دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفت طی روزهای آینده درباره جنگ اوکراین گفتوگو خواهد کرد. او قرار است پنجشنبه با ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین تلفنی صحبت کند، همزمان فرانسه میزبان نشستی مجازی با حضور حدود ۳۰ کشور برای بررسی حمایتهای امنیتی از اوکراین است.
به گزارش رویترز، ترامپ چهارشنبه ۱۲ شهریو اعلام کرد پس از نشست بینتیجهاش با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه در آلاسکا در ماه گذشته، قصد دارد طی روزهای آینده گفتوگوهایی درباره جنگ اوکراین انجام دهد.
همزمان، ریاستجمهوری فرانسه خبر داد که نشستی مجازی با حضور حدود ۳۰ کشور برگزار خواهد شد تا درباره حمایتهای امنیتی از اوکراین پس از دستیابی به توافق صلح احتمالی با روسیه گفتوگو شود.
در این نشست انتظار میرود رهبران اروپایی از جمله امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، و زلنسکی، همراه با ترامپ مشارکت داشته باشند.
اورسولا فون در لاین، رییس کمیسیون اروپا ۹ شهریور اعلام کرد اروپا «طرحی دقیق» برای اعزام نیرو به اوکراین تدوین کرده و با واشینگتن بر سر ارائه تضمینهای امنیتی به کییف به توافق رسیده است.
او تاکید کرد کمکهای مالی و آموزشی به اوکراین حتی پس از برقراری صلح نیز ادامه خواهد یافت.
این نشست در حالی برگزار میشود که رهبران اروپایی قصد دارند مخالفت خود با امتناع مسکو از ورود به مذاکرات صلح را اعلام کنند.
ترامپ در دیدار با کارول ناوروکی، رییسجمهوری لهستان، در کاخ سفید گفت: «پیامی برای رییسجمهوری پوتین ندارم. او میداند موضع من چیست و تصمیمش را خواهد گرفت. هر تصمیمی که بگیرد، یا ما خوشحال خواهیم شد یا ناراضی، و اگر ناراضی باشیم، خواهید دید که اقداماتی انجام خواهد شد.»
او توضیح بیشتری درباره این اقدامات نداد اما پیشتر از احتمال اعمال تحریمهای جدید علیه روسیه سخن گفته بود.
پوتین چهارشنبه در واکنش به دعوت زلنسکی برای دیدار رو در رو گفت آماده گفتوگو با زلنسکی است، به شرطی که او به مسکو سفر کند.
او اعلام کرد در صورت لزوم روسیه آماده است سطح نمایندگان خود در مذاکرات با اوکراین را ارتقا دهد، اما توضیح بیشتری در اینباره نداد.
ترامپ همچنین تاکید کرد جنگ «به یک شکل یا شکل دیگر» پایان خواهد یافت اما اذعان کرد که انتظار نداشت پایان دادن به این جنگ چنین دشوار باشد.
او گفت: «فکر میکردم این موضوع سادهتر از این باشد، شاید یکی از راحتترین مسائل. اما جنگ همیشه غیرقابل پیشبینی است.»
به گزارش رویترز از واشینگتن، ترامپ چهارشنبه ۱۲ شهریور در دیدار با ناوروکی در کاخ سفید تاکید کرد روابط آمریکا و لهستان «بسیار عالی» است و گفت مذاکرات شامل تجارت و خرید تسلیحات از آمریکا خواهد بود.
او افزود دو کشور درباره مذاکرات متوقفشده صلح در اوکراین و نگرانیهای امنیتی لهستان گفتوگو خواهند کرد.
ترامپ همچنین به رژه نظامی شب گذشته در پکن که با حضور شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، و ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، برگزار شد اشاره کرد و آن را «زیبا و بسیار تاثیرگذار» توصیف کرد.
او گفت: «میدانستم آنها میخواهند من تماشا کنم، و من هم نگاه کردم.»
