یک روز قبل از مذاکرات مقامات اوکراینی و آمریکایی در عربستان سعودی، ولودیمیر زلنسکی به این کشور سفر کرد تا با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی دیدار کند. واشنگتن امیدوار است مذاکرات صلح اوکراین، موجب پیشرفت قابل توجهی در تلاشها برای پایان جنگ اوکراین شود.
ایالات متحده که زمانی متحد اصلی اوکراین بود، سیاست خود را در مورد جنگ در این کشور تغییر داده و با مذکره با روسیه اعلام کرده که قصد دارد هر چه سریعتر به این جنگ پایان دهد.
آمریکا در عین حال کمک نظامی و به اشتراک گذاشتن اطلاعات با اوکراین را متوقف کرده است.
اوکراین که با چالش رویکرد جدید کاخ سفید روبهروست، پس از مشاجره تند میان زلنسکی و دونالد ترامپ رییسجمهور ایالات متحده، به روابط «عملگرایانه» میان کییف و واشینگتن امیدوار است.
انتظار می رود زلنسکی شامگاه دوشنبه با ولیعهد سعودی دیدار کند. ریاض از زمان حمله روسیه به اوکراین نقش میانجی را ایفا کرده و از جمله به مبادله زندانیان میان اوکراین و روسیه کمک کرده و میزبانی مذاکرات ماه گذشته بین مسکو و واشینگتن را برعهده داشته است.
گفتوگوهای سهشنبه بین مقامات ایالات متحده و اوکراین اولین جلسه رسمی پس از دیدار نافرجام زلنسکی با ترامپ در کاخ سفید است.
استیو ویتکاف، نماینده ترامپ در خاورمیانه گفت که امید زیادی به این مذاکرات دارد.
او در مصاحبه ای با فاکسنیوز گفت: «من فکر میکنم ما با انتظار پیشرفت قابلتوجهی در مذاکرات به آنجا میرویم.»
ویتکاف در پاسخ به این سوال که آیا زلنسکی برای امضای قرارداد معدنی بار دیگر به ایالات متحده سفر میکند، گفت: «من واقعا امیدوار هستم. همه نشانهها بسیار بسیار مثبت هستند.»
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، موضع محتاطانهتری اتخاذ کرد و گفت که معامله مواد معدنی هنو جزئیاتی دارد که باید بررسی شود.
او افزود که مذاکرات بدون امضای توافق میتواند موفقیتآمیز باشد و بر نیاز به سنجش آمادگی کییف برای دادن امتیاز برای دستیابی به صلح تاکید کرد.
زلنسکی تحت فشار شدید ترامپ تلاش کرد نشان دهد که کییف متعهد به پایان دادن به جنگ است، هر چند که در کسب تضمینهای امنیتی آمریکا برای هرگونه توافق صلح شکست خورده است.
زلنسکی گفته که در مذاکرات سهشنبه با مقامات آمریکایی شرکت نخواهد کرد و وزرای دفاع، خارجه اوکراین با طرفهای آمریکایی ملاقات خواهند کرد.
او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «از طرف خود کاملا متعهد به گفتوگوی سازنده هستیم و امیدواریم در مورد تصمیمات و اقدامات لازم بحث و توافق کنیم.»
رییسجمهور اوکراین گفت: «پیشنهادهای واقعبینانه روی میز است. پیشنهادهایی که کلید حرکت سریع و موثر است.»
مقامات آمریکایی گفتند قصد دارند از این نشست تا حدی برای تعیین اینکه آیا کییف مایل است برای پایان دادن به جنگ امتیازات مادی به روسیه بدهد، استفاده کنند.
یکی از مقامات آمریکایی گفت: «ما میخواهیم ببینیم که آیا اوکراینیها نه فقط به صلح، بلکه به یک صلح واقعبینانه علاقه دارند.»
ترامپ یکشنبه گفت که انتظار نتایج خوبی از مذاکرات آتی دارد و افزود که واشینگتن «تقریبا» به تعلیق تبادل اطلاعات با کییف پایان داده است.
سخنگوی کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا دوشنبه گفت که امیدوار است مذاکرات در عربستان سعودی نتیجه مثبتی داشته باشد و واشینگتن بتواند به توقف کمکها و اطلاعات آمریکا به اوکراین پایان دهد.
