیرینتر باشد و بسا که پاکت نامه از تلفن بهتر باشد».
اتحادیه اروپا تا پایان روز دوشنبه ۲۴ مرداد مهلت داده بود که تهران پاسخ خود را درباره متن پیشنهادی این اتحادیه درباره احیای برجام ارائه کند.
حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، صبح دوشنبه گفت: «تا ۱۲ امشب آخرین جمعبندی خود را به صورت مکتوب به هماهنگکننده اتحادیه اروپا ارائه میدهیم.»
پس از آن نورنیوز از برگزاری جلسه فوقالعاده شورای عالی امنیت ملی به ریاست ابراهیم رئیسی خبر داد.
از سوی دیگر، وزارت خارجه آمریکا شامگاه دوشنبه اعلام کرد که واشینگتن نظرات خود درباره متن پیشنهادی توافق را در اختیار اتحادیه اروپا قرار میدهد.
ند پرایس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، در پاسخ به خبرنگار ایران اینترنشنال گفت: تنها راه دستیابی به توافق احیای برجام این است که تهران خواستههای غیرضروری خود را کنار بگذارد.
ساعاتی پس از اظهارات سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی که بدون محکوم کردن حمله به سلمان رشدی، خود او و حامیانش را مقصر دانسته بود، مقامهای آمریکا و بریتانیا این اظهارات را «منزجرکننده» و «مضحک» خواندند.
ند پرایس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، شامگاه دوشنبه ۲۴ مرداد اظهارات مقام جمهوری اسلامی درباره حمله به سلمان رشدی را «شنیع» و «منزجرکننده» خواند.
او در نشست خبریاش گفت واشینگتن چنین اظهارات نفرتانگیزی را محکوم میکند و آن را کاملا شنیع میداند.
ناصر کنعانی، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی، روز دوشنبه ارتباط بین فرد ضارب سلمان رشدی با سپاه پاسداران را تکذیب کرده و بدون محکوم کردن حمله به او، گفته بود: «ما در ماجرای حمله به سلمان رشدی هیچ کس غیر از خود او و حامیانش را شایسته سرزنش و ملامت و محکومیت نمیدانیم».
این اظهارات با واکنش بریتانیا نیز روبهرو شد و یک سخنگوی دولت بریتانیا آن را مسخره و مضحک خواند.
این سخنگو که نام او گزارش نشده است گفت: «این حرف که سلمان رشدی خودش مسئول این حمله نفرتانگیز است حرفی صراحتا مضحک است».
او تاکید کرد که دولت بریتانیا در کنار سلمان رشدی و خانواده او میایستد و حمله به او را حمله به حق آزادی بیان و آزادی عقیده میداند.
دیوید لامی، عضو پارلمان بریتانیا که در دولت سایه نیز وزیر خارجه است، اظهارات ناصر کنعانی را تهوعآور خواند و خواستار فشار بریتانیا بر تهران برای عذرخواهی از چنین سخنانی شد.
اظهارات ناصر کنعانی نخستین اظهار نظر یک مقام جمهوری اسلامی درباره حمله به سلمان رشدی بود.
پیش از او تنها رسانههای حکومتی به ابراز شادمانی درباره خبر حمله به سلمان رشدی پرداخته بودند و وزیر خارجه آمریکا این اقدام و همچنین حمایتهای پیشین نهادهای جمهوری اسلامی از فتوای قتل سلمان رشدی را نفرتانگیز خوانده بود.
هادی مطر، جوان ۲۴ سالهای که به اتهام تلاش برای قتل سلمان رشدی بازداشت شده در شبکههای اجتماعی خود از سپاه پاسداران و مقامهای جمهوری اسلامی حمایت و تمجید کرده بود.
علاوه بر این، نشریه وایس روز دوشنبه به نقل از مقامهای اطلاعاتی در اروپا و خاورمیانه گزارش داد که او از طریق شبکههای اجتماعی با اعضا و مرتبطان نیروی قدس سپاه در تماس مستقیم بوده است.
