تصمیم دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، برای قطع کمکهای نظامی به اوکراین با واکنشهای گستردهای همراه شده است. این تصمیم در حالی مورد استقبال مسکو قرار گرفته که در اروپا، زنگ خطر برای متحدان کییف به صدا درآمده است.
دنیس شمیحال، نخستوزیر اوکراین، سهشنبه ۱۴ اسفند در واکنش به تصمیم اخیر ترامپ گفت ارتش اوکراین ابزارهای لازم را برای حفظ خطوط مقدم در اختیار دارد.
او در عین حال تاکید کرد کمکهای نظامی به اوکراین «حیاتی است و جان هزاران نفر را نجات میدهد».
در سوی مقابل، دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، اعلام کرد «اگر این موضوع صحت داشته باشد»، توقف کمکهای نظامی ایالات متحده به اوکراین «بهترین اقدام» در جهت برقراری صلح خواهد بود و میتواند کییف را به آغاز فرآیند صلح ترغیب کند.
او در عین حال تاکید کرد مسکو نیاز دارد جزییات تصمیم اخیر ترامپ را مورد بررسی قرار دهد.
مجارستان نیز که از متحدان ترامپ و روسیه به شمار میرود، از قطع کمکهای نظامی به اوکراین استقبال کرد.
سخنگوی دولت مجارستان گفت: «رییسجمهوری آمریکا و دولت مجارستان موضع مشترکی دارند؛ بهجای تداوم ارسال تسلیحات و ادامه جنگ، باید هرچه سریعتر آتشبس برقرار و مذاکرات صلح آغاز شود.»
رسانهها شامگاه ۱۳ اسفند به نقل از مقامهای ارشد ایالات متحده گزارش دادند ترامپ تمامی کمکهای نظامی به اوکراین را متوقف و اعلام کرده تا زمانی که رهبران اوکراین «تعهدی صادقانه به صلح» نشان ندهند، این کمکها از سر گرفته نخواهد شد.
بر اساس گزارشها، ارسال تجهیزات نظامی آمریکا که در حال حاضر در اوکراین مستقر نیستند، از جمله سلاحهایی که در مسیر انتقال از طریق هواپیما و کشتی قرار دارند یا در مراکز ترانزیتی لهستان آماده ارسال هستند، بلافاصله متوقف خواهد شد.
تاکید اروپا بر ادامه حمایتها از اوکراین
تصمیم ترامپ برای تعلیق حمایت نظامی از اوکراین، به مذاق حامیان کییف در اروپا خوش نیامده است.
پتر فیالا، نخستوزیر جمهوری چک، با اشاره به تغییر رویکرد واشینگتن در قبال کییف، بازنگری در سیاست اروپا را ضروری توصیف کرد.
فیالا در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «ما باید از نظر اقتصادی و نظامی قدرتمندتر شویم، تامین امنیت خود را جدی بگیریم و بودجه بیشتری به حوزه دفاع اختصاص دهیم. تامین امنیت ما همچنین به معنای حمایت هرچه قویتر از اوکراین است.»
او تاکید کرد: «ما نمیتوانیم اجازه دهیم سیاست تجاوزکارانه روسیه که تهدیدی علیه همه ما است، به موفقیت دست پیدا کند.»
دونالد توسک، نخستوزیر لهستان، بار دیگر بر حمایت ورشو از کییف تاکید کرد و گفت: «اوکراینی مستقل و همسو با غرب که قادر به دفاع از خود در برابر تجاوز روسیه باشد، به معنای لهستانی قویتر و امنتر است.»
او افزود: «در میانه بحران سیاسی و آشفتگی روزافزون، این مساله از هر چیز دیگری مهمتر است. هر کسی که این حقیقت بدیهی را زیر سوال ببرد، در واقع به پیروزی پوتین کمک کرده است.»