خبرگزاری فرانسه گزارش داد که دولت این کشور از بخشهای تحقیقاتی کشور خواسته تمهیدات لازم را برای اسکان دانشمندانی که به زودی ایالات متحده را به دلیل سیاستهای اعمال شده از سوی ترامپ ترک خواهند کرد، در نظر بگیرند.
فیلیپ باپتیست، وزیر آموزش عالی و تحقیقات فرانسه، در نامهای خطاب به آژانس ملی تحقیقات، سازمانهای تحقیقاتی ملی و تمامی دانشگاهها نوشت: «بسیاری از محققان شناختهشده [آمریکایی] در حال حاضر درباره آینده خود در ایالات متحده تردید دارند. طبیعتا مایلیم از تعداد معینی از آنها استقبال کنیم.»
این وزیر فرانسوی از روسای دانشگاهها و سازمانهای تحقیقاتی خواست که «نظرات، هشدارها، تحلیلها و پیشنهادهای ملموس خود را در این زمینه، هم در زمینه فناوریها و حوزههای علمی اولویتدار و هم در مورد خود سامانههایی که باید بسیج یا راهاندازی شوند» برای او ارسال کنند.
بیشتر بخوانید: آمریکاییها بهطور فزایندهای برای شهروندی بریتانیا درخواست میدهند
باپتیست در نامه خود افزود که در این زمینه با الیزابت بورن وزیر آموزش و پرورش فرانسه همکاری خواهد کرد.
فرانسه دارای دانشگاهها و موسسات معتبری همچون دانشگاه سوربن و انستیتو پاستور است که قدمتی طولانی دارند. با این حال برخی از دانشگاههای تازه تاسیس در این کشور همچون دانشگاه پیاسال توانستهاند در رتبهبندیهای دانشگاههای برتر جهان خود را جای دهند.
دونالد ترامپ از زمان بازگشت خود به کاخ سفید، یک مجموعه دستورات اجرایی، از جمله برای کاهش شدید بودجه عمومی برای تحقیقات، خروج آمریکا از سازمان بهداشت جهانی و اخراج صدها کارمند از آژانسهای فدرال مسئول تحقیقات علمی و بهداشتی و اقلیمی صادر کرده است.
این کاهش منابع مالی در دنیای تحقیقات آمریکا با واکنشهای گسترده مواجه شده است.
محققان جمعه گذشته در سراسر ایالات متحده برای محکوم کردن این سیاست تظاهرات کردند و اقداماتی نیز در جاهای دیگر مانند فرانسه سازماندهی شد.
بیشتر بخوانید: لغو قراردادهای ۴۰۰ میلیون دلاری دولت آمریکا با دانشگاه کلمبیا به دلیل اتهامات یهودستیزی
چند دانشمندان از جمله برندگان جایزه نوبل، در مقالهای که در روزنامه لوموند منتشر کردند «حملات بیسابقه» در ایالات متحده به بخشهای تحقیقاتی را محکوم کردند.
همزمان با نامه وزیر علوم فرانسه،، دانشگاه اکس-مارسی در جنوب این کشور اعلام کرد که برنامهای را برای استقبال از محققان آمریکایی، بهویژه آنهایی که روی موضوعاتی مانند مسائل تغییرات اقلیمی کار میکنند، تنظیم میکند.
یاسمین بلقاید، محقق فرانسوی-آمریکایی و مدیر کل انستیتو پاستور، که پیشتر محقق ایمونولوژی در ایالات متحده بوده، در یکشنبه اعلام کرد که از دانشمندان فرانسوی یا اروپایی که اکنون در آن سوی اقیانوس اطلس (آمریکا) هستند، «یا حتی از خود آمریکاییها» درخواستهایی برای همکاری دریافت کرده است.
او گفت چنین وضعیتی، «یک فرصت غمانگیز» است،، «اما با این وجود فرصتی برای تحقیقات فرانسوی است.»
مدیر انستیتو پاستور گفت: «زمان آن فرا رسیده است که خود را به عنوان بازیگر اصلی در این اکوسیستم تحقیقاتی، که برای حاکمیت اقتصادی ما ضروری است، تعریف کنیم.»
