روزنامه گاردین در گزارشی به نقش کلیدی مسکو در مذاکرات هستهای میان تهران و واشینگتن اشاره کرد و نوشت روسیه بهعنوان مقصد احتمالی ذخایر اورانیوم غنیسازی شده ایران مطرح شده و همچنین ممکن است نقش داور را در موارد نقض توافقی که در آینده ممکن است به دست بیاید، ایفا کند.
گاردین یکشنبه ۳۱ فروردین و یک روز پس از برگزاری دور دوم مذاکرات جمهوری اسلامی و آمریکا در ایتالیا، نوشت به گفته مقامهای آمریکایی، مذاکرات غیرمستقیم چهار ساعته میان تهران و واشینگتن در رم، پیشرفت قابلتوجهی داشت. قرار است در روزهای آینده گفتوگوهای فنی بیشتری در ژنو برگزار شود و شنبه آینده، نشست دیپلماتیک دیگری در سطح بالا در عمان انجام گیرد.
استیون ویتکاف، نماینده ویژه آمریکا در امور خاورمیانه، خواهان نهایی شدن توافق ظرف ۶۰ روز است، اما این موضوع احتمالا با مقاومت عباس عراقچی روبهرو خواهد شد؛ کسی که معتقد است سطح بیاعتمادی و پیچیدگی فنی گفتوگوها، رسیدن سریع به توافق را بعید میسازد.
انتقال یا نابودی ذاخایر اورانیوم غنیشده
بهنوشته گاردین، دو مسئله چالشبرانگیز اصلی در مذاکرات، محل نگهداری یا نابودی ذخایر اورانیوم با غنای بالای ایران و تضمینهای خارجی است که در صورت نقض توافق از سوی آمریکا میتوان به تهران داد.
جمهوری اسلامی به دنبال رفع تحریمها در ازای کنترل برنامه هستهای خود تحت نظارت آژانس بینالمللی انرژی اتمی و خواهان ضمانتهایی است که در صورت خروج دوباره آمریکا از توافق یا نقض آن، پیامدهایی برای واشینگتن در پی داشته باشد.
تهران همچنین خواهان نگهداشتن ذخایر اورانیوم خود در داخل ایران است، اما آمریکا با این موضوع مخالفت کرده و خواستار نابودی این ذخایر یا انتقال آنها به کشوری ثالث، مانند روسیه شده است.
محمد امرسی، عضو هیئت مشاوران اندیشکده ویلسون در واشینگتن، به گاردین گفت: «از نگاه ایران، پیامهای متناقضی در شبکههای اجتماعی و مصاحبهها درباره این مطرح شده بود که آمریکا خواهان حذف کامل برنامه هستهای ایران است؛ در حالی که این موضوع اصلا با آنچه عراقچی پذیرفته بود، تطابق نداشت.»
او افزود: «بنابراین نخستین اطمینانخاطر این بود که اهداف آمریکا گسترش نیافته است. اگر عراقچی این اطمینان را دریافت نمیکرد، احتمالا کل روند مذاکره جمع میشد و بلافاصله پایان مییافت.»
تضمینهایی برای توافق
در مورد تضمینها، تهران معتقد است تنها توافق امن، معاهدهای است که به تصویب کنگره آمریکا برسد، اما به عراقچی گفته شده با توجه به نفوذ شدید حامیان اسرائیل در کنگره، نمیتوان مطمئن بود که ترامپ بتواند چنین توافقی را به تصویب برساند.
گزینه دیگر آن است که آمریکا متعهد شود در صورت خروج از توافق، خسارتهای مالی ایران را جبران کند.
پیشتر نیز جمهوری اسلامی پیشنهاد جریمه مالی را مطرح کرده بود، اما در نبود یک معاهده رسمی، سازوکار اجرایی چنین بندی همچنان دشوار است.
در همین زمینه: مذاکرات هستهای ایران و آمریکا محکوم به شکست است
گزینه سوم، آن است که در صورت نقض توافق از سوی آمریکا، روسیه اختیار داشته باشد ذخایر اورانیوم با غنای بالایی را که از ایران تحویل گرفته، به تهران بازگرداند.
به این ترتیب تهران بهعنوان طرف ناقض توافق شناخته نشده و مجازات هم نخواهد شد.
بهنوشته گاردین، چنین ترتیبی میتواند نقشی کلیدی به روسیه در آینده روابط آمریکا و ایران بدهد و همزمان، آلمان، فرانسه و بریتانیا را که ضامنهای توافق هستهای برجام بودهاند، از معادله کنار بگذارد.