ترامپ به نشست گروه ۲۰ دعوت شد
ناوروکی، پس از دیدار با ترامپ در واشینگتن گفت درباره افزایش شمار نیروهای آمریکایی در خاک لهستان گفتوگو کرده و نسبت به موفقیت این مذاکرات اطمینان دارد، هرچند چنین روندی در مراحل اولیه قرار دارد.
او افزود که ترامپ در دیدار خصوصی و عمومی «تضمین قوی» درباره امنیت لهستان داده است.
به گفته ناوروکی، هرچند گفتوگوها هنوز در آغاز راه است، اما او «مطمئن» است که این روند به نتیجه خواهد رسید.
ناوروکی همچنین اعلام کرد ترامپ او را به نشست گروه ۲۰ در سال آینده دعوت کرده است.
گروه ۲۰ (G20) یک مجمع بینالمللی است که از ۲۰ اقتصاد بزرگ دنیا تشکیل شده تا رهبران سیاسی و اقتصادی کشورها درباره مهمترین مسائل مالی و اقتصادی جهان گفتوگو کنند.
این دیدار تنها چند هفته پس از آن انجام شد که ناوروکی در ماه اوت سوگند یاد کرد.
ترامپ پیشتر او را در انتخابات ریاستجمهوری لهستان حمایت کرده بود؛ حمایتی که به شکست رقیبش، نخستوزیر میانهرو دونالد تاسک، انجامید.
ترامپ سهشنبه نیز گفته بود از پوتین «ناامید» شده و دولتش قصد دارد اقداماتی برای کاهش تلفات جنگ انجام دهد.
او چهارشنبه در پاسخ به سوالی درباره پیام برای پوتین گفت: «هیچ پیامی برای رییسجمهوری پوتین ندارم. او میداند موضع من چیست.»
دیدار در کاخ سفید با پرواز نمایشی جنگندههای آمریکایی و ناهار خصوصی همراه بود.
در لهستان، آمادهسازی برای سفر ناوروکی باعث اختلاف آشکار میان وزارت امور خارجه و کاخ ریاستجمهوری شده و هیات همراه او بدون حضور مقامهای ارشد دولتی به واشینگتن رفت.
چارلز کاپچان، پژوهشگر ارشد شورای روابط خارجی، گفت ورشو به دنبال تعهد بیشتر امنیتی و حضور پررنگتر نیروهای آمریکایی است، هرچند ممکن است بررسی ساختار نیروهای ارتش آمریکا کاهش حضور در اروپا را پیشنهاد کند.
راڈوسواف سیکورسکی، وزیر امور خارجه لهستان، نیز گفت موفقیت رابطه ویژه ناوروکی با ترامپ زمانی مشخص خواهد شد که آمریکا حضور خود در لهستان را افزایش دهد.
لهستان در سالهای اخیر خریدار عمده تسلیحات آمریکایی از جمله تانکهای آبرامز، جنگندههای اف-۳۵، بالگردهای آپاچی، موشکهای جاولین و سامانههای راکتی هایمارس بوده است.
در ماه ژوئن، واشینگتن یک وام تضمینی چهار میلیارد دلاری برای خریدهای بیشتر به ورشو اختصاص داد.
به گزارش خبرگزاری رویترز، پوتین چهارشنبه ۱۲ شهریور اعلام کرد در صورت لزوم روسیه آماده است سطح نمایندگان خود در مذاکرات با اوکراین را ارتقا دهد، اما توضیح بیشتری در اینباره نداد.
او افزود کشورهایی که اخیرا در چین با آنها مذاکره کرده، از نشست آلاسکا میان روسیه و آمریکا حمایت و ابراز امیدواری کردهاند که این گفتوگوها به پایان جنگ در اوکراین کمک کند.
وبسایت آکسیوس هشت شهریور و به نقل از منابع آگاه در دولت ایالات متحده، نوشت دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، بهطور جدی در حال بررسی تعلیق موقت تلاشهای دیپلماتیک برای پایان دادن به جنگ روسیه و اوکراین است.
