شایا شهوق، روزنامهنگار زندانی به ۵ سال حبس محکوم شد
شایا شهوق، روزنامهنگار و گرافیست که در زندان آمل در حبس است، با حکم شعبه یک دادگاه انقلاب این شهر به پنج سال زندان محکوم شد. شهوق روز ۲۸ آبان با اتهامات «عضویت در گروههای معاند، اغوا و تحریک مردم به جنگ و کشتار، اجتماع و تبانی، تبلیغ علیه نظام و توهین به رهبری» محاکمه شده بود.
یک منبع مطلع از وضعیت این زندانی سیاسی به ایراناینترنشنال گفت که قاضی پیش از صدور حکم برای او وثیقه دو میلیارد تومانی تعیین کرده و خانوادهاش در تلاش برای تهیه و تودیع این وثیقه هستند.
این روزنامهنگار در تاریخ ۲۸ شهریور ماه امسال به دست نیروهای امنیتی در منزل شخصیاش در آمل بازداشت و به بازداشتگاه اداره اطلاعات ساری منتقل شد.
او در تاریخ ۲۶ مهر ماه، با پایان بازجوییها از بازداشتگاه این نهاد امنیتی به زندان آمل انتقال یافت.
پیکر میلاد زهرهوند، معترض بازداشت شده در جریان خیزش انقلابی که روز پنجشنبه در زندان ملایر اعدام شد، شنبه چهارم آذر در آرامستانی در اطراف همدان به خاک سپرده شد. روحالله زهرهوند، پدر میلاد، پس از مراسم بازداشت و به زندان منتقل شد. از دلیل بازداشت او اطلاع دقیقی در دست نیست.
در ادامه واکنشها به اعدام میلاد زهرهوند، سازمان عفو بینالملل او را هشتمین مورد اعدام در ارتباط با خیزش انقلابی خواند. این سازمان در بیانیهای اعلام کرد از گزارشهای مربوط به اعدام زهرهوند در زندان همدان شوکه شده است.
این سازمان حقوق بشری در بیانیه خود تاکید کرد جامعه جهانی باید از مقامهای جمهوری اسلامی بخواهد تا اعدامها را فورا و به طور رسمی تعلیق کنند.
به گفته عفو بینالملل، مقامهای جمهوری اسلامی بهطور سیستماتیک از اعدامهای خودسرانه به عنوان ابزار سرکوب استفاده میکنند.
وزارت امور خارجه آلمان نیز این اعدام را محکوم کرد و گفت: «تظاهرات علیه بیعدالتی یک حق اساسی است و جرم نیست.»
علاوه بر این، کفیل سیاسی زهرهوند که نماینده پارلمان آلمان است بر دادخواهی برای این معترض تاکید کرد.
روبین کورته، نماینده پارلمان آلمان و کفیل سیاسی میلاد زهرهوند که دوم آذر در ملایر اعدام شد، در نامهای به سفیر جمهوری اسلامی گفت که از نقض آشکار و نفرتانگیز حقوق بشر در ایران بهتزده است و تاکید کرد در این مورد سکوت نخواهد کرد.
کفیل سیاسی میلاد زهرهوند گفت بر اساس اطلاعاتی که به دست آورده، اعدام این معترض بدون تشریفات قانونی بوده و جسد او به خانوادهاش تحویل داده نشده است.
او تاکید کرد خانواده زهرهوند باید بتوانند مراسم تدفین برگزار کرده و سوگواری کنند.
این نماینده پارلمان آلمان با تاکید بر دادخواهی برای میلاد زهرهوند گفت: «برای پدر جوانی که فرزند زندانی خود را ندیده، دیگر دیر شده است اما من همچنان خواهان توقف شکنجه، آزار و قتل همه افراد بیگناهی هستم که در ایران احکام ناعادلانه اعدام علیه آنها صادر شده است.»
محمود امیری مقدم، مدیر سازمان حقوق بشر ایران در همین زمینه تاکید کرد واکنش جامعه جهانی هزینه اعدامها را برای جمهوی اسلامی بالا میبرد.
او هشدار داد: «اگر اعدام میلاد زهرهوند با واکنش شدید مردم و جامعه جهانی همراه نشود، معترضان بیشتری در خطر اعدام قرار خواهند گرفت.»