بیشتر بخوانید: دانشگاههای آمریکا از دانشجویان خارجی خواستند قبل تحلیف ترامپ به آمریکا بازگردند
اریک برتون، رئیس دانشگاه اکس مارسی، که یکی از بزرگترین دانشگاههای فرانسه با حدود ۸۰ هزار دانشجو از جمله ۱۲ هزار دانشجوی خارجی است، به رسانههای فرانسه گفت: «دوست داشتیم مجبور نباشیم این کار را انجام دهیم اما ما در حال راهاندازی درخواست جذب برای محققان هستیم که در مواجهه با سیاست جدید در ایالات متحده دچار مشکل شدهاند و تحقیقات و آزادی علمی آنها در خطر قرار گرفته است.»
او ادامه داد: «خطری که برای این محققان وجود دارد این است که پروژههای تحقیقاتی آنها دیگر تامین مالی نمیشود و خودشان، اگر خارجی هستند، باید به کشورشان بازگردند، بهویژه برای دانشگاهیان که روی موضوعات حساس، آب و هوا، علوم انسانی و اجتماعی، علوم انسانی به طور کلی کار میکنند.»
در اولین برنامهای که این دانشگاه از راهاندازی آن خبر داده، با عنوان «مکان امن برای علم» قرار است حدود ۱۵ محقق برای مدت سه سال جذب شوند. در این پروژه سهساله، برای هر محقق بودجهای بین ۶۰۰ هزار تا ۸۰۰ هزار یورو در نظر گرفته شده است.
بیشتر بخوانید: بودجه فدرال دانشگاههای حامی «اعتراضات غیرقانونی» قطع و دانشجویان اخراج میشوند
این دانشگاه پیشتر پروژهای را با عنوان «مکث» برای جذب دانشگاهیان از کشورهایی چون افغانستان و اوکراین به اجرا گذاشته است.
دولت ترامپ جمعه از «خاتمه فوری» کمک مالی ۴۰۰ میلیون دلاری فدرال به دانشگاه خصوصی کلمبیا در نیویورک به دلیل انفعال در برابر «اقدامات یهودیستیزانه» خبر داد.
این دانشگاه، در بهار گذشته به یکی از کانونهای اعتراضات حامیان فلسطینیها تبدیل شده بود.
ماسک، که اواخر سال ۲۰۲۲ با خرید بخش بزرگی از سهام این پلتفرم، مالک آن شد، گفت این حمله ممکن است همچنان ادامه داشته باشد.
او در پستی در ایکس نوشت: «ما هر روز مورد حمله قرار میگیریم، اما حمله اخیر با منابع عظیمی انجام شده است.» او در ادامه نوشت احتمال داد که «یک گروه بزرگ و هماهنگ و/یا یک کشور» پشت این حمله باشد.
این رویداد در حالی رُخ داد که وبسایت داون دتکتور که نظارت بر اختلال پلتفرمها را انجام میدهد، اعلام کرد دوشنبه دهها هزار گزارش از کاربران آمریکایی درباره مشکلات فنی این پلتفرم دریافت کرده است.
کمی قبل از ساعت ۲ بعدازظهر به وقت گرینویچ، بیش از ۸ هزار گزارش قطعی از سوی کاربران بریتانیایی ثبت شد که پس از افزایش قابل توجه گزارشها در صبح روز دوشنبه رخ داد.
بسیاری از کاربرانی که تلاش میکردند به این پلتفرم دسترسی پیدا کنند و صفحههای خود را در برنامه یا نسخه دسکتاپ آن بهروزرسانی کنند، با نماد بارگذاری مواجه میشدند.
آلپ توکر، مدیر نتبلاکس، که اتصال خدمات اینترنتی را پایش میکند، اعلام کرد معیارهای بررسی این سازمان نشان میدهد این اختلالات احتمالا ناشی از یک حمله سایبری بوده است.
او به بیبیسی نیوز گفت: «آنچه ما مشاهده کردهایم نه یک خطای پیکربندی یا کدنویسی در پلتفرم، که شبیه حملات دیداس (حمله انکار سرویس) است که قبلا شاهد آن بودهایم سازگار است.»
او افزود که این سازمان در روز دوشنبه چندین اختلال عمده را شناسایی کرده است که هر یک بیش از شش ساعت به طول انجامیده و تاثیر جهانی داشتهاند.
