در آستانه برگزاری مراسم یادبود ابراهیم رئیسی در سازمان ملل متحد، مارک والاس، مدیرعامل سازمان اتحاد علیه ایران هستهای اعلام کرد هیچ دولت یا نهاد بینالمللیای نباید برای مرگ «قصاب تهران» که تمام سابقهاش به خون مردم ایران آغشته است، تسلیت بگوید.
والاس در بیانیهای که یک روز پیش از برگزاری این مراسم منتشر شد، آن را محکوم کرد.
ابراهیم رئیسی روز ۳۰ اردیبهشت پس از سقوط بالگردش در شمال غربی ایران کشته شد.
قرار است روز پنجشنبه ۱۰ خرداد مراسمی برای یادبود او در مجمع عمومی سازمان ملل متحد برگزار شود اما این برنامه موجی از اعتراضهای داخلی و بینالمللی را از سوی فعالان حقوق بشر و برخی دولتها برانگیخته است.
پیشتر آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل ضمن ابراز تاسف بابت کشته شدن رئيسی و همراهانش، این واقعه را به خانوادههایشان و مردم ایران تسلیت گفته بود.
مدیرعامل سازمان اتحاد علیه ایران هستهای در بیانیه خود خواستار خروج اعتراضی آمریکا و متحدانش از مراسم یادبود رئیسی در سازمان ملل شد.
شامگاه چهارشنبه خبرگزاری رویترز به نقل از یک مقام آمریکایی که نام و سمت او اعلام نشد، گزارش داد ایالات متحده مراسم ادای احترام سازمان ملل به رئیسی را تحریم میکند و در آن حاضر نخواهد شد.
شورای امنیت سازمان ملل متحد در ابتدای نشست خود در روز ۳۱ اردیبهشت، به یاد قربانیان سقوط بالگرد حامل رئیسی یک دقیقه سکوت اعلام کرد.
به گزارش رویترز، رابرت وود، معاون سفیر ایالات متحده در سازمان ملل متحد در آن مراسم ادای احترام، کنار ۱۴ همتای خود ایستاده بود.
نیکی هیلی، نماینده پیشین آمریکا در سازمان ملل به خبرنگار ایراناینترنشنال در اسرائیل گفت: «اگر من سفیر آمریکا در سازمان ملل بودم، از جلسه شورای امنیت که برای مرگ ابراهیم رئیسی سکوت کرد، خارج میشدم.»
امید ایروانیپور، فعال الجیبیتی و مشاور سازمان اتحاد علیه ایران هستهای در امور حقوق بشر ایران به نقش رئیسی در سرکوب اعضای جامعه الجیبیتی در ایران اشاره کرد.
او گفت رئیسی زمانی همجنسگرایی را «یکی از کثیفترین کارهایی که در تاریخ بشر انجام گرفته» خواند.
به گفته این فعال مدافع حقوق جامعه الجیبیتی، رئیسی لایحه ضد این جامعه را در اوگاندا تایید کرد که نشاندهنده تمایل جمهوری اسلامی برای صدور این تبعیض به خارج از مرزهایش است.
ایروانیپور تاکید کرد: «این مایه شرمساری است که مجمع عمومی سازمان ملل از مردی با این سابقه یاد میکند که ناقض منشور سازمان ملل بود. او در شأن هیچ پروتکل دیپلماتیکی نیست.»
اعلام خبر برگزاری مراسم سازمان ملل متحد درباره رئیسی موجی از خشم و نارضایتی شهروندان ایرانی، سازمانها و چهرههای مدافع حقوق بشر را به دنبال داشت. از جمله نرگس محمدی و شیرین عبادی، برندگان جایزه نوبل صلح، با محکومیت شدید این اقدام سازمان ملل، خواستار لغو این جلسه شدند.
