نتانیاهو نشست چهارجانبه پاریس را «سازنده» اما دارای «اختلافات قابل توجه» توصیف کرد
دفتر نخستوزیر اسرائیل نشست چهارجانبه پاریس درباره جنگ کنونی غزه را که بین مقامات آمریکایی، مصری، قطری و اسرائیلی برگزار شد، «سازنده» اما دارای «اختلافات قابل توجه» توصیف کرد.
دفتر بنیامین نتانیاهو شامگاه یکشنبه هشتم بهمن با انتشار بیانیهای اعلام کرد که روسای موساد (سرویس اطلاعات خارجی اسرائیل) و شینبت (سرویس اطلاعات داخلی اسرائیل) در این نشست حضور داشتند.
این بیانیه به روز یا مکان دقیق مذاکرات اشاره نکرد و افزود که طرفین مذاکرات «این هفته در جلسات دیگر به بحث خواهند پرداخت».
بر اساس گزارش خبرگزاری فرانسه، ویلیام برنز رییس سیا، محمد بن عبدالرحمن آلثانی نخست وزیر قطر و یک شخصیت ارشد مصری نیز در این مذاکرات حضور داشتند.
این خبرگزاری به نقل از منابع نزدیک به شرکتکنندگان نوشت که هدف این نشستها که از روز شنبه آغاز شد، پیشرفت به سوی توافقی از جمله آتشبس در جنگ و آزادی گروگانهای اسرائیلی است.
دولت اسرائیل تحت فشار عمومی برای بازگرداندن گروگانهایی قرار دارد که در جریان حمله حماس به اسرائیل در روز هفتم اکتبر به اسارت گرفته شدند و هنوز در بند هستند.
کاخ سفید روز جمعه اعلام کرد که جو بایدن، رییسجمهور آمریکا در همان روز با امیر قطر «آخرین رویدادهای اسرائیل و غزه، از جمله تلاش برای آزادی گروگانهای ربوده شده توسط حماس» را بررسی کرد.
نتانیاهو بارها اعلام کرده که هیچ راهحلی برای جلوگیری از حملات مشابه هفتم اکتبر جز «نابودی» گروه شبهنظامی حماس ممکن نیست.
نیویورکتایمز در گزارشی در مورد گزینههای مورد بحث در پاریس، از آتشبس سی روزه اولیه برای آزادی زنان، مسنترین گروگانها و مجروحان یاد کرد.
به نوشته این روزنامه آمریکایی، در این مدت، طرفین درباره جزئیات مرحله دوم آتشبس مذاکره خواهند کرد که آن هم باید ۳۰ روز طول بکشد و اجازه آزادی افراد و سربازان را بدهد.
این توافق دوباره شامل آزادی فلسطینیهایی است که در زندانهای اسرائیل به سر میبرند.
یوآو گالانت، وزیر دفاع اسرائیل، در گفتوگو با سربازان این کشور تاکید کرد: «این روزها ما در حال انجام یک فرآیند مذاکره برای آزادی گروگانها هستیم.»
او قول داد زمانی که گروگانها در غزه هستند فشار نظامی اسرائیل ادامه خواهد داشت.
شبکه آمریکایی انبیسی به نقل از مقامهای آمریکا گزارش داد که دولت این کشور در حال بررسی توقف یا کند کردن ارسال برخی محمولههای تسلیحاتی به اسرائیل با هدف تحت فشار گذاشتن نتانیاهو برای کاهش عملیات نظامی اسرائیل در غزه است.
وبسایت این شبکه خبری روز یکشنبه هشتم بهمن به نقل از سه مقام کنونی و یک مقام سابق آمریکایی نوشت که دولت بایدن در حال بحث در مورد استفاده از فروش تسلیحات به عنوان اهرمی برای متقاعد کردن دولت نتانیاهو به کاهش عملیات نظامی در نوار غزه است.
به گفته این منابع، پنتاگون به دستور کاخ سفید در حال بررسی این موضوع است ولی هنوز هیچ تصمیمی گرفته نشده است.
