حماس ۳ اسرائیلی با تابعیت دوگانه را آزاد می‌کند

بر اساس گزارش وال استریت ژورنال، مصر یک تلاش دیپلماتیک گسترده را آغاز کرده تا از ابتکاری حمایت کند که به رهبری و تامین مالی کشورهای عربی به ‌منظور بازسازی نوار غزه انجام می‌شود.

این روزنامه آمریکایی افزود که مصر در این مسیر، نگرانی‌های قدیمی سیاسی خود را کنار گذاشته شده است.

این تلاش‌ها نشان می‌دهد پیشنهاد غافلگیرکننده ترامپ مبنی بر به دست گرفتن کنترل غزه از سوی آمریکا و تبدیل آن به یک مقصد بین‌المللی، و همچنین تخلیه جمعیت فلسطینی از نوار غزه، مواضع کشورهای اصلی منطقه را نسبت به جنگ ۱۶ ماهه بین اسرائیل و حماس تغییر داده است.

کشورهای عربی که زمانی امیدوار بودند یک کشور فلسطینی تاسیس شود، اکنون تحت فشارند تا از کوچ گسترده ساکنان غزه جلوگیری کنند؛ چنین جابه‌جایی می‌تواند کشورهای میزبان آوارگان غزه را بی‌ثبات کند.

وال استریت ژورنال نوشت که اگر مصر نتواند جایگزینی برای طرح ترامپ داشته باشد، خطراتی این کشور را تهدید می‌کند.

با وجود این که مصر طرح ترامپ را رد کرده، ترامپ بارها پیشنهاد انتقال ساکنان غزه به مصر را داده است.

ترامپ سه‌شنبه در پاسخ به این سوال که فلسطینی‌های غزه به کجا خواهند رفت، پاسخ داد: «من معتقدم که ما یک قطعه زمین در مصر خواهیم داشت.»

وال استریت ژورنال به نقل از منابع مطلع نوشت که طرح کلی مصر این است که فلسطینی‌ها را در جای خود نگه دارد و کمیته‌ای متشکل از تکنوکرات‌ها غزه را اداره کنند.

همچنین بر اساس این طرح، فلسطینی‌هایی که کشورهای عربی آموزش می‌دهند، امنیت نوار غزه را تامین کنند.

مقامات مصری اکنون به دنبال منابع مالی دولتی و خصوصی در سرتاسر منطقه برای این ابتکار خود هستند و امیدوارند که کنفرانسی را برای تضمین تعهدات در این زمینه برگزار کنند.

انتظار می رود طرح بازسازی غزه تا پنج سال به طول بینجامد و به صورت مرحله‌ای انجام شود که اولین مرحله آن بر بازسازی خدمات ضروری و ارائه سرپناه متمرکز است.

با وجود این ابتکار، هنوز سوالاتی بی‌پاسخ باقی مانده‌اند؛ این که چگونه می‌توان حماس را از قدرت کنار گذاشت یا از تبدیل شدن این گروه، به یک گروه خرابکار جلوگیری کرد؟

همچنین این که چه کسانی دقیقا به نیروهای امنیتی خواهند پیوست و آیا آن‌ها توانایی کافی برای مقابله با اعضای باقی مانده حماس را خواهند داشت؟ آیا پول کافی برای یک پروژه بازسازی که سال‌ها طول می‌کشد، وجود خواهد داشت و چه کسی آن را تامین خواهد کرد؟ آیا آتش‌بس غزه ادامه خواهد داشت؟

آخرین مورد، مربوط به تامین منابع مالی از سوی کشورهای عربی خلیج فارس است که نمی‌خواهند با جنگ دوباره میان اسرائیل و گروه‌های فلسطینی در غزه این منابع هدر برود.

منابع آگاه به وال استریت ژورنال گفتند این کشورها خواهان تضمین هستند که نه حماس و نه تشکیلات خودگردان فلسطینی توانایی سواستفاده از منابع مالی برای بازسازی غزه را نداشته باشند.

این منابع آگاه افزودند که مصر همچنین به دنبال جدا کردن مسئله تشکیل دولت فلسطین و قرار دادن آن در مسیری متفاوت از تلاش برای بازسازی غزه است.