این تصمیم در حالی اتخاذ میشود که کاخ سفید از عدم پیشرفت در روند صلح پس از نشست ترامپ با پوتین در آلاسکا ناراضی است و کشورهای اروپایی را مسئول بنبست موجود میداند.
پوتین: ترامپ به مسکو دعوت شده است
پوتین همچنین گفت که دعوتنامهای برای سفر ترامپ به روسیه «روی میز» است، اما در حال حاضر هیچ آمادگی برای چنین سفری وجود ندارد.
او این دعوتنامه را ماه گذشته هنگام ملاقات با ترامپ در آلاسکا صادر کرد و در پایان حضور مطبوعاتی مشترکشان به انگلیسی گفت: «دفعه بعد در مسکو».
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، سهشنبه در تازهترین پیام ویدیویی شبانه خود هشدار داد که روسیه در حال تجمیع مجدد نیروهای نظامی در برخی بخشهای خطوط مقدم جبهه است.
او این اقدام را نشانهای دیگر از مخالفت روسیه با صلح دانست و تاکید کرد که مسکو همچنان به حملات هوایی و پهپادی علیه اهداف غیرنظامی در اوکراین ادامه میدهد.
سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه نیز سهشنبه گفت روسای هیاتهای روسیه و اوکراین در تماس مستقیم هستند و مسکو انتظار دارد گفتوگوهای دو کشور ادامه یابد.
او افزود روسیه انتظار دارد شرکای بینالمللیاش در حمایت از گفتوگو با آمریکا درباره اوکراین موضعگیری کنند.
لاوروف تاکید کرد برای دستیابی به صلح پایدار در اوکراین «واقعیتهای سرزمینی» باید به رسمیت شناخته شود.
ارزیابی پوتین از ویتکاف پیامرسان ویژه ترامپ
پوتین درباره نقش استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا، تاکید کرد ارزیابی عملکرد او بر عهدهاش نیست، اما نشست ماه گذشته با ترامپ، در آلاسکا نشان داد ویتکاف دیدگاههای روسیه را بهدرستی به واشینگتن منتقل کرده است.
منتقدان ویتکاف او را فاقد تجربه لازم میدانند و میگویند گزارشهای او موجب سردرگمی ترامپ و متحدانش درباره مواضع کرملین شده است.
ویتکاف ۲۶ مرداد اعلام کرد پوتین در نشست آلاسکا با ترامپ، پذیرفته است که آمریکا و متحدان اروپایی بتوانند برای اوکراین یک تضمین امنیتی ارائه کنند که مشابه ماده ۵ ناتو (حمله به یک عضو، حمله به همه تلقی میشود) باشد.
او در گفتوگو با برنامه «استیت آو د یونین» شبکه سیانان گفت: «به توافقی رسیدیم که ایالات متحده و چند کشور اروپایی بتوانند زبانی شبیه ماده پنج برای پوشش تضمین امنیتی ارائه کنند. پوتین بارها گفته عضویت اوکراین در ناتو خط قرمز اوست. آنچه بحث کردیم این بود که اگر این شرط باقی بماند و اوکراینیها بپذیرند، میتوانیم به توافق برسیم.»
پوتین همچنین در واکنش به اظهارات ترامپ درباره تبانی روسیه با چین و کره شمالی گفت: «ترامپ با این سخنانش حس شوخطبعی خود را نشان داده است.»
ترامپ چهارشنبه همزمان با برگزاری رژه پیروزی چین، شی جین پینگ، کیم جونگ اون، و پوتین، رهبران چین، کره شمالی و روسیه را متهم کرد که در نشست پکن علیه آمریکا تبانی میکنند.
او در پستی که به نظر میرسد خطاب به رییسجمهوری چین نوشته شده، نوشت: «همزمان که علیه آمریکا تبانی میکنید، لطفا سلام گرم مرا به ولادیمیر پوتین و کیم جونگ اون برسانید.