این منابع گفتند که مقامهای اسرائیلی همچنان از دولت بایدن درخواست تسلیحات بیشتر از جمله بمب و پدافند هوایی میکنند.
این منابع گفتند که درخواستهای غیرعلنی دولت بایدن از اسرائیل طی هفتههای اخیر برای کاهش حملات به غزه آن گونه که کاخ سفید انتظار داشت، مورد قبول واقع نشده است.
اکنون با این ترفند، آمریکا امیدوار است که اسرائیلیها وادار به انجام اقداماتی مانند باز کردن کریدورهای بشردوستانه برای ارائه کمک به غیرنظامیان فلسطینی شوند.
به گفته مقامهای آمریکایی، در میان تسلیحاتی که ایالات متحده در مورد استفاده از آنها به عنوان اهرم فشار صحبت کرده، گلولههای توپخانه ۱۵۵ میلیمتری و مهمات تهاجم مستقیم مشترک (JDAM) هستند که بمباران پراکنده را به حملات هدایتشونده دقیق تبدیل میکنند.
مقامهای آمریکایی گفتند که دولت بایدن احتمالا به ارائه سایر تجهیزاتی که بمباران اسراییل را دقیقتر میکند، ادامه خواهد داد.
بر اساس اظهارات این مقامها، به احتمال زیاد تحویل دفاع هوایی به اسرائیل کند نمیشود و همچنین ارائه سیستمهای دیگری که میتوانند از غیرنظامیان و زیرساختهای اسرائیلی در برابر حمله دفاع کنند به قوت خود باقی میماند.
در کل، دولت بایدن در حال بررسی مواردی است که بر تجهیزات نظامی تهاجمی متمرکز شده است.
به نوشته انبیسی نیوز، این موضوع یک تغییر بالقوه در رویکرد بایدن است و فشارهای دولت آمریکا بر اسرائیل در این زمینه از فشارهای لفظی و عمدتا پشت صحنه فراتر خواهد رفت.
سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید تاکنون از موضع دولت بایدن در قبال درگیریهای غزه دفاع کرده است.
او در بیانیهای گفت: «اسرائیل حق و وظیفه دارد در برابر تهدید حماس از خود دفاع کند. با رعایت قوانین بشردوستانه بینالمللی و محافظت از جان غیرنظامیان، ما همچنان متعهد به حمایت از اسرائیل در مبارزه با حماس هستیم.»
پیشتر بایدن گفته بود که تمام تلاش خود را برای تغییر تاکتیکهای نظامی اسرائیل در جنگ غزه به کار خواهد بست.
مقامهای کاخ سفید استدلال میکنند که بایدن موفقیتهایی داشته است، اگرچه آنها اذعان دارند که دولت اسرائیل هنوز آنطور که رییسجمهور آمریکا میخواست پیش نرفتهاند.
یکی از مقامات ارشد دولت بایدن که نامش فاش نشده به انبیسی نیوز گفت: «کارهای بیشتری وجود دارد که باید انجام شود و آنها [مقامهای اسرائیل] باید بیشتر مراقب باشند.»
روزنامه وال استریت ژورنال به نقل از مقامهای آمریکایی و اسرائیلی گزارش داد با گذشت بیش از ۱۱۰ روز از آغاز درگیریها در نوار غزه، حدود ۸۰ درصد از شبکه تونلهای زیرزمینی حماس در این منطقه «دستنخورده» باقی مانده است.
مقامهای اسرائیلی میگویند شناسایی و تخریب تونلهای زیرزمینی گامی مهم در جهت به دام انداختن رهبران حماس و آزادی گروگانهای در بند این گروه به شمار میرود.
به گفته آنها، ورودی برخی از این تونلها در میان زیرساختهای غیرنظامی منطقه مانند بیمارستانها قرار گرفته است.
در گزارش وال استریت ژورنال آمده است حماس از این تونلها به عنوان انبار سلاح و مهمات، مقر فرماندهی برای رهبران این گروه و مخفیگاهی امن برای شبهنظامیان فلسطینی استفاده میکند. تونلهای زیرزمینی به اعضای حماس این امکان را میدهند که بدون قرار گرفتن در تیررس حملات ارتش اسرائیل، در غزه تردد کنند.