ند پرایس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، با اشاره به اینکه واشینگتن نظر خود درباره متن نهایی احیای برجام را به طور خصوصی در اختیار اتحادیه اروپا خواهد گذاشت، در پاسخ به خبرنگار ایران اینترنشنال گفت جمهوری اسلامی به وضوح از مذاکرات برجام خواستههای فرابرجامی دارد.
سخنگوی وزارت خارجه آمریکا در نشست خبری روز دوشنبه ۲۴ مرداد گفت نظر ایالات متحده درباره متن نهایی اتحادیه اروپا مستقیما و خصوصی برای جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی این اتحادیه و هماهنگ کننده مذاکرات، ارسال خواهد شد.
او در پاسخ به خبرنگار ایران اینترنشنال گفت: «ما در مورد روند بازگشت به برجام کاملا شفاف عمل کردیم، اما مسائلی که ایران روی میز گذاشته به وضوح خواستههایی فرابرجامی هستند.»
ند پرایس تاکید کرد: «هر بار که ایران سعی در مطرح کردن خواستههای فرابرجامی داشته ما گفتهایم تمرکز برجام فقط و فقط متمرکز بر برنامه هستهای ایران است.»
سخنگوی وزارت خارجه آمریکا همچنین بار دیگر گفت در صورت تن ندادن ایران به بازگشت متقابل به برجام، آمریکا آماده اعمال شدید تحریمها است.
پرایس درباره جزییات نظر آمریکا اظهار نظری نکرد؛ یک روز پیشتر میخائیل اولیانوف، نماینده روسیه در مذاکرات احیای برجام، گفته بود ظاهرا آمریکا با متن پیشنهادی اتحادیه اروپا موافق است اما ایران هنوز اظهار نظر نکرده است.
اتحادیه اروپا که هماهنگ کننده مذاکرات احیای برجام است هفته گذشته از جمهوری اسلامی خواست که ظرف یک هفته پاسخ خود را به متن نهایی پیشنهاد شده برای توافق ارائه کند.
این مهلت ساعت ۲۴ شامگاه دوشنبه به پایان رسید و همزمان منابع خبری گزارش دادند که ایران پاسخ خود را به اتحادیه اروپا ارسال کرده است.
بر اساس یک گزارش که در مجلس نمایندگان آمریکا تهیه شده، پس از خروج آمریکا از افغانستان شمار چشمگیری از نیروهای ویژه ارتش افغانستان که توسط آمریکا آموزش دیده بودند و همچنین حدود سه هزار نیروی امنیتی افغان همراه با برخی تجهیزات نظامی به ایران گریختند.
وبسایت واشینگتن فری بیکن نوشت این گزارش را اعضای جمهوریخواه کمیته روابط خارجی مجلس نمایندگان آمریکا بر اساس مصاحبه با افراد مطلع و اسناد داخلی وزارت خارجه آمریکا تهیه کردهاند که روز دوشنبه همزمان با اولین سالگرد خروج آمریکا از افغانستان منتشر شده است.
در این گزارش آمده است که این نیروهای افغان، برخی تجهیزات نظامی و وسایل نقلیه را با خود همراه داشتند و «ما معتقدیم این اتفاق به این دلیل رخ داد که این افراد از سوی آمریکا یا متحدانش از افغانستان خارج نشدند و بنابراین گزینه دیگری نداشتند.»
بر اساس این گزارش، این نیروها از سوی آمریکا و در برخی موارد در داخل خاک آمریکا آموزشهای جنگی دیدهاند و «در صورت بازداشت یا بازگرداندن، میتوانند تهدیدی جدی برای امنیت ملی آمریکا باشند.»
این گزارش تاکید میکند آنان «نه تنها تاکتیکهای ما را میدانند، بلکه میدانند که این مقامهای نظامی ویژه [آمریکایی] چه کسانی هستند.»
واشینگتن فری بیکن نوشت این یافتهها جزئیات ماهها هرج و مرج پس از خروج آمریکا از افغانستان را نشان میدهد و همچنین بر این دلالت دارد که آشوب در افغانستان فرصتی را برای دشمنان منطقهای آمریکا، مانند ایران فراهم کرد تا جای خود را در افغانستان جنگزده به دست آورند.