اگرچه مصر همچنان می‌گوید که باید نقشه راه برای یک کشور نهایی فلسطینی تهیه شود، اما تمایل این کشور برای پیشبرد ترتیبات مدیریت و بازسازی غزه، تغییر قابل‌توجهی برای مصر و دیگر کشورهای عربی است که در جریان جنگ غزه بارها اعلام کردند که بدون تعهد به تشکیل یک سرزمین فلسطینی، بودجه بازسازی این منطقه را تامین نمی‌کنند.

این کشورها استدلال می‌کردند که بدون وجود کشور فلسطینی، درگیری میان اسرائیل و گروه‌های مسلح فلسطینی حل‌نشده باقی می‌ماند و ویرانی تکرار می‌شود.

اچ‌ای هیلر، از بنیاد خدمات متحد پادشاهی به وال استریت جورنال گفت: «برای جهان عرب، متوجه شدن این‌که ترامپ واقعا قصد دارد همان چیزی را که می‌گوید عملی کند، ضرورت ارائه طرح جایگزینی را برای پیشبرد اهداف‌شان ایجاب می‌کند.»

او افزود که مسئله تشکیل کشور فلسطین کنار گذاشته نخواهد شد، «اما این موضوع به عنوان پیش‌شرطی برای شروع بازسازی غزه نخواهد بود.»

به نوشته وال استریت جورنال، کشورهای عربی همچنین در تلاش هستند تا با افزایش پذیرش کسانی که به دلایل بشردوستانه نوار غزه ترک می‌کنند، فشار بر خود برای پذیرش آوارگان فلسطینی را کاهش دهند.

ملک عبدالله دوم، پادشاه اردن که سه‌شنبه با ترامپ دیدار کرد، گفت که کشورش دو هزار کودک بیمار غزه را خواهد پذیرفت.

مصر نیز بیماران و مجروحان را پذیرفته است و مذاکراتی در منطقه برای افزایش پذیرش ساکنان غزه‌ که به دنبال از سرگیری تحصیلات خود هستند، در جریان است.

ترامپ از عبدالفتاح السیسی رییس‌جمهور مصر برای سفر به آمریکا دعوت کرده است.

مصر یکشنبه اعلام کرد که میزبان نشست سران عرب در اواخر ماه جاری میلادی برای بحث در مورد «تحولات جدید و خطرناک در مورد مسئله فلسطین» خواهد بود.

خبرگزاری رویترز نوشت که به نظر می‌رسد آتش‌بس ۴۲ روزه، با توجه به اتهاماتی که هر دو طرف در مورد نقض توافق‌نامه‌ آتش‌بی به یکدیگر وارد می‌کنند، نزدیک به شکست است. این توافق ماه گذشته با کمک مصر و قطر و حمایت ایالات متحده به امضا رسید.

در همین حال، رسانه‌هیا فلسطینی عصر پنجشنبه گزارش دادند پس از شلیک یک موشک از نوار غزه به سمت اسرائیل، یک حمله هوایی اسرائیل، منطقه بُریج در نوار غزه را هدف قرار داد

بنا بر همین گزارش‌ها، موشک شلیک‌شده از غزه در داخل نوار غزه فرود آمد و جان یک نوجوان فلسطینی را گرفت.

حماس پنجشنبه اعلام کرد که نمی‌خواهد این توافق به هم بخورد، هرچند آنچه را که «زبان تهدید و ارعاب» از سوی بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل و دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا می‌خواند، رد می‌کند.

آمریکا و اسرائیل گفته‌اند اگر گروگان‌ها آزاد نشوند، آتش‌بس باید لغو شود.

حماس در بیانیه‌ خود نوشت: «بر این اساس، حماس بر تعهد خود به اجرای توافقنامه امضا شده، از جمله تبادل زندانیان طبق جدول زمانی مشخص شده، تاکید می‌کند.»

خلیل الحیه، رهبر حماس در غزه، برای گفت‌وگو با مقامات امنیتی مصر به قاهره سفر کرده است.

حماس افزود که میانجیگران مصری و قطری تلاش‌های خود را برای «رفع موانع و رفع شکاف‌ها» ادامه خواهند داد.