همچنین برخی گزارشها حاکی از آن است که تعدادی از گروگانهای اسرائیلی در این تونلها نگهداری میشوند.
وال استریت ژورنال افزود شبکه تونلهای زیرزمینی در غزه طولی بالغ بر ۴۸۰ کیلومتر دارد. این عدد معادل طول حدودا نیمی از شبکه متروی شهر نیویورک است.
پیش از این روزنامه نیویورک تایمز روز ۲۶ دی گزارش داده بود طول شبکه تونلهای زیرزمینی حماس به ۵۶۰ تا ۷۲۰ کیلومتر میرسد.این تخمین به مراتب بیشتر از میزانی است که ارتش اسرائیل ماه گذشته برآورد کرده بود. نکته حائز توجه در این میان این است که نوار غزه تنها ۴۰ کیلومتر طول دارد.
کانال ۱۲ اسرائیل هم روز یکم بهمن به نقل از مقامهای نظامی این کشور تایید کرد طول تونلهای زیرزمینی حماس در غزه فراتر از پیشبینیها بوده است.
اسرائیل تاکنون روشهای مختلفی را برای نابودی این شبکه امتحان کرده است. در آذرماه رسانهها خبر دادند ارتش اسرائیل در حال برنامهریزی برای پمپاژ آب دریا به داخل شبکه تونلهای حماس است.
استفاده از مواد منفجره مایع، بمباران هوایی، تخریب ورودیها، و بهرهگیری از نیروهای عملیاتی زبده، سگ و ربات از دیگر روشهای به کار گرفته شده از سوی ارتش اسرائیل برای از کار انداختن فعالیت این ابزار حیاتی حماس بودهاند.
با وجود تمامی این تدبیرها، مقامهای آمریکایی و اسرائیلی تخمین میزنند تاکنون تنها حدود ۲۰ تا ۴۰ درصد از این شبکه آسیب دیده است.
ارتش اسرائیل در بیانیهای اعلام کرد که «به طور کامل و تدریجی» در حال از بین بردن شبکه تونلهای زیرزمینی در نوار غزه است.
با این حال یک مقام نظامی ارشد اسرائیل به وال استریت ژورنال گفت هدف کنونی ارتش این کشور پاکسازی «گرهها» و مکانهای حیاتی در این تونلها است؛ نقاطی که رهبران و شبهنظامیان حماس در آنها پناه گرفتهاند.
او افزود بازرسی و تخریب تمامی این شبکه فعلا در دستور کار قرار ندارد.
گروه شبهنظامی حزبالله لبنان که تحت حمایت جمهوری اسلامی فعالیت میکند، اعلام کرد برای اولین بار از آغاز جنگ کنونی غزه، موشک «فلق۱» را به سمت یک پایگاه نظامی اسرائیل شلیک کرده است. پرتاب این موشک از آنجا که ساخت ایران است، بازتاب گستردهای در رسانهها داشته است.
حزبالله روز جمعه با انتشار بیانیهای نوشت که هدف این حمله موشکی، پادگان اسرائیلی «معالیه جولان» بوده است.
بر اساس گزارشها، حزب الله در جنگ ۲۰۰۶ از این نوع موشک استفاده کرده بود.
موشک «فلق ۱» با کالیبر ۲۴۰ میلیمتر، و برد ۱۰.۵ کیلومتر است و کلاهکهای انفجاری قوی بدون ترکش با خود حمل میکند.
این موشک هدایت شونده در دهه نود میلادی از سوی گروه صنعتی «شهید باقری» که بخشی از سازمان صنایع هوافضای ایران است ساخته شد.
پرتاب این موشک در میانه افزایش تنشها در مرز لبنان و اسرائیل، خطر گسترش جنگ در این منطقه را بیشتر کرده است.
برخی رسانههای محلی گزارش دادند که یک کشور عربی به حزبالله اطلاع داده که اسرائیل قصد دارد عملیات گستردهای را در عمق لبنان انجام دهد.
