دیدهبان حقوق بشر سوریه اعلام کرد تعداد قربانیان حمله به تدمر در روز چهارشنبه گذشته به ۹۲ نفر رسیده است. به گزارش این سازمان، یکی از اهداف این حمله، محل جلسه گروههای وابسته به جمهوری اسلامی در تدمر و بادیه سوریه با حضور فرماندهانی از حزبالله لبنان و حرکت نجباء عراق بوده است.
حملات روز چهارشنبه منتسب به اسرائیل در سوریه، سه منطقه در تدمر واقع در ریف حمص را هدف قرار داده و دهها کشته و زخمی بر جای گذاشته است.
به گفته دیدهبان حقوق بشر سوریه، کشتهشدگان شامل ۶۱ نفر از نیروهای وابسته به جمهوری اسلامی با تابعیت سوری، از جمله ۱۱ افسر و درجهدار همکار با حزبالله بودند.
همچنین ۲۷ نفر از اتباع غیرسوری، عمدتا از حرکت نجباء و چهار عضو حزبالله لبنان نیز در این حملات جان باختند.
این حملهها همچنین منجر به زخمی شدن ۲۱ نفر دیگر شده که هفت نفر از آنها غیرنظامی هستند.
یکی دیگر از اهداف این حملات، انبار تسلیحاتی نزدیک به منطقه صنعتی تدمر بود که خانوادههای نیروهای وابسته به جمهوری اسلامی با تابعیتهای عراقی و سایر کشورهای خارجی در آن اقامت دارند.
حملات مکرر اسرائیل به سوریه
اسرائیل طی سالهای گذشته دهها حمله هوایی در سوریه انجام داده است که اهداف برخی از این حملات، فرماندهان سپاه پاسداران مستقر در این کشور، نیروهای وابسته به تهران و حزبالله لبنان بودهاند.
روز دوشنبه ۱۳ فروردين امسال نیز ساختمان کنسولی جمهوری اسلامی ایران در دمشق هدف قرار گرفت و هفت نفر از فرماندهان و افسران سپاه پاسداران کشته شدند.
این حمله واکنشهای گستردهای در داخل ایران و عرصه بینالمللی به همراه داشت و شورای امنیت سازمان ملل متحد هم روز سهشنبه ۱۴ فروردین برای بررسی آن تشکیل جلسه داد.
ایران خواستار برگزاری این نشست شده بود.
با این حال ارتش اسرائیل معمولا درباره انجام این حملات اظهار نظر نمیکند؛ گرچه تاکید دارد مانع تقویت حضور نظامی جمهوری اسلامی در سوریه خواهد شد.
حمله به تدمر به دلیل موقعیت تاریخی این شهر از اهمیت ویژهای برخوردار است. این شهر که در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار دارد، پیش از آغاز جنگ داخلی سوریه یکی از مقاصد برجسته گردشگری بود.
بخش نخست قطعنامه
در بند دال این قطعنامه، گفته شده مدیر کل آژانس درباره مواد هستهای اعلام نشده در چند مکان نامشخص در ایران، معلوم نبودن مکان کنونی این مواد و این ارزیابی که بر خلاف توافق پادمانی تهران مواد اتمی مورد استفاده در ایران اعلام نشده است، عمیقا نگران است.
در بند جی این قطعنامه، قطعنامههای پیشین شورای حکام در ژوئن ۲۰۲۰ و در ماههای ژوئن و نوامبر ۲۰۲۲ به ایران یادآوری شده که از جمهوری اسلامی خواسته بودند همکاری کاملی با آژانس داشته باشد و به منظور حصول اطمینان از راستیآزمایی و جلوگیری از انحراف در استفاده از مواد هستهای، به تعهدات قانونی خود عمل کند و با هدف رفع ابهام موارد باقیمانده، بدون هیچ تاخیری، همه اقدامهای مشخص شده را انجام دهد.
در بند اچ این قطعنامه، یادآوری شده که شورای حکام در قطعنامه ۵ ژوئن ۲۰۲۴، اعلام کرده بود که عدم همکاری لازم، کامل و بدون ابهام تهران با آژانس به منظور حل تمامی مسائل پادمانی باقیمانده، ممکن است مدیرکل آژانس را ناچار کند درباره دسترسی و استفاده احتمالی از مواد هستهای اعلامنشده در ارتباط با برنامههای هستهای پیشین و خال خاضر جمهوری اسلامی، یک گزارش و ارزیابی جامع برای شورای حکام تهیه کند.