در روزهای اخیر، حماس اسرائیل را به رعایت نکردن مقرراتی که زمینه افزایش گسترده کمک‌رسانی به غزه را فراهم می‌کند، متهم و اعلام کرد سه گروگان را که قرار است شنبه آزاد شوند، تا زمانی که این مشکل حل نشود، تحویل نمی‌دهد.

در واکنش به این موضع، نتانیاهو دستور فراخوان نیروهای ذخیره ارتش اسرائیل را صادر و تهدید کرد که عملیات جنگی در غزه را که تقریبا یک ماه است متوقف شده از سر می گیرد، مگر اینکه گروگان‌ها بازگردانده شوند.

آوی دیختر، یک وزیر اسرائیل و از اعضای کابینه امنیتی این کشور، پنجشنبه به رادیو دولتی اسرائیل گفت که باور ندارد حماس بتواند از توافق خارج شود.

او گفت: «توافقی وجود دارد، آن‌ها نمی‌توانند چیزی کمتر از آن‌چه در توافق هست انجام بدهند. من معتقد نیستم که حماس بتواند غیر از این رفتار کند.»

منابع امنیتی مصر به رویترز گفتند که انتظار دارند تجهیزات ساختمانی سنگین پنجشنبه وارد غزه شود و اگر این اتفاق بیفتد، حماس شنبه گروگان‌ها را آزاد خواهد کرد.

بن‌بست بین اسرائیل و حماس تهدیدی برای شعله‌ور شدن مجدد درگیری میان این دو است. جنگ غزه که پس از حمله هفتم اکتبر حماس به اسرائیل آغاز شد، نوار غزه را ویران کرده و خاورمیانه را به آستانه یک جنگ منطقه‌ای گسترده‌تر کشاند.

مقامات مصری و قطری تلاش کرده‌اند تا از فروپاشی توافق آتش‌بس جلوگیری کنند و یک مقام فلسطینی نزدیک به تلاش میانجی‌‌ها گفت که هر دو طرف توافق کرده‌اند که آتش‌بس و تبادل گروگان‌های اسرائیلی در ازای زندانیان فلسطینی را ادامه دهند.

به گفته حماس، مذاکرات در قاهره بر موضوعاتی مانند مجوز اسرائیل برای ورود خانه‌های متحرک، چادرها، تجهیزات پزشکی و سوخت و ماشین‌آلات سنگین مورد نیاز برای آواربرداری متمرکز بوده است.

سلامه معروف، رئیس دفتر رسانه‌های دولتی حماس در غزه، به رویترز گفت که تنها ۷۳ هزار چادر از ۲۰۰ هزار چادر مورد نیاز وارد غزه شده‌اند، در حالی که تاکنون به هیچ خانه سیار اجازه ورود به غزه داده نشده است.

یک آژانس نظامی اسرائیل که بر ارسال کمک‌ها به غزه نظارت می‌کند، گفت که تاکنون به ۴۰۰ هزار چادر اجازه ورود داده شده، در حالی که کشورهایی که قصد دارند خانه‌های متحرک را تامین کنند، هنوز آنها را ارسال نکرده‌اند.

مسوولان کمک‌های بین‌المللی تایید کردند که با وجود مشکلات لجستیکی قابل توجه، کمک‌ها وارد نوار غزه می‌شود، هرچند آن‌ها هشدار دادند که به مراتب به میزان بیشتری کمک نیاز است.

شاینا لو، یکی از مقامات شورای پناهندگان نروژ مستقر در امان، پایتخت اردن، گفت: «ما از برخی جهات شاهد بهبود بوده‌ایم، اما مطمئنا، کمک‌ها برای پاسخگویی به نیازهای بسیاری از مردمی که با این همه ویرانی و خسارت مواجه هستند، کافی نیست.»

او گفت که با وجود محدودیت‌های اسرائیل در مورد مواد به اصطلاح «دومنظوره» که می‌تواند برای مقاصد نظامی نیز مورد استفاده قرار گیرد، مواد لازم برای ساخت پناهگاه در حال ورود به غزه است.