پاول ورونسکی، سخنگوی وزارت خارجه لهستان نیز با اشاره به دستور ترامپ برای توقف پیشتیبانی نظامی از کییف، شرایط موجود را «نگرانکننده» خواند و گفت این تصمیم بدون مشورت با اعضای ناتو و «گروه تماس دفاع از اوکراین» اتخاذ شده است.
در پی انتقاد ولودیمیر زلنسکی از حذف کییف در مذاکرات صلح، ترامپ اول اسفند رییسجمهوری اوکراین را «دیکتاتوری برنیامده از انتخابات» خواند و گفت او وارد جنگی شد که امکان پیروزی در آن وجود نداشت.
در نهایت، درگیری لفظی زلنسکی و ترامپ در برابر خبرنگاران و دوربینهای تلویزیونی در کاخ سفید روابط کییف و واشینگتن را بیش از پیش تیره کرد.
اولکساندر مِرِژکو، رییس کمیته روابط خارجی پارلمان اوکراین، ۱۴ اسفند با انتقاد از تصمیم ترامپ هشدار داد قطع کمکها به کییف در مقطع کنونی بهمعنای «یاری رساندن به پوتین» است.
او اضافه کرد: «به نظر میرسد که او ما را به سمت تسلیم شدن سوق میدهد، یعنی پذیرش خواستههای روسیه.»
بریتانیا اما تاکنون موضعی محتاطانه در برابر قطع حمایت تسلیحاتی آمریکا از اوکراین اتخاذ کرده است.
سخنگوی دولت بریتانیا بدون اشاره مستقیم به تصمیم ترامپ گفت: «ما همچنان به تامین صلحی پایدار در اوکراین کاملا متعهد هستیم و در همین راستا با متحدان کلیدی خود همکاری میکنیم. این کار هم از نظر اخلاقی درست است و هم در راستای منافع ما قرار دارد.»
روسیه عملیات نظامی خود را علیه اوکراین اسفند ۱۴۰۰ کلید زد و از آن زمان تاکنون، درگیریهای مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است. از زمان آغاز جنگ کنونی، روسیه حدود یک-پنجم از خاک اوکراین را به تصرف خود درآورده است.
مقامهای روسیه بارها تاکید کردهاند برقراری صلح تنها با پذیرش «واقعیتهای میدانی» از سوی اوکراین امکانپذیر خواهد بود.
استفاده از عبارت «واقعیتهای میدانی» در گفتمان مقامهای روسیه بدان معناست که اوکراین باید مالکیت مجدد را بر مناطق چهارگانهای که در ابتدای مناقشه کنونی به اشغال روسیه درآمدند، فراموش کند.
به گزارش واشینگتنپست، مارتین دوشنبه ایمیلی به کارکنان دادگستری ارسال کرد که در آن راهبردی با عنوان امنکردن دوباره دیسی را طرح کرده است.
دادستان خواسته است برای پروندههای مرتبط با اسلحه، مجازاتهای سنگینتر درخواست شود و مجرمان سابقهدار که از اسلحه گرم استفاده میکنند هدف قرار گیرند.
مارتین در ایمیل خود به کارکنان نوشت: «این یک ابتکار فراگیر برای تغییر مسیر اساسی در مبارزه با جرایم خشونتآمیز است... ما دادگاه فدرال را با پروندههای جدید پر خواهیم کرد.»
او اعلام کرد برای اجرای این برنامه نزدیک به دوازده مامور فدرال اضافی از دفتر نظارت بر الکل، دخانیات، سلاح گرم و مواد منفجره، در اختیار دادستانی قرار خواهند گرفت.
تمرکز بر پروندههای مرتبط با سلاح گرم و تغییر رویکرد دادستانی
مارتین در سخنان عمومی خود متعهد شده بود که بر خشونتهای مسلحانه در دیسی تمرکز میکند و جهتگیری دادستانی را تغییر خواهد داد.
او در همان سخنرانی، تعقیب قضایی شرکتکنندگان در یورش به کنگره در ۶ ژانویه ۲۰۲۱ را انحراف دادستانی از وظیفه اصلی آن خواند که تامین امنیت عمومی است.