در بند آی این قطعنامه، تاکید شده با وجود قطعنامههای پیشین شورای حکام و با وجود فرصتهای متعددی که مدیرکل آژانس به تهران داده است، جمهوری اسلامی درباره وجود ذرات اورانیوم با منشا انسانی در چندین مکان اعلامنشده، به آژانس هیچ توضیح فنی معتبری ارائه نداده است و آژانس را از مکانهای کنونی مواد هستهای ویا تجهیزات آلوده مطلع نکرده است. جمهوری اسلامی در عوض و بر خلاف یافتههای آژانس، اعلام کرده است که همه مواد و فعالیتهای هستهای خود را به موجب توافق پادمانی اعلام کرده است.
در بند جَی این قطعنامه، گفته شده با وجود اظهارات ایران، آژانس ارزیابی خود را از فعالیتهای هستهای اعلامنشده که در چهار مکان اعلامنشده در ایران انجام شده و همچنین در مورد منشا ذرات اورانیوم با منشا انسانی تغییری نداده است.
در بند ال قطعنامه هم گفته شده شورای حکام از نتیجهگیری دبیرکل آژانس که این مسائل حلنشده به تعهدات ایران تحت توافقنامه پادمان انپیتی مربوط است و باید حل شوند تا آژانس بتواند اطمینان دهد که برنامه هستهای ایران صرفا صلحآمیز است، ابراز نگرانی جدی میکند.
بخش دوم قطعنامه
شورای حکام برای اینکه ایران هنوز بدون ابهام و کامل با آژانس همکاری نکرده است و اقدامات ضروری و فوری را همانگونه که در قطعنامه ژوئن ۲۰۲۴ شورا آمده، انجام نداده، نگرانی عمیق خود را ابراز میکند. شورای حکام تاکید کرده این عدم همکاری، بر توانایی آژانس برای کسب اطمینان و راستیآزمایی عدم انحراف مواد هستهای ایران به سمت سلاحهای هستهای یا سایر دستگاههای انفجاری هستهای تاثیر گذاشته است.
بخش چهارم قطعنامه
شورای حکام بر تصمیم خود مجددا پافشاری میکند که برای اطمینان از راستیآزمایی عدم انحراف مواد هستهای ایران به سمت سلاحهای هستهای، ضروری و فوری است که ایران به تعهدات قانونی خود عمل کند و برای شفافسازی همه مسائل پادمانی باقیمانده، اقدامات زیر را بدون تاخیر انجام دهد:
ارائه توضیحات فنی معتبر برای علت وجود ذرات اورانیوم با منشا انسانی در دو مکان اعلام نشده در ایران.
در مورد همه مکان(های) فعلی مواد هستهای و/ یا تجهیزات آلوده به مواد هستهای به آژانس اطلاع دهد.
کلیه اطلاعات، مستندات و پاسخهایی که آژانس برای راستیآزمایی نیاز داد، به این نهاد ارائه دهد.
به آژانس اجازه دسترسی و نمونهبرادری از مکانها و موادی را بدهید که آژانس تشخیص میدهد برای راستیآزمایی برنامه هستهای ایران، دسترسی به آنها ضرورت دارد.
بخش ششم قطعنامه
شورای حکام از مدیرکل درخواست میکند که بر اساس تمامی اطلاعات موجود یک ارزیابی جامع و بهروز درباره وجود یا استفاده احتمالی از مواد هستهای اعلامنشده در ارتباط با مسائل گذشته و حاضر برنامه هستهای ایران، شامل گزارشی کامل از همکاری ایران با آژانس بینالمللی انرژی اتمی در این مسائل، که به توانایی آژانس در راستیآزمایی اجرای تعهدات پادمانی ایران از جمله عدم انحراف مواد هستهای میپردازد، برای ارائه به شورای حکام در مارس ۲۰۲۵ یا حداکثر تا بهار ۲۰۲۵ تهیه کند.
قضات دیوان کیفری بینالمللی روز پنجشنبه اول آذر، احکام بازداشت نتانیاهو و گالانت را صادر و با درخواست اعتراض اسرائیل مخالفت کردند.
نتانیاهو، گالانت و محمد دیاب المصری، ملقب به «ضیف»، فرمانده کشتهشده حماس، در دادگاه لاهه به ارتکاب «جنایات جنگی» و «جنایت علیه بشریت» متهم شدهاند.
