مقامهای فلسطینی: اداره غزه بهدست غربیها احیای استعمار است
مقامهای ارشد فلسطینی طرح دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، برای سپردن اداره نوار غزه به تونی بلر، نخستوزیر پیشین بریتانیا، را رد کردند و آن را بازگشت به دوران استعمار توصیف کردند.
مقامهای ارشد فلسطینی طرح دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، برای سپردن اداره نوار غزه به تونی بلر، نخستوزیر پیشین بریتانیا، را رد کردند و آن را بازگشت به دوران استعمار توصیف کردند.
به گزارش روزنامه تلگراف، این مقامها جمعه ۱۶ آبان اعلام کردند که تشکیل یک هیئت غربی برای نظارت بر اداره غزه پس از برکناری حماس، بهمعنای تبدیل این منطقه به «مستعمرهای غربی» است و یادآور دوران قیمومت بریتانیا بر فلسطین خواهد بود.
بلر که به گفته منابع غربی در طراحی ایده تشکیل «هیئت صلح» به ترامپ مشاوره داده، تنها فرد معرفیشده برای عضویت در این هیئت است. قرار است این نهاد مسئولیت اداره و نظارت بلندمدت بر غزه را پس از پایان حکومت حماس برعهده گیرد.
با این حال، مقامهای فلسطینی تاکید کردهاند که سپردن قدرت اجرایی به فرد یا نهادی غیر فلسطینی موجب بحران مشروعیت میشود و حضور شخصیتهای غربی در اداره غزه غیرقابلقبول است.
ناصر القدوه، برادرزاده یاسر عرفات و یکی از نامزدهای اصلی ریاست کمیته فنی اداره غزه، گفت: «چنین چیزی نمیتواند اتفاق بیفتد. تنها یک فلسطینی میتواند بر سرزمین فلسطینی حکومت کند. نمیشود یک غربی را برای این کار آورد، بهویژه یک بریتانیایی، با توجه به تجربه ما از دوران قیمومت.»
او افزود که واگذاری اداره غزه به غربیها توهین به مردم فلسطین است و مشروعیت سیاسی هر دولت یا نهادی را که در نتیجه این طرح تشکیل شود، از بین میبرد.
صبری صیدم، معاون دبیرکل کمیته مرکزی فتح، نیز تاکید کرد: «ما سالها از استعمار رنج بردهایم. هر نهاد خارجی که بخواهد اداره غزه را در دست بگیرد، احیای استعمار قدیمی است. بلر و دیگران باید بدانند که هیچ فلسطینیای حضور هیچ فرد وارداتی را به عنوان حاکم یا مدیر نخواهد پذیرفت.»
مصطفی برغوثی، رییس ابتکار ملی فلسطین، هم گفت: «آقای بلر را برای خودتان در بریتانیا نگه دارید. ما به او نیازی نداریم. سابقهاش در عراق مفید نیست، اعتبار شخصیاش هم کمککننده نیست. اینکه هشت سال در مقام نماینده گروه چهارجانبه در فلسطین هیچ کاری نکرد، خود گویای همه چیز است. چرا باید به بلر نیاز داشته باشیم؟ ما خودمان قادر به اداره امورمان هستیم.»
او در ادامه افزود: «در این طرح با همه مشورت کردند جز فلسطینیها. چطور ممکن است برای مردمی برنامهریزی کنید بدون اینکه حتی با آنها مشورت کنید؟»
مقامهای فلسطینی در پایان تاکید کردند اداره نوار غزه باید کاملاً بهدست فلسطینیها سپرده شود و هیچ کشور یا قدرت خارجی نباید در ساختار سیاسی یا اجرایی این منطقه دخالت کند.
رویترز در این گزارش که جمعه ۱۶ آبان منتشر شد، نوشت مقامهای سابق آمریکایی این خبر را بر اساس گزارشی بیان کردند که ایالات متحده سال گذشته تهیه کرد.
آنها این گزارش را از «تکاندهندهترین مواردی» توصیف کردند که در جریان جنگ غزه به سیاستگذاران ارشد آمریکایی ارائه شد.
اسرائیل «اتهام انجام هرگونه جنایات جنگی در غزه را قویا رد کرده» است.
با این حال، رویترز افزود که این گزارش اطلاعاتی، به تردیدهایی در داخل ارتش اسرائیل درباره مشروعیت تاکتیکهای بهکاررفته در غزه اشاره داشت و این تردیدها با مواضع رسمی اسرائیل در دفاع از اقداماتش «تضاد آشکاری» داشت.