مدیر سازمان حقوق بشر ایران با اشاره به اینکه اعدام ميلاد زهرهوند بدون دادرسی عادلانه صورت گرفت، گفت: «سکوت نسبی جامعه جهانی در مورد موج کم سابقه اعدامها طی ماههای گذشته، جمهوری اسلامی را بر آن داشت که اعدام معترضان را از سر گیرد.»
او افزود: «ما شدیدا نگران جان دیگر معترضانی هستیم که محکوم به اعدام یا در خطر صدور حکم اعداماند. عدم واکنش مناسب به اعدام میلاد میتواند توسط حکومت چراغ سبزی برای اعدامهای بیشتر تلقی شود.»
گوهر عشقی، مادر ستار بهشتی روز پنجشنبه در واکنش به اعدام میلاد زهرهوند در پیامی ویدیویی خطاب به علی خامنهای گفت: «گفته بودی از پنج صبح کارم را شروع میکنم. راست میگویی. زمانی که اذان میگویند یا جوانانمان را اعدام میکنی، یا آنها را زیر شکنجه میکشی.»
طبق گزارش سازمان حقوق بشری ههنگاو، میلاد زهرهوند روز پنجشنبه دوم آذر به شکلی مخفیانه در زندان ملایر اعدام شده است.
زهرهوند در ارتباط با مرگ علی نظری، مامور اطلاعات سپاه در جریان خیزش انقلابی به اعدام محکوم شده بود.
حسن خانجانی، دادستان مرکز همدان روز ۲۲ آبان از تایید حکم اعدام میلاد زهرهوند در دیوان عالی کشور خبر داده و گفته بود این حکم برای اجرا به دادگستری کل استان همدان ارسال میشود.
میلاد زهرهوند، شهروند ۲۰ ساله اهل ملایر، روز چهار آبان ۱۴۰۱ در جریان خیزش انقلابی علیه جمهوری اسلامی بازداشت شد.
خبرگزاری تسنیم آبان سال گذشته از کشته شدن علی نظری در جریان «تعقیب و گریز معترضان» خبر داد و این روایت از سوی سپاه انصارالحسین استان همدان تکرار شد.
با وجود این، تاکنون هیچ ویدیویی از سوی نهادهای حکومتی منتشر نشده که نحوه کشته شدن این عضو سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را نشان دهد و تناقضهای زیادی در این پرونده وجود دارد.
اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهد میلاد زهرهوند در تمام دوره بازداشت خود از حق دسترسی به وکیل و سایر حقوق ابتدایی یک متهم محروم بوده و خانوادهاش به شدت از سوی سازمان اطلاعات سپاه تحت فشار قرار داشتند تا درباره او اطلاعرسانی نکنند.
جمهوری اسلامی پیش از این و از زمان آغاز خیزش سراسری دستکم هفت معترض از جمله محسن شکاری، مجیدرضا رهنورد، محمد حسینی، محمدمهدی کرمی، مجید کاظمی، سعید یعقوبی و صالح میرهاشمی را اعدام کرده بود.
با احتساب اعدام میلاد زهرهوند، شمار معترضان اعدام شده در ارتباط با خیزش انقلابی ۱۴۰۱ به هشت تن رسید.
روزنامه اعتماد در گزارشی به نوسانات مصرف لبنیات در ایران از دهه ۸۰ تاکنون و دلایل سقوط صنایع لبنی از جمله به دلیل توقف حمایتهای دولت پرداخت. بر اساس این گزارش، سهم مصرف شیر و محصولات لبنی از سبد هزینه خانوادههای ایرانی در سال گذشته تنها حدود هفتدهم درصد بود.
اعتماد در این گزارش نوشت بحران مصرف لبنیات در ایران از اواخر دهه ۸۰ و با هدفمندی یارانهها آغاز شد و در ادامه با تغییر سیاستهایی مانند توقف توزیع شیر در مدارس و کاهش درآمد خانوارها شدت گرفت.
طبق آمارهای مربوط به هزینه درآمد خانوار در سال ۱۴۰۱، سهم مصرف شیر خانوادههای شهری از کل هزینههای خوراکیشان ۲/۵ درصد و از تمام سبد هزینهای حدود هفتدهم درصد بود.
اعتماد کاهش سرانه مصرف را چالشی بزرگ برای شرکتهای فعال در حوزه صنایع لبنی خواند که «بهشدت با قیمتگذاری دستوری» درگیر هستند.