مدیر نتبلاکس در ادامه تاکید کرد «این یکی از طولانیترین اختلالات در شبکه ایکس است که تاکنون ردیابی کردهایم و الگوی آن کامل با یک حمله دیداس (انکار سرویس) که زیرساخت ایکس را هدف قرار داده، مطابقت دارد.»
حمله دیدیاس (انکار سرویس توزیعشده) نوعی حمله سایبری است که در آن، یک وبسایت با ارسال حجم عظیمی از ترافیک اینترنتی از کار انداخته میشود.
ماسک پیشتر نیز گفته بود که پلتفرم ایکس هدف حملات دیداس قرار گرفته است، اما این ادعاها تاکنون تایید نشده بود.
یک منبع در صنعت زیرساخت اینترنت هم به رویترز گفت که شبکه ایکس از حدود ساعت ۹:۴۵ با چندین موج حمله دیداس (انکار سرویس) مواجه شده است.
این منبع که به دلیل عدم مجوز برای اظهارنظر عمومی، نخواست نامش فاش شود، توضیح داد که حملات انکار سرویس با ارسال حجم عظیمی از ترافیک غیرواقعی باعث از کار افتادن وبسایتهای هدف میشوند. چنین حملاتی الزاما پیچیده نیستند اما میتوانند باعث اختلالات گسترده شوند.
به گزارش برخی رسانهها، پس از اعلام ایلان ماسک مبنی بر حمله سایبری به شبکه ایکس، گروه هکری «دارک استورم» مسئولیت این حمله را بر عهده گرفت.
ترامپ در پیامی در تروث سوشیال، شبکه اجتماعی خودش، با متهم کردن شماری از معترضان به فعالیتهای ضدآمریکایی نوشت: «این نخستین بازداشت از بازداشتهای بسیار دیگر خواهد بود. ما میدانیم که دانشجویان بیشتری در کلمبیا و دیگر دانشگاههای سراسر کشور در فعالیتهای ضدآمریکایی، ضدیهودی و حامی تروریسم مشارکت داشتهاند و دولت ترامپ این موضوع را تحمل نخواهد کرد»
او در ادامه با گفتن اینکه بسیاری از این افراد دانشجو نیستند، گفت آنها «آشوبگران مزدورند. ما این همدستان تروریست را شناسایی، بازداشت و از کشور اخراج خواهیم کرد و هرگز اجازه بازگشت نخواهند داشت.»
دستگیری محمود خلیل و سرکوب اعتراضات دانشگاهی
بنا بر اعلام اتحادیه دانشجویی دانشگاه کلمبیا، ماموران وزارت امنیت داخلی، محمود خلیل، دانشجوی دانشکده سیاست بینالملل این دانشگاه را شنبهشب در آپارتمان دانشجویی محل اقامتش بازداشت کردند.
بنا بر اعلام این اتحادیه، خلیل به دلیل نقش برجستهاش در اعتراضات ضدجنگ در دانشگاه کلمبیا قرار گرفته است.
خلیل که گرین کارت، اقامت دائم آمریکا دارد در مقابل چشمان همسر ش که هشتماههاش باردار است، بازداشت شد و پس از دستگیری به زندان مهاجرتی در لوئیزیانا منتقل گردید.
خلیل ساعاتی پیش از دستگیری خود در روز شنبه، در مصاحبهای با رویترز درباره انتقاد ترامپ از معترضان دانشجویی، گفت نگران است که به دلیل صحبت با رسانه ها مورد هدف دولت قرار گیرد.
وزارت امنیت داخلی و وزارت خارجه آمریکا در پستهای آخر هفته خود در رسانههای اجتماعی گفتند خلیل به عنوان بخشی از تلاشهای وعده داده شده ترامپ برای لغو روادید یا گرین کارت و اخراج برخی از دانشجویان بینالمللی که در تظاهراتهای طرفدار فلسطین و ضد اسرائیل شرکت کردهاند، بازداشت شده است.
رییسجمهور آمریکا پیشتر اعلام کرد که مهاجرانی که در تظاهرات ضداسرائیلی شرکت کنند، اخراج خواهند شد و ویزای آنها لغو میشود.
