بوریس پیستوریوس، وزیر دفاع آلمان اعلام کرد که آسیب وارد شده به دو کابل فیبر نوری زیرآبی در دریای بالتیک، به احتمال زیاد ناشی از یک اقدام خرابکارانه بوده است. این حادثه که در روزهای یکشنبه و دوشنبه رخ داده، نگرانیهای امنیتی جدیدی در اروپا ایجاد کرده است.
آلمان تایید کرده که تحقیقات برای شناسایی عوامل احتمالی این خرابکاری در حال انجام است.
این کابلها، یکی بین فنلاند و آلمان و دیگری بین سوئد و لیتوانی، خدمات ارتباطی حیاتی را در منطقه تامین میکردند.
اولین حادثه مشکوک
صبح روز یکشنبه به یک کابل ۲۱۸ کیلومتری بین لیتوانی و جزیره گوتلند سوئد آسیبهایی وارد شد.
این حادثه که در حدود ساعت ۸ صبح به وقت گرینویچ رخ داد، خدمات اینترنتی این منطقه را بهطور کامل مختل کرد.
شرکت مخابراتی «تلِیا لیتووا» که مدیریت این کابل را بر عهده دارد، اعلام کرد که این حادثه باعث اختلالات جدی در شبکه ارتباطی منطقه شده است.
دومین حادثه
بامداد دوشنبه نیز وقوع حادثهای روی کابل ۱۲۰۰ کیلومتری بین هلسینکی و بندر روستوک آلمان گزارش شد.
این کابل که یکی از طولانیترین خطوط ارتباطی زیرآبی در منطقه است، در حدود ساعت دو صبح به وقت گرینویچ از کار افتاد.
شرکت امنیت سایبری و مخابراتی «سینیا» در فنلاند اعلام کرد که این حادثه باعث قطع کامل خدمات ارتباطی میان دو کشور شده است.
واکنشهای بینالمللی
پیستوریوس، روز سهشنبه، ۲۹ آبان، در بروکسل گفت: «هیچکس باور ندارد که این کابلها بهطور تصادفی آسیب دیده باشند. من نیز نمیتوانم تصور کنم که لنگر کشتیها بهطور اتفاقی چنین خسارتی ایجاد کرده باشند. ما باید فرض کنیم که این حادثه یک خرابکاری بوده است، هرچند هنوز اطلاعات قطعی در دست نیست.»
مقامات فنلاند و آلمان نیز با صدور بیانیهای مشترک، نگرانی خود را ابراز و تاکید کردند که تحقیقات جامع و دقیقی برای روشن شدن ابعاد این حادثه در حال انجام است.
در این بیانیه آمده است: «این واقعیت که چنین حوادثی بلافاصله سوءظن به خرابکاری را برمیانگیزد، نشاندهنده بیثباتی زمانه ماست.»
الینا والتونن، وزیر امور خارجه فنلاند، و آنالنا بربوک، وزیر امور خارجه آلمان، در بیانیهای تاکید کردند: «امنیت اروپا نه تنها در برابر جنگ روسیه علیه اوکراین، بلکه در برابر تهدیدهای جنگ ترکیبی نیز آسیبپذیر است. حفاظت از زیرساختهای حیاتی مشترک برای امنیت و تابآوری جوامع ما ضروری است.»
تحقیقات در سوئد و لیتوانی
مقامات سوئدی نیز اعلام کردهاند که تحقیقات رسمی درباره این حادثه آغاز شده است. کارل-اسکار بولین، وزیر دفاع مدنی سوئد، در گفتگو با شبکه تلویزیونی SVT گفت: «دولت در حال پیگیری نزدیک این حوادث است. ضروری است دلیل وقوع این حوادث روشن شود، چرا که اکنون دو کابل در دریای بالتیک غیرفعال هستند.»
نیروی دریایی لیتوانی نیز از تشدید نظارت بر مناطق آسیبدیده خبر داده است. این کشور اعلام کرد که با استفاده از کشتیها و تجهیزات پیشرفته، بررسیهای دقیقی در مناطق مربوطه انجام خواهد داد.
سابقه حوادث مشابه
این حوادث در همان مناطقی رخ داده است که در سال ۲۰۲۲ خطوط گاز نورد استریم نیز دچار انفجار شدند. این منطقه بهدلیل اهمیت استراتژیک و زیرساختهای حیاتی خود، بارها هدف حملات مشکوک قرار گرفته است.
