رسانههای داخلی متن نهایی لایحه «عفاف و حجاب» را منتشر کردند. لایحهای که گفته شده با تایید شورای نگهبان به زودی ابلاغ خواهد شد. در این متن «تمسخر حجاب» جرمانگاری شده و ممنوع شدن هنرمندان از کار به قانون تبدیل شده است.
در یک هفته اخیر دو نماینده مجلس شورای اسلامی از تایید لایحه عفاف و حجاب از سوی شورای نگهبان خبر دادند. روز چهارشنبه چهارم مهرماه ۱۴۰۳، احمد راستینه، سخنگوی کمیسیون فرهنگی مجلس : «لایحه عفاف و حجاب به تصویب شورای نگهبان رسیده و رییس مجلس بهزودی آن را ابلاغ خواهد کرد.»
هفته گذشته ۲۸ شهریور ۱۴۰۳ نیز موسی غضنفرآبادی، رییس کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس، گفته بود لایحه عفاف و حجاب را شورای نگهبان تایید کرده است و باید ابلاغ شود.
این لایحه در اردیبهشتماه سال ۱۴۰۲ از سوی قوه قضاییه جمهوری اسلامی تهیه و دولت ابراهیم رئیسی آن را برای تصویب به مجلس ارائه کرد. نمایندگان مجلس یازدهم مرداد سال ۱۴۰۲ با ۱۷۵ رای موافق از مجموع ۲۳۸ رای، این لایحه را تصویب کردند.طی دو سال اخیر، چندین بار رسانهها جزئیات لایحه را منتشر کردند.
متن نهایی چه میگوید؟
رسانههای داخلی متن کامل این لایحه را با عنوان «متن نهایی» منتشر کردند. در ماده یک این لایحه آمده است «هر رفتار، در فضای حقیقی یا مجازی از قبیل برهنگی، بیحجابی، بدپوششی در غیر حریم خصوصی و تبلیغ یا ترویج اموری که منجر به برهم زدن آرامش زن و مرد در خانواده، گسترش طلاق و آسیبهای اجتماعی و کاهش ارزش خانواده شود، نقض بندهای اول و هفتم اصل سوم و اصل دهم قانون اساسی است و مطابق احکام این قانون و سایر قوانین ممنوع میباشد.»
اصول سوم قانون اساسی درباره اهداف دولت جمهوری اسلامی است. بند یک این اصل که اینجا به آن ارجاع داده شده است، درباره هدف دولت جمهوری اسلامی، میگوید: «ایجاد محیط مساعد برای رشد فضائل اخلاقی بر اساس ایمان و تقوی و مبارزه با کلیه مظاهر فساد و تباهی.»
در بند هفت مورد اشاره هم آمده است: «تامین آزادیهای سیاسی و اجتماعی در حدود قانون.» که مشخص نیست «بیحجابی» با «بدپوششی» چطور میتواند نقض این بند باشد.
اصل دهم قانون اساسی هم که لایحه عفاف و حجاب، «بیحجابی» و «بدپوششی» را نقض آن دانسته، این است: «از آنجا که خانواده واحد بنیادی جامعه اسلامی است، همه قوانین و مقررات و برنامه ریزی های مربوط باید در جهت آسان کردن تشکیل خانواده، پاسداری از قداست آن و استواری روابط خانوادگی بر پایه حقوق و اخلاق اسلامی باشد.»
در هیچ کجای این متن نهایی، هیچ توصیف یا تعبیر مشخصی از «بیحجابی» و «بدپوششی» که تمام این لایحه برای مقابله با آنها نوشته شده، ارایه نشده است.
تمسخر حجاب و ۷۴ ضربه شلاق
در این لایحه تمسخر «حجاب» هم جرمانگاری شده، که در نوع خوب بیسابقه است. ماده ۳۷ این لایحه از این قرار است: «هر شخصی در فضای مجازی و غیر مجازی حجاب را مورد توهین یا تمسخر قرار دهد یا برهنگی، بیعفتی، بیحجابی یا بد پوششی را ترویج یا تبلیغ کند یا هر رفتاری انجام دهد که نوعا ترویج آنها محسوب شود، در مرتبه اول به جزای نقدی درجه چهار و به تشخیص مقام قضائی ممنوعیت از خروج از کشور تا دو سال و ممنوعیت از فعالیت عمومی در فضای مجازی از شش ماه تا دو سال محکوم میشود و در مراتب بعدی، جزای نقدی یک درجه تشدید و سایر مجازاتهای مرتبه اول نیز اعمال و به حبس درجه پنج نیز محکوم میگردد.»
