ادامه تلاشهای بینالمللی برای پایان جنگ اسرائیل و حماس
ویرانههای به جا مانده از درگیریهای مرگبار در مرکز نوار غزه، ۲۴ مرداد
میانجیگران بینالمللی شامل آمریکا، قطر و مصر، روز پنجشنبه ۲۵ مرداد در دوحه دور جدیدی از مذاکرات را با هدف پایان دادن به جنگ ۱۰ ماهه اسرائیل و حماس و آزادی گروگانهای در بند این گروه آغاز کردند. در میانه این تلاشها، نگرانیها از وقوع یک درگیری منطقهای بزرگتر افزایش یافته است.
خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش داد هیاتی از اسرائیل برای شرکت در این گفتوگوها در دوحه حضور دارد.
این در حالی است که حماس هنوز مشارکت خود را در این مذاکرات تایید نکرده و اسرائیل را به افزودن درخواستهای جدید به طرح پیشین آتشبس متهم کرده است.
ناظران ابراز امیدواری کردهاند دستیابی به توافق آتشبس در غزه بتواند تنشها را در سراسر منطقه کاهش دهد.
سایت واینت نیز خبر داد کابینه امنیتی اسرائیل شامگاه پنجشنبه تشکیل جلسه خواهد داد.
دیپلماتها امیدوارند توقف درگیریها در غزه، جمهوری اسلامی و حزبالله لبنان را از انتقامجویی برای کشته شدن یک فرمانده ارشد این گروه در حمله هوایی اسرائیل به بیروت و رییس دفتر سیاسی حماس در تهران بازدارد.
طرح آتشبس که ماهها در دست بررسی قرار دارد، از چند مرحله تشکیل شده است: آزادی گروگانها از سوی حماس، برقراری آتشبس دائمی، خروج نیروهای اسرائیلی از غزه و آزادی زندانیان فلسطینی از زندانهای اسرائیل.
رجب طیب اردوغان، رییسجمهوری ترکیه در همین رابطه با محمود عباس، رییس تشکیلات خودگردان فلسطین دیدار کرد.
حماس و اسرائیل با طرحی که جو بایدن، ربیسجمهوری آمریکا در خردادماه ارائه داد، موافقت کردهاند اما اختلافات بر سر جزییات آن همچنان باقی است و هر طرف، دیگری را به ارائه درخواستهای جدیدی متهم میکند که «قابل قبول نیست».
حماس آخرین درخواستهای اسرائیل را رد کرده است. این درخواستها شامل حضور نظامی دائمی در طول مرز با مصر و خطی است که غزه را برای یافتن شبهنظامیان فلسطینی به دو بخش تقسیم میکند.
اسامه حمدان، سخنگوی حماس به آسوشیتدپرس گفت این گروه تنها علاقهمند به بحث در مورد اجرای پیشنهاد بایدن است و علاقهای به مذاکرات بیشتر درباره محتوای آن ندارد.
در همین حال، افزایش درگیریها و تنشها در مرز اسرائیل و لبنان و احتمال مداخله سایر گروههای مورد حمایت جمهوری اسلامی، به نگرانیها در خصوص گسترش درگیریها در خاورمیانه دامن زده است.
اگرچه جمهوری اسلامی و حزبالله لبنان اعلام کردهاند که خواهان جنگ تمامعیار نیستند، اما کشته شدن فرماندهان ارشد حماس و حزبالله در حملات هوایی اسرائیل ممکن است به تشدید درگیریها بیانجامد.
خبرگزاری رویترز روز ۲۴ مرداد به نقل از سه مقام ارشد جمهوری اسلامی گزارش داد تنها دستیابی به توافق آتشبس در غزه در مذاکرات آتی، تهران را از حمله تلافیجویانه مستقیم به اسرائیل باز میدارد.
اسرائیل تهدید کرده به هر حمله حکومت ایران به سختترین شکل پاسخ خواهد داد.
آمریکا نیز در تلاش است تا مانع از شعلهور شدن آتش جنگی دیگر در منطقه شود.
واشینگتن در پیامهایی مستقیم و غیرمستقیم به رهبران جمهوری اسلامی هشدار داده است که حمله به اسرائیل میتواند پیامدهایی سنگین برای تهران به دنبال داشته باشد.
مذاکرات دوحه در حالی صورت میگیرد که اوضاع انسانی در غزه وخیمتر شده و جمعیت زیادی از مردم این منطقه در اردوگاههای موقت با کمبود مواد غذایی و خدمات اولیه روبهرو هستند.
