نخستوزیر گرینلند: نمیخواهیم بخشی از آمریکا باشیم
میوتی ایگده، نخستوزیر گرینلند، با تاکید بر عزم این منطقه خودمختار برای تصمیمگیری درباره آینده خود گفت، گرینلند نمیخواهد بخشی از آمریکا باشد.
ایگده سهشنبه دوم بهمن در یک نشست خبری گفت: «ما گرینلندی هستیم. نه میخواهیم آمریکایی باشیم و نه دانمارکی. مردم گرینلند در مورد آینده آن تصمیم خواهند گرفت.»
نخستوزیر گرینلند شرایط به وجود آمده را «سخت» توصیف کرد و گفت گرینلند برای حفاظت از منافع آمریکا در قطب شمال، آماده مذاکره با ایالاتمتحده است.
ترامپ پیش از آغاز ریاستجمهوری خود در چند اظهارنظر خواستار پیوستن گرینلند و کانادا به خاک آمریکا شد. گرینلند بخشی از قلمرو پادشاهی دانمارک به شمار میآید.
دادستانهای کل ۱۸ ایالت آمریکا در شکایتی مشترک خواستار لغو دستور اجرایی ترامپ برای حذف حق شهروندی آمریکا به دلیل متولد شدن در این کشور شدند.
این دادستانها که همگی دموکرات هستند در شکایت خود عنوان کردهاند که این تصمیم ترامپ ناقض متمم ۱۴ قانون اساسی آمریکا درباره قوانین شهروندی این کشور است.
به موجب یک دستور اجرایی که ترامپ پس از آغاز به کار خود به امضا رساند، دولت فدرال موظف شده است که صدور گذرنامه، گواهی شهروندی و سایر مدارک را برای کودکانی که در آمریکا به دنیا آمدهاند اما مادران آنها به صورت غیرقانونی در این کشور هستند، متوقف کند.
چند ساعت پس از بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید، رییسجمهوری جدید آمریکا اقدامات حفاظتی در مورد جان بولتون مشاور امنیت ملی سابق خود را لغو کرد. ترامپ در نخستین روز بازگشت خود به کاخ سفید، برایان هوک، نماینده آمریکا در امور ایران در دوره اول ریاستجمهوری خود، را اخراج کرده بود.
بولتون سهشنبه در گفتوگو با سیانان تایید کرد که چند ساعت پس از قدرت گرفتن مجدد ترامپ، با دستور رییسجمهوری جدید، اقدامات سرویس مخفی آمریکا که برای حفاظت از بولتون در نظر گرفته شده بود، خاتمه یافت.
بولتون که در نوامبر ۲۰۱۹ و در اولین دوره ریاستجمهوری ترامپ، کاخ سفید را ترک کرد. در سالهای اخیر بهدلیل تهدیدات جمهوری اسلامی، سرویس مخفی آمریکا مامور حفاظت مداوم از او شده بود.
ترامپ پیشتر در دوره اول ریاستجمهوری خود نیز پس از ترک دولت از سوی بولتون، به چنین اقدامی دست زده بود، اما جو بایدن در دوران ریاستجمهوری خود این اقدامات را دوباره برقرار کرد.
بولتون به سیانان گفت: «من ناامید هستم اما از این تصمیم رئیسجمهوری ترامپ تعجب نمیکنم.»
او افزود: «علیرغم انتقادهای من از سیاستهای امنیت ملی رئیسجمهوری بایدن، او تصمیم گرفت یک بار دیگر در سال ۲۰۲۱ حفاظت سرویس مخفی را به من تعمیم دهد.»
مشاور پیشین امنیت ملی کاخ سفید به طرح اتهامات جنایی وزارت دادگستری آمریکا در سال ۲۰۲۲ علیه یکی از مقامات سپاه پاسداران ایران بهدلیل تلاش برای استخدام یک قاتل بهمنظور هدف قرار دادن بولتون اشاره کرد.
