کابینه لبنان سهشنبه برای بررسی آینده زرادخانه تسلیحات حزبالله تشکیل جلسه میدهد. این اقدام در پی افزایش فشار واشینگتن بر وزرای لبنانی بهمنظور اخذ تعهد علنی برای خلع سلاح این گروه تحت حمایت جمهوری اسلامی صورت میگیرد. حامیان حزبالله در آستانه برگزاری نشست کابینه تظاهرات کردند.
جلسه دولت قرار است عصر سهشنبه ۱۴ مرداد در کاخ ریاستجمهوری لبنان برگزار شود و نخستین بار خواهد بود که کابینه بهطور رسمی درباره سرنوشت سلاحهای حزبالله بحث میکند.
چنین امری تا دو سال پیش و اوج قدرت این گروه مسلح شیعی، غیرقابل تصور بود.
حامیان حزبالله شامگاه دوشنبه ۱۳ مرداد در بیروت گرد هم آمدند تا پیش از جلسه کابینه، تظاهرات کنند.
این تظاهرات در شرایطی برگزار شد که آمریکا بر لبنان فشار میآورد تا حزبالله را وادار به کنار گذاشتن سلاحهایش کند.
بر اساس گزارشها، گفتوگوهایی میان رییسجمهوری، نخستوزیر و رییس پارلمان لبنان در جریان است تا به فرمولی مشترک برای این موضوع حساس دست یابند.
رسانههای عربی خبر دادند نعیم قاسم، دبیرکل حزبالله لبنان، سهشنبه و همزمان با نشست کابینه، سخنرانی خواهد کرد.
حزبالله از طریق علی فیاض، نماینده پارلمان، بار دیگر خواسته خود را تکرار کرده است: «عقبنشینی اسرائیل از خاک لبنان، آزادی زندانیان لبنانی و توقف خصومتها باید پیش از هرگونه بحث درباره خلع سلاح انجام شود.»
سندی شامل تعیین مراحل خلع سلاح حزبالله
وبسایت المدن گزارش داد سفارت آمریکا متن نهایی سند پیشنهادی یا گامهایی را که بیروت باید اجرایی کند، به مسئولان لبنانی تحویل داده است.
بر اساس این گزارش، نسخه جدید و اصلاحشده این سند که قرار است در جلسه هیات دولت لبنان ارائه شود، شامل مراحل تحویل سلاح حزبالله (از سلاحهای سنگین و پهپادها گرفته تا سلاحهای سبک)، در چارچوب یک جدول زمانی مشخص است.
در این سند موضوع رابطه لبنان با سوریه، با تاکید بر ضرورت تسریع در ترسیم مرزها بین دو کشور و با اسرائیل گنجانده شده است.
توقف عملیات اسرائیل در لبنان، عقبنشینی اسرائیل از نقاط اشغالی در جنوب و آزادی اسیران لبنانی، از دیگر موارد مندرج در این سند است.
همچنین این سند به بازسازی لبنان و بررسی راههای دستیابی به شکوفایی اقتصادی در این کشور میپردازد.
این سند شامل اغلب ایدههایی است که تام باراک، فرستاده ویژه آمریکا پیش از این در سفرها و مواضع مختلف خود در چارچوب ماموریتش مطرح کرده است.
سندی غیرقابل مذاکره
المدن نوشت مقایسه میان نسخه نهایی و پیشین نشان میدهد آمریکاییها اصلاحاتی در سند انجام دادهاند که آن را «غیرقابل مذاکره» کرده است. یعنی لبنان یا باید آن را همانطور که هست قبول کند، یا با رد آن، مسئولیت عواقبش را هم بپذیرد.
از نظر زمانبندی نیز مشخص شده که واشینگتن اصرار داشته نسخه نهایی سند را در آستانه جلسه هیات دولت لبنان تحویل دهد.
تهدید حزبالله به ایجاد هرجومرج در لبنان
پیشتر منابع آگاه گزارش داده بودند حزبالله هشدار داده در صورت اتخاذ تصمیمی از سوی دولت در رابطه با سلاحهای این گروه، «احتمال وقوع هرجومرج» وجود دارد.
این منابع به شبکه الحدث گفتند تصمیم حزبالله برای «مقابله»، بستگی به موضع دولت در قبال سلاحهای این گروه و نحوه اجرای آن در آینده خواهد داشت.