ناتو نیز پیشتر درباره افزایش تهدیدات علیه زیرساختهای زیرآبی هشدار داده بود.
در ماه آوریل، دریاسالار دیدیه مالتر، معاون فرماندهی دریایی ناتو، گفته بود: «ما میدانیم که روسها ظرفیتهای زیادی را در زمینه جنگ ترکیبی زیرآبی برای مختل کردن اقتصاد اروپا از طریق کابلهای اینترنت، خطوط لوله و دیگر زیرساختهای دریایی توسعه دادهاند.»
پیامدهای امنیتی
این حوادث نگرانیها درباره امنیت زیرساختهای زیرآبی اروپا را افزایش داده است. مقامات امنیتی ناتو هشدار دادهاند که امنیت نزدیک به یک میلیارد نفر در سراسر اروپا و آمریکای شمالی بهدلیل تلاشهای روسیه برای هدف قرار دادن آسیبپذیریهای گسترده زیرساختهای زیرآبی، از جمله مزارع بادی، که به گفته آنها «آسیبپذیری سیستم» دارند، در معرض تهدید قرار دارد.
به گفته تحلیلگران، احتمال افزایش تدابیر امنیتی در مناطق حساس دریای بالتیک و دیگر نقاط استراتژیک اروپا در آینده نزدیک بسیار بالاست.
به گزارش رویترز، رهبران گروه ۲۰ که نشست دو روزه خود را در موزه هنر مدرن ریودوژانیرو برگزار میکنند، به بررسی دستور کاری پرداختند که منعکسکننده نظم جهانی در حال تغییر بود و تلاش کردند تا پیش از بازگشت دونالد ترامپ، رییسجمهور منتخب ایالات متحده، به قدرت در ماه ژانویه، اجماع چندجانبه را تقویت کنند.
ناظران میگویند بحثهای آنها درباره تجارت، تغییرات آب و هوایی و امنیت بینالمللی با تغییرات شدید سیاستهای ایالات متحده که ترامپ قول داده با ورود به دفتر ریاست جمهوری اعمال کند، از تعرفهها گرفته تا وعده راهحل مذاکرهشده برای جنگ در اوکراین، مواجه خواهد شد.
با این حال، رهبران در این نشست توانستند به یک اجماع محدود در مورد جنگ رو به گسترش اوکراین برسند که به طور مختصر بر «رنج انسانی» و پیامدهای اقتصادی این درگیری متمرکز بود.
تاکید بر پیامدهای انسانی جنگها
رهبران گروه ۲۰ اقتصاد بزرگ جهان، در بیانیهی مشترک که شامگاه دوشنبه منتشر شد، ضمن ابراز نگرانی عمیق از وضعیت فاجعهبار انسانی در نوار غزه، خواستار افزایش کمکهای بشردوستانه و حفاظت از غیرنظامیان در این باریکه شدند و از آتشبس جامع در غزه و لبنان حمایت کردند.
رهبران در بیانیهی خود همچنین به «رنج انسانی» و پیامدهای اقتصادی جنگ روسیه علیه اوکراین، از جمله اختلال در امنیت غذایی و انرژی جهانی، اشاره کردند.
در جریان تنظیم متن نهایی بیانیهی پایانی نشست گروه ۷ و پس از یک حمله هوایی گسترده روسیه در اوکراین در روز یکشنبه، تلاشهای دیپلماتهایی اروپایی برای تشدید لحن توافقشدهی بیانیه درباره درگیریها در نوار غزه و اوکراین با مقاومت برخی کشورها مواجه شد و در نهایت درخواست آنها پذیرفته نشد.
چالشهای اقلیمی پیش روی جهان
رهبران گروه ۲۰ توافق کردند که جهان باید تا پایان نشست تغییرات اقلیمی کاپ ۲۹ در آذربایجان، هدف مالی جدیدی برای میزان کمک کشورهای ثروتمند به کشورهای فقیرتر در حال توسعه تعیین کند.
مقامات کاپ ۲۹ از رهبران گروه ۲۰ خواسته بودند تا در بیانیه پایانی خود نشانهای قوی از اراده خود برای کمک به شکستن بنبست در تامین منابع مالی لازم برای برنامههای اقلیم ارائه دهند.