علاوه بر تردیدها در مورد توافق آتش‌بس، جهان عرب به اظهارات ترامپ مبنی بر این‌که فلسطینی‌ها باید از غزه به جای دیگری منتقل شوند واکنش منفی نشان داد.

بر اساس طرح ترامپ، نوار غزه باید به عنوان یک منطقه ساحلی تحت کنترل ایالات متحده توسعه یابد.

بر اساس آتش‌بس، حماس تاکنون چندین گروگان اسرائیلی را آزاد کرده و همچنین پنج گروگان تایلندی را که در توافق نبودند، آزاد کرد.

میانجی‌ها امیدوار بودند مذاکرات در مورد مرحله دوم توافق به نتیجه برسد، اما هیات اسرائیلی دوشنبه، دو روز پس از ورود به دوحه، بدون نتیجه به اسرائیل بازگشت.

کاتس که چهارشنبه ۲۴ بهمن در جریان بازدید از یک مرکز فرماندهی نظامی این تهدید را مطرح کرد، گفت: «اگر حماس آزادی گروگان‌ها را متوقف کند، دیگر توافقی در کار نخواهد بود و جنگ آغاز می‌شود.»

او در ادامه با اشاره به این‌که در این وضعیت، «جنگ جدید غزه» تا زمانی ادامه خواهد یافت که حماس شکست بخورد و به این ترتیب بتوان «چشم‌انداز» ترامپ درباره انتقال جمعیت غزه به کشورهای همسایه را محقق کرد.

حازم قاسم، سخنگوی حماس، «زبان تهدیدات آمریکا و اسرائیل» را رد کرد و از اسرائیل خواست مفاد توافق آتش‌بس را اجرا کند.

چشم‌انداز حل اختلافات

به گزارش کانال خبری ای‌بی‌سی نیوز آمریکا شواهدی وجود دارد که نشان می‌داد می‌توان اختلافات را برطرف کرد.

این اختلاف زمانی شکل گرفت که حماس، اسرائیل را به عدم اجرای برخی تعهدات آتش‌بس، از جمله تحویل شمار توافق‌شده‌ای از چادرها، خانه‌های پیش‌ساخته و ماشین‌آلات سنگین متهم کرد.

حماس در پی طرح این مشکلات، اعلام کرد آزادسازی گروگان‌های بعدی را که قرار بود شنبه انجام شود، به تعویق خواهد انداخت.

محمود مرداوی، یکی از مسئولان حماس، به خبرگزاری آسوشیتدپرس گفت «نشانه‌های مثبتی» وجود دارد که نشان می‌دهد سه گروگان طبق برنامه روز شنبه آزاد خواهند شد، اما حماس هنوز تعهدی از سوی اسرائیل دریافت نکرده که طبق توافق عمل خواهد کرد.

یک مقام مصری آگاه از مذاکرات به ای‌بی‌سی نیوز گفت دو طرف به دستیابی به توافق نزدیک هستند و اسرائیل متعهد شده است چادرهای بیشتر و تجهیزات امدادی سنگین بیشتری را به غزه ارسال کند.

مقام‌های اسرائیلی هنوز به این گزارش واکنشی نشان نداده‌اند اما اسرائیل گفته در حال عمل به تعهداتش طبق توافقی است که از ۱۹ ژانویه اجرایی شده و جنگ ۱۶ ماهه در غزه را متوقف کرد.

ناتمام‌ماندن مرحله اول توافق آتش‌بس

در مرحله‌ی نخست آتش‌بسی که در حال حاضر برقرار است و قرار است ۴۲ روز ادامه یابد، اسرائیل باید مقادیر زیادی کمک ارسال کند و حماس در ازای دریافت این کمک‌ها و آزادی شمار زیادی زندانی فلسطینی، ۳۳ تن از گروگان‌هایی را که در حمله‌ی ۷ اکتبر ۲۰۲۳ به اسارت گرفته آزاد کند.

گفته می‌شود هشت تن از این گروگان‌ها کشته شده‌اند و پیکر آن‌ها تحویل می‌شود. تاکنون ۲۱ نفر از این ۳۳ نفر آزاد شده‌اند و در مقابل صدها زندانی فلسطینی هم از زندان‌های اسرائیل آزاد شده‌اند.