او گفت: «این تهدید امروز نیز وجود دارد، همانطور که دستگیری اخیر فردی که سعی داشت طرح ترور خود رییسجمهوری ترامپ را اجرا کند، نشان میدهد.»
بولتون تاکید کرد: «مردم آمریکا میتوانند خودشان قضاوت کنند که کدام رییسجمهوری دستور درستی را صادر کرده است.»
در مرداد ۱۴۰۱، وزارت دادگستری یکی از اعضای سپاه پاسداران به نام شهرام پورصفی را که با اسم مهدی رضایی هم شناخته میشود، به تلاش برای قتل بولتون متهم کرد.
بنا بر اعلام این وزارتخانه، پورصفی اهل تهران، طرحریزی این قتل را احتمالا در انتقام برای کشته شدن قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین نیروی قدس سپاه انجام داده بود.
او در تلاش بوده تا برای انجام این قتل از طرف سپاه پاسداران در واشینگتن یا مریلند به چند نفر مبلغ ۳۰۰ هزار دلار بپردازد.
به گفته وزارت دادگستری، پورصفی در خارج از آمریکا به سر میبرد.
مقامهای جمهوری اسلامی از جمله فرماندهان سپاه پاسداران تاکنون بارها تهدید کردهاند که انتقام کشته شدن قاسم سلیمانی را از مقامهای دولت پیشین آمریکا خواهند گرفت.
اسماعیل قاآنی، فرمانده سپاه قدس، دیماه ۱۳۹۹ در کرمان خطاب به آمریکا گفت: «شکست شما و انتقام از آمریکا شروع شده است. شما درون خانههای خودتان هم دیگر آرامش ندارید و بعید نیست درون خانه از شما انتقام بگیریم.»
بولتون به مدت ۱۷ ماه در دولت دونالد ترامپ به عنوان مشاور امنیت ملی آمریکا خدمت کرد و در سال ۲۰۱۹ پس از اختلاف نظر با رییسجمهوری آمریکا بر سر لغو برخی تحریمهای ایران استعفا کرد.
بولتون که مخالف لغو تحریمها علیه جمهوری اسلامی بود، معمار اصلی کمپین «فشار حداکثری» دولت ترامپ برای تشدید تحریمهای اقتصادی و فشار بهدلیل حمایت حکومت ایران از تروریسم بود.
اخراج برایان هوک
همچنین دونالد ترامپ نخستین روز از بازگشت خود به کاخ سفید را با اخراج غیرمنتظره برایان هوک، نماینده ویژه آمریکا در امور ایران در دوره اول ریاستجمهوری خود، به پایان رساند.
هوک در جریان انتقال مسئولیتهای مربوط به وزارت خارجه آمریکا در تیم ترامپ نقش داشت.
علت دقیق اخراج هوک از سوی ترامپ هنوز روشن نیست، اما رییسجمهوری ایالات متحده گفت که هوک و سه نفر دیگر با دیدگاه او برای «بزرگ کردن دوباره آمریکا» هماهنگ نیستند.
هوک حامی سیاست فشار حداکثری تحریمهایی بود که ترامپ در دوره نخست ریاستجمهوری خود علیه جمهوری اسلامی اعمال کرد.
ترامپ با انتشار پستی در شبکه اجتماعی تروثسوشال خطاب به او نوشت:«تو اخراجی!»
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، در مجمع جهانی اقتصاد در داووس گفت جمهوری اسلامی باید درباره برنامه هستهای خود با دولت ترامپ به توافق برسد. او گفت: «باید برای برخورد با این موضوع به راهحلی غیر از جنگ برسیم. ما جنگ بیشتر نمیخواهیم.»
گروسی گفت آژانس در ارتباط با پرونده هستهای جمهوری اسلامی با روسیه، چین و کشورهای اروپایی در تعامل است و با توجه به نقش کلیدی آمریکا، باید به درک مشترکی رسید و آژانس در هفتههای آینده در این زمینه تلاش خواهد کرد.
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در اظهارات خود باز هم تایید کرد که جمهوری اسلامی به غنیسازی اورانیوم با غلظت بالا ادامه میدهد.