جزئیات روابط ایران با نیروهای ویژه افغان در حالی منتشر شده که در روزهای اخیر تهدیدهای جدید جمهوری اسلامی با متهم شدن یک عضو نیروی قدس سپاه پاسداران به تلاش برای ترور جان بولتون و همچنین دستگیری یک فرد مسلح مقابل خانه مسیح علینژاد خبرساز شده است.
همچنین تلاش برای قتل سلمان رشدی بار دیگر توجهها را به تهدیدهای تروریستی جمهوری اسلامی معطوف کرده است.
در پایان این گزارش آمده است: «استخدام پرسنل نظامی و اطلاعاتی سابق افغانستان یک خطر بزرگ امنیتی است، زیرا این پرسنل افغان، تاکتیکها، تکنیکها و رویههای ارتش و جامعه اطلاعاتی آمریکا را میشناسند.»
گزارشهای متعدد کاربران حاکی است که شبکه اجتماعی اینستاگرام به صورت چراغ خاموش در ایران کلید خورده و دسترسی به آن بدون فیلترشکن برای بسیاری از افراد با اپراتورهای مختلف امکانپذیر نیست.
هنوز هیچ گزارش رسمی از فیلترینگ اینستاگرام منتشر نشده و مقامهای وزارت ارتباطات این موضوع را تایید نکردهاند اما کاربران طی روز گذشته شواهد زیادی از فیلترینگ اینستاگرام ارائه کردهاند.
ایران اینترنشنال در یک نظرسنجی از مخاطبان خود پرسید که آيا برای آنها دسترسی به این اپلیکیشن بدون روشن کردن فیلترشکن امکان پذیر است یا خیر. گروهی از کاربران پاسخ دادهاند که اینستاگرام برای آنها باز میشود ولی اختلال شدیدی دارد و دسترسیی به پستها با کندی همراه است. بسیاری هم توضیح دادند که صرفا با فیلترشکن قادر به باز کردن اینستاگرام هستند.
توضیحات کاربران در پاسخ به ایران اینترنشنال و همچنین گزارشهای دیگر حاکی است که فیلترینگ اینستاگرام در نقاط مختلف کشور کلید خورده و به این ترتیب طرح صیانت که حکومت ایران ماههاست برای اجرای آن نقشه کشیده هم یکی از اهداف اصلی خود را عملی کرده است.
بعضی از کاربران گزارش دادهاند که وقتی روی لینکی مرتبط با اینستاگرام کلیک میکنند به صفحه پیوندها هدایت میشوند که به معنای فیلتر شدن یک آدرس اینترنتی است.
وبسایت زومیت که در زمینه فناوریهای دیجیتال فعالیت میکند روز دوشنبه نوشت: «بهنظر میرسد درصورت استفاده از نرمافزارهای تغییر آیپی، مشکل مذکور برطرف خواهد شد. ازاینرو این احتمال وجود دارد که اختلالات تنها به داخل کشور محدود باشد.»
اسم طرح صیانت بارها در مجلس تغییر کرده اما به نظر میرسد بعد از کش و قوسهای فراوان نهایتا حکومت تصمیم گرفته اهداف این طرح را بدون تصویب در مجلس به صورت مرحلهای و تدریجی به اجرا دربیاورد.
اینستاگرام تنها شبکه اجتماعی پر طرفدار است که تاکنون در ایران به صورت رسمی فیلتر نشده است.
وزارت ارتباطات ترافیک اینستاگرام را در یک فرآيند مرحلهای کاهش داده و همزمان هزینه اینترنت بینالملل را به صورت سرسامآور افزایش دادهاند.
با وجود این شرایط عیسی زارعپور، وزیر ارتباطات در ادامه سیاست انکار، هفته گذشته ضمن رد اجرای طرح صیانت گفت: «چیزی هنوز به نام طرح صیانت تصویب نشده و چیزی به این اسم نداریم.»
او نگرانیها درباره سانسور شدید اینترنت و اراده حکومت به جایگزینی اینترنت ملی را جوسازی خواند.