تهدید حماس برای به تعویق انداختن آزادسازی گروگان‌ها خشم بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل را برانگیخت. او تهدید کرد اگر حماس به تعهد خود عمل نکند، جنگ را از سر خواهد گرفت و دستور داد نیروهای نظامی پیرامون غزه را تقویت کنند.

نیروهای اسرائیلی در طول آتش‌بس در رزوهای اخیر از مناطق پرجمعیت غزه عقب‌نشینی کرده بودند.
تاثیر صحبت‌های ترامپ بر توافق آتش‌بس

ثبات این آتش‌بس همچنین با اظهارات ترامپ متزلزل شده است که پیشنهاد کرده که فلسطینیان از غزه به کشورهای عربی همسایه منتقل شوند تا آمریکا بتواند مالکیت غزه را در اختیار گرفته و آن را نه لزوما برای ساکنان فعلی آن، بازسازی کند.

اردن و مصر، کشورهایی که ترامپ می‌خواهد فلسطینی‌ها به آنجا منتقل شوند، بارها و به‌شدت این طرح را رد کرده‌اند. ملک عبدالله دوم، پادشاه اردن، پس از دیدار با ترامپ در کاخ سفید در روز سه‌شنبه بار دیگر این موضوع را بیان کرد.

ترامپ همچنین پیشنهاد کرده بود که حماس تمام گروگان‌هایی را که طبق مرحله‌ی اول آتش‌بس هنوز آزاد نشده‌اند، یک‌جا آزاد کند.

این پیشنهاد باعث شد اسرائیل نیز خواهان آزادی گروگان‌های بیشتری در روز شنبه شود در حالی‌که تاکنون این آزادسازی‌ها به صورت تدریجی و تقریبا هفتگی صورت گرفته است.

اختلاف اخیر بر سر آتش‌بس در حالی رخ داد که انتظار می‌رفت اسرائیل و حماس درباره‌ی مرحله‌ی دوم توافق مذاکره کنند. مرحله‌ای که قرار است آتش‌بس را تمدید کند، زمینه خروج کامل نیروهای اسرائیلی از غزه را فراهم آورد و منجر به آزادی باقی گروگان‌های زنده شود.

با این حال، به نظر می‌رسد در این مذاکرات پیشرفت چندانی حاصل نشده است و نتانیاهو تحت فشار شرکای سیاسی خود قرار دارد که برای ماندن در قدرت به آن‌ها متکی است و آنان خواستار ازسرگیری جنگ پس از مرحله‌ی اول هستند.

نخست‌وزیر اسرائیل همچنین با خشم فزاینده‌ی بسیاری از اسرائیلی‌ها روبه‌رو است که از وضعیت جسمانی سه گروگانی که شنبه گذشته آزاد شده‌اند و ظاهری به‌شدت نحیف داشتند، شوکه شده‌اند و می‌خواهند نتانیاهو به توافق پایبند بماند و به آن عمل کند.

ترامپ در کاخ سفید به خبرنگاران گفت: «تمامی گروگان‌ها و نه فقط چند نفر از آنها باید ‌تا ساعت ۱۲ روز شنبه ۲۷ بهمن آزاد شوند و اگر نشدند، همه چیز عوض می‌شود و در جهنم به روی حماس باز خواهد شد.

او افزود: «این نظر من است و ممکن است اسرائیل نظر خود را داشته باشد که در این‌صورت نظر آنها اصل است.»

ترامپ گفت گمان می‌کند که بسیاری از گروگان‌ها در دوران اسارت جان خود را از دست داده‌اند با این حال، همه آنها باید تا ساعت ۱۲ ظهر روز شنبه آزاد شوند.

رییس‌جمهوری آمریکا با اشاره به خنده یکی از نیروهای حماس به شادی یکی از گروگان‌ها در زمان آزادی برای دیدن خانواده خود و بی‌خبری از مرگ اعضای خانواده‌اش در حمله حماس، گفت:«حماسی‌ها مریض‌اند، و شنبه راس ساعت ۱۲ می‌فهمند چه بلایی سرشان می‌آورم.»

