دونالد ترامپ روز جمعه میزبان رهبران ارمنستان و آذربایجان در نشستی در کاخ سفید بود؛ نشستی که به گفته او با تعهد دو کشور به برقراری صلحی دائمی در قفقاز جنوبی همراه شد.
او همچنین به نابودی برنامه هستهای حکومت ایران اشاره کرد و بر هدف خود برای گسترش بیشتر کشورهای همپیمان در پیمان ابراهیم تاکید کرد.
ترامپ جمعه در نشستی رسانهای به همراه رهبران جمهوری ارمنستان و جمهوری آذربایجان گفت: «همانطور که میدانید، ما توان هستهای ایران را از بین بردیم و اگر بخواهم از اصطلاحی استفاده کنم که برخی ممکن است بدون آگاهی آن را زیر سوال ببرند، باید بگویم این توانایی بهطور کامل نابود شد.»
رییسجمهوری آمریکا تاکید کرد: «این موضوع توسط کمیسیونهای انرژی اتمی و همه نهادهای مرتبط تأیید شده است.»
او در ادامه بار دیگر سخنان اخیر خود را تکرار کرد و گفت: «ممکن است دوباره تلاش کنند، اما باید در مکان جدیدی این کار را انجام دهند، چون ما و فقط میخواهم بگویم که ما بزرگترین ارتش جهان را داریم. ما بهترین تجهیزات و بهترین صنایع نظامی جهان را داریم، هیچکس حتی به آن نزدیک هم نیست.»
رییسجمهوری آمریکا افزود: «این موضوع اثبات شد. بنابراین از بین بردن آن تهدید در خاورمیانه بسیار مهم بود. و فکر میکنم افراد زیادی همین حالا به پیمان ابراهیم خواهند پیوست. این خیلی مهم خواهد بود.»
ترامپ از موفقیت در امضای توافق صلح میان ارمنستان و آذربایجان خبر داد
همچنین ترامپ از موفقیت در امضای توافق صلح میان دو کشور جمهوری آذربایجان و ارمنستان خبر داد و گفت: «اطمینان کامل دارم که صلحی پایدار میان ارمنستان و جمهوری آذربایجان برقرار خواهد شد.»
او گفت: «ما همین چند لحظه پیش دفتر بیضی کاخ سفید را ترک کردیم، جایی که اسناد حجیم و عناصر بسیار مهم این توافق را امضا کردیم.»
رییسجمهوری آمریکا اعلام کرد کشورهای ارمنستان و آذربایجان متعهد شدهاند که برای همیشه به تمام درگیریها پایان دهند، تجارت، سفر و روابط دیپلماتیک را آغاز کنند و به حاکمیت و تمامیت ارضی یکدیگر احترام بگذارند.
او اشاره کرد: «برای بیش از ۳۵ سال، ارمنستان و آذربایجان درگیر یک مناقشه تلخ بودهاند که رنج زیادی برای هر دو ملت به همراه داشته است. بسیاری تلاش کردند که راهحلی بیابند، از جمله اتحادیه اروپا. روسها خیلی سخت روی آن کار کردند. اما هیچگاه اتفاقی نیفتاد.»
ترامپ گفت: «جو بایدن تلاش کرد، اما شما میدانید که آنجا چه اتفاقی افتاد. او احتمالاً برای ۱۲ دقیقه تلاش کرد و نتیجهای نداشت. کشورهای زیادی دیگر هم تلاش کردند، اما موفق نشدند.»
رئیسجمهوری آمریکا همچنین از لغو محدودیتهای همکاری نظامی با جمهوری آذربایجان خبر داد و گفت این اقدام در چارچوب گسترش همکاریهای دوجانبه انجام میشود.
ترامپ بار دیگر بر هدف خود برای توسعه سریع توافقهای ابراهیم تاکید کرد. این پیمان که در دوره نخست ریاستجمهوری او شکل گرفت، روابط دیپلماتیک میان برخی کشورهای مسلمان و اسرائیل را عادیسازی کرد. او اشاره کرد که جمهوری آذربایجان ممکن است به زودی به این توافقات بپیوندد، هرچند هماکنون نیز روابط دیپلماتیک با اسرائیل دارد.
این تحول میتواند تاثیر قابل توجهی بر معادلات سیاسی و امنیتی منطقه، بهویژه در ارتباط با ایران که روابطش با جمهوری آذربایجان در سالهای اخیر با تنشهایی همراه بوده، برجای بگذارد.
دیدار پیشرو با پوتین
ترامپ همچنین با اشاره به دیدرا پیشروی خود با ولادیمیر پوتین رییسجمهوری روسیه گفت: «فکر میکنم ما خیلی به نتیجه نزدیک شدهایم، و بهزودی اعلام خواهیم کرد که جلسهای با روسیه برگزار خواهیم کرد و مکان آن را هم اعلام خواهیم کرد.»
