خبرگزاری رویترز بهنقل از دو منبع آگاه گزارش داد که دستیاران دونالد ترامپ و شی جینپینگ، روسای جمهوری آمریکا و چین، درباره احتمال دیدار میان این دو رهبر در جریان سفر آینده ترامپ به آسیا گفتوگو کردهاند.
این دو منبع دوشنبه ۳۰ تیر به رویترز گفتند که هنوز تصمیم نهایی برای این دیدار اتخاذ نشده، اما بحثهایی در دو سوی اقیانوس آرام درباره توقف احتمالی ترامپ در منطقه، همزمان با نشست همکاری اقتصادی آسیا-پاسفیک (APEC) در کره جنوبی یا دیدارهای حاشیهای این رویداد که از ۳۰ اکتبر تا اول نوامبر برگزار میشود، مطرح شده است.
ترامپ در هفتههای اخیر و پس از آنکه جنگ تعرفهای تلافیجویانه میان دو کشور که موجب اختلال در تجارت جهانی و زنجیرههای تامین شده بود متوقف شد، تلاش کرده تنشها با پکن را کاهش دهد.
همزمان، چین نیز از مهمانان بینالمللی از جمله برخی مقامات آمریکایی برای شرکت در مراسمی در پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پایان جنگ جهانی دوم که قرار است در سوم سپتامبر برگزار شود، دعوت کرده است. این خبر را سخنگوی سفارت چین در واشینگتن در نشست خبری هفته گذشته برای خبرنگاران اعلام کرد.
کرملین نیز دوشنبه اعلام کرد در صورتی که ترامپ تصمیم بگیرد در این مراسم در پکن شرکت کند، احتمال دیدار میان او و ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، در آن زمان منتفی نیست. پوتین حضور خود در این مراسم را تایید کرده است.
گو جیائوکان، سخنگوی وزارت امور خارجه چین، دوشنبه در واکنش به احتمال دیدار ترامپ و شی گفت: «دیپلماسی میان سران کشورها نقش راهبردی و غیرقابل جایگزینی در روابط چین و ایالات متحده دارد.»
او از اظهار نظر مستقیم درباره این دیدار خودداری کرد. کاخ سفید نیز از اظهار نظر درباره این موضوع خودداری کرده است.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، دوشنبه ۳۰ تیر گفت: «در آینده بسیار نزدیک» گفتوگوهایی میان دو کشور برگزار خواهد شد.
او به شبکه سیانبیسی گفت: «در حال حاضر وضعیت تجارت خوب است و حالا میتوانیم درباره مسائل دیگر صحبت کنیم. متاسفانه، چینیها از خریداران بزرگ نفت تحریمشده ایران و روسیه هستند.»
او افزود: «میتوانیم درباره مسئله فیل در اتاق هم صحبت کنیم؛ یعنی توازنسازی بزرگی که چینیها باید انجام دهند.»
ترامپ تلاش کرده تعرفههایی بر تقریباً همه کالاهای وارداتی اعمال کند؛ اقدامی که به گفته او باعث تقویت تولید داخلی خواهد شد، اما منتقدان میگویند این سیاستها هزینه بسیاری از کالاهای مصرفی را برای آمریکاییها افزایش میدهد.
او خواهان اعمال تعرفه پایه ۱۰ درصدی بر واردات از همه کشورها شده، با نرخهای بالاتر برای برخی کشورها از جمله چین. در حال حاضر، کالاهای وارداتی از چین بالاترین نرخ تعرفه، یعنی ۵۵ درصد، را دارند.
ترامپ ضربالاجلی تا ۱۲ اوت برای دستیابی به توافق تعرفهای پایدار با چین تعیین کرده است.
از دیگر نقاط تنش میان دو کشور میتوان به حمایت چین از روسیه، تجارت مواد شیمیایی مرتبط با فنتانیل، نگرانیهای امنیتی منطقهای و ممنوعیت خروج برخی شهروندان آمریکایی از چین اشاره کرد.
آخرین دیدار سطحبالای میان آمریکا و چین در ۱۱ ژوئیه در مالزی برگزار شد، جایی که مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، و وانگ یی، وزیر امور خارجه چین، دیداری «سازنده و مثبت» درباره نحوه پیشبرد مذاکرات تجاری داشتند.