این عملیات احتمالی اسرائیل ممکن است به بحرانیتر شدن اوضاع در منطقه بیانجامد.
پیشتر روزنامه اسرائیلی معاریو گزارش داده بود که نتانیاهو در ساعات آینده علیه لبنان اعلام جنگ خواهد کرد.
لبنانیها در رسانههای اجتماعی خود این سوال را مطرح کردند که اگر گزارش روزنامه اسرائیلی صحت داشته باشد، موضع دولت لبنان چه خواهد بود و آیا خود علیه اسرائیل اعلام جنگ خواهد کرد یا نه.
یوآو گالانت، وزیر دفاع اسرائیل درباره تنشها با حزبالله گفته است: «ما همه چیزهایی را که در شمال اسرائیل اتفاق میافتد رصد میکنیم. حزبالله به اقدامات تحریکآمیز خود ادامه میدهد. ما خواهان جنگ نیستیم، اما آمادهایم تا با هر وضعیتی که ممکن است در شمال پیش بیاید روبهرو شویم.»
حزبالله پیشتر نیز گفته بود که به پایگاههای اسرائیل در شمال این کشور حمله کرده است. در مقابل، اسرائیل نیز حملاتی را علیه این گروه شبهنظامی انجام داده است.
بر اساس این گزارش، خودروی طویل در روستای مجدل سلم در جنوب لبنان هدف قرار گرفت. یکی دیگر از اعضای حزبالله نیز در این حمله جان خود را از دست داد.
قبل از آن نیز در یک حمله پهپادی منتسب به اسرائیل به منطقه شیعهنشین ضاحیه در بیروت صالح العاروری، نایب رییس حماس، کشته شد.
از زمان حمله حماس به خاک اسرائیل در هفتم اکتبر و آغاز جنگ کنونی غزه، هر روز تبادل آتش در مرز اسرائیل و لبنان بینارتش اسرائیل و حزبالله صورت گرفته است.
این گروه شبهنظامی میگوید که در حمایت از فلسطینیان در غزه، مواضع ارتش اسرائیل در مرز را هدف قرار میدهد.
اسرائیل با بمباران «زیرساختها» و جنگندههای حزبالله در مناطق مرزی به این حملات پاسخ میدهد.
بر اساس آمار خبرگزاری فرانسه تا روز دوشنبه گذشته، از هفتم اکتبر تعداد کشتهشدگان حملات اسرائیل در جنوب لبنان از دویست نفر، از جمله ۱۴۷ عضو حزبالله، گذشته است.
در طرف اسرائیل، مقامات از کشته شدن ۹ سرباز و شش غیرنظامی خبر دادند.
وبسایت خبری تایمز اسرائیل به نقل از یک مقام آمریکایی و یک دیپلمات ارشد عرب نوشت دولت جو بایدن به دنبال تشکیل و تقویت یک «گروه تماس» منطقهای با متحدان خود در خاورمیانه است تا سیاستی واحد در قبال آینده نوار غزه پس از پایان مناقشه کنونی در پیش گیرند.
بر اساس این گزارش، آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا در جریان سفر اخیر خود به خاورمیانه، این ابتکار را با رهبران اردن، قطر، عربستان سعودی، مصر، امارات و ترکیه در میان گذاشت و با استقبال آنها روبرو شد.
ایالات متحده از شرکای خود در منطقه خواسته که در بازسازی و مدیریت غزه پس از پایان جنگ نقش ایفا کنند.
دیپلمات عرب که نام و ملیتش در گزارش تایمز اسرائیل ذکر نشده، گفت هدف واشینگتن از تشکیل این گروه تماس، متحد کردن منطقه در قبال آینده نوار غزه و سپس ارائه طرحی واحد به بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل است.
به گفته این دپیلمات، بازسازی غزه، انجام اصلاحات در ساختار تشکیلات خودگردان، زمینهسازی برای تشکیل کشور فلسطین و عادیسازی روابط اسرائیل و عربستان سعودی از محورهای احتمالی طرح پیشنهادی گروه تماس به نتانیاهو خواهند بود.