با این حال به گفته آنها، تصمیم راهبردی حزبالله همچنان اجتناب از درگیری با ارتش لبنان است.
این منابع تاکید کردند: «اطلاعاتی وجود دارد که نشان میدهد حزبالله به دنبال ایجاد اختلال در زندگی عادی شهروندان در واکنش به تصمیم کابینه است.»
به گفته آنها، انتظار میرود هواداران حزبالله دست به اعتراض بزنند اما دولت عقبنشینی نخواهد کرد.
تاکید دولت بر خلع سلاح حزبالله
نواف سلام، نخستوزیر لبنان، ۱۲ مرداد با بیان اینکه تصمیم برای محدود کردن مالکیت سلاح به دولت «برگشتناپذیر» است، تاکید کرد تصمیم جنگ و صلح منحصرا در اختیار دولت خواهد بود.
در سوی دیگر، دبیرکل حزبالله، ۱۵ تیر اعلام کرد این گروه در برابر تهدیدهای اسرائیل تسلیم نخواهد شد و با وجود فشارهایی که برای خلع سلاح وارد میشود، تسلیحاتش را زمین نخواهد گذاشت.
بر اساس آخرین ارزیابی ارتش اسرائیل که هفتم مرداد منتشر شد، عملیات نظامی گستردهای که در پاییز ۲۰۲۴ با عنوان «پیکانهای شمالی» به اجرا درآمد، ضربهای سنگین به ساختار نظامی حزبالله وارد کرد و توان این گروه برای انجام حملات علیه اسرائیل را بهطور چشمگیری کاهش داد.
آندری یرماک، رییس دفتر رئیسجمهوری اوکراین، سهشنبه ۱۴ مرداد در کانال تلگرامی خود نوشت که این پهپادها در حملاتی در خطوط مقدم و علیه غیرنظامیان استفاده شدهاند.
خبرگزاری رویترز نوشت که نتوانسته بهطور مستقل این موضوع را تایید کند.
از ابتدای آغاز جنگ اوکراین تاکنون، گزارشهای متعددی درباره کمکهای پهپادی جمهوری اسلامی به روسیه برای تهاجم علیه اوکراین منتشر شده است.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهور اوکراین، ۲۲ تیر با اشاره به سرنگون کردن تعداد زیادی پهپاد شاهد ساخت جمهوری اسلامی در روزهای گذشته، گفت: «این پهپادها یکی از ابزارهای روسیه برای طولانی کردن جنگ هستند و باید این تهدید را خنثی کنیم.»
کرملین: فشار تعرفهای بر هند «غیرقانونی» است
همزمان روسیه روز سهشنبه ایالات متحده را به اعمال فشار تجاری «غیرقانونی» بر هند متهم کرد.
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، به خبرنگاران گفت: «ما اظهارنظرهایی میشنویم که در واقع تهدید هستند؛ تلاشهایی برای وادار کردن کشورها به قطع روابط تجاری با روسیه. ما چنین اظهاراتی را قانونی نمیدانیم.»
او افزود: «ما بر این باوریم که کشورهای دارای حاکمیت، باید و عملا این حق را دارند که شرکای تجاری و همکاران خود در زمینه همکاریهای اقتصادی و تجاری را خود انتخاب، و همچنین نوع و شکل این همکاریها را، بر اساس منافع کشور خود، تعیین کنند.»
عدم تغییر موضع پوتین
ترامپ اعلام کرده که از جمعه تحریمهای جدیدی علیه روسیه، و همچنین کشورهایی که واردات انرژی از روسیه را ادامه دهند، اعمال خواهد کرد؛ مگر آنکه مسکو اقداماتی برای پایان دادن به جنگ سهونیم ساله خود با اوکراین انجام دهد.
ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، با وجود نزدیک شدن به ضربالاجل اعلامشده، هیچ نشانهای از تغییر در موضع روسیه نسبت به جنگ نشان نداده است.
دهلی نو تهدیدهای ترامپ را «غیرموجه» خوانده و متعهد شده که از منافع اقتصادی خود دفاع کند.
این موضعگیری باعث تشدید شکاف تجاری میان این دو اقتصاد بزرگ شده است.
پیشتر دو منبع دولتی هند به رویترز گفتهاند که هند علیرغم تهدیدهای ترامپ، همچنان به خرید نفت از روسیه ادامه خواهد داد.