کپنهاگ و گرینلند از خودمختاری این جزیره وسیع متعلق به دانمارک در برابر خواسته دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، دفاع و همزمان اعلام کردند که آماده همکاری عمیقتر با واشینگتن هستند.
یک روز پس از بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید، موت اگده نخستوزیر گرینلند گفت: «ما گرینلندی هستیم، ما نمیخواهیم آمریکایی باشیم.»
او در یک کنفرانس مطبوعاتی تاکید کرد: «آینده گرینلند باید در گرینلند تعیین شود.»
ترامپ خواستار پیوستن گریلند به خاک آمریکاست و پیش از بازگشت به کاخ سفید در شبکههای اجتماعی نوشت: «برای اهداف امنیت ملی و آزادی در سراسر جهان، ایالات متحده آمریکا احساس میکند که مالکیت و کنترل گرینلند یک ضرورت مطلق است.»
ترامپ در سخنرانی خود در مراسم تحلیف به این قلمرو متعلق به دانمارک اشاره نکرد اما پس از آن به خبرنگاران گفت که دانمارک در نهایت در این موضوع تسلیم خواهد شد.
رییسجمهوری آمریکا گفت: «گرینلند مکانی فوقالعاده است، ما برای امنیت بینالمللی به آن نیاز داریم. من مطمئن هستم که دانمارک با ایده فروختن آن به ایالات متحده کنار میآید.
او در اوایل ژانویه تهدید کرده بود که اگر دانمارک تسلیم تقاضای او نشود، بر محصولات دانمارکی مالیات سنگین وضع خواهد کرد.
گرینلند، که به دنبال استقلال از دانمارک است، علاوه بر موقعیت استراتژیک خود، دارای ذخایر معدنی و نفتی گسترده است.
ایالات متحده در حال حاضر یک پایگاه نظامی در شمال غربی گرینلند دارد.
لارس لوکه راسموسن، وزیر امور خارجه دانمارک، نیز سهشنبه در واکنش به این موضوع بدون ذکر نام آمریکا گفت: «ما نمیتوانیم نظمی جهانی داشته باشیم که در آن کشورها، اگر به اندازه کافی بزرگ هستند، بتوانند صرفا به خود فکر کنند تا آنچه را که میخواهند به دست آورند.»
وزیر امور خارجه دانمارک گفت از اینکه ترامپ در سخنرانی خود از گرینلند بهعنوان اولویت یاد نکرده، «راضی است»، اما تاکید کرد که در مورد «لفاظی» کلی رییسجمهوری جدید آمریکا در مورد گسترش قلمرو این کشور نگران است.
او گفت: «این باعث نمیشود که بگویم دیگر بحرانی وجود ندارد، زیرا او چیزهای دیگری درباره گسترش قلمرو آمریکا گفت.»
نخستوزیر گرینلند نیز بار دیگر تاکید کرد که مخالف تقویت روابط با واشینگتن نیست اما این قلمرو برای فروش نیست.
موت اگده گفت: «۸۰ سال است که ما در زمینه امنیت با ایالات متحده همکاری میکنیم. آنها در حال حاضر یک پایگاه نظامی در این کشور دارند.»
رییس دولت این منطقه خودمختار در پاسخ به سوالی درباره احتمال دیدار با ترامپ تاکید کرد که میخواهد موضع گرینلند را بهطور مستقیم با آمریکاییها مطرح کند.
او گفت: «ما موضع خود را در جایی که مورد نیاز است و از طریق نمایندگی خود روشن خواهیم کرد. ما در حال کار برای سازماندهی جلسهای هستیم که بتوانیم موضع گرینلند را توضیح دهیم.»
خبرگزاری فرانسه گزارش داد که در کپنهاگ، حذف گرینلند از سخنرانی مراسم تحلیف ترامپ باعث ایجاد آرامش نسبی در بین دانمارکیها شده است.