بیش از ۶۰۰ تن از کنشگران مدنی، فعالان سیاسی و حقوق زنان، خانوادههای دادخواه و هنرمندان، در نامهای خطاب به دنیس فرانسیس، رییس هفتاد و هشتمین مجمع عمومی سازمان ملل متحد، از او خواستند از برگزاری مراسم یادبود برای ابراهیم رئیسی خودداری کند.
در این نامه آمده است: «رئیسی در طول ۴۵ سال تاریخ جمهوری اسلامی، به طور مستقیم در ناپدیدسازیهای قهری و اعدامهای فراقضایی هزاران مخالف سیاسی در دهه ۶۰، کشتار معترضان جنبش "زن زندگی آزادی"، قتل، بازداشت خودسرانه، ناپدیدسازی قهری و شکنجه هزاران معترض و آزار و اذیت خشونتآمیز زنان و دخترانی که از حجاب اجباری سرپیچی میکردند و دیگر نقضهای جدی حقوق بشر، مستقیما دست یا بر آنها نظارت داشته است.»
نگاهی به عملکرد رئیسی نشان میدهد او از زمان روی کار آمدن جمهوری اسلامی تا لحظه مرگش در ارتفاعات شمال غرب ایران، به شیوههای گوناگون حقوق مردم را نقض کرده و بهعنوان یکی از مهمترین ناقضان حقوق بشر در ایران شناخته میشود.
«آیتالله اعدام»، «آیتالله قتلعام»، «قصاب تهران» «جلاد ۶۷»، «قاضی مرگ» و «عضو هیات مرگ»، برخی از القابی هستند که مردم به خاطر عملکرد رئیسی به او دادهاند.
بر اساس این گزارش که روز چهارشنبه منتشر شد، دونالد ترامپ و ایلان ماسک، نخستین بار در اوائل ماه مارس در محل اقامت نلسون پلتز، میلیاردر آمریکایی، دیدار کردند و از آن زمان در چندین تماس تلفنی درباره موضوعهایی از جمله مهاجرت با هم گفتوگو کردهاند.
والاستریت ژورنال نوشته دو طرف در این دیدارها درباره استفاده رسمی از نظرات ماسک که مالک و ادارهکننده شبکه اجتماعی ایکس، شرکت فضایی اسپیساکس و شرکت خودروسازی و انرژی پاک تسلا است، با هم گفتگو کردهاند.
بر اساس این گزارش، ماسک درباره کارزار فعال خود هم با ترامپ صحبت کرده است، کارزاری که هدفش متقاعد کردن سرمایهداران و مدیران تجاری قدرتمند آمریکایی برای عدم حمایت از جو بایدن در انتخابات پیشروی ریاستجمهوری ایالات متحده است.
والاستریت ژورنال بدون اشاره به جزئیات گزارش داده در این گفتگوها که با حضور نلسون پلتز، میلیاردر آمریکایی انجام شده بحثهایی هم درباره تامین مالی یک «پروژه مبتنی بر داده برای جلوگیری از تقلب در انتخابات» صورت گرفته است.
نمایندگان ترامپ و ماسک بلافاصله به درخواستها برای اظهار نظر پاسخ ندادند. نمایندگان کمپین بایدن نیز از اظهارنظر در این مورد خودداری کردند.
برایان هیوز، سخنگوی کارزار انتخاباتی ترامپ در پاسخ به پرسش ولاستریت ژورنال درباره این گزارش گفته این تنها ترامپ است که تصمیم میگیرد چه افرادی در دوره ریاست جمهوری او نقض ایفا خواهند کرد.
ماه مارس سال جاری، ماسک که در سالهای اخیر به جمهوریخواهان نزدیک شده است پس از دیداری با ترامپ در فلوریدا، گفت به کمپین انتخاباتی ترامپ یا بایدن کمک مالی نخواهد کرد، اما آن طور که والاستریت ژورنال به نقل از یک منبع گزارش داده او گفته «از نفوذ خود استفاده خواهد کرد ... تا با جلب حمایت همپیمانان با نفوذ، بایدن را شکست دهد.»