میانجیگری اسرائیل در تنش میان آمریکا و روسیه
رادیوی ملی اسرائیل سهشنبه به نقل از منابع نزدیک به بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، فاش کرد که او با اطلاع ترامپ و برای کاهش تنش میان واشنگتن و مسکو تلاش میکند.
دفتر نخستوزیری اسرائیل دوشنبه اعلام کرد که نتانیاهو و پوتین برای دومین بار در یک هفته اخیر با یکدیگر گفتوگو کردهاند.
بر اساس گزارش رسانههای اسرائیلی، طی هفتههای گذشته، دفتر نتانیاهو در چندین تماس تلفنی، که برخی از آنها علنی و برخی محرمانه بودهاند، تلاش کرده تا تنشهای فزاینده میان ایالات متحده و روسیه را کاهش دهد.
این تنشها پس از اصرار پوتین بر ادامه جنگ در اوکراین تشدید شد.
اواخر هفته گذشته، با تصمیم ترامپ برای اعزام زیردریاییهای هستهای به منطقه، تنش میان دو کشور به اوج خود رسید.
ترامپ ۱۰ مرداد در پیامی در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت در پی سخنان «بسیار تحریکآمیز» دیمیتری مدودف، معاون شورای امنیت روسیه، دستور استقرار دو زیردریایی اتمی در «مناطق مناسب» را صادر کرده است.
مدودف ۶ مرداد ضمن انتقاد از آنچه «بازی اولتیماتوم با روسیه» خواند، به رییسجمهوری آمریکا هشدار داد: «هر اولتیماتوم جدید، یک تهدید و گامی بهسوی جنگ است؛ نه جنگ میان روسیه و اوکراین، بلکه با کشور خودِ ترامپ.»
او اضافه کرد: «ترامپ باید به خاطر داشته باشد که روسیه نه اسرائیل است و نه ایران.»
به گزارش خبرگزاری رویترز، سازمان کوگات (COGAT)، مسئول هماهنگی کمکهای بشردوستانه در اسرائیل، سهشنبه ۱۴ مرداد اعلام کرد کابینه این کشور مکانیسمی را تصویب کرده که امکان ورود کمکها به غزه را از طریق تجار محلی فراهم میآورد.
به گفته این سازمان، کالاهای تصویب شده شامل مواد غذایی اساسی، غذای کودک، میوه و سبزیجات و لوازم بهداشتی است.
هدف از این اقدام افزایش حجم کمکهای ورودی به نوار غزه و کاهش وابستگی به کمکهای سازمان ملل و سازمانهای بینالمللی اعلام شده است.
مقامات فلسطینی و سازمان ملل میگویند غزه روزانه به ورود حدود ۶۰۰ کامیون کمک نیاز دارد.
این رقم معادل تعداد کامیونهایی است که قبل از جنگ اجازه ورود به غزه را داشتند.
نگرانیهای بینالمللی
تصاویر فلسطینیان گرسنه، بهویژه کودکان، در هفتههای گذشته واکنشهای گستردهای را به همراه داشته است.
حماس نیز ویدیویی منتشر کرد که در آن یک گروگان اسرائیلی لاغر و گرسنه دیده میشود که این امر انتقادات شدید جامعه جهانی را در پی داشت.
اسرائیل در پاسخ به فشارهای بینالمللی، اعلام کرد اقداماتی برای رساندن کمک بیشتر به غزه در دستور کار قرار داده است.
این اقدامات شامل توقف عملیات نظامی در بخشهایی از روز، تصویب پرتاب کمک از هوا و تعیین مسیرهای امن برای کاروانهای امدادی است.
همزمان، حماس اعلام کرد آماده همکاری با صلیب سرخ برای کمکرسانی به گروگانهای اسرائیلی است، اما این همکاری مشروط به بازگشایی دائمی مسیرهای بشردوستانه و توقف حملات هوایی در زمان توزیع کمکهاست.
اختلاف بر سر نحوه کمکرسانی
اسرائیل و آمریکا در ماه می از سازمان ملل خواستند به جای استفاده از کانالهای معمول، از طریق بنیاد بشردوستانه غزه کمکرسانی کند. این بنیاد که مورد حمایت دو کشور است، به وسیله یک شرکت لجستیک آمریکایی اداره میشود و مدیریت آن بر عهده افسر سابق سیا و کهنه سربازان آمریکایی است.
سازمان ملل این پیشنهاد را رد کرد و بیطرفی بنیاد بشردوستانه غزه را زیر سوال برد.