او در عین حال هشدار داد که اگر مصر و اردن طرح او برای پذیرش ساکنان غزه را در خاک خود نپذیرند، ممکن است کمک‌های آمریکا به مصر و اردن را قطع کند.

پس از اعلام حماس مبنی بر توقف آزادی گروگان‌ها، مذاکرات آتش‌بس با چالش جدیدی روبه‌رو شده است. در حالی که اسرائیل و حماس یکدیگر را به نقض توافق متهم می‌کنند، اظهارات ترامپ درباره آینده غزه و حمایت نتانیاهو از این موضع، تنش‌ها را افزایش داده و ادامه مذاکرات را به بن‌بست کشانده است.

حماس دوشنبه اعلام کرد که آزادی گروگان‌های اسرائیلی را تا اطلاع ثانوی متوقف می‌کند و دلیل این تصمیم را نقض توافق آتش‌بس از سوی اسرائیل عنوان کرد.

حماس ساعاتی پس از اعلام توقف آزادی گروگان‌ها، با انتشار بیانیه دیگری گفت که این خبر را عمدا پنج روز قبل از آزادی برنامه‌ریزی‌شده اعلام کرده «تا به میانجی‌ها فرصت کافی بدهد تا اشغالگران را تحت فشار قرار دهند که به تعهدات خود عمل کنند».

حماس در این بیانیه افزود به تعویق انداختن آزادی زندانیان یک پیام هشدار دهنده به اسرائیل و «فشار برای پایبندی دقیق به مفاد توافق است.»

حماس تاکید کرد اگر اسرائیل به نقض مفاد آتش‌بس پایان دهد، حاضر است گروگان‌ها را روز شنبه و طبق برنامه‌ آزاد کند.

خبر توقف آزادی گروگان‌ها در حالی منتشر شد که تردیدها درباره دوام آتش‌بسی که از ابتدا شکننده بود، افزایش یافته است.

خانواده‌های گروگان‌های اسرائیلی از دولت خواسته‌اند که به توافق پایبند بماند و ساکنان غزه نیز تلاش دارند زندگی خود را در این منطقه ویران‌شده بازسازی کنند.

بر اساس توافق، قرار بود حماس، همانند دفعات گذشته، روز شنبه تعدادی از گروگان‌های اسرائیلی را در مقابل آزادی زندانیان فلسطینی و دیگر بازداشت‌شدگان فلسطینی در اسرائیل آزاد کند.

ابو عبیده، سخنگوی شاخه نظامی حماس، گفت که نقض آتش‌بس از سوی اسرائیل شامل مواردی از جمله جلوگیری از بازگشت فلسطینیان به شمال غزه، هدف قرار دادن فلسطینیان با گلوله‌باران و تیراندازی، و ممانعت از ورود کمک‌های بشردوستانه به نوار غزه بوده است.

جابه‌جایی ساکنان غزه

دونالد ترامپ دوشنبه ۲۲ بهمن همچنین به خبرنگاران در کاخ سفید گفت که کشورهای منطقه پس از گفت‌وگو با او ساکنان غزه را خواهند پذیرفت.

با این حال او هشدار داد که اگر اردن و مصر پناهجویان فلسطینی را که از غزه منتقل می شوند نپذیرند، ممکن است کمک به اردن و مصر را متوقف کند.

اردن و مصر از دریافت‌کنندگان بزرگ کمک‌های مالی آمریکا هستند و قطع این کمک‌ها می‌تواند بر این کشورها تاثیری چشمگیر داشته باشد.

بدر عبدالعاطی، وزیر امور خارجه مصر که به واشینگتن سفر کرده است، دوشنبه ۲۲ بهمن در دیدار با مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، بر مخالفت قاهره با جابه‌جایی ساکنان غزه تاکید کرد و گفت کشورهای عربی از مخالفت فلسطینی‌ها با طرح دونالد ترامپ حمایت می‌کنند.

آتش‌بس و تنش‌ها

آتش‌بس که از ۳۰ دی ماه آغاز شده، تاکنون عمدتا برقرار بوده، اما در برخی موارد، نیروهای اسرائیلی فلسطینیان را به قتل رسانده‌اند. سازمان‌های امدادی اعلام کرده‌اند که از زمان آغاز آتش‌بس، میزان ورود کمک‌های بشردوستانه به غزه افزایش یافته است.