مهر سال گذشته بانک جهانی در گزارشی، ایران را سومین کشور با بالاترین نرخ واقعی تورم مواد غذایی در جهان معرفی کرد.
بر اساس شاخصها، شهریور سال گذشته گروه لبنیات و تخممرغ تورم نقطهای حدود ۹۵ درصدی را تجربه کرده بود.
فاصله چشمگیر سرانه مصرف لبنیات ایران نسبت به جهان
یکی از مشکلات اساسی مطرح شده در گزارش اعتماد، تفاوت معنادار سرانه مصرف لبنیات در جوامع پیشرفته نسبت به ایران است.
بر اساس طرح جامع شیر در دهه ۹۰ قرار بود ایران به مصرف سرانه ۱۲۴ کیلوگرم در سال برسد اما اکنون بر اساس گزارش فائو (سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد)، ایران رتبه ۱۲۵ را از میان ۱۷۷ کشور در مصرف سرانه شیر در دنیا دارد.
آمارها نشان میدهند میانگین مصرف شیر در ایران ۸۰ کیلوگرم در سال است.
در مقایسه، سرانه مصرف شیر در جهان برای هر نفر ۱۵۰ تا ۱۶۰ کیلوگرم و در کشورهای آمریکا و فرانسه این رقم حدود ۲۰۰ کیلوگرم است.
اتحادیه اروپا به عنوان بالاترین مصرفکننده لبنیات، سرانه مصرف ۲۵۶ کیلوگرمی دارد.
بهمن سال گذشته روزنامه هممیهن در گزارشی از افزایش سوءتغذیه ایرانیان و کاهش مصرف لبنیات به نصف متوسط جهانی خبر داده بود.
علل کاهش تولید داخلی و مصرف
بخش دیگری از این گزارش به بررسی مسایل زنجیره تامین نهادهها و نیز چالشهای توسعه فنآوری در صنعت لبنیات ایران اختصاص دارد.
انحصار در واردات، محدودیتهای ناشی از تحریم و مشکلات ارزی از جمله دلایلی است که به گفته اعتماد منجر به کمبودهای مقطعی در تامین نهادههای وارداتی و وقفه در تولید شده است.
کمیت، کیفیت و قیمت نهایی شیر تولید شده در داخل ایران هم طی سالهای گذشته تحت تاثیر افزایش قیمت علوفه و سایر نهادههای دامی قرار گرفته است.
بر اساس این گزارش، نسبت هر میلیون تُن شیر تولیدی به هر میلیون گاو در ایران ۰/۴۴ درصد است. این نسبت با میانگین جهانی ۱/۲۳ و عدد ۵/۴۸ درصدی کشورهای توسعهیافته تفاوتی قابل توجه دارد.
بخش بزرگی از تولید شیر در ایران بر عهده دامداریهای کوچک و سنتی است که منجر به بهرهوری پایین در تولید شیر خام میشود.
مشکلاتی چون نبود حاشیه سود کافی و غیراقتصادی بودن تولید و فرآوری شیر، سرمایهگذاری در این صنعت را غیر جذاب کرده است.
نظام توزیع صنعت لبنی ایران نیز ساختاری سنتی و کارایی پایینی دارد که یکی از دلایل بالا رفتن هزینههای تمام شده است.
سهم خردهفروشیها در جهان رو به کاهش و سهم فروشگاههای آنلاین و زنجیرهای رو به افزایش است.
اعتماد در بخشی دیگر از گزارش خود، وابستگی بالا به واردات نهادهها را از جمله عوامل موثر در مشکلات این صنعت خواند.
بر اساس این گزارش، موادی چون باکتریها، آنزیمها و مایهها اگرچه فنآوری پیچیدهای ندارند اما به دلیل مقرون به صرفه نبودن در ایران تولید نمیشوند.
صنعت لبنیات ایران در بخش ماشینآلات بستهبندی با ظرفیت بالا و ابزار استریلسازی، به واردات وابسته است.
کارخانههای فرآوری لبنیات با مشکل افزایش نرخ ارز و تاثیرش بر قیمتهای بستهبندی محصولات مواجهاند.
بسیاری از واحدهای کوچک و متوسط در زمینه فرآوری و بستهبندی به همین دلیل توان رقابت با صنایع بزرگ را ندارند.
