یک مقام ارشد ایرانی به روزنامه تلگراف گفت که جمهوری اسلامی با وجود تشدید حملات هوایی آمریکا علیه حوثیها، دستور خروج نیروهای نظامی خود از یمن را صادر کرده است. به گفته این مقام، هدف از این تصمیم، جلوگیری از درگیری مستقیم با آمریکا در صورت کشته شدن احتمالی نیروهای ایرانی است.
این مقام افزود که جمهوری اسلامی راهبرد خود مبنی بر حمایت از گروههای نیابتی منطقهای را کاهش داده و بر مقابله با تهدیدهای مستقیمِ آمریکا متمرکز است.
این منبع به تلگراف گفت: «دغدغه اصلی تهران، ترامپ و چگونگی برخورد با اوست. این موضوع باقی بحثها را در جلسات تحتالشعاع قرار داده و دیگر از گروههای منطقهای که پیشتر مورد حمایت بودند، صحبت نمیشود.»
این منبع نزدیک به جمهوری اسلامی به این نکته اشاره کرده است که ایران باور دارد حوثیها دیگر قادر به ادامهی فعالیت نخواهند بود و در ماهها یا حتی روزهای پایانی خود هستند، بنابراین حمایت از آنها که بخشی از زنجیره وابسته به حسن نصرالله و بشار اسد بودند، دیگر منطقی نیست.»
از زمان افشای پیامهای گروهی میان مقامات ارشد دولت ترامپ درباره برنامهریزی حملات، آمریکا تقریبا روزانه مواضع حوثیها را هدف قرار داده است؛ حملاتی که ترامپ آنها را «بهشکلی باورنکردنی موفق» توصیف کرده، اهداف نظامی مهمی را ویران کرده و فرماندهان حوثیها را کشته است.
سخنگوی پنتاگون به تلگراف گفته است که جنگندههای بیشتری به منطقه اعزام خواهند شد، اما جزئیات بیشتری ارائه نداد. نیروی هوایی آمریکا ماه گذشته اعلام کرده بود که «چندین» هواپیمای تهاجمی و ۳۰۰ نیروی نظامی به خاورمیانه اعزام خواهند شد.
در حال حاضر ناو هواپیمابرِ هری ترومن در دریای سرخ مستقر است و فرماندهی عملیات علیه حوثیها را بر عهده دارد. ناو هواپیمای کارل وینسون، مستقر در آسیا، هماکنون در مسیر خاورمیانه است تا به ناو ترومن ملحق شود.
اعزام نیروها بخشی از فشارهای فزاینده دولت آمریکا بر ایران و مجبور کردن این کشور برای مذاکره است. هفته گذشته نیز ترامپ دستور داد بمبافکنهای رادار گریز بی-۲ به پایگاه نظامی مشترک آمریکا و بریتانیا در مجمعالجزایر لاگوس در اقیانوس هند اعزام شوند.
حوثیها مدعی شدهاند که کشتیهای آمریکایی در دریای سرخ، از جمله ناو هری ترومن را مورد هدف قرار دادهاند.
هرچند هنوز هیچیک از کشتیها مورد اصابت قرار نگرفته، اما نیروهای دریایی آمریکا اعلام کرده است که این عملیات حوثیها شدیدترین حملهای است که ملوانان آمریکایی پس از جنگ جهانی دوم تجربه کردهاند.
محمود شهره، دیپلمات پیشین یمنی در گفتوگو با تلگراف به این نکته اشاره کرده است که در حال حاضر حوثیها تسلیحاتی در اختیار دارند که نسبت به دیگر بازیگران نیابتی تحت حمایت جمهوری اسلامی در منطقه پیشرفتهتر است.
به گفته او پس از فروپاشی حزبالله و رژیم اسد، اکنون حوثیها در خط مقدم قرار دارند و کوشیدهاند جای خالی آنها را پر کنند. در حال حاضر هم حملات علیه مواضع آمریکا را شدت بخشیدهاند چون به باور آنها حیات سیاسیشان در یمن در گرو تشدید این حملات است.»