کاخ سفید پیشتر اعلام کر به دلیل عدم کنترل فضای یهودستیزانه در محوطه دانشگاه، بخشی از قراردادها و کمکهای مالی دولتی به دانشگاه کلمبیا به ارزش ۴۰۰ میلیون دلار لغو شده است.
واکنشهای حقوقی و اعتراضات داخلی
وکلای خلیل اقدام دولت را «غیرقانونی» خوانده و اعلام کردهاند که این دستگیری ناقض حقوق مصونیت از بازداشت غیرموجه و آزادی بیان است. اَمی گریر، وکیل محمود خلیل، در دادخواستی که به دادگاه فدرال نیویورک ارائه شده، خواستار آزادی فوری او شده است. او تاکید کرده که موکلش نه تنها مرتکب جرمی نشده بلکه بازداشت او صرفا به دلیل انتقاداتش از حمایتهای آمریکا از اسرائیل صورت گرفته است.
از سوی دیگر، اتحادیه دانشجویی دانشگاه کلمبیا و اتحادیه آزادیهای مدنی نیویورک این اقدام را «حملهای مستقیم به آزادی بیان و حقوق معترضان» توصیف کردهاند. دونا لیبرمن، مدیر اجرایی اتحادیه، در بیانیهای اعلام کرد: «این اقدام یک تشدید خطرناک در سرکوب اعتراضات دانشجویی و سواستفاده آشکار از قوانین مهاجرتی برای خاموش کردن مخالفان سیاسی است.»
هدف قرار دادن سایر دانشجویان بینالمللی
بر اساس گزارشهای منتشرشده، ماموران امنیتی فدرال در روزهای اخیر در محوطه دانشگاه کلمبیا و خوابگاههای دانشجویی حضور پیدا کردهاند و دستکم یک دانشجوی بینالمللی دیگر را هدف قرار دادهاند.
گفته میشود که این دانشجو، که هویتش فاش نشده، ایمیلی از کنسولگری آمریکا در کشور خود دریافت کرده که در آن به لغو ویزای تحصیلی او اشاره شده است.
سه مامور اداره مهاجرت و گمرک ایالات متحده، یکی از بخشهای وزارت امنیت داخلی، روز بعد وارد ساختمان دانشجو شدند و سعی کردند وارد آپارتمان آنها شوند.
اتحادیه دانشجویی دانشگاه کلمبیا خبر داد که ماموران حکم قضایی نداشتند و بنابراین نمیتوانستند بدون مجوز وارد ملک خصوصی شوند و از بازداشت او ناکام ماندند.
فضای امنیتی در دانشگاههای آمریکا و پیامدهای سیاسی
این اقدامات بخشی از سیاستهای سختگیرانه ترامپ علیه دانشجویان معترض به حملات اسرائیل به غزه محسوب میشود که به طرفداری از حماس و یهودیستیزی متهم شدهاند.
دولت ترامپ این اعتراضات را با حمایت از حماس مرتبط میداند، در حالی که بسیاری از معترضان، از جمله معترضان یهودی فعال در این اعتراضات و کسانی مانند محمود خلیل، این اتهامات را رد کرده و جنبش خود را یک «جنبش ضدجنگ» توصیف کردهاند.
به گزارش رویترز، در سطح داخلی منتقدان دولت ترامپ میگویند تصمیم او برای برخورد با دانشجویان معترض، بخشی از کارزار او علیه نخبگان تحصیلی و دانشگاههای برتر است که از نظر او تبدیل به مراکز گسترش ایدههای مترقی و ضد سیاستهای محافظهکارانه شدهاند.
ترامپ خود پیشتر تهدید کرده بود که با دانشگاههایی که به گفته او «به پایگاههای رادیکال تبدیل شدهاند» برخورد خواهد کرد.
روبیو دوشنبه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «۵ هزار و ۲۰۰ قراردادی که اکنون لغو شدهاند، دهها میلیارد دلار را در راههایی هزینه کردهاند که منافع ملی اصلی ایالات متحده را تامین نمیکند و در برخی موارد حتی به آنها آسیب میرساند.»
او گفت نزدیک به هزار برنامه باقیمانده اکنون تحت نظر وزارت خارجه و با مشورت کنگره «به نحو موثرتری» اداره خواهد شد.