این اقدام دادستانی، تلاشهایی را که در دوران همهگیری به دلیل کمبود منابع و انتقادات درباره تبعیض نژادی در اجرای قانون کاهش یافته بود، مجددا احیا میکند.
همچنین این تصمیم، هفت هفته پس از آغاز دوره پرتنش مارتین در دفتر دادستانی اتخاذ شد. دورهای که در آن او تعداد زیادی از دادستانهایی را که روی پروندههای جرایم خشونتآمیز کار میکردند، اخراج یا تنزل مقام داد.
واکنش مقامات محلی: کاهش جرایم خشونتآمیز همزمان با افزایش قتلها
فیل مندلسون، رییس شورای شهر دیسی، با استفاده از شعار «امن کردن دوباره دیسی» مخالفت کرد و گفت آمار نشان میدهد جرایم خشونتآمیز در حال کاهش است، اما قتلها در سال جاری افزایش یافتهاند.
بر اساس آمار پلیس، در حالی که اکثر جرایم خشونتآمیز کاهش یافتهاند، اما قتلها و سرقتهای مسلحانه هنوز بالاتر از سطح قبل از همهگیری هستند.
در سال ۲۰۲۴، تعداد قتلها در دیسی به ۱۸۷ مورد کاهش یافت که نسبت به ۲۷۴ مورد در سال قبل از آن کاهش قابل توجهی داشت.
موریل باوزر، شهردار و پلیس دیسی هنوز در این مورد اظهار نظری نکردهاند.
انتقاد از تغییرات مدیریتی و تاثیر بر اجرای قانون
برخی از مقامات پلیس دیسی و دادستانهای دفتر مارتین که به شرط ناشناس ماندن صحبت کردند، به واشنگتنپست گفتند که تغییرات اخیر در کادر دادستانی ممکن است اجرای برنامههای او را مختل کند.
مارتین، در شروع کار خود، هفت دادستان ارشد از جمله دو نفر که بر تعقیب قضایی پروندههای اسلحه در سطح فدرال نظارت داشتند را تنزل مقام داد.
یکی از مقامات پلیس دیسی گفت: «این افراد کسانی بودند که ما میتوانستیم نیمهشب هم با آنها تماس بگیریم و پاسخ بگیریم. حالا باید این روابط را از نو برقرار کنیم، که احتمالا ما را ماهها یا حتی سالها عقب خواهد برد.»
سیاستهای جدید و تغییر روند پیگیری جرایم سلاح گرم
مارتین اعلام کرده است که از این به بعد دادستانی فدرال پروندههای مربوط به مجرمان مسلح را نه در دادگاههای محلی دیسی، که مستقیما در دادگاه فدرال مطرح خواهد کرد.
در دادگاههای فدرال، مجازاتهای حداقلی اجباری سختگیرانهتر هستند، بازداشت پیش از محاکمه رایجتر و شدیدتر است و مجرمانی که با سلاح گرم دستگیر میشوند، با مجازات تا ۱۰ سال حبس روبهرو خواهند شد.
علاوه بر این در دادگاههای فدرال، در جرایم موارد مرتبط با توزیع مواد مخدر، حداقل مجازات به ۵ سال افزایش مییابد و برای افراد دارای سه سابقه محکومیت کیفری قبلی، حداقل مجازات به ۱۵ سال افزایش مییابد.
بازگشت به سیاستهای دهه ۹۰ و تاثیر نامعلوم بر کاهش جرم
سیاستهای جدید مارتین یادآور برنامههای «تحمل صفر» است که در اواخر دهه ۱۹۹۰ تحت ریاستجمهوری بیل کلینتون و سپس جورج دبلیو بوش اجرا شد.
در دوره اول ترامپ، دادستانهای دیسی تصمیم گرفتند تمام پروندههای مرتبط با سلاح گرم را در دادگاههای فدرال مطرح کنند، اما کمبود منابع باعث شد که تنها پروندههای مجرمان سابقهدار در اولویت قرار بگیرند.