گاردین در عین حال تاکید کرده که نه جمهوری اسلامی و نه آمریکا تمایلی به حفظ نقشی عمده برای سازمان ملل در توافق آینده ندارند.
برخی رم را محل مهمی برای این مذاکرات میدانند، چراکه در صورت شکست گفتوگوها، جورجیا ملونی، نخستوزیر ایتالیا که بهترین روابط را با ترامپ دارد، میتوانست نقشی نجاتبخش ایفا کند.
گاردین تاکید کرد که اکنون فشار زیادی بر ترامپ و ویتکاف وجود دارد تا دستکم در یکی از سه محور مذاکراتی که واشینگتن درگیر آن است یعنی «ایران - آمریکا»، «حماس - اسرائیل» و «روسیه – اوکراین» به نتیجهای ملموس برسند.
یک منبع آگاه به گاردین گفته است از میان این سه محور، ایران بازیگر «عاقلتر و محاسبهگرتری» بوده و احتمال توافق با آن بیشتر است.
این موسسه یکشنبه ۳۱ فروردین ایران در گزارشی نوشت جمهوری اسلامی و حزبالله از قصد خود برای بازپسگیری جای پایشان در خاک سوریه دست نکشیدهاند و ارزیابیها نشان میدهند ممکن است بهزودی از طریق همکاریهای جدید با نیروهای محلی و بر پایه منافع گوناگون و مشوقهای مالی، اقداماتی را در این راستا انجام دهند.
به گفته آلما، هدف از این تلاشها، فعالسازی مجدد مسیرهای زمینی کریدوری راهبردی است که از مرز عراق در شرق سوریه آغاز میشد و تا مرز لبنان در غرب امتداد داشت.
دی سال گذشته نیز تایمز اسرائیل گزارش داد جمهوری اسلامی در پی از دست دادن مسیر زمینی انتقال تسلیحات از طریق سوریه به لبنان، در حال بررسی ایجاد یک کریدور هوایی برای انتقال سلاح به حزبالله است.
موسسه آلما ارزیابی کرد با توجه به گزارشها مبنی بر قصد آمریکا برای کاهش شمار نیروهایش در سوریه به نصف و آغاز روند خروج برخی نیروهایش از منطقه دیرالزور در شمالشرقی این کشور، میتوان برآورد کرد که انگیزه جمهوری اسلامی و حزبالله برای بازسازی جای پای خود در بخش سوری این کریدور راهبردی، بیش از پیش افزایش خواهد یافت.
بیشتر بخوانید: عبور پروازهای ایرانی از آسمان سوریه ممنوع شد
موسسه آلما پیشبینی کرد حتی پیش از آنکه احتمال خروج نیروهای آمریکایی از منطقه التنف در جنوبشرق سوریه محقق شود، تهران احتمالا موفق به احیای این دالان خواهد شد.
در چنین وضعیتی، امکان قابلتوجهی برای کوتاهتر شدن مسیر دالان به سمت لبنان و جنوب سوریه و به ویژه در استان درعا ایجاد میشود.
درعا هممرز با اسرائیل است و میتواند با این اقدامات، بار دیگر در معرض نفوذ و حضور جمهوری اسلامی قرار گیرد.
حدود دو هفته پیش نیوزویک گزارش داد با سقوط اسد، نیروهای وابسته به جمهوری اسلامی با آنکه ضربهای جدی دریافت کردهاند، اما گروهی جدید به نام «اولیالبأس» یا «صاحبان قدرت» را در سوریه پدید آوردهاند.
دور دوم مذاکرات تهران و واشینگتن ۳۰ فروردین در شهر رم ایتالیا برگزار شد.
دیمین فیلیپس، عضو ارشد اندیشکده بریتانیایی «کابدن»، در مقالهای تحلیلی برای اسپکتیتور، این مذاکرات را «تلاشی محکوم به یک ناکامی دیگر برای مهار بزرگترین حامی دولتی تروریسم در جهان» خواند و جمهوری اسلامی را رژیمی توصیف کرد که کره شمالی در مقایسه با آن، همچون «الگویی از حسن نیت» به نظر میرسد.
او افزود هدف واقعی جمهوری اسلامی از تن دادن به مذاکره، وقتکشی برای بازسازی پدافند هواییاش است.
به گفته نویسنده مطلب، این گفتوگوهای تازه در برخی جنبهها حال و هوای «دژاوو» (آشناپنداری) دارد به این معنی که عمان بار دیگر نقش میانجی را بر عهده گرفته، سفارت آن در رم محل برگزاری این دور از مذاکرات و وزیر خارجه این کشور واسطه گفتوگوهایی بود که جمهوری اسلامی تاکید دارد «غیرمستقیم» است.