در تبصره همین ماده هم آمده است پخش محتوای صوت و تصویر فراگیر حاوی «برهنگی، بیعفتی، بدحجابی و بدپوششی» از مصادیق جرم موضوع این ماده محسوب میشود.
در تبصره ماده ۵۶ این لایحه هم آمده است هرشخص با هرگونه رفتاری اعم از فعل و ترک فعل «به علت حجاب به زنان توهین یا تمسخر کرده یا افترا ببندد» به مجازات مندرج در ماده ۶۱۹ کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی، محکوم میشود.
مجازات مندرج در ماده ۶۱۹ قانون مجازات اسلامی که در اینجا به آن ارجاع داده شده است، حبس از دو تا شش ماه و ۷۴ ضربه شلاق است.
برگزاری دورهها با بودجه نامشخص
در مواد ۳، ۱۰، ۱۷، ۲۰ و ۲۳ این لایحه، به دستگاهها تکلیف شده دورههایی را برگزار کنند. با این وجود محل تامین بودجه این دورهها مشخص نشده است.
در بند ۵ ماده ۲۳، به وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری تکلیف شده است آموزشهای «سبک زندگی اسلامی خانواده محور» و «فرهنگ عفاف و حجاب» در سرفصلهای دورههای عمومی گردشگری با همکاری سازمان تبلیغات اسلامی برای موسسات تحت پوشش برگزار کند.
در بند ۸ ماده ۲۰ هم به وزارت اقتصاد ماموریت داده شده است دورهها و کارگاههای آموزشی با محوریت تبیین احکام و قوانین مرتبط با «سبک زندگی اسلامی خانواده محور» و «فرهنگ عفاف و حجاب» برای اصناف، پیش از اعطای مجوز فعالیت با همکاری سازمان تبلیغات اسلامی و بسیج اصناف، برگزار کند.
در بند ۳ ماده ۱۷، به سازمان بهزیستی که کمتر از یکماه قبل مستمری ۱۳ هزار معلول را قطع کرد، ماموریت داده شده خدمات به متقاضیان دریافت، صدور و تمدید مجوز مراکز مشاوره و سایر مراکز تحت پوشش سازمان مشروط به گذراندن دورههای آموزشی مبتنی بر عفاف و حجاب با همکاری سازمان تبلیغات اسلامی کند.
در بند ۲ ماده ۱۰ هم وزارت آموزش و پرورش مکلف شده است از طریق برگزاری دورهها و کارگاههای آموزشی با رویکرد تبیینی و اقناعی و ارائه متون آموزشی برای خانوادهها و معلمین و کارکنان، «عفاف و حجاب» و «سبک زندگی اسلامی خانواده محور» را فرهنگ سازی کند.
ماده ۳ هم تمام دستگاههای دولتی و حاکمیتی و … را مکلف کرده است در دورههای آموزش ضمن خدمت کارکنان، نسبت به آموزش «سبک زندگی اسلامی خانواده محور» به ویژه تعهد «زوجین به یکدیگر» و ترویج «فرهنگ عفاف و حجاب» به صورت حضوری در هر سال، اقدام کنند.
قانون سازی برای ممنوع الکاری
ماده ۸ این لایحه، به وظایف سازمان صداوسیما پرداخته است. در بند ۵ این ماده یکی از وظایف این سازمان، ممنوعیت دعوت، انعقاد قرارداد و همکاری با اشخاص حقیقی و حقوقی مروج «برهنگی، بیعفتی، بیحجابی، بدپوششی» یا مقابله کننده با «عفاف و حجاب» یا دارای سبک زندگی مغایر با «فرهنگ عفاف و حجاب» ذکر شده است.
در اینجا هم مصادیق این عناوین و تعریف مشخصی از آن ارایه نشده است. حتی نحوه تشخیص آن هم روشن نشده است.