در سالهای ۲۰۱۹ و ۲۰۲۰، بیش از ۲۰۰ پرونده در دادگاههای فدرال مطرح شد، اما اجرای کامل این سیاست امکانپذیر نشد.
در بیانیه وزارت بازرگانی چین که سهشنبه منتشر شد گفته شده که دولت ترامپ در تلاش است تا «مسئولیت را به گردن چین بیندازد» و با سیاستهای خود «پکن را تحت فشار قرار دهد.»
انتظار میرود تعرفه اضافی ۱۰ درصدی که دونالد ترامپ، رییسجمهور آمریکا، هفته گذشته وعده داده بود علیه چین اعمال کند، از بامداد سهشنبه به وقت شرق آمریکا اجرایی شود.
این افزایش، منجر به یک تعرفه گمرکی تجمیعی ۲۰ درصدی خواهد شد که کاخ سفید آن را واکنشی به آنچه که «عدم اقدام چین در مهار جریان مواد مخدر» میداند، توصیف کرده است.
این تعرفه گمرکی بر تعرفههای پیشین اعمالشده بر هزاران کالای چینی وارداتی به خاک آمریکا اضافه میشود.
آمریکا سالهاست میگوید چین تامینکننده مواد شیمیایی مورد استفاده در تولید فنتانیل است، اما چین این اتهامات را رد کرده است.
دوشنبه، روزنامه گلوبال تایمز گزارش داد که چین محصولات کشاورزی و غذایی آمریکایی را هدف قرار داده است و قصد دارد با مجموعهای از اقدامات، از جمله تعرفهها و تدابیر غیرتعرفهای، پاسخ سیاستهای تعرفهای آمریکا را بدهد.
این روزنامه که تحت مالکیت حزب کمونیست چین و وابسته به روزنامه مردم است، نخستین رسانهای بود که سال گذشته از برنامههای پکن برای پاسخ به وضع تعرفههای اتحادیه اروپا بر خودروهای برقی چینی خبر داد.
در بیانیه وزارت بازرگانی چین با اشاره به قوانین سازمان تجارت جهانی گفته شده «چین بارها تاکید کرده که تعرفههای یکجانبه آمریکا ناقض قوانین سازمان تجارت جهانی بوده و به نظام تجارت چندجانبه آسیب میزند.»
این وزارتخانه افزود: «چنین اقداماتی مشکلات ایالات متحده را حل نخواهد کرد، بلکه بر همکاریهای اقتصادی و تجاری چین و آمریکا تأثیر منفی گذاشته و تجارت بینالمللی را مختل خواهد کرد.»
در این بیانیه، چین از آمریکا خواست تا فورا اقدامات تعرفهای «یکجانبه، بیاساس و غیرمنصفانه» خود را که «به دیگران آسیب میزند» متوقف کند.
بنا بر این گزارشها و به نقل از این مقام پنتاگون، انتقال تجهیزات نظامی آمریکا که در حال حاضر در اوکراین نیستند، از جمله تسلیحاتی که در مسیر انتقال از طریق هواپیماها و کشتیها قرار دارند یا در مناطق ترانزیتی در لهستان منتظر ارسال هستند، بلافاصله متوقف خواهند شد.
بر اساس این گزارش، ترامپ به پیت هگست، وزیر دفاع، دستور داده است که این توقف را اجرایی کند.
یه نوشته بلومبرگ، دستور توقف ارسال کمکهای نظامی به اوکراین، تنها چند روز پس از درگیری ترامپ با ولودیمیر زلنسکی در دفتر بیضی کاخ سفید، فشار را بر رییسجمهور اوکراین افزایش داده و ادامه حمایت مهمترین متحد کشور اوکراین را در هالهای از ابهام قرار داد.
ترامپ به دنبال یک توافق سریع برای پایان دادن به جنگی است که با حمله روسیه به همسایهاش در سه سال پیش آغاز شد. اما زمانی که زلنسکی در دیدار هفته گذشته با ترامپ، خواستار دریافت تضمینهای امنیتی برای جلوگیری از نقض توافق از سوی روسیه شد، ترامپ با عصبانیت به او گفت که وقتی برای صلح آماده شد، دوباره بازگردد.