این نهاد معتقد است چنین روشی امدادرسانی را نظامی میکند و به آوارگی اجباری مردم منجر میشود.
بر اساس برآورد سازمان ملل، نیروهای اسرائیلی از ماه می بیش از هزار نفر از کسانی را که به دنبال غذا بودهاند، کشتهاند.
بیشتر این تلفات در اطراف پایگاههای توزیع کمکها رخ داده است.
جنگ در غزه از هفتم اکتبر ۲۰۲۳ با حمله حماس به جنوب اسرائیل آغاز شد.
بر اساس آمار اسرائیل، حماس در این حمله هزار و ۲۰۰ نفر را کشت و ۲۵۱ نفر را گروگان گرفت.
عملیات نظامی اسرائیل در پاسخ تاکنون جان بیش از ۶۰ هزار فلسطینی را گرفته است. این آمار که از سوی مقامات بهداشتی غزه اعلام شده، شامل نظامیان و غیرنظامیان است.
بر اساس اعلام مقامات اسرائیلی، در حال حاضر ۵۰ گروگان در غزه هستند که تنها ۲۰ نفر از آنها زنده تلقی میشوند.
حماس تاکنون اجازه دسترسی سازمانهای بشردوستانه به این افراد را نداده و خانوادههایشان اطلاعات چندانی از وضعیت آنها ندارند.
پایگاه خبری بلومبرگ سهشنبه ۱۴ مرداد گزارش داد بخشی از این کاهش واردات در ماه ژوئیه، بهدلیل کاهش تقاضا از سوی پالایشگاههای خصوصی در چین (موسوم به تیپاتها - قوریها) بوده، زیرا این پالایشگاهها در ماه ژوئن محمولههای بیشتری دریافت کرده بودند.
طبق دادههای شرکت اطلاعاتی کپلر، خرید نفت ایران از سوی چین در ماه ژوئیه به حدود ۱.۲ میلیون بشکه در روز کاهش یافت که نزدیک به ۳۰ درصد کمتر از خرید نفت ایران در ماه ژوئن و اندکی پایینتر از رقم سال گذشته در همین زمان است.
دادههای یک شرکت اطلاعاتی دیگر (Vortexa Ltd) نیز کاهش مشابهی را برای این ماه نشان میدهد.
کاهش تقاضا از سوی تیپاتها
با این که نفت ایران تحت تحریمهای ایالات متحده قرار دارد، چین معمولا بزرگترین واردکننده نفت خام از ایران است.
آمارهای رسمی اغلب نشان میدهند صادرات نفت ایران به چین بسیار اندک یا حتی صفر است اما پالایشگاههای کوچک خصوصی (همان تیپاتها)، معمولا بزرگترین خریداران چنین نفتی هستند.
آمار رسمی واردات چین قرار است پنجشنبه این هفته منتشر شود.
مویو شو، تحلیلگر ارشد نفت خام در شرکت کپلر، گفت: «تقاضا از سوی تیپاتها چندان قوی نیست و میل آنها به انبارسازی پس از واردات بالای ماه ژوئن کاهش یافته است.»
او افزود «علاوه بر این، برخی از آنها با محدودیت در سهمیه واردات نفت خام مواجهاند»، زیرا به گفته شو، نیاز به مجوزهایی دارند که حجم واردات را تنظیم میکنند.
در ماه ژوئن، دادههای Vortexa نشان داد که واردات نفت ایران از سوی چین به بیش از ۱.۷ میلیون بشکه در روز رسید که بالاترین رقم در سه ماه گذشته بود.
عجله برای واردات نفت در زمان جنگ جمهوری اسلامی و اسرائیل
این افزایش واردات نفت ایران عمدتا بهدلیل عجله در بارگیری محمولههای نفت برای جلوگیری از تاثیرات احتمالی ناشی از درگیری حکومت ایران و اسرائیل بود.
این درگیری کوتاهمدت که ایالات متحده نیز به آن وارد شد، نگرانیهایی درباره اختلال در عرضه انرژی ایجاد کرد؛ هرچند در نهایت روندهای عرضه نفت آسیبی ندیدند.
از آن زمان، ایالات متحده تحریمهای مربوط به ایران را تشدید کرده و محدودیتهای بیشتری بر نهادهای فعال در زنجیره تامین نفت از ایران از جمله با اعمال تحریمها بر چهارمین پایانه نفتی چین اعمال کرده است.