با این حال، در بیانیه گروه ۲۰ هیچ راهحل مشخصی برای عبور از بنبست تامین منابع مالی برای برنامههای اقلیمی ارائه نشده است.
رویترز گزارش داده که طبق گفته افرادی که در مذاکرات شرکت داشتند، در جریان مذاکرات ماراتنگونه در آخر هفته برای نهایی کردن بیانیه مشترک، بحثها در مورد سیاستهای آب و هوایی تا ساعات سپیدهدم یکشنبه ادامه یافت.
مساله فقر و مالیاتها
موضوع فقر و گرسنگی شدید و ضرورت اخذ مالیات از ثروتمندان نیز یکی دیگر از محورهای مهم این اجلاس بود که برزیل، میزبان این نشست، آن را در دستور کار گنجانده بود.
لوئیس ایناسیو لولا دا سیلوا، رییسجمهور برزیل، نشست روز دوشنبه را با خبر تشکیل «ائتلاف جهانی مبارزه با فقر و گرسنگی» خبر داد که با حمایت بیش از ۸۰ کشور و نهادهای بینالمللی، بانکها و بنیادهای خیریه بزرگ، آغاز کرد.
لولا که در خانوادهای فقیر متولد شده و با سازماندهی یک اتحادیه کارگران فلز، وارد سیاست شد، گفت: «گرسنگی و فقر نتیجه کمبود یا پدیدههای طبیعی نیستند... آنها محصول تصمیمات سیاسی هستند. در جهانی که سالانه تقریبا شش میلیارد تن غذا تولید میکند، این غیرقابل قبول است.»
مقامات برزیلی اذعان کردند که بخش مهمی از دستور کار آنها برای گروه ۲۰ از جمله توسعه پایدار و مالیاتگیری از ابرثروتمندان، ممکن است هنگامی که ترامپ شروع به دیکته کردن اولویتهای جهانی از کاخ سفید میکند، به حاشیه رانده شود.
نقش قدرتهای نوظهور و همکاری جنوب جهانی
با این حال، رهبران جهان اذعان کردند که دستور کار برزیل به عنوان رییس نشست، که آفریقای جنوبی، میزبان نشست سال ۲۰۲۵ هم آن را پذیرفته است، اولویتهای گروه ۲۰ را به جای فراتر از نقطه مرکزی دائمی بحث قدرتهای غربی پیش برده است.
اولاف شولتس، صدراعظم آلمان، در حاشیه نشست با اشاره به افزایش اهمیت اقتصادهای بزرگ در حال توسعه، گفت «ما در حال تجربه یک تغییر بزرگ در ساختارهای جهانی هستیم ... اینها کشورهایی هستند که میخواهند حرف خود را بزنند و دیگر قبول نخواهند کرد که همه چیز به همان شیوهای که دههها بوده است ادامه یابد.»
در همین حال، شی جینپینگ، رییسجمهور چین، از مجموعهای از اقدامات این کشور برای حمایت از اقتصادهای در حال توسعه «جنوب جهانی»، از همکاری علمی با برزیل و کشورهای آفریقایی گرفته تا کاهش موانع تجاری برای کشورهای کمتر توسعهیافته خبر داد.
برزیل تاکنون از پیوستن به ابتکار زیرساخت جهانی که چنین رهبری میکند خودداری کرده است، اما امیدها برای همکاری صنعتی دو کشور بالا است و قرار است شی تا روز چهارشنبه در این کشور بماند و با مقامات این کشور دیدار کند.
بایدن روز دوشنبه ۲۸ آبان گفت: «ایالات متحده قویا از حاکمیت و تمامیت ارضی اوکراین حمایت میکند. به نظر من، همه کسانی که در این اجلاس حضور دارند، باید همین کار را انجام دهند.»
او افزود: «همه ما باید در مسیر پایان دادن به درگیریها و بحرانهایی که تضعیفکننده اقدامات برای بهبود امنیت در سراسر جهان هستند، تلاش کنیم.»
سخنرانی بایدن در حالی انجام شد که سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، نیز در اجلاس گروه ۲۰ حضور دارد.
آندری کوستین، دادستان کل اوکراین، روز ۲۳ مهر از برزیل خواست در صورت شرکت ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، در اجلاس گروه ۲۰ در این کشور، بر اساس حکم دیوان کیفری بینالمللی او را بازداشت کند.