این تنش باعث شد متحدان اروپایی اوکراین به سرعت برای تهیه برنامههایی جهت تامین سلاح برای اوکراین و همچنین اعزام نیروهای حافظ صلح در صورت دستیابی به توافق تلاش کنند.
اما به نوشته بلومبرگ، اروپا بسیاری از تسلیحات و قابلیتهای نظامی را که ایالات متحده در حال حاضر تامین میکند، در اختیار ندارد و مقامات نظامی اروپایی هشدار دادهاند ذخایر سلاح احتمالا تنها تا تابستان دوام خواهد آورد.
میزان دقیق کمکهایی که تحت تاثیر دستور ترامپ قرار گرفته است، هنوز مشخص نیست اما زمان به قدرت رسیدن ترامپ، ۳.۸۵ میلیارد دلار بودجه تصویبشده برای کمک به اوکراین در اختیار ریاستجمهوری باقی مانده بود.
هرچند از ابتدا مشخص نبود که با توجه به اینکه ذخایر تسلیحاتی آمریکا در حال کاهش است و نیاز به بازسازی دارد، آیا دولت ترامپ واقعا این پول را برای کمک به اوکراین استفاده خواهد کرد یا نه.
دستور ترامپ، فراتر از اینکه مانع استفاده از این بودجه برای کمک به اوکراین میشود، کمکهایی را که در حال ارسال بودند نیز متوقف کرده است. این کمکها از جمله شامل تحویل مهمات حیاتی، صدها سامانه پرتاب راکت هدایتشونده چندگانه، سلاحهای ضد تانک و دیگر تجهیزات میشود.
لغو قراردادهای موجود با صنایع نظامی ایالات متحده هم ممکن است مستلزم پرداخت جریمه خسارت به شرکتهایی باشد که قبلا به درخواست دولت آمریکا، فرآیند تولید این سفارشها را آغاز کردهاند.
تا پیش از بروز تنش در نشست رهبران در کاخ سفید، ایالات متحده و اوکراین قرار بود توافقی را امضا کنند که به آمریکا اجازه میداد سهم بزرگی از درآمدهای آینده منابع طبیعی این کشور جنگزده را در اختیار داشته باشد، توافقی که احتمالا ادامه کمکها به اوکراین را هم تضمین میکرد. اما به گزارش بلومبرگ، این توافق ظاهرا پس از نشست روز جمعه از هم پاشیده است.
عصر دوشنبه، چند ساعت پیشتر از گزارش بلومبرگ، ترامپ در جریان یک کنفرانس خبری در پاسخ به سوال خبرنگاری که پرسیده بود برای از سرگیری مذاکرات چه چیزی باید از رییسجمهور زلنسکی ببینید، گفت: «به نظرم او باید بیشتر قدردان باشد، زیرا این کشور در تمام شرایط کنار آنها بود و ما بسیار بیشتر از اروپا به آنها کمک کردیم.»
ترامپ همچنین در واکنش به اظهارات زلنسکی مبنی بر اینکه جنگ در مدت طولانی ادامه خواهد داشت، گفت: «بهتر است در مورد آن اشتباه کرده باشد.» او همچنین در پاسخ به پرسشی درباره ادامه کمکها به اوکراین گفته بود «هنوز درباره تعلیق کمکهای نظامی به اوکراین صحبتی نکرده است.»
قرار است اخذ تعرفههای ۲۵ درصدی بر کالاهای وارداتی از مکزیک و کانادا به ایالات متحده از سهشنبه آغاز شود و این تعرفهها باعث نگرانیها از جنگ تجاری در آمریکای شمالی شده است.
به گزارش آسوشیتدپرس، همین نگرانیها موجب شده نشانههایی از افزایش تورم و ممانعت از رشد اقتصادی در این منطقه مشاهده شود.