با این حال، ابو عبیده اعلام کرد که آزادی برنامه‌ریزی‌شده گروگان‌ها در روز شنبه به تعویق خواهد افتاد تا زمانی که اسرائیل به توافق آتش‌بس پایبند شود و «کمبودهای هفته‌های گذشته را جبران کند.»

واکنش اسرائیل

اسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، گفت که اعلام حماس نقض توافق آتش‌بس است و دستور داده است که ارتش در بالاترین سطح آماده‌باش در غزه قرار گیرد و از جوامع اسرائیلی دفاع کند.

یک مقام اسرائیلی اعلام کرد که بنیامین نتانیاهو، در حال گرفتن مشورت‌های امنیتی است. همچنین، کابینه امنیتی متشکل از وزرای دفاع، امنیت ملی و امور خارجه، روز سه‌شنبه جلسه‌ای برگزار خواهد کرد.

دو منبع امنیتی مصری به رویترز گفتند که میانجی‌گران نگران شکست توافق آتش‌بس هستند، توافقی که با میانجی‌گری قطر، مصر و ایالات متحده به دست آمده بود.

یک گروه نماینده خانواده‌های گروگان‌ها از میانجی‌گران خواسته‌اند که از فروپاشی توافق جلوگیری کنند، در حالی که یک گروه دیگر که نماینده کهنه‌سربازان ارتش اسرائیل است، دولت نتانیاهو را به «خرابکاری عمدی» در اجرای توافق آتش‌بس متهم کرده است.

آزادی گروگان‌ها

تاکنون، ۱۶ نفر از ۳۳ گروگان برنامه‌ریزی‌شده برای آزادی در مرحله اول ۴۲ روزه این توافق به خانه بازگشته‌اند، به همراه پنج گروگان تایلندی که خارج از برنامه آزاد شدند.

در مقابل، اسرائیل صدها زندانی و بازداشتی فلسطینی را آزاد کرده است، که شامل زندانیانی با احکام حبس ابد به دلیل حملات مرگبار، و همچنین فلسطینیانی می‌شود که در جریان جنگ بازداشت شده و بدون محاکمه در بازداشت نگه داشته شده بودند.

اتهامات متقابل

حماس اسرائیل را متهم کرده که در اجرای توافق، ورود کمک‌های بشردوستانه به غزه را به تاخیر انداخته، و این یکی از شرایط مرحله اول توافق بوده است.

در مقابل، اسرائیل نیز حماس را به عدم رعایت ترتیب تعیین‌شده برای آزادی گروگان‌ها و اجرای نمایش‌های عمومی تحقیرآمیز در هنگام تحویل گروگان‌ها به صلیب سرخ متهم کرده است.

دفتر نخست‌وزیری اسرائیل پیش‌تر اعلام کرده بود که هیئت اسرائیلی از مذاکرات آتش‌بس در قطر بازگشته است، در حالی که تردیدها در مورد روند میانجی‌گری مصر و قطر برای پایان دادن به جنگ افزایش یافته است.

یک مقام فلسطینی نزدیک به مذاکرات گفت که بی‌اعتمادی میان دو طرف مانع از پیشرفت مذاکرات شده، زیرا هر یک دیگری را به نقض توافق آتش‌بس متهم می‌کنند.

اظهارات ترامپ و تاثیر آن بر آینده غزه

اظهارات دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، مبنی بر این که فلسطینیان باید از غزه خارج شوند و این منطقه ساحلی تحت کنترل آمریکا به عنوان یک پروژه املاک و مستغلات توسعه یابد، انتظارات درباره آینده پس از جنگ را دگرگون کرده است.

شبکه فاکس‌نیوز روز دوشنبه بخشی از مصاحبه‌ای با ترامپ را منتشر کرد. از او درباره این طرح و این‌که آیا فلسطینیان حق بازگشت خواهند داشت، پرسیده شد که او پاسخ داد: «نه، نخواهند داشت.»