او افزود: «فکر میکنم مکان انتخابی، مکان بسیار محبوبی باشد به دلایل متعدد، اما کمی بعدتر آن را اعلام خواهیم کرد. الان نمیخواهم اعلامش کنم، چون آنچه همین حالا انجام دادیم خیلی مهم است.»
واکنش ارمنستان و آذربایجان
در این نشست، نیکول پاشینیان نخستوزیر ارمنستان درباره صلح با آذربایجان میانجیگری آمریکا گفت: «این دستاورد بدون مشارکت شخصی ترامپ ممکن نمیشد.»
او افزود: «فصل جدیدی از صلح و ثبات و رفاه آغاز خواهد شد.»
الهام علیاف رییسجمهور آذربایجان نیز گفت اگر تلاش ترامپ و تیم او نبود شاید کشورش و ارمنستان در مذاکرات بیپایان صلح بودند.
رییسجمهوری آذربایجان تاکید کرد: «چارچوب این شراکت راهبردی در ماههای آینده بهتفصیل تدوین خواهد شد، و این دستاوردی تاریخی برای جمهوری آذربایجان است.»
استقبال ترکیه از توافق صلح
وزارت خارجه ترکیه از توافق میان باکو و ایروان استقبال کرد و در بیانیهای نوشت: «در زمانی که درگیریها و بحرانهای بینالمللی شدت یافتهاند، این گام تحولی بسیار مهم در جهت تقویت صلح و ثبات منطقهای بهشمار میآید. ما از نقش و مشارکت دولت ایالات متحده آمریکا در این روند قدردانی میکنیم.»
در ادامه این بیانیه آمده است: «فرصتی تاریخی برای قفقاز جنوبی بهمنظور دستیابی به صلح و شکوفایی پدید آمده است. ترکیه همچنان به مشارکت در تلاشهایی که در راستای بهرهگیری از این فرصت انجام میشود ادامه خواهد داد و از کوششهای صادقانه جمهوری آذربایجان حمایت خواهد کرد.»
حضرتی جمعه ۱۷ مرداد گفت: «آمریکا قاسم سلیمانی را ترور کرد و ما باید همه رهبران آمریکا را اعدام میکردیم، چون ارزش حاج قاسم بیش از اینهاست.»
این سخنان حضرتی پس از طعنه شامگاه پنجشنبه دونالد ترامپ رییسجمهوری آمریکا به کشتن سلیمانی مطرح میشود.
ترامپ با اشاره به کشتن فرمانده پیشین نیروی قدس سپاه پاسداران در حمله هوایی آمریکا گفت که سلیمانی «پدر بمبهای کنار جادهای بود».
ترامپ بهدلیل صدور دستور حملهای که به کشته شدن سلیمانی انجامید، از سوی مقامهای جمهوری اسلامی، از جمله فرماندهان سپاه، تهدید به مرگ شده بود.
پیشتر بیش از دو هزار نفر از مدرسان حوزه علمیه قم با صدور بیانیهای، با اشاره به کشته شدن قاسم سلیمانی با دستور دونالد ترامپ، در دوره اول ریاستجمهوریاش اعلام کردند که «خون و مال ترامپ» حلال است.
در این بیانیه که جمعه ۱۰ مرداد منتشر شد، آمده است: «دوران خویشتنداری و صبر انقلابی به پایان رسیده و زین پس، خون و مال ترامپ، حلال بوده و انتقام خون سلیمانی بر هر زن و مرد مسلمان و آزادیخواه واجب است.»
آمریکا و ۱۳ متحدش پنجشنبه ۹ مرداد در بیانیه مشترکی افزایش تهدیدات از سوی سرویسهای اطلاعاتی جمهوری اسلامی را محکوم کردند و این تهدیدات را «نقض آشکار حاکمیت ملی» خود دانستند.
حضرتی: آنها آمدند در حد براندازی، اما به خیر گذشت
حضرتی در ادامه سخنانش گفت: «چون راهبرد ما جنگ نبود، گذشتیم و میهمان ما را شهید کردند (اسماعیل هنیه) و باز صبوری و سکوت را پیشه کردیم.»
او اضافه کرد: «الان هم راهبرد ما جنگ نیست. دشمن در وسط مذاکره حمله کرد. ما در مذاکره جدی بودیم.»
حضرتی گفت: «آنها آمدند در حد براندازی اقدام کردند و سران سیاسی را زدند که به خیر گذشت. شخصیتهای نظامی را زدند و نیرو در پشت مرز ما پیاده کردند. قصدشان ایجاد شورش در ایران و ایجاد اعتراض، خشم و خشونت در داخل بود تا طومار نظام را در هم بپیچند.»