عمان دهههاست سیاست خارجی بیطرفانهای شبیه به سوئیس را با عنوان «بیطرفی مثبت» دنبال میکند. دیپلماسی پشت پرده این کشور برای کاستن از تنش میان تهران و واشینگتن به دوران انقلاب سال ۵۷ بازمیگردد.
این نقش در اوایل دهه ۲۰۱۰ به میزبانی گفتوگوهای محرمانهای در مسقط انجامید که در نهایت به توافق هستهای سال ۲۰۱۵ موسوم به «برجام» منتهی شد؛ توافقی که دونالد ترامپ در سال ۲۰۱۸ از آن خارج شد.
عمان موفق شده اعتماد هر دو طرف را حفظ کند و از معدود بازیگران باتجربه در این میدان به شمار میرود.
اسپکتیتور یادآوری کرد که این را نمیتوان درباره هیات آمریکایی گفت که استیو ویتکاف، نماینده ویژه آمریکا در امور خاورمیانه، را بهعنوان مذاکرهکننده ارشد به مذاکرات اعزام کرده است.
«نابلدی» ویتکاف درباره ایران
ویتکاف، این سرمایهگذار املاک اهل نیویورک و از دوستان دیرینه دونالد ترامپ، به خاطر حجم گسترده ماموریتهایش که از غزه گرفته تا اوکراین را در بر میگیرد، لقب «فرستاده برای همهچیز» را گرفته است.
نویسنده مطلب تاکید کرد این طیف از فعالیتها، حتی برای یک دیپلمات کارکشته هم عذابی بزرگ است، چه برسد به ویتکاف که تقریبا هیچ شناختی از کشورهایی که واردشان شده یا موضوعاتی که به آنها پرداخته، ندارد.
در همین زمینه: چشمانداز روشنی برای موفقیت مذاکرات تهران و واشینگتن وجود ندارد
جان بولتون، مشاور پیشین امنیت ملی ترامپ، پیشتر گفته بود: «ویتکاف هیچ چیز از ایران نمیداند، هیچ چیز از سلاح هستهای نمیداند، هیچ چیز از توافقهای بینالمللی کنترل تسلیحات نمیداند، هیچ چیز از راستیآزمایی و اجرای این توافقها نمیداند. واقعا چه چیزی ممکن است اشتباه پیش برود؟»
اسپکتیتور کارنامه ویتکاف را تاکنون «ضعیف» ارزیابی کرد و نوشت آتشبس در غزه که او در شکلگیریاش نقش داشت بهسرعت فروپاشید و روسیه هم در عمل، آتشبس در اوکراین را رد کرد.
در این متن آمده ناآشنایی او برای تعامل با بازیگرانی سرسخت مانند ولادیمیر پوتین و بیاطلاعیاش از واقعیات میدانی است که باعث شده در برابر دستکاری و سوءاستفاده آسیبپذیر باشد.
تاکتیکهای جنگ روانی و اطلاعات نادرست جمهوری اسلامی
نویسنده اسپکتیتور تاکید کرد که تعامل با ایران هم آسانتر نخواهد بود، چراکه جمهوری اسلامی از تاکتیکهای جنگ روانی و اطلاعات نادرست به سبک روسیه استفاده میکند.
به گفته نویسنده مطلب، تیم مذاکرهکننده جمهوری اسلامی به رهبری عباس عراقچی اداره میشود که یک «مذاکرهکننده زیرک» است؛ کسی که همین حالا هم از مواضع «متناقض و متضاد» ویتکاف درباره برنامه هستهای ایران بهرهبرداری کرده است.
هفته گذشته ویتکاف پیشنهاد کرد که توافق با ایران میتواند این کشور را به سطح غنیسازی ۳.۶۷ درصد بازگرداند که عملا همان توافق برجامِ دولت باراک اوباماست.
او چند روز بعد از این موضع عقبنشینی کرد و گفت ایران باید فورا برنامه غنیسازی اورانیوم و ساخت سلاح هستهای خود را متوقف کند و آن را به طور کامل برچیند.
هدف تهران از شرکت در مذاکرات وقتکشی است
اسپکتیتور نوشت گذشته از پیامهای ضدونقیض و بیتجربگی، حتی اگر «هنری کیسینجر کبیر» (از چهرههای مهم سیاست خارجی آمریکا در دوران جنگ سرد) هم از گور برخیزد و هدایت این مذاکرات را بر عهده بگیرد، باز هم واشینگتن موفق نخواهد شد.