دونالد اندرسن، بازیگر ۶۸ ساله به خبرگزاری فرانسه گفت: «او [ترامپ] در سخنرانی دیشب خود به گرینلند یا دانمارک اشاره نکرد، بنابراین فکر میکنم جایی برای دیپلماسی وجود دارد.»
مته فردریکسن، نخست وزیر دانمارک دوشنبه در شبکههای اجتماعی گفت که اروپا باید «واقعیت جدیدی را دنبال کند.»
او ضمن یادآوری حق تعیین سرنوشت مردم گرینلند، بر لزوم حفظ اتحاد دانمارک با ایالات متحده تاکید کرد که به گفته او، مهمترین اتحاد دانمارک از زمان جنگ جهانی دوم است.
پیا اولسن دیهر، رهبر حزب سبزهای دانمارک نیز گفت: «ما باید بدانیم که چهار سال آینده دشوار خواهد بود.»
پیشتر راسموس جارلوف، عضو پارلمان دانمارک از حزب مخالف محافظهکار، در شبکه اجتماعی ایکس نوشته بود که دولت دانمارک باید بهصراحت بیان کند که کنترل گرینلند قابل بحث یا مذاکره نیست.
جارلوف که ریاست کمیته دفاعی پارلمان نیز را بر عهده دارد، گفت: «اگر هدف فعالیتهای ایالات متحده کنترل قلمرو دانمارک است، باید آن را ممنوع و با آن مقابله کرد. آنان اصلا نمیتوانند آنجا باشند.»
گرینلند با داشتن پایگاه هوایی پیتوفیک، که از نظر استراتژیک برای ارتش ایالات متحده و سیستم هشدار زودهنگام موشکهای بالستیک آمریکا مهم است و کوتاهترین مسیر از اروپا به آمریکای شمالی از این جزیره میگذرد.
ترامپ در سال ۲۰۱۹ و در دوره قبلی ریاست جمهوری خود، علاقهاش را برای خرید گرینلند ابراز کرد، اما این پیشنهاد بلافاصله از سوی دانمارک و همچنین مقامات جزیره قبل از هر گونه گفتوگوی رسمی رد شد.
مته فردریکسن، نخستوزیر دانمارک در آن زمان پیشنهاد ترامپ را «پوچ» توصیف کرد. ترامپ رد پیشنهادش را «زننده» خواند و سفر خود به کپنهاگ را لغو کرد.
گرینلند از سال ۲۰۰۹ حق اعلام استقلال از دانمارک را دارد، اما این جزیره با ۵۶ هزار نفر جمعیت تاکنون از انجام این کار خودداری کرده است.
تد کروز، سناتور جمهوریخواه، تلاشهای جمهوری اسلامی برای ساخت سلاح هستهای را «بزرگترین و فوریتری تهدید» برای امنیت ملی آمریکا خواند و گفت: «وقتی آیتالله شعار مرگ بر آمریکا سر میدهد، واقعاً به آن اعتقاد دارد و من معتقدم که او بدون تردید در صورت داشتن توانایی، یک سلاح هستهای را بر فراز یکی از شهرهای آمریکا منفجر خواهد کرد.»
کروز با اشاره به کاهش مداوم فشارها بر جمهوری اسلامی در زمان دولت بایدن گفت نتیجه سیاست چهار ساله دولت بایدن این شد که آیتالله به زمان گریز هستهای صفر دست یافته است و آمریکا اکنون با احتمال واقعی یک زرادخانه هستهای ایرانی روبرو شده است.
این سناتور جمهوریخواه گفت مارکو روبیو، وزیر خارجه جدید آمریکا، در پاسخی کتبی به این پرسش او که آیا قصد فعال کردن مکانیسم ماشه و بازگرداندن ناگهانی همه تحریمهای سازمان ملل علیه تهران را دارد، گفته است که فعال کردن این مکانیسم به نفع امنیت ملی آمریکاست و اطمینان حاصل خواهد کرد که بازگشت فوری تحریمهای سازمان ملل علیه تهران فورا عملی شود.