۲۵ خرداد و در جریان جنگ ۱۲ روزه میان جمهوری اسلامی و اسرائیل، نتانیاهو در مصاحبه با فاکسنیوز اعلام کرده بود که تغییر رژیم در ایران «میتواند نتیجه جنگ باشد، زیرا رژیم ایران ضعیف است».
او تاکید کرد که مقامات حکومت ایران «۴۶ سال است که مردم را میکشند و سرکوب میکنند، زنان را بهدلیل بیحجابی و دانشجویان را هدف گلوله قرار میدهند. مردم ایران در آرزوی آزادی هستند.»
این نهاد صنفی مستقر در نیویورک جمعه ۱۷ مرداد در حساب خود در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «تهدیدها فراتر از مرزهای ایران است.»
کمیته حمایت از روزنامهنگاران افزود: «خانوادههای خبرنگارانی که برای رسانههایی مانند بیبیسی فارسی، ایران اینترنشنال و رادیو فردا کار میکنند، بهدلیل گزارشگری عزیزانشان از خارج، تحت آزار، احضار و تهدید قرار میگیرند.»
این کمیته با انتقاد از «این گروگانگیری عاطفی»، از حکومت ایران خواست «این روشهای فرامرزی ترس و فشار را متوقف کند.»
ایراناینترنشنال چهاردهم مردادماه در بیانیهای اعلام کرد در واکنش به تهدیدات فزاینده جمهوری اسلامی علیه خبرنگاران این شبکه و خانوادههای آنها، با ارسال درخواستی فوری به کارشناسان سازمان ملل متحد، خواستار اقدام علیه حکومت ایران شده است.
ایراناینترنشنال در این بیانیه گفت از اواخر خرداد، اقدامات جمهوری اسلامی علیه این شبکه شدت گرفته و ۴۵ تن از خبرنگاران و کارکنان ایراناینترنشنال و همچنین ۳۱۵ تن از بستگان آنها در هشت کشور، از سوی وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی تهدید به مرگ شدهاند.
اواخر خرداد، نیروهای سپاه پاسداران در تهران خانواده یکی از مجریان شبکه ایراناینترنشنال را بازداشت کردند تا او را برای قطع همکاری با این شبکه تحت فشار قرار دهند. پدر، مادر و برادر کوچکتر این مجری در حال حاضر در مکان نامعلومی نگهداری میشوند.
این مجری زن بامداد شنبه ۳۱ خرداد تماسی تلفنی از پدرش دریافت کرد که در آن از او خواسته شد از همکاری با ایراناینترنشنال کنارهگیری کند.
در پسزمینه تماس، صدای ماموران امنیتی جمهوری اسلامی شنیده میشد که جملات مورد نظر را به پدرش دیکته میکردند.
پدر این مجری در این تماس خطاب به او گفت: «هزار بار از تو خواستم استعفا دهی. دیگر انتظار چه عواقبی را داری؟ باید استعفا دهی.»
در آن زمان، سخنگوی ایراناینترنشنال با صدور بیانیهای اعلام کرد این شبکه «اقدام اخیر رژیم ایران در ربودن اعضای خانواده یکی از خبرنگاران خود را بهشدت محکوم میکند؛ اقدامی هولناک که در واقع گروگانگیری با هدف وادار کردن همکار ما به استعفا از سمتش است».
به دنبال تهدیدها و حملات سایبری اخیر جمهوری اسلامی علیه برخی کارکنان ایراناینترنشنال، شهروندان با ارسال پیامهایی از داخل ایران، از این رسانه بهعنوان «صدای آزادیخواهی مردم» یاد و تاکید کردند برای دریافت اخبار واقعی تنها به رسانههای مستقل مثل ایراناینترنشنال اعتماد دارند.
کمیته حمایت از روزنامهنگاران نیز در واکنش به حمله سایبری به کارکنان شبکه ایراناینترنشنال اعلام کرد که استفاده از جاسوسافزار برای هدف قرار دادن روزنامهنگاران، نشانهای خطرناک از تشدید تلاشهای حکومت ایران برای ارعاب و خاموشکردن رسانههای مستقل است.
این دو در گزارشی مفصل که در وبسایت پرو پابلیکا منتشر شد، به شیوههای جذب و نیز عملیات نیروهایی که موساد موفق شده در داخل ایران سازمان دهد، پرداختهاند.
براساس این گزارش، در ساعات اولیه ۲۳ خرداد، اندکی قبل از آغاز حملات اسرائیل به مواضع جمهوری اسلامی در خاک ایران، تیمی به رهبری یک جوان ایرانی با نام اختصاری «س.ت.» در حومه تهران موضع گرفت تا یک سامانه پدافند ضدهوایی حیاتی را هدف قرار دهد.