نویسنده مطلب دلیل ناموفق بودن مذاکرات را ناشی از این اصل ساده خواند که ایران با نیتی صادقانه وارد این گفتوگوها نشده است.
بیشتر بخوانید: تحلیلگران به فاکسنیوز گفتند تهدید نظامی ترامپ، خامنهای را پای میز مذاکره آورد
به نوشته اسپکتیتور، جمهوری اسلامی نه هدف کاهش برنامه هستهای خود را دارد، نه قصد کنار گذاشتن آن را. کل این مذاکرات صرفا تاکتیکی برای وقتکشی است، تا رژیم بتواند سامانههای پدافند هواییاش را که در حملات هوایی اسرائیل در مهر سال گذشته آسیب دیده یا نابود شده بودند، بازسازی کند.
این موضوع از دید دونالد ترامپ هم پنهان نمانده است.
ترامپ میگوید تهران عمدا مذاکرات را کند پیش میبرد و تهدید کرده در صورت نرسیدن به توافق، به اقدام نظامی متوسل خواهد شد.
نویسنده اسپکتیتور تاکید کرد با توجه به اینکه جمهوری اسلامی نه تنها هیچ حسننیتی از خود نشان نداده، بلکه آشکارا دارد زمان میخرد، اساسا ادامه دادن این مذاکرات بیفایده به نظر میرسد.
دوران دیپلماسی به سر رسیده است
استراتژی بنیادین تهران یعنی «ترکیب ترور و قدرت نظامی» برای رسیدن به سلطه منطقهای، از همان سال ۱۹۸۴ که از سوی دولت ریگان به عنوان «حامی تروریسم» شناخته شد، تغییری نکرده است.
حتی پس از امضای توافق برجام در سال ۲۰۱۵ نیز ایران به خرجکردن میلیاردها دلار برای تامین مالی نیروهای نیابتیاش در خاورمیانه شامل حماس، حزبالله، حوثیها و شبهنظامیان عراقی ادامه داد و آنها را برای جنگ با غرب و متحدانش به کار گرفت.
در همان دوران، جمهوری اسلامی دست به طرحهای متعدد ترور و آدمربایی علیه مخالفان خود زد که خارج از ایران زندگی میکنند و مقامات آمریکایی از جمله ترامپ را که سعی در مقابله با رژیم را داشتهاند، هدف قرار داد.
نویسنده اسپکتیتور تاکید کرد اینها اقدامات حکومتی نیستند که قصد دارد از انزوای جهانی خارج شود. هرگاه که ایران در مورد این طرحها به چالش کشیده میشود، باوجود شواهد قطعی موجود، بهطور قاطع همهچیز را درباره دخالت خود رد میکند.
اسپکتیتور نوشت از آنجایی که نمیتوان به حرفهای جمهوری اسلامی در مورد اعمالی که اساسا اقدام جنگی محسوب میشوند اعتماد کرد، چرا باید انتظار داشته باشیم که در مورد برنامه هستهای خود بهطور صادقانه رفتار کند؟
این مطلب ارزیابی کرد که گفتوگوهای آمریکا و ایران محکوم به شکست هستند، زیرا واشینگتن در دام جدا کردن توسعه هستهای ایران به شکلی مجزا از سایر فعالیتهای آن افتاده است. تمام فعالیتهای جمهوری اسلامی از جمله در زمینه موشکی، بخشی از یک استراتژی شوم است که از سوی رژیمی دنبال میشود که بارها و بارها نشان داده به دنبال صلح نیست.
به نوشته اسپکتیتور، غرب هرچه زودتر این واقعیت را درک کند، زودتر میتوان اقداماتی برای از بین بردن توان هستهای ایران و خود جمهوری اسلامی انجام دهد.
نویسنده مطلب تاکید کرد دوران دیپلماسی با ایران به پایان رسیده است.
جعفر تشکری هاشمی، رییس کمیسیون عمران و حمل و نقل شورای اسلامی شهر تهران، یکشنبه ۳۱ فروردین اعلام کرد که نرخهای جدید از اول اردیبهشت اعمال خواهد شد.
او در خصوص نرخ کرایه تاکسیها گفت: «افزایش نرخ کرایه تاکسیهای برخط به اقتضای شرایط ترافیکی از منفی ۵۰ تا مثبت ۵۰ درصد متغیر خواهد شد تا در ساعات اوج ترافیک جذابیتی برای رانندگان نیز ایجاد شود.»
افزایش ۱۵ تا ۲۵ درصدی بلیت مترو
بر این اساس، در مترو برای کسانی که کارت بلیت شخصیسازی شده دارند، ۱۵ درصد افزایش نسبت به سال ۱۴۰۳ پیشبینی شده و کارت بلیت عمومی مترو نیز ۲۵ درصد افزایش پیدا میکند.