رضا باقریاصل، معاون وزیر ارتباطات با بیان اینکه «آمارها ثابت میکند کیفیت اینترنت پایین نیامده»، گفت: «سطح توقع مردم از سرویسها افزایش یافته و تعداد کاربرانی که از سرویسها استفاده میکنند نیز افزایش یافتهاست.»
حسین امیرعبداللهیان وزیر خارجه جمهوری اسلامی در نشستی خبری گفت: «آمریکا به خوبی میداند چقدر انعطاف نشان دادیم الان نوبت انعطاف طرف آمریکایی است.» او افزود: «به صراحت به آمریکا گفتیم که گفته در آستانه انتخابات هستند و مشکل بنزین دارند، حتما طرف آمریکایی باید انعطاف نشان دهد.»
امیرعبداللهیان روز دوشنبه در یک نشست با حضور خبرنگاران، درباره پاسخ جمهوری اسلامی به متن پیشنهادی اتحادیه اروپا برای توافق احتمالی احیای برجام گفت: «تا ۱۲ امشب آخرین جمعبندی خود را به صورت مکتوب به هماهنگکننده اتحادیه اروپا ارائه میدهیم.»
او افزود: «اگر واکنش آمریکا با واقعبینی و انعطاف باشد توافق رخ میدهد و اگر آمریکا انعطاف نشان ندهد باید بیشتر گفتوگو کنیم.»
اشاره امیرعبداللهیان به احتمال ادامه گفتوگوهای هستهای در حالی است که پیشتر جوزپ بورل مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا تاکید کرده که متن موجود، نهایی است و دیگر مذاکره تازهای درباره محتوای آن انجام نخواهد شد.
وزیر خارجه جمهوری اسلامی جزئیاتی از موارد کنونی اختلاف تهران و واشینگتن در زمینه مذاکرات هستهای ارائه نکرد و فقط گفت آمریکا «در حد نسبی در دو موضوع انعطاف شفاهی خود را بیان کرده که باید کتبی باشد.»
امیرعبداللهیان ادامه داد که سومین موضوع، «تضمینها» است که «باید انعطاف آمریکا را داشته باشیم».
پیشتر جمهوری اسلامی ارائه تضمین برای خارج نشدن دوباره آمریکا از برجام را به عنوان یکی از شروط خود در مذاکرات احیای برجام اعلام کرده بود.
وزیر خارجه جمهوری اسلامی همچنین با این ادعا که بدون توافق احیای برجام نیز مبادلات تجاری ایران با کشورهای جهان افزایش یافته، گفت: «در بعضی کشورهای اروپایی علیرغم تحریم برخی تبادلات به ۱۸۰ درصد رسیده است.»
او تاکید کرد: «حتی اگر فردا برجام به نتیجه رسید و حتی اگر خوب و به درستی کار کرد تحریمهای ثانویه برداشته شده و تحریمهای اولیه پابرجاست. بی اثر کردن تحریمهای اولیه را باید دنبال کنیم.»
کمی قبل از آن، ناصر کنعانی سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی در نشست خبری خود اعلام کرد که پیشرفتهایی در مذاکرات احیای برجام حاصل شده اما رسیدن به توافق معطوف به تامین برخی دیگر از انتظارات ایران است.
در حالی که اتحادیه اروپا خواستار پاسخ فوری تهران و واشینگتن به متن پیشنهادی خود شده، روز یکشنبه میخائیل اولیانوف مذاکرهکننده ارشد روسیه در مذاکرات احیای برجام با تاکید بر این که پیشبینی پیشرفتها در مشکل است، اعلام کرد به نظر میرسد آمریکا با متن پیشنهادی اتحادیه اروپا برای توافق احیای برجام موافقت کرده، اما هنوز ایران در مورد این متن اظهارنظر نکرده است.
ابراهیم رئیسی در جلسه روز یکشنبه هیات دولت هیچ اشارهای به مذاکرات احیای برجام نکرد و گفت: «تنها با مقاومت و ایستادگی شجاعانه است که ملتهای آزاده منطقه میتوانند استکبار را وادار به عقبنشینی کنند».