روبیو در آن زمان گفت که از ترامپ برای سفر به چین و دیدار با شی دعوت شده و هر دو رهبر «مایل به انجام این دیدار هستند.»
وانگ ونتائو، وزیر بازرگانی چین، نیز جمعه اعلام کرد که پکن خواهان بازگرداندن روابط تجاری با آمریکا به وضعیت باثبات است. او گفت مذاکرات اخیر در اروپا نشان داده که نیازی به ادامه جنگ تعرفهای نیست.
این کشورها دوشنبه ۳۰ تیر در بیانیهای مشترک، آنچه را «کمکرسانی قطرهچکانی» به فلسطینیها در غزه خواندند، محکوم کرده و اظهار داشتند «وحشتناک» است که بیش از ۸۰۰ غیرنظامی در حالی که در جستوجوی کمک بودند، کشته شدهاند.
بیشتر این کشتهشدگان در نزدیکی سایتهای بنیاد انساندوستانه غزه بودهاند. این بنیاد، با حمایت ایالات متحده و اسرائیل، جایگزین شبکهای به رهبری سازمان ملل برای توزیع کمکها در غزه شده است.
وزیران خارجه این کشورها در بیانیهای مشترک گفتند: «مدل تحویل کمک اسرائیل خطرناک است، بیثباتی ایجاد میکند و کرامت انسانی را از مردم غزه سلب میکند. رنج غیرنظامیان در غزه به عمق تازهای رسیده است.»
وزارت خارجه اسرائیل در پاسخ گفت که این بیانیه «از واقعیت جداست» و پیام اشتباهی به حماس میفرستد.
در بیانیه اسرائیل آمده است: «این بیانیه نتوانسته تمرکز فشار را بر حماس حفظ کند و نقش و مسئولیت حماس را در این وضعیت نادیده میگیرد.»
بیشتر مناطق غزه طی بیش از ۲۱ ماه جنگ به ویرانه تبدیل شدهاند. جنگی که از هفتم اکتبر ۲۰۲۳ آغاز شد؛ زمانی که شبهنظامیان تحت رهبری حماس به داخل اسرائیل نفوذ کرده و بنا بر آمار اسرائیل، هزار و ۲۰۰ نفر را کشتند و ۲۵۱ گروگان را به غزه بردند.
عملیات نظامی اسرائیل در غزه، بنا بر اعلام مقامات بهداشت غزه، تاکنون جان بیش از ۵۹ هزار فلسطینی را گرفته است.
تازهترین کشتهها، دوشنبه و همزمان با آغاز عملیات جدید از سوی اسرائیل در مرکز غزه جان باختند.
درخواست برای پایان جنگ و ارسال کمکها از سوی حدود ۲۰ کشور اروپایی، همچنین کانادا، استرالیا و نیوزیلند صورت گرفته که متحدان اسرائیل و همچنین متحدان نزدیکترین پشتیبان آن، یعنی ایالات متحده محسوب میشوند.
واکنش سازمان ملل
خبرگزاری رویترز نوشت که بنیاد انساندوستانه غزه از شرکتهای امنیتی و لجستیکی خصوصی آمریکایی برای رساندن کمکها به داخل غزه استفاده میکند.
پیشتر اسرائیل اعلام کرده بود سیستم تحت رهبری سازمان ملل به حماس اجازه داده تا کمکهای بشردوستانه را غارت کند.
حماس این اتهام را رد میکند.
سازمان ملل متحد مدل بنیاد انساندوستانه غزه را «ناایمن و ناقض معیارهای بیطرفی بشردوستانه» خوانده اما بنیاد انساندوستانه غزه، این اتهامات را نمیپذیرد.
کشورهای صادرکننده بیانیه گفتند که اسرائیل از ارائه کمکهای حیاتی جلوگیری میکند و از این کشور خواستند تا به تعهدات خود تحت قوانین بینالمللی بشردوستانه پایبند باشد.
آنها از اسرائیل خواستند که فورا محدودیتها را بردارد تا جریان کمکها آزاد شود و به سازمانهای بشردوستانه و سازمان ملل اجازه دهد تا با ایمنی و اثربخشی فعالیت کنند.
کشورهای غربی در پایان افزودند که آمادهاند گامهای بیشتری برای حمایت از آتشبس فوری و طی «مسیر سیاسی بهسوی امنیت و صلح» برای اسرائیلیها و فلسطینیها، بردارند.