بر اساس مصوبه شورای شهر تهران، نرخ هر سفر درونشهری مترو تهران با کارت بلیت مبلغدار به چهار هزار و ۱۲۵ تومان، نرخ بلیت تکسفره به پنج هزار و ۸۳۴ تومان و نرخ بلیت نقدی به هفت هزار تومان افزایش پیدا کرده است.
در مورد خطوط حومه برای پرند و هشتگرد نرخ هر سفر با استفاده از کارت بلیت مبلغدار به ۱۳ هزار و ۳۲۵ تومان، نرخ بلیت تکسفره به ۱۶ هزار و ۴۱ تومان و نرخ بلیت نقدی به ۱۸ هزار تومان افزایش یافته است.
در خط پنج مترو تهران نیز مسافران برای هر سفر با استفاده از کارت بلیت مبلغدار پنج هزار و ۹۵۰ تومان، هر سفر با بلیت تکسفره هفت هزار و ۱۶۳ تومان و هر سفر با بلیت نقدی هشت هزار تومان پرداخت خواهند کرد.
افزایش ۲۵ تا ۳۶ درصدی بلیت اتوبوسها
بر این اساس، قیمت تمام شده در اتوبوس تندرو (بیآرتی) ۲۵ درصد و اتوبوس عادی ۳۶.۸ درصد نسبت به سال ۱۴۰۳ رشد داشته است.
در این شرایط، شهروندان برای ورود به اتوبوس تندرو و طی مسافتی تا پنج کیلومتر باید دو هزار و ۷۵۰ تومان بدهند و به ازای هر پنج کیلومتر بیشتر، ۶۰۰ تومان دیگر بپردازند.
برای اتوبوسهای خطوط عادی نیز شهروندان باید برای ورود و طی مسافتی تا دو و نیم کیلومتر، سه هزار تومان و به ازای هر دو و نیم کیلومتر دیگر، ۷۶۶ تومان پرداخت کنند.
افزایش ۳۶ درصدی کرایه تاکسی
بهای کرایه تاکسیها در پایتخت در سال ۱۴۰۴ بر اساس نرخ اعلامی وزارت کشور با افزایش ۳۶.۸ درصدی روبهرو خواهد بود.
بر این اساس یک مسافر برای استفاده از تاکسیهای خطی و گردشی باید ۹ هزار و ۹۱۸ تومان به عنوان ورودی بپردازد و به ازای هر کیلومتر نیز دو هزار و ۸۸۸ تومان دیگر پرداخت کند.
نرخ ورودی برای تاکسیهای «راهآهن و ویژه» و «تاکسی تلفنی» ۴۹ هزار و ۵۹۰ تومان و برای تاکسیهای فرودگاه، ۶۸ هزار و ۵۰۲ تومان خواهد بود.
بیشتر شدن فاصله دستمزد و هزینههای زندگی
افزایش بهای کرایههای مترو، اتوبوس و تاکسیها در شرایطی صورت گرفته که میزان شکاف دستمزد با سبد معیشت مردم نسبت به سالهای گذشته بیشتر شده است.
سایت خبرآنلاین در گزارشی درباره افزایش کرایه تاکسی نوشت: «۲۰ هزار تومان کرایه برای یک مسافت کوتاه هم صدای مسافران تاکسی را بلند میکند هم رانندگان. این افزایش جبران هزینههای رانندگان را نمیکند از سویی برای مسافران هم دیگر نمیصرفد که از تاکسی برای ترددهای روزانه استفاده کنند.»
پیش از این در ۲۶ اسفند ۱۴۰۳ و درحالیکه نمایندگان کارگران خواستار افزایش حداقل ۷۰ درصدی دستمزد بودند، شورای عالی کار که شورایی حکومتی است، تنها با افزایش ۴۵ درصدی حداقل حقوق کارگران مشمول قانون کار موافقت کرد و پایه حقوق آنها برای سال ۱۴۰۴ را به ۱۰ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان رساند.
شماری از نمایندگان مجلس این میزان افزایش دستمزد را ناکافی دانسته و خواستار تطبیق حقوق کارگران با نرخ تورم و هزینههای واقعی سبد معیشت خانوار شدند.
ستار رحمانی، فعال کارگری، نیز در مصاحبه با ایراناینترنشنال گفت: «حاکمیت هیچگاه حداقل دستمزد را به گونهای تعیین نکرده که دستکم مساوی با خط فقر باشد.»