رییسجمهور آمریکا دوشنبه در اتاق روزولت کاخ سفید به خبرنگاران گفت: «فردا تعرفه ۲۵ درصدی کانادا و ۲۵ درصدی برای مکزیک شروع خواهد شد. آنها باید تعرفه داشته باشند.»
ترامپ گفته که این تعرفهها به دلیل وادار کردن فشار بر این دو همسایه ایالات متحده برای افزایش مبارزه با قاچاق فنتانیل و توقف مهاجرت غیرقانونی است.
اظهارات ترامپ به سرعت بازار سهام ایالات متحده را تحتتاثیر قرار داد.
شاخص داوجونز با کاهش ۷۵۰ واحدی مواجه شد و همچنان در حال سقوط است. شاخص داوجونز یکی از مهمترین و قدیمیترین شاخصهای بازار سهام در آمریکا و جهان است.
این شاخص عملکرد ۳۰ شرکت برتر و بزرگ صنعتی آمریکا را که در بورسهای نیویورک و بورس نزدک فهرست شدهاند، اندازهگیری میکند
با این حال، دولت ترامپ همچنان مطمئن است که تعرفهها بهترین انتخاب برای تقویت تولید در ایالات متحده و جذب سرمایهگذاری خارجی است.
پیش از اظهارات ترامپ درباره تعرفهها، هاوارد لوتنیک، وزیر بازرگانی آمریکا گفت که شرکت سازنده تراشههای کامپیوتری TSMC سرمایهگذاری خود را در ایالات متحده به دلیل تعرفههای ۲۵ درصدی گسترش داده است.
ترامپ همچنین اعلام کرده که شرکت تایوانی تیاسامسی قصد دارد حداقل ۱۶۵ میلیارد دلار در ایالات متحده سرمایهگذاری کند که بخش عمده این سرمایهگذاری در ایالت آریزونا خواهد بود.
او افزود که سرمایهگذاری شرکت تیاسامسی در آمریکا بین ۲۰ تا ۲۵ هزار شغل ایجاد خواهد کرد.
ترامپ در ماه گذشته میلادی اجرای این تعرفهها را پس از گفتوگو با رهبران کانادا و مکزیک به مدت یک ماه به تاخیر انداخته بود.
ملانی جولی، وزیر خارجه کانادا گفت: «اگر ترامپ تعرفه وضع کند، ما آمادهایم. ما آماده تعرفه به ارزش ۱۵۵ میلیارد دلار هستیم و برای اولین مرحله تعرفهها که ۳۰ میلیارد دلار است آماده هستیم.»
او افزود که کانادا یک طرح مرزی بسیار قوی دارد و هفته گذشته آن را برای مقامات دولت ترامپ توضیح داد و تلاشهای دیپلماتیک همچنان ادامه دارد.
به گزارش رویترز، مکزیک طی یک ماه اخیر با اعزام هزاران نیرو به مرز شمالی خود، تلاشهای ضد مواد مخدر را افزایش داده است.
کلودیا شینبام، رییسجمهور مکزیک دوشنبه در یک کنفرانس مطبوعاتی و قبل از اظهارات ترامپ، گفت که دولت او منتظر تصمیم ترامپ است و مکزیک در صورت اعمال تعرفهها پاسخ خواهد داد.
شینبام بدون اشاره به جزییات گفت که مکزیک طرح جایگزین دارد. او با این حال تاکید کرد که هماهنگی با ایالات متحده در زمینه تجارت و قاچاق فنتانیل «بسیار خوب» بوده است.
همزمان با اظهارات ترامپ درباره اعمال تعرفهها بر مکزیک و کانادا از روز سهشنبه، ارزش پزو مکزیک، یک درصد کاهش یافت.
او درباره پیامدهای اعمال تعرفهها بر کالاهای چینی نیز گفت که فکر نمیکند چین بیش از حد تلافی کند.
ترامپ همچنین دوشنبه گفت که توافق تجارت آزاد با آرژانتین را بررسی خواهد کرد.