بر اساس گزارش خبرگزاری دولتی ریانووستی، این دیدار دوشنبه ۳۰ تیر در مسکو انجام شده است.
این اولین بار نیست که پس از برقراری آتشبس میان جمهوری اسلامی و اسرائیل، نصیرزاده با وزیر دفاع روسیه ملاقات میکند.
به دنبال جنگ ۱۲ روزه، وزیر دفاع دولت پزشکیان همراه با همتایانی از جمله از روسیه، در نشستی در شهر چینگدائو در شرق چین شرکت کرد.
دیدار دوشنبه، یک روز پس از مذاکرات ولادیمیر پوتین، رییسجمهور روسیه، با علی لاریجانی، مشاور رهبر جمهوری اسلامی صورت گرفت.
به گفته سخنگوی کرملین، پوتین در دیدار با لاریجانی، بار دیگر بر موضع مسکو در حمایت از تثبیت اوضاع منطقه و یافتن راهحل سیاسی برای مسائل مرتبط با فعالیتهای هستهای در ایران تاکید کرد.
روسیه با جمهوری اسلامی یک پیمان شراکت راهبردی دارد و بمباران سایتهای هستهای در ایران از سوی اسرائیل و ایالات متحده در ماه گذشته را محکوم کرده است.
نارضایتی جمهوری اسلامی از روسیه
تهران یکی از حامیان اصلی روسیه در جریان تهاجم این کشور به اوکراین بوده اما در جریان جنگ جمهوری اسلامی و اسرائیل، میزان حمایت روسیه از حکومت ایران، نارضایتیهایی را به همراه داشته است.
پیشتر روزنامه اصولگرای فرهیختگان در مطلبی نوشت که عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در سفر اخیر خود به مسکو و دیدار با پوتین، «پیام گلایهآمیز» علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی را به طرف روس منتقل کرد، زیرا روسیه در جریان جنگ ۱۲ روزه، انتظارات جمهوری اسلامی را برآورده نکرد.
این روزنامه سهشنبه ۲۴ تیر نوشت: «در ابتدای جنگ، روسها خواهان پایان درگیری بودند، اسرائیل را بهعنوان متجاوز شناختند و تهاجم اسرائیل را محکوم کردند اما در مجموع، موضعگیریشان چندان قوی نبود یا دستکم موضعگیریای که در ایران انتظار میرفت به این معنی که روسها با شدت بیشتری در این قضیه ایستادگی کنند و مواضعشان را قویتر و جدیتر بیان کنند، دیده نشد.»
همچنین پایگاه خبری اکسیوس گزارش داد رییسجمهوری روسیه به مقامهای جمهوری اسلامی و آمریکا اطلاع داده با طرح «غنیسازی صفر» برای حل و فصل پرونده هستهای حکومت ایران موافق است.
در مقابل، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی تاکید کرد تهران چنین طرحی را نخواهد پذیرفت.
روسیه بعدتر این گزارش اکسیوس را رد کرد.
نگرانی تهران از جنگ دوباره با اسرائیل
نظر به اینکه اسرائیل در جریان جنگ اخیر، بخش مهمی از سامانههای پدافند هوایی جمهوری اسلامی را نابود کرد، مقامات حکومت ایران نسبت به ازسرگیری دوباره جنگ ابراز نگرانی کردهاند.
پیش از این، وزیر دفاع جمهوری اسلامی در گفتوگوی تلفنی با وزیر دفاع ترکیه اعلام کرد: «به آتشبس اعتماد نداریم و سناریوهای مختلف را برای هرگونه ماجراجویی جدید پیشبینی کردهایم.»
نصیرزاده اضافه کرد: «جمهوری اسلامی بههیچوجه بهدنبال توسعه جنگ و ناامنی در منطقه نیست.»
شبکه اجتماعی ایکس دوشنبه ۳۰ تیر اعلام کرد پرونده قضایی تشکیل شده از سوی دادستانهای فرانسوی، آزادی بیان کاربران ایکس را تهدید میکند.
ایکس تمام اتهامات مطرح شده را رد کرد و افزود که با این تحقیقات، همکاری نخواهد کرد.
اوایل ماه جاری میلادی، دادستانهای پاریس تحقیقات مقدماتی را درباره ایکس بهدلیل احتمال بهکارگیری الگوریتمی جانبدارانه و استخراج دادههای جعلی شدت بخشیدند و پلیس را برای بررسی اتهامات احتمالی علیه شرکت و مدیران ایکس، به کار گرفتند.