به گزارش رویترز، ماسک پیشتر بدون ارائه شواهد گفته بود بایدن عمدا به مهاجران غیرقانونی اجازه میدهد از مرز آمریکا-مکزیک عبور کنند و وارد خاک ایالات متحده شوند.
با این حال و با وجود انتقادات علنی ایلان ماسک از سیاستهای بایدن در زمینه مهاجرت، خودروهای الکتریکی و تعرفههای گمرکی، او هنوز به طور رسمی از هیچ کاندیدایی حمایت نکرده و ترامپ هم گفته است نمیداند آیا ماسک از او حمایت خواهد کرد یا نه.
رابطه ایلان ماسک و دونالد ترامپ در سالهای اخیر پیچیده و پر از فراز و نشیب بوده است. رابطه این این دو از همکاری در اوایل دوران ریاست جمهوری ترامپ در مواردی به نزاعهای عمومی هم رسیده است.
سال ۲۰۱۶، در دوران رقابتهای انتخاباتی، ماسک نسبت به شخصیت و سیاستهای ترامپ انتقادات زیادی داشت و حتی به کمپین هیلاری کلینتون کمک مالی کرد.
با این حال، پس از پیروزی ترامپ در انتخابات، ماسک به دو شورای مشورتی اقتصادی دولت ترامپ منصوب شد.
در ژوئن ۲۰۱۷، پس از اینکه ترامپ اعلام کرد آمریکا را از توافق زیستمحیطی پاریس خارج میکند، ماسک از عضویت در شوراهای مشورتی استعفا کرد.
دونالد ترامپ در سال ۲۰۲۰ ماسک را به عنوان یکی از نوابغ بزرگ آمریکا تحسین کرد و در جریان همهگیری کووید-۱۹ از ماسک در برابر قوانین سختگیرانه کالیفرنیا حمایت کرد.
ایلان ماسک نیز در ماه می ۲۰۲۲ اعلام کرد که اگر صاحب توییتر شود، حساب ترامپ را باز خواهد کرد، اما کمتر از دو ماه بعد، ترامپ با عنوان «هنرمند خالیبند» ماسک را خطاب کرد و ماسک هم در پاسخ گفت ترامپ صلاحیت ندارد دوباره برای انتخابات ریاست جمهوری نامزد شود.
با همه این فراز و نشیبها، اکنون رویترز گزارش داده که نتایج یک نظرسنجی نشان داده دیدگاههای ایلان ماسک موجب شده جایگاه او در میان شماری از مصرف کنندگان آسیب ببیند.
در این نامه که تاریخ پنجم خرداد را دارد، اما وبسایت خامنهای آن را پنجشنبه ۱۰ خرداد منتشر کرده، رهبر جمهوری اسلامی خطاب به این دانشجویان نوشته «شما در زیر فشارِ بیرحمانهی دولتتان ... مبارزهای شرافتمندانه را آغاز کردهاید.»
علی خامنهای پیشتر هم دوازدهم اردیبهشت ۱۴۰۳ در سخنانی در استقبال از این اعتراضات گفته بود: «دانشجویان دانشگاههای آمریکا نه تخریب کردند، نه شعار تخریب دادند، نه کسی را کشتند، نه جایی را آتش زدند، نه شیشهای را شکستند، اینجور دارد باهاشان رفتار میشود.»
اشاره خامنهای به «فشار بیرحمانه دولت آمریکا» بر دانشجویان یا رفتاری که آن را «این جور» میخواند در حالی است که هیچ کدام از دانشجویان بازداشت شده در جریان اعتراضات دانشجویی در ایالات متحده، بیشتر از ۲۴ ساعت در بازداشت نماند، شکنجه نشد و یا در جریان این اعتراضات کشته نشد.