ترامپ گفت: «من درباره ساخت یک مکان دائمی برای آن‌ها صحبت می‌کنم، زیرا اگر آن‌ها اکنون بازگردند، سال‌ها طول خواهد کشید تا اصلا امکان زندگی در آنجا وجود داشته باشد.»

او افزود که می‌تواند با مصر و اردن برای اسکان فلسطینیان به توافق برسد.

واکنش اسرائیل و مصر

نتانیاهو پس از بازگشت از سفر خود به واشنگتن از اظهارات ترامپ حمایت کرد، که این امر باعث نارضایتی در مصر شد.

منابع امنیتی مصری اعلام کردند که اسرائیل با تاخیر در خروج نیروهای خود و ادامه نظارت هوایی، در مسیر پیشرفت توافق آتش‌بس مانع ایجاد می‌کند.

مذاکرات درباره مرحله دوم توافق آتش‌بس، که شامل آزادی باقی‌مانده گروگان‌ها و خروج کامل نیروهای اسرائیلی از غزه است، هفته گذشته آغاز شد اما نشانه‌ای از پیشرفت جدی در آن دیده نمی‌شود.

یک مقام فلسطینی در مذاکرات گفت: «احساس بی‌اعتمادی وجود دارد، به‌ویژه اینکه حماس شاهد عدم اجرای مرحله اول توافق در مورد ورود کمک‌های بشردوستانه و ارسال مواد مورد توافق به غزه است.»

عباس عراقچی همچنین در تماس‌هایی با وزرای خارجه کشورهای اسلامی، خواستار برگزاری نشست اضطراری سازمان همکاری اسلامی در این باره شد.

در تماس دوشنبه ۲۲ بهمن عراقچی با آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، او طرح ترامپ را «خطرناک و تهدیدکننده صلح و امنیت بین‌المللی» خواند و خواستار واکنش شورای امنیت سازمان ملل به آن شد.

دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، طرح خود را در مورد تسلط آمریکا بر نوار غزه، نخستین بار ۱۶ بهمن در نشست مطبوعاتی مشترک با بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، در واشینگتن مطرح کرد.

او در هفته گذشته چند بار ایده در اختیار گرفتن غزه از سوی ایالات متحده و اجرای یک طرح بازسازی گسترده را مطرح کرد و یکشنبه ۲۱ بهمن با تاکید بر طرح خود گفت که ممکن است بخش‌هایی از غزه به کشورهای دیگر در خاورمیانه واگذار شود.

این طرح مخالفت گسترده کشورهای اسلامی را به دنبال داشته است.

اولاف شولتس، صدراعظم آلمان نیز ۲۱ بهمن طرح ترامپ را «یک رسوایی» و خلاف قوانین بین‌المللی خواند.

در همین حال دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، روز دوشنبه از موضع‌گیری در قبال طرح دونالد ترامپ برای «خرید نوار غزه» خودداری کرد و گفت که روسیه برای اظهار نظر، در انتظار اعلام جزییات بیشتر این پیشنهاد می‌ماند.

رویترز خبر داده بود که دستیاران ارشد دونالد ترامپ، رییس‌جمهور ایالات متحده، از طرح او برای انتقال و اسکان مجدد فلسطینی‌های غزه در کشورهای همسایه و تصرف این باریکه جنگ‌زده به دست آمریکا با جدیت دفاع کردند، اما در واکنش به محکومیت جهانی، بخش‌هایی از آن را تعدیل کردند.

وزیر خارجه جمهوری اسلامی در گفت و گوی تلفنی با محمد حسن، وزیر خارجه مالزی، نیز گزارشی از تماس‌های خود با دبیرکل سازمان همکاری اسلامی برای برگزاری نشست اضطراری این سازمان در این باره ارائه کرد و خواستار حمایت از آن شد.

عراقچی در تماس‌ تلفنی خود با دبیر کل سازمان ملل همچنین موضع نخست‌وزیراسرائیل مبنی بر انتقال فلسطینیان به عربستان سعودی را «وقاحت‌آمیز» خواند.

بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، روز پنجشنبه ۱۸ بهمن گفته بود که عربستان سعودی زمین کافی برای ایجاد یک کشور فلسطینی دارد.