پس از قتل حکومتی مهسا امینی، بسیاری از بازیگران و چهرههای هنری، به حمایت از اعتراضات پرداختند، با این قانون ممنوعالکاری آنها که پیشتر نانوشته اعمال میشد، پشتوانه قانونی هم پیدا میکند.
در بخشهای دیگر این لایحه بلند و بالا، مشوقها و تنبیهات دیگری هم در نظر گرفته شده است. اما آنچه مورد توجه است، عدم تعریف مشخص از عناوینی است که در آن آمده است.
به گفته نمایندگان مجلس شورای اسلامی، شورای نگهبان این لایحه پر ابهام را تایید کرده و در صورت تایید رسمی آن، لایحه به قانون تبدیل خواهد شد. قانونی بدون تعریف مشخصی از جرایم و عناوین مجرمانه و بدون محل مشخص تامین بودجه برنامههای «فرهنگی، تربیتی و اسلامی»
مولوی عبدالحمید، جمعه خونین زاهدان را نتیجه تبعیض دانست و افزود که اگر در نهادهایی چون شورای تامین استان و شورای امنیت ملی اهل سنت حضور داشته باشند اتفاقات مشابه رخ نمیدهد.
او بار دیگر یادآور شد که دستور علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی درباره رسیدگی به جمعه خونین زاهدان اجرا نشده است.
ویدیوهای مننتشر شده در رسانههای اجتماعی نشان میدهد، روز ششم مهر ماه و در آستانه دومین سالگرد جمعه خونین زاهدان، شماری از شهروندان پس از خروج از مصلای مکی شعار «قسم به خون یاران، ایستادهایم تا پایان» و «زندانی سیاسی آزاد باید گردد» سردادند.
ویدیوهای منتشر شده در روز ششم مهر ماه حاکی از حضور نیروهای نظامی و امنیتی در اطراف مسجد مکی زاهدان در آستانه دومین سالگرد «جمعه خونین» است.
به گزارش حالوش، نیروهای نظامی و لباس شخصیها با استقرار و برپا کردن چادر در معابر اصلی و خیابانهای منتهی به مسجد، نمازگزاران را تفتیش کردند.
شماری از نمازگزاران در نماز جمعه مسجد مکی زاهدان نیز بنرها و پلاکاردهای اعتراضی در محکومیت آن حمله مرگبار به دست گرفتند.
بر روی یکی از این پلاکاردها، جمله «جنایت جمعه خونین فراموش نمیشود» نوشته شده است.
در جریان جمعه خونین زاهدان، ماموران نظامی و امنیتی با گلولههای جنگی به سمت شهروندان و نمازگزاران شلیک کردند و بیش از ۱۰۰ نفر را کشته و دهها تن دیگر را نابینا، قطع نخاع و مجروح کردند.
پس از وقایع جمعه خونین این شهر، جمعههای اعتراضی زاهدانیها آغاز شد و تا ماهها با وجود فشارهای امنیتی بر معترضان ادامه پیدا کرد.
امام جمعه اهل سنت زاهدان بارها خواستار پیگیری پرونده کشتارها در زاهدان و خاش و محاکمه آمران و عاملانشان شده است.
عبدالحمید در خطبههای نماز جمعه ۹ شهریور امسال خود نیز گلایه کرد که پس از دو سال به کشتار جمعه خونین زاهدان رسیدگی نشده است.
اکنون در آستانه دومین سالگرد جمعه خونین زاهدان، گزارشها از جو شدید امنیتی در این شهر حکایت دارد.
اسماعیلزهی در بخش دیگری از خطبههای امروز خود، انفجار معدن طبس و کشته شدن ۵۰ نفر به دلیل ضعف مدیریت و سوءاستفاده از کارگران را باعث بدنامی برای کشور دانست.
در همین زمینه بخوانید: روایت کارگران از وضعیت «سراسر مشکل» معدن طبس
مولوی عبدالحمید از مخالفت نمایندگان مجلس با استعفای عبدالکریم حسینزاده، نماینده نقده و شهروند اهل سنت، برای تصدی معاونت پزشکیان انتقاد کرد و این اقدام نمایندگان را بسیار عجیب خواند.