اما تنها در دوره سه ساله ریاست جمهوری ابراهیم رئیسی، بیش از ۷۲۵ دانشجو بازداشت شدند، ۴۳۵ دانشجو تعلیق یا اخراج شدند، و بیش از ۲۸۴۳ دانشجو در کمیتههای انضباطی دانشگاهها حکم تنبیهی دریافت کردند و روایت دانشجویان بازداشتشده نشان میدهد که در جریان بازداشت، کتک خوردهاند، شمار زیادی از آنان شکنجه شدهاند و در مواردی از آنان اعترافات اجباری گرفته شده است.
جمهوری اسلامی پیشتر هم در حالی از پذیرش دانشجویان معترض آمریکایی استقبال کرده بود که علاوه بر اخراج و تعلیق دانشجویان، صدها استاد هم در دانشگاههای دولتی و نیمهدولتی با قطع همکاری، تسویه حساب و یا اخراج مواجه شدند.
رهبر جمهوریاسلامی در نامه خود روایت نادرستی هم از تشکیل کشور اسرائیل ارائه داده و همه مهاجران یهودی به این کشور را «تروریست» خوانده است و تشکیل «جبهه مقاومت» را که در حال حاضر به جمهوریاسلامی و گروههای نیابتی و وابسته به آن اطلاق میشود، به پیش از انقلاب ۵۷ ایران نسبت داده است.
علی خامنهای در همین نامه با اشاره به تغییر وضعیت دنیا و آنچه آن را ورقخوردن تاریخ خوانده، گفته است: «جبههی مقاومت نیرومند شده و نیرومندتر خواهد شد.»
این ادعا در حالی مطرح شده که جدای از حملات مرتب اسرائیل به نیروهای نیابتی جمهوری اسلامی در سوریه، حملات گسترده آمریکا به مراکز فرماندهی، مراکز اطلاعاتی، انبارهای موشک، خمپاره و پهپاد و همچنین امکانات لجستیک و جنگافزارهای متعلق به گروههای نیابتی جمهوریاسلامی در عراق و سوریه در شامگاه جمعه ۱۳ بهمن ۱۴۰۲، توان عملیاتی این نیروها را به شدت تضعیف کرده است.
مقامهای آمریکایی میگویند از زمان حملات این کشور در ۱۳ بهمن، هیچ حملهای از سوی شبهنظامیان مورد حمایت جمهوری اسلامی به پایگاههای ایالات متحده در عراق انجام نشده در حالیکه پیش از ان از آن مقامهای پنتاگون دستکم ۱۷۰ حمله را علیه نیروهای آمریکایی طی چهار ماه ثبت کرده بودند.
رهبر جمهوری اسلامی در پایان نامه خود به دانشجویان معترض آمریکایی ضمن توصیه به آنان که با قران آشنا شوند، نوشته درس قرآن درباره ارتباطات بشری این است: نه ستم کنید و نه زیر بار ستم بروید.
گزارشهای متعدد سازمان حقوقبشری بینالمللی همچون عفو بینالملل و گزارشهای سالانه نماینده ویژه سازمان ملل برای حقوق بشر در ایران و در آخرین مورد گزارش هیات حقیقتیاب سازمان ملل برای اعتراضات ۱۴۰۱ تصویری روشن از شدت سرکوب خونین و ستمکاری مقامهای جمهوری اسلامی از جمله علی خامنهای علیه مردم ایران به دست میدهد.
این نامه واکنشهایی هم به دنبال داشته است. مایک جانسون، رییس مجلس نمایندگان آمریکا، با بازنشر پست علی خامنهای در ایکس در تمجید از دانشجویان حامی فلسطین در آمریکا و توصیف آنها به عنوان بخشی از «جبهه مقاومت»، خطاب به دانشجویان آمریکایی نوشت: «وقتی رضایت آیتالله را جلب کردهاید، آمریکا را از دست دادهاید.»