هر کشور قرار است نمایندهای برای عضویت در گروه تماس معرفی کند. تایمز اسرائیل نوشت باربارا لیف، دستیار وزیر امور خارجه آمریکا در امور خاور نزدیک، نماینده واشینگتن در این گروه خواهد بود.
تهاجم مرگبار حماس به اسرائیل در روز ۱۵ مهر (هفتم اکتبر) حدود هزار و ۲۰۰ کشته بر جای گذاشت. در پی این حمله، ارتش اسرائیل عملیات نظامی خود را برای نابودی شبهنظامیان فلسطینی در نوار غزه آغاز کرد. به گفته وزارت بهداشت حماس، تاکنون بیش از ۲۶ هزار فلسطینی در جریان حملات اسرائیل در غزه کشته شدهاند که اکثر آنها زنان و کودکان هستند.
نتانیاهو تاکید کرده عملیات نظامی اسرائیل در غزه تا زمان نابودی کامل حماس ادامه خواهد داشت. او همچنین بارها مخالفت خود را با تشکیل کشور مستقل فلسطین ابراز کرده است.
در ادامه گزارش تایمز اسرائیل آمده است اعضای گروه تماس خواهان نقشآفرینی تشکیلات خودگردان در حاکمیت نوار غزه پس از پایان جنگ هستند منوط به آن که این سازمان به اصلاحات در ساختار خود رضایت دهد.
پیشبینی میشود انجام اصلاحات در سلسله مراتب تشکیلات خودگردان، موجب تضعیف موقعیت محمود عباس، رییس این سازمان شود. بر اساس طرح پیشنهادی گروه تماس، بخش بزرگی از قدرت عباس به نخستوزیر جدید این تشکیلات واگذار میشود و عباس با حفظ عنوان خود به عنوان رییس تشکیلات خودگردان فلسطین، نقشی کمابیش تشریفاتی را عهدهدار خواهد شد.
تایمز اسرائیل افزود عباس در تماس با دولت بایدن اعلام کرده «به صورت مشروط» با انجام تغییرات در کابینه خود موافق است اما هنوز گامی عملی در این مسیر برنداشته است.
یک مقام آمریکایی به تایمز اسرائیل گفت واشینگتن همچنین به دنبال تشکیل یک گروه تماس مشابه با شرکای اروپایی خود است که هدف اصلی «تامین مالی» نوار غزه در پایان مناقشه کنونی خواهد بود.
موفقیت این گروههای تماس به همکاری اسرائیل و توقف یا کاهش یافتن از شدت درگیریها در غزه بستگی خواهد داشت، شروطی که هیچکدام از آنها تاکنون محقق نشدهاند.
سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا در پاسخ به پرسش تایمز اسرائیل، وجود گروه تماس را تکذیب نکرد و گفت واشینگتن به تعامل با طیف وسیعی از بازیگران منطقهای در ارتباط با مناقشه کنونی و مسائل پس از جنگ ادامه میدهد.
پیش از این روزنامه نیویورک تایمز روز هفتم بهمن گزارش داده بود مذاکرهکنندگان به دستیابی به توافقی بر سر آزادی مرحله به مرحله گروگانهای در بند حماس در ازای برقراری آتشبسی دو ماهه در غزه نزدیک شدهاند.
مذاکرهکنندگان با در نظر گرفتن و تلفیق پیشنهادهای اسرائیل و حماس طی ۱۰ روز گذشته، پیشنویسی مکتوب را تهیه کردهاند که روز یکشنبه هشتم بهمن در پاریس، پایتخت فرانسه، به بحث گذاشته خواهد شد.
در پی افشای همکاری تعدادی از کارکنان سازمان ملل در غزه در حمله حماس به اسرائیل، آنتونیو گوترش دبیرکل این سازمان با انتشار بیانیهای متعهد شد که «هر کارمند سازمان ملل متحد را که در اقدامات تروریستی دخیل باشد» بازخواست کند.