اعضای حماس ۱۵ مهر سال گذشته (هفتم اکتبر) با حمله به جنوب اسرائیل حدود هزار و ۲۰۰ نفر را کُشتند و بیش از ۲۵۰ تن را به گروگان گرفتند.
اسرائیل در واکنش به این تهاجم، عملیات نظامی گستردهای را در نوار غزه آغاز کرد که بنا بر اعلام وزارت بهداشت حماس، تاکنون بیش از ۴۰ هزار کشته و ۹۲ هزار مجروح بر جای گذاشته است.
روسیه روز پنجشنبه ۲۵ مرداد، هزاران نفر دیگر را از مناطق مرزی خود تخلیه کرد. اوکراین اعلام کرد که نیروهایش با یک حمله سریع در عمق خاک روسیه پیشروی کردهاند. این پیشروی با هدف کُند کردن پیشرویهای روسیه در جبهههای دیگر انجام شده است.
عملیات تازه اوکراین در تاریخ ۱۶ مرداد با عبور هزاران سرباز اوکراینی از مرز غربی روسیه آغاز شد.
حملهای که بزرگترین تهاجم خارجی به خاک روسیه از زمان جنگ جهانی دوم است و برای فرماندهان نظامی ارشد این کشور، «بسیار شرمآور» تلقی میشود.
نیروهای اوکراینی که با پهپادها، توپخانه سنگین و تانکها پشتیبانی میشوند، از آن زمان تاکنون بخشی از خاک بزرگترین قدرت هستهای جهان را تصرف کردهاند.
روز پنجشنبه نبردهایی در جبههای به طول حدود ۱۸ کیلومتر در داخل خاک روسیه ادامه داشت.
الکسی اسمیرنوف، فرماندار موقت کورسک اعلام کرد منطقه گلشکوف با جمعیتی حدود ۲۰ هزار نفر در حال تخلیه است.
طبق آمار روسیه، تاکنون دستکم ۲۰۰ هزار نفر از مناطق مرزی تخلیه شدهاند.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین روز چهارشنبه گفت که نیروهایش چند کیلومتر پیشروی کردهاند و هدف از این پیشروی، ایجاد یک «منبع مبادله» برای اسرای جنگی بوده است.
یکی از مقامات اوکراین اظهار داشت که کییف در حال ایجاد یک منطقه حائل برای محافظت از جمعیت خود در برابر حملات است.
وزارت دفاع روسیه روز پنجشنبه اعلام کرد نیروهایش پهپادهای اوکراینی را در منطقه بلگورود، واقع در همسایگی کورسک، سرنگون کردهاند و بمبافکنهای سوخو-۳۴ مواضع اوکراینیها را در کورسک هدف قرار دادهاند.
این وزارتخانه همچنین از نبردهای شدید در جبهه اوکراین خبر داد و گفت نیروهای روسیه در چند نقطه موقعیتهای بهتری به دست آوردهاند.
بر اساس گزارشهای منتشر شده، اگرچه حمله اوکراین باعث شرمساری مسکو و افشای ضعف دفاع مرزی این کشور شده و روایت عمومی جنگ را تغییر داده است اما مقامات روس اعلام کردهاند: «این تهاجم اوکراین تاثیری بر مسیر جنگ نخواهد داشت.»
روسیه که در زمستان ۱۴۰۰ به اوکراین حمله کرد، در طول سال جاری یک جبهه هزار کیلومتری در اوکراین را در اختیار گرفته و برتری عددی گستردهای دارد.
مسکو اکنون ۱۸ درصد از خاک اوکراین را کنترل میکند.
تهاجم اوکراین به روسیه بزرگترین دستاوردهای میدانی این کشور در جنگ از سال ۱۴۰۰ به این سو را به همراه داشته است.
با این حال این پیشروی با خطر تضعیف توان دفاعی کییف همراه است.
روسیه هزاران نیروی ذخیره را به منظور بیرون کردن سربازان اوکراینی به این مناطق اعزام کرده است.
ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، روز دوشنبه ۲۲ مرداد اعلام کرد اوکراین «با کمک اربابان غربی خود» قصد دارد موقعیت کییف را پیش از مذاکرات احتمالی صلح بهبود ببخشد.
مقامات روسی هشدار دادهاند اگر سلاحهای غربی در خاک روسیه استفاده شوند، مسکو این اقدام را به عنوان یک تهدید جدی در نظر خواهد گرفت.
سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد (یونسکو)، در سومین سالگرد بازگشت طالبان به قدرت اعلام کرد در این مدت دستکم یک میلیون و ۴۰۰ هزار دختر در افغانستان از حق تحصیل در مقطع متوسطه محروم شدهاند و سرنوشت یک نسل در این کشور به خطر افتاده است.
یونسکو اعلام کرد با بازگشت طالبان به قدرت، تحصیلات ابتدایی نیز با افت همراه شده و تعداد دانشآموزان دختر و پسر در مقطع ابتدایی به یک میلیون و ۱۰۰ هزار نفر کاهش یافته است.
طالبان در ۲۴ مرداد ۱۴۰۰ بار دیگر در کابل به قدرت رسید و سال بعد آموزش دختران را در مقاطع متوسطه و بالاتر ممنوع کرد.
یونسکو در بیانیه خود نوشت که «از پیامدهای زیانبار نرخ فزاینده ترک آموزش که میتواند منجر به افزایش کار کودکان و ازدواج زودهنگام شود»، نگران است.
این نهاد آموزشی سازمان ملل هشدار داد: «تنها در سه سال، مقامهای بر سر کار (طالبان) تقریبا دو دهه پیشرفت پایدار آموزش و پرورش در افغانستان را از بین بردهاند و آینده یک نسل کامل اکنون در خطر است.»
بر اساس آمار یونسکو، اکنون ۲/۵ میلیون دختر از آموزش محروم هستند که ۸۰ درصدشان، دختران سن مدرسه را در افغانستان تشکیل میدهند.
سازمان علمی، فرهنگی و آموزشی سازمان ملل افزود که رهبران طالبان از سال ۱۴۰۰، دستکم یک میلیون و ۴۰۰ هزار دختر را «عمدا» از دسترسی به آموزش متوسطه محروم کردهاند.
اخیرا گزارشهایی از برخی ولایتهای افغانستان منتشر شدهاند که بر اساس آنها مقامهای طالبان دستور دادهاند به دختران بالاتر از ۱۰ سال اجازه داده نشود به مدرسه بروند.
افغانستان از معدود نقاط جهان است که در آن دختران و زنان اجازه ندارند به مدرسههای مقطع متوسطه و دانشگاه بروند.
حکومت طالبان تاکنون از سوی هیچ کشوری به عنوان حکومت رسمی افغانستان به رسمیت شناخته نشده اما برخی از کشورها در کابل سفارت دارند و دیپلماتهایی را پذیرفتهاند که از سوی طالبان منصوب شدهاند.
طالبان اکنون نمایندگیهای افغانستان را در حدود ۱۴ کشور منطقه کنترل میکند.
اگرچه برخی مقامهای سازمان ملل محدودیتهایی را که طالبان بر زنان وضع کرده، «آپارتاید جنسیتی» خواندهاند اما این سازمان هنوز از پذیرش درخواستها برای به رسمیت شناختن سیاستهای زنستیزانه طالبان به عنوان «آپارتاید جنسیتی» خودداری کرده است.
فروردین ماه امسال، فدراسیون بینالمللی حقوق بشر، نهادی متشکل از مدافعان حقوق بشر از سراسر جهان، با تصویب قطعنامهای به کارزار به رسمیت شناختن «آپارتاید جنسیتی» پیوست.
این فدراسیون در بیانیهای نوشت که تعریف «آپارتاید» باید شامل ظلم و ستم در موقعیتهایی نیز باشد که علیه یک گروه جنسیتی خاص اعمال میشود.
در این بیانیه از وضعیت دختران و زنان افغانستان به عنوان مثالی از آپارتاید جنسیتی نام برده شد.
اواخر خرداد امسال، سازمان عفو بینالملل با اشاره به تلاش فعالان حقوق زنان در افغانستان و ایران، اعلام کرد: «آپارتاید جنسیتی باید طبق قوانین بینالمللی به عنوان یک جنایت شناخته شود تا تلاشها برای مبارزه با رژیمهایی که به طور سیستماتیک تبعیضهایی را بر اساس جنسیت اعمال میکنند، تقویت شود.»
عفو بینالملل تاکید کرد که مفهوم آپارتاید بر اساس جنسیت، اولین بار از سوی زنان مدافع حقوق بشر افغان و همفکران آنان در پاسخ به سرکوب زنان و دختران و حملات سیستماتیک به حقوق ایشان در دوران حکومت طالبان در دهه ۹۰ میلادی بیان شد.