شبکه اجتماعی ایکس در بیانیه خود نوشت: «بر اساس آنچه تاکنون میدانیم، این تحقیق قانون فرانسه را به گونهای تحریف میکند که به نفع یک دستور کار سیاسی باشد و در نهایت، آزادی بیان را محدود کند.»
این شبکه ادامه داد: «به همین دلایل، با درخواستهای مقامات فرانسوی موافقت نکردهایم، چرا که حق قانونی برای این کار داریم.»
اتهام دستکاری در الگوریتم
ایکس اعلام کرد که این تحقیق به وسیله اریک بوتل، قانونگذار فرانسوی، آغاز شده که این رسانه اجتماعی را به دستکاری الگوریتم خود به منظور «مداخله خارجی» متهم کرده است. اتهامی که ایکس آن را «کاملا نادرست» خوانده است.
دفتر دادستانی پاریس هنوز در این زمینه واکنشی نشان نداده است.
ماسک که زمانی متحد دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا بود، دولتهای اروپایی را به «حمله به آزادی بیان» متهم کرده و حمایت خود را از برخی احزاب راست افراطی اروپا اعلام کرده است.
خبرگزاری رویترز نوشت که تحقیقات قضایی فرانسه میتواند شکاف بین واشینگتن و کشورهای اروپایی را بر سر نوع گفتمان مجاز در فضای آنلاین عمیقتر کند.
پیشتر مقامات ارشد دولت ترامپ این موضوع را مطرح کردهاند که صداهای راستگرا در سراسر جهان سانسور میشوند.
تحقیقات قبلی درباره ایکس
ایکس گفت دادستانهای پاریس درخواست کردهاند الگوریتم توصیهها و دادههای لحظهای درباره همه پستهای کاربران در این پلتفرم را برای تحلیل به پژوهشگرانی تحویل دهد که گفته میشود «علیه ایکس خصومت آشکار داشتهاند».
مازیار پناهی که نام او به عنوان یکی از این پژوهشگران ذکر شده، هرگونه دخالت در این تحقیق را تکذیب کرد.
او گفت: «نام من به اشتباه ذکر شده است؛ بر اساس پروژههای تحقیقاتی قبلیام با دیوید چاولاریاس. هیچ یک از ما هیچ نیت خصمانهای نسبت به ایکس نداشتهایم.»
پناهی هشدار داد: «اینکه نام من به این شکل اشتباه آورده شده است نشاندهنده کمتوجهی آنها به زندگی دیگران است و اگر هر گونه نفرتپراکنیای علیه من صورت گیرد، در پی اقدام قانونی به خاطر افترا خواهم بود.»
ایکس همچنین از اینکه تحت اتهامات جرایم سازمانیافته مورد تحقیق قرار گرفته، ناراضی است، چرا که این موضوع به پلیس اجازه میدهد اقداماتی از جمله شنود دستگاههای شخصی کارکنانش را انجام دهد.
سال گذشته، پاول دورف، بنیانگذار روستبار اپلیکیشن پیامرسان تلگرام نیز پس از دستگیری در فرانسه، تحت نظارت قضایی و تحقیقات رسمی برای اتهامات جرایم سازمانیافته قرار گرفت.
او نیز اعلام کرد که بیگناه است.
بسِنت در گفتوگو با شبکه سیانبیسی تصریح کرد تجارت آمریکا با چین «در وضعیت مناسبی قرار دارد» اما وقت آن رسیده که مسائل پیچیدهتری بررسی شود: «چین متاسفانه واردکننده عمده نفت تحریمشده از ایران و روسیه است. باید درباره این موضوعات و همچنین معضل مازاد ظرفیت چین صحبت کنیم.»
پیش از این گزارش شده بود در پی افزایش تقاضا در چین، صادرات نفت ایران به این کشور در ماه ژوئن رکورد تازهای ثبت کرده است.
بنا بر گزارش خبرگزاری رویترز، سفارش محمولههای نفتی بهویژه از سوی پالایشگاههای مستقل چین رشد چشمگیری داشتهاند.