هزینه بالای تمام شده این بستهبندیها ناشی از تغییر نرخ ارز، گران شدن محصولات لبنی را در پی داشته است.
اعتماد در بخش دیگری از گزارشش، به سهم بالای حمل و نقل در هزینههای نهایی محصولات لبنیات در ایران (۱۲ درصد) نسبت به جهان (دو درصد) پرداخت.
این روزنامه، توسعه صنایع لبنی و رشد تولید را در گروی افزایش سرانه مصرف خواند و تاکید کرد این دو مقوله نیازمند تغییراتی بنیادین چون توزیع عادلانه ثروت و افزایش قدرت خرید خانوار است.
چند نهاد و انجمن صنفی و مدنی ایرانی روز شنبه چهارم آذر (۲۵ نوامبر)، بیانیههای جداگانهای به مناسبت روز جهانی منع خشونت علیه زنان منتشر کردند. این تشکلها از مبارزات زنان ایرانی علیه خشونت نظاممند جمهوری اسلامی حمایت کردند.
گروه انقلاب زنانه، کانون نویسندگان ایران، شورای بازنشستگان ایران و گروه اتحاد بازنشستگان در بیانیههای خود به مواردی چون مقاومت تاریخی زنان در جریان خیزش انقلابی، زنستیزی سیستماتیک حکومت و راه رهایی از ستمهای جنسیتی و طبقاتی پرداختند.
خشونت نظاممند جمهوری اسلامی علیه زنان
گروه انقلاب زنانه در بیانیه خود، خشونتی را که از سوی حکومتِ «ضد زن اسلامی» علیه زنان در ایران اعمال میشود دارای ساختاری دولتی و قضایی دانست و تاکید کرد این خشونت از نوع سیستماتیک و سازمانیافته است.
کانون نویسندگان ایران هم در بیانیهای، عبارت «زنستیزی نظاممند» را برای آنچه از سوی حکومت در ایران جاری است به کار برد.
این تشکل صنفی یادآور شد اگرچه «ستم و خشونت» تجربه زیسته زنان بوده اما اکنون با توسل به عناصر واپسگرای فرهنگی، مذهبی و سنتی، به ابعادی تازه و فاجعهآمیز رسیده است.
اسفند سال گذشته هشت گزارشگر سازمان ملل متحد در جریان حملات شیمیایی به مدارس دخترانه تاکید کردند زنان و دختران ایرانی تحت بدترین شکل تبعیض و خشونت سیستماتیک قرار دارند.
این حملات شیمیایی از نهم آذر سال گذشته آغاز شد و صدها مدرسه و هزاران دانشآموز را درگیر کرد.
تشکلها و نهادهای صنفی فرهنگیان در یک سال گذشته بارها جمهوری اسلامی را مقصر این مسمومسازیها با هدف انتقامگیری از دانشآموزان معترض در خیزش انقلابی معرفی کردند.
اواخر مهر ۱۴۰۱ و در اوج خیزش انقلابی، سازمان دیدهبان سازمان ملل متحد درباره ادامه خشونت سیستماتیک مقامات جمهوری اسلامی علیه زنان ابراز نگرانی کرد.
این سازمان ضمن محکوم کردن شدید اقدامات خشونتبار و نقض حقوق بشر از سوی جمهوری اسلامی علیه معترضان، خواهان آزادی زندانیان سیاسی و آزادی فعالیت جامعه مدنی و مدافعان حقوق بشر شد.
تلاش حکومت برای سرکوب زنان در ایران ادامه دارد و روز به روز بر قوانین تبعیضآمیز علیه آنان افزوده میشود.
گروه اتحاد بازنشستگان در بیانیه امروز خود به فقدان «قوانین برابر» و به دور از هر گونه ستم جنسی و طبقاتی بهعنوان بحرانهای روزمره زنان ایرانی اشاره کرد.
این گروه تاکید کرد زیستن در جامعهای فارغ از این تبعیضها و داشتن زندگی امن، «حق طبیعی و بدیهی همه انسانها از جمله زنان است».
گروه انقلاب زنانه، با اشاره به جنبش «زن، زندگی، آزادی» که رفع تبعیض علیه زنان از جمله اهدافش بود، گفت زنان این جریان تاریخ ساختند و به اسطوره مقاومت مردمی تبدیل شدند.