در نهایت پوتین در این جلاس حضور نیافت و وزیر خارجه روسیه به نمایندگی از این کشور راهی برزیل شد.
دیوان کیفری بینالمللی در اسفندماه ۱۴۰۱ حکم بازداشت پوتین را به اتهام ارتکاب جنایات جنگی و ربودن کودکان اوکراینی صادر کرد.
رویترز روز ۲۷ آبان به نقل از منابع آگاه نوشت دولت بایدن به اوکراین اجازه خواهد داد از سلاحهای دوربرد آمریکایی برای حمله به عمق خاک روسیه استفاده کند.
بایدن در سخنرانی خود در اجلاس گروه ۲۰ بهطور مستقیم به این تصمیم اشارهای نکرد.
پیشتر و در روز ششم آبان، پوتین تهدید کرد اگر ایالات متحده و سایر کشورهای عضو ناتو به اوکراین برای حمله به عمق خاک روسیه با استفاده از موشکهای دوربرد غربی یاری برسانند، مسکو به این اقدام پاسخ خواهد داد.
پوتین روز پنجم مهر هم هشدار داده بود اگر اوکراین با موشکهای غربی خاک روسیه را هدف قرار دهد، مسکو میتواند در پاسخ، از سلاح هستهای استفاده کند.
بایدن در ادامه سخنرانی خود در اجلاس گروه ۲۰، حماس را به عدم پذیرش توافق آتشبس در نوار غزه متهم کرد و از رهبران حاضر در این نشست خواست با تشدید فشارها بر این گروه مسلح، زمینه را برای توقف درگیریها در منطقه فراهم کنند.
بایدن همچنین تاکید کرد دولت او به تلاشهای خود برای برقراری آتشبس در غزه پیش از آغاز به کار دونالد ترامپ، رییسجمهوری منتخب آمریکا، ادامه خواهد داد.
اعضای حماس ۱۵ مهر سال گذشته (هفتم اکتبر) با حمله به جنوب اسرائیل حدود هزار و ۲۰۰ نفر را کُشتند و بیش از ۲۵۰ تن را به گروگان گرفتند.
اسرائیل در واکنش به این تهاجم، عملیات نظامی گستردهای را در نوار غزه آغاز کرد که بنا بر اعلام وزارت بهداشت حماس، تاکنون بیش از ۴۳ هزار کشته و ۱۰۳ هزار زخمی بر جای گذاشته است.
ائتلاف جهانی مبارزه با فقر و گرسنگی به ابتکار برزیل
نوزدهمین اجلاس ۲۰ اقتصاد بزرگ جهان، موسوم به گروه ۲۰، روز دوشنبه با سخنرانی لوییس ایناسیو لولا دا سیلوا، رییسجمهوری برزیل، در ریو دو ژانیرو آغاز به کار کرد.
لولا در سخنرانی خود از راهاندازی یک ائتلاف جهانی برای مبارزه با فقر و گرسنگی خبر داد و گفت ۸۱ کشور پیشتیبانی خود را از این کارزار اعلام کردهاند.
او با اشاره به آثار ویرانگر تغییرات اقلیمی در سراسر جهان، خواستار اقدام رهبران حاضر در اجلاس گروه ۲۰ برای مقابله با گرمایش جهانی و فقر شد.
در میان حامیان ائتلاف جهانی علیه فقر و گرسنگی نام تعدادی از سازمانهای بینالمللی، خیریهها و بانکهای توسعه، از جمله بنیاد راکفِلِر و بنیاد بیل و ملیندا گیتس، نیز دیده میشوند.
لولا تاکید کرد: «گرسنگی و فقر پدیدههای طبیعی یا محصولِ کمبود نیستند... بلکه در نتیجه تصمیمات سیاسی به وجود آمدهاند.»
اجلاس گروه ۲۰ روز سهشنبه ۲۹ آبان نیز ادامه خواهد یافت.
گروه ۲۰ با هدف بحث و بررسی اقتصاد جهانی و سایر مسائل مرتبط با آن، مانند توسعه پایدار و تغییرات اقلیمی تشکیل شده است و ۱۹ کشور، از جمله آمریکا، آلمان، فرانسه، چین، عربستان سعودی، ترکیه، اندونزی، روسیه، هند، مکزیک و کره جنوبی، به همراه اتحادیه اروپا و اتحادیه آفریقا در آن عضویت دارند.