اسموتریچ چهارشنبه ۱۲ شهریور در جریان یک نشست خبری در اورشلیم، در برابر نقشهای ایستاد که نشان میداد تقریبا همه کرانه باختری به جز شش شهر بزرگ فلسطینی، از جمله رامالله و نابلس، ممکن است ضمیمه اسرائیل شود.
او گفت میخواهد «بیشترین قلمرو و کمترین جمعیت [فلسطینی]» تحت حاکمیت اسرائیل قرار گیرد و از نتانیاهو خواست طرحش را که از سوی بخشی زیر نظر او در وزارت دفاع تهیه میشود، بپذیرد.
وزیر دارایی اسرائیل افزود: «زمان آن رسیده است که حاکمیت اسرائیل بر یهودا و سامره اعمال شود و ایده تقسیم سرزمین کوچکمان و ایجاد یک دولت تروریستی در مرکز آن برای همیشه از دستور کار خارج شود.»
او ادامه داد: «چه کسی میتواند از کشوری با چنین عمق استراتژیک کوچکی دفاع کند؟ به همین دلیل هدف از اعمال حاکمیت این است که تشکیل کشور فلسطین یکبار برای همیشه کنار گذاشته شود. این زمانی محقق میشود که حاکمیت بر تمام قلمرو، به جز مراکز جمعیتی عرب، اعمال شود. من هیچ علاقهای ندارم که آنها از امکاناتی که کشور اسرائیل ارائه میکند بهرهمند شوند.»
اسموتریچ، از رهبران جریان شهرکنشینی، از مدتها پیش خواستار الحاق کرانه باختری به اسرائیل است؛ منطقهای که اسرائیل در جریان جنگ ۱۹۶۷آن را تصرف کرد.
کرانه باختری از جمله سرزمینهایی است که فلسطینیها برای تشکیل کشور مستقل آینده خود مطالبه میکنند.
مشخص نیست دولت بنیامین نتانیاهو بتواند در عمل اقدامی مشخص در این زمینه انجام دهد، چراکه چنین الحاقی به احتمال زیاد مستلزم طی روندی طولانی در پارلمان اسرائیل خواهد بود.
واکنش تند امارات متحده عربی
هرگونه گام اسرائیل به سوی الحاق کرانه باختری بهاحتمال زیاد با محکومیت گسترده از سوی کشورهای عربی و غربی روبهرو خواهد شد و هنوز مشخص نیست موضع دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در این زمینه چیست.
یک مقام امارات متحده عربی ۱۲ شهریور و پس از سخنان اسموتریچ هشدار داد الحاق کرانه باختری برای ابوظبی «خط قرمز» محسوب میشود.
لانا نسیبه، معاون وزیر امور سیاسی و نماینده ویژه وزیر خارجه امارات، به خبرگزاری رویترز گفت: «از همان ابتدا ما توافقهای ابراهیم را ابزاری برای تداوم حمایت خود از مردم فلسطین و خواسته مشروع آنها برای تشکیل یک کشور مستقل میدانستیم.»
او از دولت اسرائیل خواست طرحهای شهرکسازی را متوقف کند و افزود: «نباید اجازه داد افراطیون از هر نوعی مسیر منطقه را تعیین کنند. صلح نیازمند شجاعت، پایداری و امتناع از آن است که خشونت انتخابهای ما را شکل دهد.»
به گفته این مقام، چنین طرحی بهشدت روح توافقهای ابراهیم که روابط امارات و اسرائیل را عادیسازی کرد، تضعیف میکند.
امارات در سال ۲۰۲۰ با میانجیگری آمریکا روابط رسمی با اسرائیل برقرار کرد.
این موضعگیری قویترین انتقاد امارات از اسرائیل از زمان آغاز جنگ غزه در سال ۲۰۲۳ است.
انتقادها به طرح الحاق
اسموتریچ ماه گذشته نیز گفته بود کار روی یک طرح شهرکسازی که سالها به تعویق افتاده بود آغاز خواهد شد؛ طرحی که کرانه باختری را تکهتکه و از شرق اورشلیم جدا میکند.