از حدود سه سال پیش که گروه طالبان دوباره کنترل افغانستان را به دست گرفت، تبعیض علیه زنان به طور گستردهتری در این کشور اعمال شد.
زنان و دختران افغان به علت جنسیت خود از بسیاری از حقوق و آزادیهای اساسی از جمله حق تحصیل و کار محروم و به چاردیواری خانه رانده شدهاند.
گروههای هکری وابسته به دولت روسیه در یک کارزار سایبری، ایمیلهای فعالان حقوق بشری، رسانهها و شخصیتهای سیاسی، از جمله سفیر سابق آمریکا در اوکراین را هدف حملات هکری خود قرار دادند.
این کارزار که به تازگی از سوی محققان شناسایی شده، نشاندهنده تداوم حملات سایبری کرملین و روشهای گوناگونی است که هکرهای دولتی برای نفوذ به قربانیان خود به کار میبرند.
جان اسکات ریلترون، محقق ارشد سازمان «سیتیزن لب» در دانشگاه تورنتو که این گزارش را منتشر کرده، گفت جسارت هکرهای روسی در انجام حملات، با وجود نزدیکی به انتخابات ایالات متحده موضوعی است که باید همه را نگران کند.
بر اساس گزارش منتشر شده، هکرها برای هدف قرار دادن استیون پایفر، دیپلمات آمریکایی و سفیر سابق ایالات متحده در اوکراین، برای او ایمیلی فرستادند که در ظاهر از سوی دیگر سفیر سابق آمریکا ارسال شده بود.
پایفر که بین سالهای ۱۹۹۸ تا ۲۰۰۰ سفیر آمریکا در اوکراین بود، اکنون به عنوان عضو ارشد در اندیشکده بروکینگز فعالیت میکند.
سیتیزن لب میگوید اهداف این کارزار سایبری احتمالا به دلیل شبکه گستردهای که در میان گروههای حساس در داخل روسیه دارند انتخاب شدهاند.
کارشناسان سایبری این کارزار را به دو گروه هکری «کُلد ریور» (COLDRIVER) و «کُلد ویسترل» (COLDWASTREL) منتسب کردهاند.
هکرهای کُلد ریور آخرین نمونه از ایمیلهای فیشینگ مرتبط به این کارزار هکری را هفته گذشته ارسال کردند. دولتهای غربی این گروه را به سرویس امنیت فدرال روسیه (FSB) وابسته میدانند.
گزارش منتشر شده درباره این حملات تاکید میکند عملیات یاد شده از نظر فنی غیر پیچیده، اما هوشمندانه به حساب میآید.
نکته حائز اهمیت در این رابطه، استفاده از ترفند مهندسی اجتماعی است.
به گفته کارشناسان، اجرای این حمله نیازمند دانش عمیق و درک درباره شبکه افراد، فعالیت آنها، حامیان مالیشان و مواردی از این قبیل بوده است.
دولت روسیه بهطور معمول هر گونه ارتباط با عملیات هکری را رد میکند.
دو منبع آگاه آمریکایی به آکسیوس گفتند که دونالد ترامپ، رییسجمهوری پیشین و نامزد حزب جمهوریخواه در انتخابات پیش رو در آمریکا با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، تلفنی تماس گرفته و درباره توافق احتمالی آتشبس در غزه و آزادسازی گروگانهای در دست حماس گفتوگو کرده است.
یکی از این دو منبع آگاه به آکسیوس گفت که تماس ترامپ برای تشویق نتانیاهو به توافق بوده است اما تاکید کرد که نمیداند آیا این واقعا همان چیزی است که ترامپ به نتانیاهو گفته است یا نه.
دفتر نخستوزیر اسرائیل این تماس را رد نکرد.
ستاد انتخاباتی ترامپ از اظهار نظر در این باره خودداری کرد.
انتشار این خبر در شرایطی است که دور دیگری از مذاکرات برای دستیابی به آتشبس در غزه با حضور مقامات ارشد آمریکایی، قطری، مصری و اسرائیلی، قرار است روز پنجشنبه ۲۵ مرداد در دوحه برگزار شود.
در این گفتوگوها تلاش میشود تا اختلافات باقیمانده بین اسرائیل و حماس از بین برود.
کارین ژان پیر، سخنگوی کاخ سفید، روز چهارشنبه در یک نشست خبری با خبرنگاران گفت که رسیدن به توافقی برای آزادی گروگانها، کمک به فلسطینیها در غزه و کاهش تنشهای منطقهای، حیاتی است.