این گروه در بیانیه خود، راه پایان دادن به خشونت علیه زنان در ایران را از مسیر سرنگونی جمهوری اسلامی دانست.
مرداد امسال نرگس محمدی با انتشار نامهای از زندان اوین درباره شدت گرفتن «خشونتهای فیزیکی» و ضرب و شتم زندانیان سیاسی زن و معترضان بازداشتی هشدار داده و گفته بود این رویه راهی را جز گذر از از نظام دینی استبدادی پیشروی مردم باقی نمیگذارد.
فراخوانی برای گسترش اعتراضات و نافرمانیهای مدنی
انقلاب زنانه در بخشی از بیانیهاش از همگان خواست روز ۱۰ دسامبر برابر با ۱۹ آذر را که به «دو هفته جهان نارنجی برای پایان دادن به خشونت علیه زنان» شناخته میشود، به صدای رسای انقلاب «زن، زندگی، آزادی» تبدیل کنند.
این گروه در ادامه خواهان گسترش اقدامات اعتراضی مانند «گسترش بیحجابی، شعارنویسی، دیوارنویسی، پخش تراکت، شعاردهی شبانه، اجرای پرفورمنس و اقدامات جمعی در اماکن عمومی» شد.
در بیانیه این گروه از فعالان جنبش زنان و دیگر جنبشهای اعتراضی خواسته شده است بیانیههایی مشترک منتشر کنند.
حضور بر مزار کشتهشدگان اعتراضات و دیدار و همراهی با خانوادههای دادخواه، اعلام همبستگی با زندانیان سیاسی و معترضان بازداشتشده از دیگر مواردی است که انقلاب زنانه آنها را برای اجرا طی این روز پیشنهاد داد.
از سوی دیگر کانون نویسندگان با تکیه بر منشور خود بر حق آزادی بیان و حق اعتراض همگانی تاکید کرد و «آزاداندیشان» را به همراهی با «زنان و مردان آزاده و دلاور» ایران فرا خواند.
شورای بازنشستگان ایران در بیانیهای جداگانه نوشت همه نهادهای قدرت متحدانه و سرکوبگرانه در حفظ و تداوم نابرابری مضاعف دیدگاهی مشترک دارند.
به گفته این تشکل، اگرچه حکومت میکوشد با دستگیر کردن، صدور احکام سنگین و اعمال محرومیت، زنان را به تمکین و سکوت وا دارد اما: «این طوفان سهمگین هر لحظه توفندهتر میشود تا دیگر اثری از تبعیض نماند.»
پیشتر و در آستانه ۲۵ نوامبر، پیشنویس قطعنامه پیشنهادی پارلمان اروپا در محکومیت اعمال خشونت علیه زنان و مدافعان حقوق زنان در ایران منتشر شد.
در قطعنامه پارلمان اروپا به بدتر شدن مداوم وضعیت حقوق بشر در ایران اشاره و «قتل وحشیانه زنان از جمله آرمیتا گراوند و مهسا ژینا امینی» محکوم شد.
پارلمان اروپا خواهان آزادی فوری تمامی مدافعان حقوق بشر و قربانیان بازداشتهای خودسرانه همچون نرگس محمدی، سپیده قلیان، گلرخ ایرایی، نسرین جوادی و بهاره هدایت شد.
خبرگزاری دولتی ایرنا و خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، روز شنبه چهارم آذر در خبری مشابه نوشتند که به یک کشتی تجاری اسرائیلی در شمال اقیانوس هند حمله شده است. این دو خبرگزاری، گزارش تلویزیون المیادین را بازنشر کردند که از رسانههای لبنانی وابسته به جمهوری اسلامی است.
بر اساس این گزارش، یک کشتی باری اسرائیلی شامگاه پنجشنبه دوم آذر در دریای مکران (خلیج عمان) هدف حمله نیروهایی ناشناس قرار گرفت و در آتش سوخت.
فارس و ایرنا عکسی از یک کشتی در حال سوختن در دریای آزاد منتشر کردند که مشخص نیست مربوط به حادثه ادعایی المیادین است یا نه.
مکان دقیق حمله مذکور در این منطقه پهناور ذکر نشده است.
دریای عمان که از آن با عنوان مکران نیز یاد میشود، در جنوب شرقی ایران قرار دارد.
المیادین نوشت هنوز هیچ گروهی مسوولیت این حمله را بر عهده نگرفته است.