محمود شهره میگوید: حوثیها نام خود را روی موشکها و پهپادهای دریافتی از ایران اضافه میکنند تا از این طریق وابستگی خود به ایران را انکار کنند.»
پینکو گفت که تهران موشکهایی با کلاهکهای جداشونده، کلاهکهای فریب و قابلیت مانور در ورود به جو ساخته تا دفاع موشکی اسرائیل را دور بزند.
این تحلیلگر اسرائیلی هشدار داد که برای نابود کردن شبکه پیچیده موشکی ایران، دانستن موقعیت دقیق ورودی، خروجی و مسیر تونلهای زیرزمینی در این کشور ضروری است و به بمبهای بسیار قوی نفوذکننده نیاز دارد.
روزنامه سان بریتانیا، پنجشنبه ۱۴ فروردین گزارش داد که ایالات متحده و اسرائیل در حال برنامهریزی برای یک حمله گسترده به ایران هستند که هدف آن «نابودی تواناییهای هستهای جمهوری اسلامی» است.
همزمان گیدئون سعار، وزیر خارجه اسرائیل، در جریان سفر به پاریس گفت: «افراطیترین رژیم جهان نباید خطرناکترین سلاح جهان را داشته باشد. این هدف -جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای- هدف مشترک فرانسه و اسرائیل است.»
شبکه پرتاب موشکی ایران و چالشهای پیش رو
به گفته پینکو، سامانههای پرتاب ایران بیشتر متحرک هستند اما سایتهای ثابت زیرزمینی نیز وجود دارد: «موشکها در این تونلها سوختگیری و آمادهسازی میشوند و تنها چند دقیقه روی سطح زمین باقی میمانند.»
همزمان، جاناتان رووه، مدیر سیاست خارجی در موسسه امنیت ملی یهود در واشینگتن گفت که توان موشکی ایران در برد متوسط، بهویژه علیه اسرائیل، پس از حملات اسرائیل بهشدت تضعیف شده است.
او افزود: «ایران تنها تعداد محدودی پرتابگر دارد و روند آمادهسازی حملات از سطح زمین بهراحتی قابل شناسایی است.»
رووه پیشبینی کرد که جمهوری اسلامی برای عبور از دفاع موشکی اسرائیل، از این پس بر کیفیت بهجای کمیت تمرکز خواهد کرد؛ از جمله بهبود مانور کلاهکها و تمرکز آتش سنگین روی اهداف خاص.
در مقابل، روزنامه سان بریتانیا، پنجشنبه به نقل از یک منبع نظامی اسرائیلی خبر داد که نیروهای اسرائیل ماههاست در حال آمادهسازی زمینه برای حمله به ایران هستند.
یک مقام ارشد سیاسی اسرائیل هم در گفتوگو با سان تاکید کرد: «باید مدتها پیش به برنامه هستهای ایران رسیدگی میشد. از دید اسرائیل، حضور دونالد ترامپ در کاخ سفید بهترین فرصت برای مقابله با ایران است و فرصتی بهتر از این نخواهد بود.»
با وجود این شرایط، مدیر سیاست خارجی در موسسه امنیت ملی یهود در واشینگتن هشدار داد که پایگاههای آمریکا و متحدان عرب در خلیج فارس، بهخاطر نداشتن سامانههای دفاعی چندلایه مانند اسرائیل، در برابر موشکهای برد کوتاه ایران آسیبپذیر هستند.
با تشدید احتمال حمله نظامی به ایران، نیروی هوایی آمریکا تایید کرد که بمبافکنهای رادارگریز بی-۲ به پایگاه دریایی دیهگو گارسیا رسیدهاند. این هواپیماها قابلیت حمل بمب سنگرشکنی را دارند که میتواند تا ۶۰ متر بتن مسلح را سوراخ کند.
رووه در پاسخ به این سوال که آیا در صورت درگیری، شهرهای موشکی ایران هدف قرار میگیرند، گفت: «احتمال هدف قرار گرفتن پایگاههای موشکی زیرزمینی و پایگاههای تولید موشک بالاست؛ همانطور که اسرائیل در پاییز گذشته انجام داد.»