از زمان حمله مرگبار و بیسابقه حماس به اسرائیل در روز هفتم اکتبر ۲۰۲۳، هنوز ۱۱۵ گروگان اسرائیلی در دست حماس باقی ماندهاند.
ترامپ ماه گذشته در مصاحبهای با فاکس نیوز گفت که اسرائیل باید هر چه سریعتر به جنگ غزه پایان دهد و گروگانها را بازگرداند.
او در دیدار خود با نتانیاهو، یک روز پس از مصاحبه فاکس نیوز، گفت که وضعیت گروگانها بسیار سخت است و آنان باید فورا بازگردانده شوند.
جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا، روز سهشنبه در پاسخ به این سوال که آیا انتظار دارد در صورت دستیابی به توافق آتشبس در غزه، ایران از حمله تلافیجویانه به اسرائیل خودداری کند، گفت: «چنین انتظاری دارم.»
همزمان خبرگزاری رویترز به نقل از سه مقام ایرانی گزارش داد اگر توافق آتشبس غزه به نتیجه برسد، جمهوری اسلامی از حمله تلافیجویانه به اسرائیل خودداری خواهد کرد.
این منابع آگاه اشاره نکردند که مدت زمان مورد نظر تهران برای به نتیجه رسیدن توافق آتشبس چقدر است.
یون سوک یول، رییسجمهوری کره جنوبی، پیشنهاد داد این کشور با کره شمالی یک کارگروه مشورتی مشترک تشکیل دهند تا این نهاد راههای کاهش تنشهای بین دو کشور و از سرگیری همکاریهای اقتصادی دوجانبه را بررسی کند.
یول روز پنجشنبه ۲۵ مرداد در یک سخنرانی به مناسبت «روز آزادی» که در آن پایان اشغال شبهجزیره کره از استعمار ژاپن در ۱۵ آگوست ۱۹۴۵ جشن گرفته میشود، گفت که اگر پیونگیانگ «گامی به سمت خلع سلاح اتمی بردارد» آماده است همکاری اقتصادی و سیاسی با کره شمالی را آغاز کند.
خبرگزاری رویترز نوشت رییسجمهوری کره جنوبی از سخنرانی خود برای ارائه نقشه راه به سوی اتحاد با کره شمالی استفاده و دست دوستی به سمت پیونگیانگ دراز کرد.
دولت سئول پیش از این برای ارائه کمک به همسایه شمالی خود که اخیرا در سیل آسیب دیده، اعلام آمادگی کرده است.
یون سوک یول گفت که ایجاد یک «گروه کاری بین دو کره» به کاهش تنشها و رسیدگی به موضوعاتی مانند همکاری اقتصادی یا تجارت بین دو کشور کمک میکند.
او تاکید کرد این گفتوگو و همکاری میتواند به پیشرفت چشمگیری در روابط دو کره منجر شود.
این اظهارات در حالی است که در ماههای اخیر روابط میان دو کشور پرتنش شده است.
تحقیقات پلیس نشان داد زبالهها حاوی مواد خطرناک نبودند و کسی آسیب ندید اما این ماجرا نگرانیها را درباره امنیت تاسیسات کلیدی این کشور بیشتر کرد.
این حادثه در شرایطی رخ داد که کره جنوبی اخیرا پخش پیامهای تبلیغاتی خود را در پاسخ به فعالیت بالنهای کره شمالی افزایش داده است.
در ماههای قبل، کره شمالی در اقدامی غیرمتعارف، دهها بالن حاوی زباله و کود گاوی را به سمت کره جنوبی فرستاد.
سئول این اقدام را محکوم کرد و آن را «پست و خطرناک» خواند.
در یک نمونه، روز سهشنبه هشتم خرداد بیش از ۲۶۰ بالن پر از بستههای زباله و کود از سوی پیونگیانگ به آسمان کره جنوبی فرستاده شد.
اسکای نیوز در گزارشی نوشت برخی از این بالنها که مجهز به تایمرهای انفجاری بودند، در آسمان منفجر شده و محتویات آلودهشان در هوا پخش شد.
پس از دورههای موقت تنشزدایی در شبهجزیره کره، درگیریها میان دو کره بار دیگر در ماههای اخیر افزایش یافته است.
کره شمالی توسعه زرادخانه سلاحهای هستهای و آزمایشهای موشکی خود را ادامه داده و اعلام کرده کره جنوبی را به عنوان «دشمن اصلی» خود میشناسد و این کشور دیگر شریک احتمالی برای اتحاد نیست.