این در حالی است که پیشتر صدها دیپلمات شاغل در وزارت خارجه و آژانس توسعه بینالمللی ایالات متحده موسوم به یواساید، در اعتراض به انحلال این نهاد، نامهای به مارکو روبیو فرستاده و هشدار دادهاند این اقدام، امنیت ایالات متحده و رهبری آن در سطح جهانی را تضعیف میکند.
بیشتر بخوانید: صدها دیپلمات آمریکایی با ارسال نامهای به روبیو، به انحلال یواساید اعتراض کردند
دونالد ترامپ، رییسجمهور ایالات متحده پس از بازگشت به کاخ سفید بلافاصله فرمان توقف ۹۰ روزه کمکهای خارجی آمریکا را داد تا بررسی شود آیا این برنامهها با سیاست «نخست آمریکا» مطابقت دارند یا خیر.
این فرمان و دستور توقف کار کارکنان آژانس توسعه بینالمللی ایالات متحده، فعالیتهای این آژانس از جمله توزیع غذا و کمکهای پزشکی در سراسر جهان را به خطر انداخت و موجب اعتراضاتی شد.
پیشتر رویترز گزارش داد که بر اساس برنامه دولت دونالد ترامپ، از میان بیش از ۱۰ هزار کارمند آژانس توسعه بینالمللی ایالات متحده، تنها ۲۹۴ نفر از آنان سر کار خواهند ماند و بقیه بازخرید یا اخراج خواهند شد.
بیشتر بخوانید: تنها ۲۹۴ کارمند از ۱۰ هزار نیروی آژانس توسعه بینالمللی آمریکا بیکار نمیشوند
چهار منبع آشنا با طرح به رویترز گفتهاند از این ۲۹۴ کارمندی که مجاز به حفظ شغل خود خواهند بود، ۱۲ نفر در دفتر آفریقا و ۸ نفر در دفتر آسیا هستند.
آژانس توسعه بینالمللی ایالات متحده در سال ۲۰۲۳، به حدود ۱۳۰ کشور کمک رسانی کرد که بسیاری از آنها بهدلیل درگیریها دچار تخریب و فقر عمیق شده بودند.
بنا بر گزارش سرویس تحقیقات کنگره، بیشترین دریافتکنندگان کمک این آژانس در سال ۲۰۲۳، شامل اوکراین و به دنبال آن اتیوپی، اردن، جمهوری دموکراتیک کنگو، سومالی، یمن و افغانستان بودند.
دولت ترامپ اعلام کرده که معافیتهایی را برای کمکهای حیاتی ارائه کرده، اما کارکنان بشردوستانه در سراسر جهان میگویند که این بودجه بسیار محدود و ناکافی است.
روبیو همچنین از کارکنان وزارت کارآمدی دولت به رهبری ایلان ماسک که در حال کاهش بیسابقه هزینههای دولت فدرال ایالات متحده است، تشکر کرد.
او گفت مقامات «ساعتهای طولانی برای دستیابی به این اصلاحات دیررس و تاریخی کار کردند.»
بیشتر بخوانید: آژانس توسعه جهانی آمریکا چیست و چرا ترامپ کمکهای خارجی را تعلیق کرد؟
پس از این پیام روبیو، ماسک نوشت که مسئولیت «بخشهای مهم آژانس توسعه بینالمللی ایالات متحده همیشه باید با وزارت امور خارجه باشد.»
پیشتر نیویورک تایمز گزارش داد که روبیو و ماسک در جلسه کابینه آمریکا در پنجشنبه با هم درگیر شدند و ماسک وزیر خارجه آمریکا را متهم کرد که به اندازه کافی به تعدیل کارکنان در وزارت خارجه نپرداخته است.
به گزارش رویترز، ترامپ در این نشست به اعضای کابینه خود گفت که آنها و نه ماسک، حرف آخر را در مورد کارکنان و سیاستگذاری در آژانسهای دولتی میزنند.
ترامپ جمعه در پاسخ به سوال خبرنگاران در مورد گزارش نیویورکتایمز، آن را تکذیب کرد. کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید یکشنبه به خبرنگاران گفت که ترامپ، ماسک و روبیو عصر شنبه در اقامتگاه ترامپ در در فلوریدا شام خوردند.