حدود یک هفته پیش شورشیان حوثی یمن از ربودن کشتی گلکسی ریدر در دریای سرخ به ظن اسرائیلی بودن آن خبر دادند.
در واکنش به این ماجرا اسرائیل اعلام کرد هیچکدام از صاحبان یا خدمه کشتی ربوده شده به دست حوثیهای یمن، اسرائیلی نیستند بلکه این کشتی باری «بریتانیایی» است و «ژاپن» آن را اداره میکند.
این کشتی در حال حرکت از ترکیه به سمت هند بود که روز ۲۷ آبان در جنوب غربی جده عربستان سعودی آفلاین شد.
حوثیهای یمن که از متحدان جمهوری اسلامی هستند از مدتی پیش اسرائیل را به ربودن کشتیهایش تهدید کرده بودند.
روز ۲۳ آبان (۱۴ نوامبر) عبدالمالک الحوثی، رهبر شورشیان حوثی گفت این گروه به دنبال کشتیهای اسرائیلی در آبهای تجاری حیاتی دریای سرخ است؛ حتی کشتیهایی که پرچم اسرائیل نداشته باشند.
او در سخنانی که از شبکه تلویزیونی المسیره، زیر نظر شورشیان حوثی پخش شد، گفت: «چشمان ما به قصد نظارت مستمر و جستوجو برای هر کشتی اسرائیلی باز است.»
حوثیهای یمن اواخر دهه ۹۰ میلادی جنبش احیای فرقه زیدی، یکی از شاخههای اسلام شیعه را در شمال یمن راه انداختند.
طی سالهای اخیر، ریاض و متحدانش در جریان جنگ یمن جمهوری اسلامی را به مسلح کردن حوثیها و ارائه آموزشهای نظامی به آنان متهم کردهاند.
گروه حوثی که بخشی از «محور مقاومت» تحت حمایت تهران دانسته میشود، از آغاز جنگ در غزه از حماس در برابر اسرائیل حمایت کرده و شعارش این است: «مرگ بر آمریکا، مرگ بر اسرائیل، لعنت بر یهودیان و پیروز باد اسلام.»
رسانههای داخلی از کاهش شدید صادرات محصول پسته ایران به کشورهای عضو اتحادیه اروپا و چین در طول ۹ ماه (از اول ژانویه تا آخر سپتامبر سال جاری میلادی) خبر دادند.
بر اساس آمارهای یورواستات، صادرات پسته ایران به کشورهای عضو اتحادیه اروپا به ۶۷ میلیون یورو کاهش پیدا کرده است.
این رقم نسبت به مدت مشابه سال قبل کاهش ۲۹ درصدی نشان میدهد.
ایران تا آخر سپتامبر سال ۲۰۲۲ به میزان ۹۵ میلیون یورو پسته به اروپا صادر کرده بود.
از کل پسته صادراتی ایران به اروپا تا آخر ماه سپتامبر امسال، ۴۹ میلیون یورو شامل مغز پسته و ۱۸ میلیون یورو مربوط به پسته با پوست بوده است.
بیشترین کاهش با عدد ۵۱ درصد، در بخش صادرات پسته با پوست بوده است.
صادرات مغز پسته ایران به اروپا در این مدت کاهش ۱۵ درصدی داشته است.
بر اساس این گزارش، ایران پس از آمریکا دومین صادر کننده پسته به اروپا در ماههای ژانویه تا سپتامبر ۲۰۲۳ بوده است.
آمریکا در این دوره ۴۳۹ میلیون یورو پسته به اروپا صادر کرده است.
آلمان عمدهترین خریدار پسته ایران در اروپا طی ۹ ماهه ۲۰۲۳ بوده است.
از سوی دیگر بر اساس آمار گمرک چین، صادرات پسته ایران به این کشور در همین مدت به ۲۰ میلیون دلار رسیده است که کاهشی ۵۹ درصدی را نسبت به مدت مشابه سال قبل نشان میدهد.
رسانههای ایران نوشتند خشکسالی و کاهش برداشت پسته، همراه با مقررات سختگیرانه برای بازگشت ارز صادراتی، دو عامل افت صادرات پسته ایران به اروپا و چین در سال ۲۰۲۳ بوده است.
این اولین بار نیست که کاهش صادرات پسته در ایران رخ میدهد.