دفتر او گفت این اقدام ایده تشکیل کشور فلسطین را «به خاک خواهد سپرد».
تشکیلات خودگردان فلسطین که بر بخشهایی از کرانه باختری کنترل محدودی دارد همراه با متحدان و گروههای مدنی این طرح را محکوم کردند و آن را غیرقانونی دانستند.
آنها هشدار دادند که تجزیه سرزمین عملا هرگونه طرح صلح در منطقه را از بین خواهد برد. اسموتریچ همچنین خواستار الحاق کامل کرانه باختری شده است.
سخنگوی محمود عباس، رییس تشکیلات خودگردان فلسطین، پیشتر گفته بود هرگونه اقدام اسرائیل برای الحاق یا توسعه شهرکها غیرقانونی، محکوم و غیرقابلقبول است.
عبدالحکیم حنینی، از مسئولان حماس، نیز گفت الحاق کرانه باختری امنیتی را که اسرائیل بهدنبال آن است، تامین نخواهد کرد و در عوض «به مقاومت و رویارویی بیشتر منجر میشود».
اسرائیل که بهدلیل جنگ در غزه با انتقادهای فزاینده بینالمللی روبهروست، از وعدههای اخیر فرانسه، بریتانیا، استرالیا و کانادا برای بهرسمیت شناختن رسمی کشور فلسطین در نشست آتی مجمع عمومی سازمان ملل خشمگین شده است.
خبرگزاری رویترز نهم شهریور گزارش داد اسرائیل در حال بررسی گزینه الحاق کرانه باختری بهعنوان پاسخی احتمالی به این وعدههاست.
دیوان عالی بینالمللی در سال ۲۰۲۴ اعلام کرد اشغال سرزمینهای فلسطینی از جمله کرانه باختری و شهرکسازیهای اسرائیل غیرقانونی است و باید هرچه سریعتر پایان یابد.
با این حال، اسرائیل میگوید این سرزمینها به لحاظ حقوقی «اشغالی» محسوب نمیشوند، بلکه «مناطق مورد مناقشه» هستند.
ارتش اسرائیل پیشروی خود داخل شهر غزه را گسترش داد
ارتش اسرائیل ۱۲ شهریور و همزمان با این تحولات پیشروی خود در شهر غزه را شدت بخشید و با نیروها و تانکهایش وارد محله شیخ رضوان شد.
در هفتههای اخیر، نیروهای اسرائیلی از حاشیههای بیرونی شهر غزه عبور کرده و اکنون تنها چند کیلومتر با مرکز شهر فاصله دارند؛ این در حالی است که درخواستهای بینالمللی برای توقف این عملیات ادامه دارد.
ساکنان شهر غزه گفتند ارتش خانهها و اردوگاههای چادری را که پناهگاه آوارگان فلسطینی در طول نزدیک به دو سال جنگ بود، ویران کرده است.
به گفته مقامهای بهداشت حماس، دستکم ۲۴ فلسطینی از جمله چند کودک چهارشنبه در سراسر غزه کشته شدند که بیشتر آنها در شهر غزه بودند.
خبرگزاری رویترز به نقل از شاهدان گزارش داد ارتش اسرائیل سه مدرسه در محله شیخ رضوان را که پناهگاه آوارگان فلسطینی بود، با نارنجک هدف قرار داد و چادرها را به آتش کشید اما آوارگان پیش از بمباران فرار کردند.
بر اساس این گزارش، خودروهای زرهی حامل مواد منفجره برای تخریب خانههای شرق شیخ رضوان منفجر شدند و یک درمانگاه بمباران شد که به نابودی دو آمبولانس انجامید.
ارتش اسرائیل ۱۲ شهریور در بیانیهای اعلام کرد به عملیات علیه «سازمانهای تروریستی» در غزه ادامه خواهد داد و هرگونه «تهدید علیه دولت اسرائیل» را از میان برمیدارد.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، پیشتر به ارتش دستور داده بود شهر غزه و «آخرین سنگر حماس» را تصرف کند.