بر اساس دادههای موسسه رهگیری دریایی ورتکسا (Vortexa)، از اول تا بیستم ژوئن ۲۰۲۵، چین هر روز بهطور متوسط بیش از ۱.۸ میلیون بشکه نفت خام ایران را وارد کرده است.
شرکت تحلیل داده کپلر (Kpler) نیز اعلام کرد صادرات نفت خام و میعانات ایران به چین تا تاریخ ۲۷ ژوئن به ۱.۴۶ میلیون بشکه در روز رسیده که نسبت به حدود یک میلیون بشکه در ماه می، افزایش چشمگیری نشان میدهد.
وزیر خزانهداری آمریکا در ادامه مصاحبه با شبکه سیانبیسی تاکید کرد دولت دونالد ترامپ بهجای تمرکز صرف بر ضربالاجل تعیینشده، به کیفیت توافقها اهمیت میدهد: «ما برای رسیدن به توافقهای ضعیف عجله نمیکنیم. آنچه مهم است، کیفیت توافقهاست نه زمانبندی آنها.»
بسِنت: مذاکرات واشینگتن با کشورهای مختلف به خوبی پیش میرود
به گفته بسِنت، مذاکرات با کشورهای مختلف «بهخوبی پیش میرود» و در مورد هرگونه تمدید مهلت اول اوت، تصمیمگیری نهایی با رییسجمهور است.
او هشدار داد اگر مذاکرات به نتیجه نرسد و تعرفههای تعلیقشده دوباره برقرار شود، ممکن است فشارهای اقتصادی بر طرفهای مقابل تشدید شود: «در صورت بازگشت تعرفهها، احتمال اعمال نرخهای بالاتر وجود دارد که کشورهای مقابل را مجبور به ارائه پیشنهادهای بهتر خواهد کرد.»
بسِنت همچنین تصریح کرد که اگر ایالات متحده تصمیم به اعمال تعرفههای ثانویه علیه روسیه بگیرد، تلاش خواهد کرد اروپا را نیز به اتخاذ همین مسیر ترغیب کند.
او درباره موضع آمریکا در قبال ژاپن نیز گفت: «دغدغه ما سیاست داخلی آن کشور نیست؛ بلکه رسیدن به بهترین توافق ممکن برای منافع آمریکاست.»
وزیران تجارت کشورهای عضو اتحادیه اروپا، ۲۳ تیر در بروکسل گرد هم آمدند تا درباره وضع غافلگیرکننده تعرفههای سنگین از سوی دولت ترامپ گفتوگو کنند.
لارس لوکه راسموسن، وزیر خارجه دانمارک، اعلام کرد که کشورهای عضو اتحادیه، تهدید رییسجمهوری ایالات متحده به اعمال تعرفه ۳۰ درصدی بر صادرات کالاهای این کشورها به آمریکا را «کاملا غیرقابلقبول» میدانند.
وضعیت بانک مرکزی آمریکا
در بخش دیگری از گفتوگو، وزیر خزانهداری آمریکا به وضعیت بانک مرکزی این کشور پرداخت و خواستار بازبینی عملکرد فدرالرزرو بهعنوان یک نهاد شد.
او با اشاره به «فضاسازی بیش از حد درباره تورم ناشی از تعرفهها»، تاکید کرد که تاکنون اثر معناداری بر شاخصهای قیمتی دیده نشده است.
بسِنت درباره احتمال برکناری جروم پاول از ریاست فدرالرزرو نیز گفت که در این مورد تصمیم نهایی با ترامپ است.
او اشاره کرد که دوره ریاست پاول در ماه می ۲۰۲۶ به پایان میرسد.
او با اشاره به پروژه پرهزینه بازسازی ساختمان مرکزی فدرالرزرو در واشینگتن و انتقاد اخیر ترامپ از این طرح، گفت که دوشنبهشب در مقر این نهاد سخنرانی خواهد کرد: «اگر این حجم از خطا در اداره هوانوردی رخ میداد، بررسی کامل انجام میشد؛ پس بانک مرکزی نیز باید بازبینی شود.»
بسِنت در پایان، کاهش نرخ بهره را ابزاری برای «آزادسازی بازار وامهای مسکن» دانست و گفت که در مورد احتمال معافیت هواپیماها از تعرفههای آینده، هنوز تصمیمگیری نهایی انجام نشده است.
او تاکید کرد: «تعرفهها میتوانند ابزار مؤثری برای تحقق اهداف سیاسی باشند.»