امام جمعه اهل سنت زاهدان، با اشاره به موافقت مجلس با استعفای برخی نمایندگان دیگر برای عضویت آنان در دولت، این پرسش را مطرح کرد که اکنون چگونه با استعفای عبدالکریم حسینزاده، شهروند اهل سنت، برای عضویت او در دولت مخالفت شده است.
از زمان روی کار آمدن مسعود پزشکیان به عنوان رییس چهاردهمین دولت جمهوری اسلامی، مولوی عبدالحمید بارها از او خواست که زنان شایسته و اقوام و مذاهب را در دولت به کار بگیرد.
او در خطبههای نماز جمعه پنجم مرداد خود گفت: «پزشکیان از حقوق زنان، اقوام، مذاهب، شهروندان و مسلمان و غیرمسلمان صحبت کرد و مردم امیدوار شدند که تبعیض و نابرابری ۴۶ ساله پایان یابد.»
بیشتر بخوانید: تلاش خامنهای برای بیاعتنایی به مولوی عبدالحمید
دیدار برنامهریزیشده زلنسکی با ترامپ با توجه به انتقادات متعدد جمهوریخواهان از کمکهای گسترده آمریکا به اوکراین دیداری حساس ارزیابی شده است.
ترامپ روز پنجشنبه اعلام کرد که درخواست برگزاری این دیدار را زلنسکی به او ارائه کرده است.
رییسجمهور اوکراین که از حمایت دولت فعلی آمریکا نسبتا اطمینان دارد، آشکارا نگران سرنوشت کمکهای آمریکا به کییف در صورت پیروزی ترامپ در انتخابات آتی ریاستجمهوری آمریکا است.
هفته گذشته دفتر ریاستجمهوری اوکراین اعلام کرد که زلنسکی قصد دارد در جریان سفر خود به ایالات متحده با رییسجمهور پیشین این کشور نیز دیدار کند.
اما به گفته مطبوعات آمریکایی، روند برنامهریزی برای این دیدار متوقف شده بود، زیرا جمهوریخواهان از مصاحبه زلنسکی با مجله نیویورکر استقبال نکردند. در این مصاحبه، زلنسکی اظهار داشت که نامزد جمهوریخواه انتخابات آمریکا «واقعا نمیداند چگونه این جنگ را متوقف کند».
ترامپ بارها اعلام کرده در صورت انتخاب مجدد، بحران جنگ بین روسیه و اوکراین را در مدت زمان کوتاهی حل خواهد کرد.
او روز پنجشنبه مجددا تکرار کرد و اطمینان داد که میتواند در صورت ورود دوباره به کاخ سفید، «به سرعت به توافقی بین پوتین و زلنسکی منعقد کند.
دیدار ترامپ و زلنسکی یک روز پس از آغاز سفر رییسجمهور اوکراین به واشینگتن انجام میشود.
زلنسکی پس از بازدید از کنگره آمریکا، با جو بایدن رییسجمهور و کامالا هریس معاون او گفتوگو کرد.
بایدن در کاخ سفید به زلنسکی اطمینان داد که روسیه در جنگ علیه اوکراین پیروز نخواهد شد.
او در پستی در ایکس با اشاره به دیدار خود با زلنسکی در کاخ سفید نوشت: «دو نکته مشخص است: اوکراین در جنگ پیروز خواهد شد و آمریکا در هر مرحله در کنار اوکراین خواهد ایستاد.»
زلنسکی که برای ارائه «طرح پیروزی» اوکراین در مقابل تهاجم روسیه به آمریکا رفته، گفت: «این جنگ را میتوان پیروز کرد و صلح عادلانه را میتوان منعقد کرد، اما فقط با ایالات متحده.»
کامالا هریس، نامزد دموکراتها نیز، در یک نشست جداگانه به او اطمینان داد: «حمایت من از مردم اوکراین تزلزلناپذیر است.»
مسکو که نیروهایش در ماههای اخیر علیه نیروهای کییف در حال پیشرفت بودهاند، روز پنجشنبه از تصرف اوکراینسک، شهری در منطقه دونتسک در شرق اوکراین خبر داد.
فتح دونباس، منطقه صنعتی اوکراین که منطقه دونتسک را در بر میگیرد، «اولویت شماره یک» رئیس جمهور پوتین است.