خبرگزاری رویترز چهارشنبه ۱۲ شهریور گزارش داد هنگامی که ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، شانهبهشانه شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، قدم میزد، یک میکروفون باز گفتوگوی آنها درباره پیوند اعضای بدن و امکان زندگی انسانها تا ۱۵۰ سالگی را ضبط کرد.
این لحظات در حالی ثبت شد که پوتین و شی در کنار کیم جونگاون، رهبر کرهشمالی، در راس هیاتی شامل بیش از ۲۰ رهبر خارجی برای تماشای رژه نظامی پکن به مناسبت هشتادمین سالگرد پایان جنگ جهانی دوم، حرکت میکردند.
گفتوگوی غیرمنتظره در حاشیه رژه پکن
این صحنه در پخش زنده شبکه دولتی CCTV چین ضبط شد و سپس از سوی رسانههای دیگر از جمله CGTN، آسوشیتدپرس و رویترز منتشر شد. اداره رادیو و تلویزیون چین اعلام کرد پوشش CCTV از این رویداد یک میلیارد و ۹۰۰ میلیون بار بهصورت آنلاین در اینترنت و بیش از ۴۰۰ میلیون بار از طریق تلویزیون تماشا شده است.
وقتی پوتین و شی به سمت جایگاه میدان تیانآنمن حرکت میکردند تا همراه کیم رژه را تماشا کنند، مترجم پوتین به زبان چینی شنیده شد که گفت: «زیستفناوری بهطور مداوم در حال پیشرفت است.»
او پس از بخشی نامفهوم افزود: «اعضای بدن انسان میتوانند بهطور مداوم پیوند زده شوند. هرچه بیشتر عمر کنید، جوانتر میشوید و حتی میتوانید به جاودانگی برسید.»
در پاسخ، شی که خارج از قاب تصویر بود، به زبان چینی شنیده شد که گفت: «برخی پیشبینی میکنند که در این قرن انسانها ممکن است تا ۱۵۰ سال عمر کنند.»
کیم در حالی که لبخند میزد به سمت پوتین و شی نگاه میکرد، اما مشخص نبود این گفتوگو برای او ترجمه میشد یا نه. در ویدیو CCTV، صدای پوتین به زبان روسی بهطور واضح شنیده نمیشد.
واکنشها و ادامه مراسم
دولت روسیه بلافاصله به درخواست برای اظهارنظر پاسخ نداد. وزارت امور خارجه چین و شبکه CCTV نیز به پرسش رویترز در اینباره واکنشی نشان ندادند.
در همان لحظهای که شی شروع به صحبت کرد، تصویر به نمای گستردهای از میدان تیانآنمن تغییر کرد و صدا قطع شد.
حدود ۳۰ ثانیه بعد، شی، پوتین و کیم دوباره در قاب تصویر ظاهر شدند در حالی که از پلهها به سمت جایگاه برای تماشای رژه بالا میرفتند.
در این مراسم، شی در برابر جمعیتی بیش از ۵۰ هزار نفر اعلام کرد جهان با انتخاب «صلح یا جنگ» روبهروست و همزمان از نیروها و تجهیزات نظامی پیشرفته از جمله موشکهای هایپرسونیک و پهپادهای دریایی بازدید کرد.
سفر پوتین به چین و توافقهای تازه
پوتین یکشنبه ۹ شهریور برای شرکت در نشستی که چین برگزار کرده بود وارد پکن شد. در این نشست بیش از ۲۰ رهبر کشورهای غیرغربی از جمله نارندرا مودی، نخستوزیر هند حضور داشتند.
پوتین و شی در جریان این سفر بیش از ۲۰ توافقنامه در حوزههای مختلف، از انرژی تا هوش مصنوعی، امضا کردند.
آنها همچنین برای ساخت یک خط لوله بزرگ جدید گاز توافق کردند، هرچند جزئیات مربوط به تأمین مالی و قیمت گاز صادراتی به چین اعلام نشد.