او تاکید کرد که از زمان پیوستن اسرائیل به ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) در سال ۲۰۲۱، شبکه دفاع هوایی منطقهای بهبود یافته و همکاری بین اسرائیل و کشورهای عربی در شناسایی و رهگیری حملات تقویت شده است.
تهران: مشت آهنین ما ۱۰ برابر قویتر از حمله «وعده صادق» است
جمهوری اسلامی در اوایل فروردین، فیلمی از یک شهر موشکی زیرزمینی منتشر کرد. در این ویدیو، محمد باقری، رییس ستاد کل نیروهای مسلح و امیرعلی حاجیزاده، فرمانده نیروی هوافضای سپاه پاسداران، از ردیفهایی از موشکهای بالستیک بازدید میکنند.
باقری در یک سخنرانی در همین مکان گفت که «ابعادی» با توانایی دهها برابر «وعده صادق-۲» در مسیر ایجاد قرار گرفته است.
در این سایت موشکهایی چون قدر، عماد، حاج قاسم، خیبرشکن، سجیل و موشک کروز پاوه به نمایش گذاشته شد که تعدادی از آنها در حملات سال گذشته جمهوری اسلامی به اسرائیل، استفاده شده بودند.
نتانیاهو، پنجشنبه ۱۴ فروردین، در اولین روز سفر چهار روزه خود به مجارستان، گفت: «تمدن غربی و تمدن یهودی-مسیحی تحت حمله یک دشمن قدرتمند قرار دارد و آن دشمن، اسلام رادیکال به رهبری ایران است.»
او در ادامه گفت: «ایران با تکیه بر نیروهای نیابتیاش از جمله حزبالله، حماس و حوثیها، ما را هدف حمله قرار داده است اما ما محور تروریستی تحت حمایت ایران را تار و مار کردیم.»
نتانیاهو ضمن اشاره به «دوستی عمیق» میان اسرائیل و مجارستان، گفت که همکاریهای دو کشور در حوزههای دفاعی و فناوری، گسترش یافته است.
نخستوزیر اسرائیل با اشاره به حملات این کشور به نیروهای نیابتی جمهوری اسلامی گفت که اقدامات اسرائیل تنها به دفاع از خود محدود نمیشود، بلکه به گفته او، «اسرائیل حتی از اروپا هم محافظت میکند؛ اگرچه ممکن است متوجه آن نباشند».
اوربان در دیدار با نتانیاهو: بهدلیل سیاسی شدن دیوان کیفری، از این نهاد خارج شدیم
ویکتور اوربان، نخستوزیر مجارستان، همزمان با اولین سفر اروپایی نخستوزیر اسرائیل پس از صادر شدن حکم بازداشت او از سوی دیوان کیفری بینالمللی، اعلام کرد که کشورش بهدلیل «سیاسی شدن» این دیوان، از این نهاد خارج میشود.
او تاکید کرد تصمیمهای دیوان کیفری درباره اسرائیل، نشاندهنده «رویکرد سیاسی این نهاد» است.
اوربان در ادامه افزود که مجارستان از حق اسرائیل برای دفاع از خود حمایت میکند.
پس از اعلام این تصمیم، نتانیاهو خروج مجارستان از دیوان کیفری را «تصمیمی جسورانه و اصولی» خواند.
ورود نتانیاهو به بوداپست
به گزارش روزنامه تایمز اسرائیل، نتانیاهو پنجشنبه برای یک سفر چهار روزه راهی بوداپست، پایتخت مجارستان شد و اوربان در مراسمی با گارد تشریفات نظامی از او استقبال کرد.
دعوت از نتانیاهو برای سفر به مجارستان زمانی انجام شد که قضات دیوان کیفری بینالمللی در اول آذر ۱۴۰۲ احکام بازداشت نتانیاهو و یوآو گالانت، وزیر دفاع پیشین اسرائیل و محمد دیاب المصری، ملقب به «ضیف»، فرمانده کشتهشده حماس را صادر و آنها را به ارتکاب «جنایات جنگی» و «جنایت علیه بشریت» متهم کرد.