نتانیاهو در یک پیام ویدیویی با اشاره به اینکه دادگاه لاهه، عامدانه او و گالانت را به هدف قرار دادن غیرنظامیان متهم کرده است، گفت: «ارتش اسرائیل برای جلوگیری از آسیب رسیدن به غیرنظامیان، هرچه در توان داشته، انجام داده است.»
نخستوزیر اسرائیل همچنین در واکنش به اینکه در حکم بازداشت آنها گفته شده نتانیاهو و گالانت در غزه «سیاست گرسنگی عامدانه» را اعمال کردهاند گفت این اتهامات در حالی مطرح میشود که اسرائیل تاکنون ۷۰۰ هزار تن غذا برای مردم غزه ارسال کرده است.
نتانیاهو در همین پیام ویدیویی قضات را به جانبداری و داشتن انگیزههای یهودستیزانه متهم کرده و گفته است این قضات وقتی میلیونها نفر به دست دیکتاتورهای جمهوری اسلامی، سوریه و یمن هدف کشتار قرار میگرفتند و آواره میشدند، هیچ کاری نکردند.
لازم به یادآوری است که این سه کشور همچون شماری دیگر از کشورها از جمله اسرائیل و ایالات متحده عضو دادگاه لاهه نیستند و تا زمانی که عضو این دادگاه نشوند یا در قلمرو کشوری که عضو دادگاه است مرتکب جنایت نشوند یا شورای امنیت سازمان ملل پرونده آنها را به دیوان ارجاع ندهد، دادگاه لاهه صلاحیت پیگرد قضایی آنها را ندارد.
نتانیاهو در پایان پیامش با اشاره به اینکه اسرائیل برای تصمیم دادگاه لاهه اعتباری قائل نیست، گفت: «هیچ تصمیم جانبدارانه این دادگاه نمیتواند از دفاع اسرائیل از شهروندانش جلوگیری کند. اسرائیل برای دفاع از شهروندانش در برابر محور شرارت جمهوریاسلامی و نیروهای نیابتی تهران، شامل حماس، حزبالله، حوثیها و سایر گروهها، از هیچ اقدامی فروگذار نخواهد کرد.»
گالانت هم در ایکس نوشت که حکم دیوان کیفری بینالمللی برای بازداشت او و نتانیاهو به منزله مشروع کردن و جایزه دادن به کشتار، ربودن و تجاوز به کودکان، زنان و مردان اسرائیلی است و سابقه خطرناکی را برای مبارزه دموکراسیهای جهان علیه تروریسم ایجاد میکند.
واکنش آمریکا به حکم دادگاه لاهه
سخنگوی کاخ سفید گفت: «آمریکا تصمیم دیوان کیفری بینالمللی مبنی بر صدور حکم دستگیری مقامهای ارشد اسرائیلی را رد میکند.»
سخنگوی شورای امنیت ملی آمریکا نیز روز پنجشنبه گفت: «ما به شدت نگران عجله دادستان در درخواست این احکام و اشتباهات روند قابل تاملی هستیم که به صدور این تصمیم منجر شده است.»
واکنش متفاوت کانادا و اروپا
جاستین ترودو، نخست وزیر کانادا، روز پنجشنبه در پاسخ به سوالی درباره این احکام گفت: «این واقعا مهم است که همه از قوانین بینالمللی تبعیت کنند. ما از حقوق بینالملل دفاع میکنیم و از تمام مقررات و احکام دادگاههای بینالمللی تبعیت میکنیم.»
در اروپا نیز سخنگوی نخستوزیر بریتانیا در واکنش به صدور احکام بازداشت علیه نتانیاهو و گالانت گفت که بریتانیا به استقلال دادگاه کیفری بینالمللی احترام میگذارد و همچنان بر تلاش برای برقراری آتشبس فوری در غزه متمرکز است.
جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا گفت که اجرای این احکام برای تمام کشورهای عضو اتحادیه اروپا الزامآور است.
او افزود که حکم دادگاه لاهه «سیاسی نیست» و این حکم باید محترم شمرده و اجرا شود.
وزیر دفاع ایتالیا نیز گفت: «اگر نتانیاهو به ایتالیا بیاید، باید او را بازداشت کنیم.»
سیمون هریس، نخستوزیر ایرلند، با اشاره به اینکه صدور حکم بازداشت برای سران اسرائیل «گامی بسیار مهم» است، گفت: «هر کسی که میتواند، باید اکنون با فوریت در انجام وظایف حیاتی این دادگاه کمک کند.»
کاسپار ولدکامپ، وزیر خارجه هلند هم گفت که این کشور آماده است در صورت لزوم، حکم بازداشت دادگاه لاهه علیه نتانیاهو را اجرا کند.