همزمان، دهها کماندوی آموزشدیده موساد در نقاط مختلف ایران آماده حمله به شبکه دفاعی جمهوری اسلامی شدند.
نقشی که آسمان را برای جنگندههای اسرائیلی گشود
در ساعت ۳ بامداد، «س.ت.» و حدود ۷۰ کماندو با پهپادها و موشکها، سامانههای دفاع هوایی و پرتابگرهای موشک بالستیک را نابود کردند. روز بعد، موج دوم حملات از داخل ایران آغاز شد.
مقامهای اسرائیلی میگویند این حملات راه را برای نیروی هوایی باز کرد تا بدون از دست دادن حتی یک هواپیما، تاسیسات هستهای را بمباران، نیمی از موشکهای بالستیک ایران و ۸۰ درصد پرتابگرهای آن را نابود، و حتی اتاق خواب عوامل برنامه هستهای و فرماندهان نظامی را هدف قرار دهد.
به گفته منابع اطلاعاتی، همزمان با آغاز بمباران، نیروهای سایبری اسرائیل پیامی جعلی به فرماندهان ارشد ایران فرستادند و آنان را به جلسهای ساختگی در یک پناهگاه کشاندند.
این پناهگاه سپس در حملهای دقیق منهدم شد که به کشته شدن ۲۰ نفر، از جمله سه رییس ستاد، انجامید.
آمادهسازی برای حمله
«س.ت.» که در خانوادهای کارگری بزرگ شده بود، پس از بازداشت و شکنجه از سوی بسیج، خشمگین و تشنه انتقام شد.
یکی از بستگانش او را به موساد معرفی کرد و او پس از تضمین مراقبت از خانوادهاش، همکاری را پذیرفت. ماهها آموزش تسلیحاتی در خارج از ایران دید و پیش از آغاز عملیات بهطور مخفیانه به کشور بازگشت.
موساد از ارتباط با قاچاقچیان و سازمانهای اطلاعاتی کشورهای همسایه برای انتقال تجهیزات استفاده کرده است. این محمولهها، که میتوانند سالها در خانههای امن پنهان بماند، پیش از عملیات بهروزرسانی یا تعمیر میشوند.
دو گروه کماندویی، هر کدام شامل ۱۴ تیم، برای حمله به اهداف تعیینشده نیروی هوایی اسرائیل آماده شدند. هر تیم اسم رمز مخصوص به خود را داشت و پیش از عملیات، مدلسازی و تمرین شبیهسازی انجام داد.
یکی از تیمها در همان آغاز جنگ یک پرتابگر بالستیک را منهدم کرد؛ اقدامی که به گفته تحلیلگران اسرائیلی، باعث تاخیر جمهوری اسلامی در شلیک موشکهای تلافیجویانه شد، زیرا بیم داشت سایر پرتابگرها نیز در معرض حملات داخلی باشند.
کشتن فرماندهان ارشد و عوامل هستهای
موساد اطلاعات دقیق و پروندههایی کامل درباره زندگی و محل سکونت ۱۱ عامل هستهای ایرانی گردآوری کرد.
این پروندهها حتی محل دقیق اتاقخواب آنها را در خانههایشان مشخص میکرد.
صبح ۱۳ ژوئن، جنگندههای نیروی هوایی اسرائیل موشکهای هوابهزمین را به همان مختصات شلیک کردند و هر ۱۱ نفر را کشتند.
چند سال قبل از آن نیز، عملیاتی که به کشتن عوامل برنامه هستهای جمهوری اسلامی در خیابان منجر شد، با آموزش گسترده از سوی افسران موساد همراه بود.
این عوامل یاد گرفتند چگونه با موتورسیکلت حرکت کنند و یا از فاصله نزدیک به اهداف خود شلیک کنند یا مواد منفجره را به خودروهای آنها بچسبانند.
هدف این بود که هم برنامه هستهای ایران را از نظر تخصص علمی تضعیف کنند و هم افراد مستعد را از کار بر روی تسلیحات هستهای دلسرد سازند.
از ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۲، اسرائیلیها دستکم چهار عامل برنامه هستهای را کشتند و در یک مورد دیگر تنها اندکی با موفقیت فاصله داشتند.
این عملیاتها تا ریزترین جزئیات از سوی اسرائیلیها مدیریت میشد؛ گاه از کشورهای نزدیک، گاه بهطور مستقیم از مقر موساد در شمال تلآویو، و گاه نیز از سوی افسران اطلاعاتی اسرائیل که برای مدتی کوتاه وارد ایران میشدند.