در روزهای اخیر گزارشهایی مبنی بر نقش داشتن برخی از کارکنان آژانس امداد سازمان ملل متحد برای آوارگان فلسطینی (اونروا) در حملات حماس به اسرائیل در روز هفتم اکتبر که منجر به کشته شدن هزار و دویست نفر شد، منتشر شده است.
او افزود: «هر کارمند سازمان ملل که در اقدامات تروریستی دخیل باشد، از جمله از طریق پیگرد کیفری، پاسخگو خواهد بود. دبیرخانه سازمان ملل آماده همکاری با مقام ذیصلاحی است که بتواند افراد را طبق رویههای عادی دبیرخانه برای چنین همکاریهایی تحت تعقیب قرار دهد.»
او با اشاره به این که آژانس امداد به آوارگان فلسطینی اقداماتی را در این زمینه انجام داده، بر این نکته نیز تاکید کرد که ساکنان غیرنظامی غزه «برای بقای روزانه» خود به کمکهای این آژانس نیازمند هستند.
بر همین اساس، گوترش از دولتها خواسته که کمکهای خود به این آژانس را به حالت تعلیق در نیاورند.
دبیرکل سازمان ملل متحد نوشت: «اعمال منفور این کارکنان باید عواقبی داشته باشد اما دهها هزار مرد و زن که برای این آژانس کار میکنند، که بسیاری از آنها در برخی از خطرناکترین موقعیتها هستند، نباید مجازات شوند. نیازهای شدید مردم مستاصل باید برآورده شود.»
این اظهارات گوترش در شرایطی مطرح شده که تعدادی از کشورهای جهان از جمله ایتالیا، سوئیس، فنلاند و بریتانیا اعلام کردند که کمکها به آژانس امدادرسانی به آوارگان فلسطینی را متوقف میکند.
آژانس امداد سازمان ملل متحد برای آوارگان فلسطینی (اونروا)، روز جمعه اعلام کرد چند کارمندش که اسرائیل آنان را به دست داشتن در حمله بیسابقه هفتم اکتبر متهم کرده، اخراج کرده است.
یسرائیل کاتس، وزیر خارجه اسرائیل از سازمان ملل خواست تا فیلیپ لازارینی، رییس اونروا را به دلیل مشارکت چند تن از کارکنان این آژانس در حمله هفت اکتبر حماس، از سمت خود برکنار کند.
وزیر امور خارجه اسرائیل گفت: «تلاش خواهیم کرد این نهاد بعد از جنگ هیچ نقشی در غزه نداشته باشد.»
کاتس بسیاری از کارمندان اونروا را از «اعضای حماس» نامید که از این آژانس بهعنوان سرپوشی برای «کمک به فعالیتهای تروریستی حماس و حفظ حاکمیت آن» استفاده میکنند.
همچنین سفیر اسرائیل در سازمان ملل در این زمینه گفت: «سازمان ملل نه تنها به مکانی تبدیل شده است که موجودیت کشور اسرائیل را نفی میکند بلکه کارکنان آن فعالانه در کشتار شهروندان اسرائیل نقش دارند.»
حماس در واکنش به این گفتههای مقامهای اسرائیل، از سازمان ملل و سازمانهای بینالمللی خواست که «تسلیم تهدیدها و باجگیریهای اسرائیل نشوند».
حسین الشیخ، دبیرکل سازمان آزادیبخش فلسطین (ساف)، خواستار لغو فوری تصمیم برخی کشورها برای توقف کمک به این آژانس شد.
او افزود که این تصمیم، در این زمان خاص خطرات امدادی، سیاسی و بشردوستانه زیادی به دنبال دارد.
فیلیپ لازارینی روز جمعه تصمیم چندین کشور مبنی بر تعلیق کمک مالی به این نهاد را «تکاندهنده» خواند و خواستار لغو این اقدام شد.
او در بیانیهای گفت: «این تصمیمها فعالیت بشردوستانه ما را در سراسر منطقه به ویژه در نوار غزه، تهدید میکند.»