صدور حکم بازداشت برای نتانیاهو و گالانت واکنشهای گستردهای به دنبال داشت و در حالی که فرانسه، ایرلند، ایتالیا، بریتانیا، کانادا، نروژ و برخی دیگر از کشورها به همراه مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در آذر ۱۴۰۳ بر پایبندی به احکام دیوان کیفری بینالمللی تاکید کردند، نخستوزیر مجارستان از نتانیاهو برای سفر به بوداپست دعوت کرد و تضمین داد حکم بازداشت علیه او اجرا نشود.
همزمان با این سفر، سازمان عفو بینالملل در بیانیهای از رهبران اروپایی و جهانی خواست تا بر بوداپست فشار بیاورند و خواهان بازداشت نتانیاهو شوند.
به گفته عفو بینالملل، سفر نتانیاهو به مجارستان نباید به نمادی از آینده حقوق بشر در اروپا تبدیل شود و رهبران اروپا و جهان باید «سکوت و بیعملی شرمآور» خود را کنار بگذارند و از مجارستان بخواهند او را بازداشت کند: «در غیر این صورت، این سفر توهینی آشکار به رنج قربانیان فلسطینی در غزه خواهد بود.»
خروج مجارستان از دیوان کیفری بینالمللی
پنجشنبه و دقایقی پیش از آنکه نتانیاهو، در بوداپست مورد استقبال رسمی قرار گیرد، دولت مجارستان اعلام کرد از دیوان کیفری بینالمللی خارج میشود.
زولتان کوواچ، سخنگوی اوربان، گفت: «فرایند خروج از روز پنجشنبه آغاز میشود و مطابق با الزامات قانونی قانون اساسی و تعهدات بینالمللی مجارستان انجام خواهد شد.»
مجارستان یکی از ۱۲۴ کشور عضو این دیوان بود که احکام آن بر اساس قانون برای این کشورها الزامآور است.
با این موضعگیری، اوربان آشکارا در برابر سیاست رسمی اتحادیه اروپا در حمایت از دیوان بینالمللی کیفری ایستاده است.
طبق قوانین دیوان بینالمللی کیفری، کشورهای عضو موظفاند افرادی که علیه آنها حکم بازداشت صادر شده، از جمله نتانیاهو را در صورت ورود به خاکشان بازداشت کنند.
با این حال، این دادگاه ابزار اجرایی ندارد و اجرای تصمیمهای آن به همکاری کشورها بستگی دارد.
سخنگوی کمیسیون اروپا روز چهارشنبه در واکنش به خبرها درباره احتمال خروج مجارستان از این دیوان عمیقا ابراز تاسف کرده بود.
طبق ماده ۱۲۷ اساسنامه رم که سند بنیانگذار دیوان بینالمللی کیفری است، هر کشور عضو میتواند با اطلاع رسمی کتبی به دبیرکل سازمان ملل، از این دادگاه خارج شود اما خروج یک سال پس از دریافت اطلاعیه از سوی سازمان ملل اجرایی میشود و تا آن زمان، کشور مورد نظر موظف به همکاری با تحقیقات جاری خواهد بود.
بر اساس این ماده، اتحادیه اروپا معتقد است که مجارستان باید دستکم تا یک سال پس از اعلام خروج، به اجرای حکم بازداشت نتانیاهو پایبند باشد اما ابزار قانونی برای وادار کردن آن به این اقدام را در اختیار ندارد.
اوربان پیشتر نیز در موضوعات مختلفی از جمله جنگ اوکراین، روابط با روسیه و حقوق بشر با اتحادیه اروپا اختلافنظر داشته است. هر چند برخی دیگر از کشورهای عضو اتحادیه مانند آلمان و فرانسه نیز گفته بودند که قصد ندارند نتانیاهو را بازداشت کنند.