ترامپ در بیانیهای که در شبکههای اجتماعی منتشر کرد، گفت «وزارت دادگستری که عملکردی حزبی پیدا کرده است، دیگر نمیتواند به عنوان سلاحی علیه او و جمهوریخواهان استفاده شود.»
رییسجمهور منتخب در ادامه پملا باندی را فردی «باهوش و سرسخت» خواند و نوشت باندی در سمت دادستان کل، «تمرکز وزارت دادگستری را به مبارزه با جنایت و امن کردن دوباره آمریکا بازخواهد گرداند.»
از وکالت ترامپ تا ریاست موسسه آمریکا اول
باندی از متحدان قدیمی ترامپ است و یکی از وکلای او در اولین محاکمه استیضاحش بود، زمانی که او به سواستفاده از قدرت متهم شد اما محکوم نشد.
در آن پرونده، ترامپ متهم شده بود که تلاش کرده کمک نظامی ایالات متحده به اوکراین را مشروط به تحقیق آن کشور درباره جو بایدن کند.
باندی همچنین در میان گروهی از جمهوریخواهان بود که برای حمایت از ترامپ در محاکمه کیفری مربوط به پرداخت پول مخفیانه به یک بازیگر فیلمهای بزرگسالان در نیویورک، حضور یافتند و ترامپ را همراهی کردند.
دادستان کل پیشین فلوریدا، همچنین رییس موسسه سیاستگذاری «اول آمریکا» بوده است، یک اندیشکده که کارکنان سابق دولت ترامپ تاسیس کردهاند.
دونالد ترامپ جونیور، پسر ترامپ، یکشنبه به فاکس بیزنس گفت تیم انتقالی در نظر دارد در صورت عدم تایید نامزدهای پیشنهادی، افراد جایگزینی داشته باشد. پملا باندی تنها شش ساعت پس از کنارهگیری گیتس، به عنوان نامزد دادستانی کل معرفی شد.
استعفای مت گیتس
گیتس در پی ادامه واکنشها به یک تحقیق فدرال درباره قاچاق جنسی که توانایی او برای تایید شدن به عنوان افسر ارشد اجرای قانون فدرال کشور را زیر سوال برده بود، کنار رفت.
پیش از این ترامپ تلاش کرده بود با تکیه بر پیروزی قاطع انتخاباتی خود، سناتورهای جمهوریخواه را وادار به پذیرش هم نامزدهای پیشنهادی خود از جمله گیتس کند.
به گزارش رسانههای آمریکایی، کنارهگیری گیتس، ممکن است موجب شود مقاومت سنا در برابر نامزد ترامپ برای وزارت دفاع هم شدت بگیرد.
پیت هگست، نامزد رهبری پنتاگون، هم همچون گیتس با اتهامات سواستفاده جنسی مواجه است که او آنها را رد میکند.
گیتس، نماینده مستعفی فلوریدا، که چهارشنبه با سناتورها ملاقات کرده بود تا حمایت آنها را جلب کند، در بیانیه کنارهگیری نوشت «وقتی برای هدر دادن در یک نزاع بیهوده در واشنگتن نداریم، بنابراین من از نامزدی برای دادستان کل کنار میکشم. وزارت دادگستری ترامپ باید در روز اول کار او آماده باشد.»
چند ساعت بعد، گیتس در پستی که در شبکههای اجتماعی منتشر کرد، نوشت «مشتاقانه منتظر ادامه مبارزه برای نجات کشورمان هستم. شاید از یک پست دیگر.»
ترامپ در واکنش به کنارهگیری گیتس در یک پست در شبکههای اجتماعی نوشت: «من قدردان تلاشهای اخیر مت گیتس برای گرفن رای اعتماد لازم برای دادستان کل هستم. او بسیار خوب عمل میکرد اما در عین حال نمیخواست برای دولت که به آن احترام زیادی میگذارد، حواسپرتی ایجاد کند. مت آینده درخشانی دارد و من مشتاقانه منتظر مشاهده همه کارهای بزرگی هستم که انجام خواهد داد.»
ترامپ، هفته گذشته تاد بلانش، امیل بوو و دی ساور ، سه تن از وکلای شخصی خود را به سمتهای ارشد در این وزارتخانه منصوب کرد.
ترامپ، روز چهارشنبه، مت ویتاکر، یک گزینه دیگر برای دادستان کل بود را به عنوان سفیر ایالات متحده در ناتو معرفی کرد.