دو نفر از مقامهای پیشین آمریکایی گفتند این اطلاعات تا اواخر دولت جو بایدن در داخل دولت ایالات متحده بهطور گسترده پخش نشده بود و تنها پیش از جلسه توجیهی کنگره در دسامبر ۲۰۲۴ بهصورت وسیعتری منتشر شد.
این اطلاعات نگرانیها را در واشینگتن درباره رفتار اسرائیل در جنگ غزه افزایش داد. جنگی که اسرائیل آن را برای نابودی نیروهای حماس که در زیرساختهای غیرنظامی پنهان شده بودند «ضروری» میدانست.
جنگ غزه پس از حمله بیسابقه و مرگبار حماس به اسرائیل در هفتم اکتبر ۲۰۲۳ آغاز شد که در جریان آن حماس، هزار و ۲۰۰ نفر را کشت و ۲۵۱ نفر را ربود.
جزییاتی از شواهد ارائه نشده است
مقامهای پیشین آمریکایی که رویترز با آنها گفتوگو کرده، جزییاتی از شواهد خاص مانند حوادث مشخص در زمان جنگ را ارائه نکردند.
رویترز با ۹ مقام پیشین دولت بایدن گفتوگو کرده؛ از جمله شش نفری که مستقیما از محتوای اطلاعات و بحثهای بعدی در دولت آگاه بودند.
همگی آنان بهدلیل حساسیت موضوع، بهشرط ناشناس ماندن سخن گفتهاند.
پیشتر گزارشهایی از اختلافات داخلی در دولت بایدن درباره کارزار غزه منتشر شده بود اما این گزارش، به نوشته رویترز، تصویری کاملتر از شدت مباحث در هفتههای پایانی این دولت ارائه میدهد.
به گفته پنج مقام پیشین آمریکایی، حتی پیش از آن که ایالات متحده اطلاعات مربوط به اتهام «جنایات جنگی» را از درون ارتش اسرائیل جمعآوری کند، وکلای وزارت خارجه آمریکا که ارزیابیهای حقوقی رفتار ارتشهای خارجی را بر عهده دارند، بارها نگرانی خود را از احتمال ارتکاب «جنایات جنگی» از سوی اسرائیل با آنتونی بلینکن، وزیر خارجه وقت آمریکا، در میان گذاشته بودند.
آمریکا شواهد مستقلی در دست نداشت
با این حال، بحث مقامات آمریکایی درباره اینکه آیا اسرائیل در غزه مرتکب جنایات جنگی شده، زمانی پایان یافت که وکلای دولت آمریکا به این نتیجه رسیدند که ادامه حمایت از اسرائیل با سلاح و اطلاعات، از نظر قانونی مجاز است.
ایالات متحده شواهد مستقلی مبنی بر نقض قوانین جنگی از سوی اسرائیل در اختیار نداشت.
مقامات پیشین آمریکایی گفتند که به عقیده مقامات وقت، اطلاعات و شواهد جمعآوریشده از سوی آمریکا ثابت نمیکرد که اسرائیل عمدا غیرنظامیان یا امدادگران را کشته یا مانع ارسال کمکهای انسانی شده است.
چنین مواردی از عوامل کلیدی در تعیین مسئولیت قانونی ارتکاب جنایات جنگی به شمار میرود.
به گزارش تایمز اسرائیل، ویتکاف در یک کنفرانس در میامی گفت: «امیدوارم به قول خود عمل کنند، چون اگر چنین کنند، خواهند فهمید که طرح توسعهای که برای غزه داریم واقعا فوقالعاده است؛ خیلی بهتر از هر چیزی که تاکنون مورد بحث قرار گرفته»، و اضافه کرد که این طرح شامل یک «برنامه اشتغال عظیم» خواهد بود.
مقامات حماس در اظهارنظرهای عمومی مواضع متفاوتی داشتهاند؛ برخی تأکید کردهاند که این گروه خلع سلاح نخواهد شد، و برخی دیگر هنگام طرح چنین پرسشی از پاسخ دادن خودداری کردهاند.
دیپلماتهای عرب آشنا با این موضوع به روزنامه تایمز اسرائیل گفتهاند که حماس تمایل خود را برای کنار گذاشتن تسلیحات سنگینش ابراز کرده، در حالی که میخواهد سلاحهای سبک خود را حفظ کند؛ موضوعی که احتمالا برای اسرائیل غیرقابل قبول خواهد بود، زیرا همان سلاحها برای قتلعام اسرائیلیها در ۷ اکتبر و نیز برای سرکوب مخالفتهای داخلی در نوار غزه استفاده شدهاند.
با این حال، ویتکاف افزود که ایالات متحده «در میانه راهاندازی روند خلع سلاح، شامل برنامهای برای خلع نظامی و عفو عمومی» است.
او گفت: «حماس همیشه گفته است که ما به نیروی امنیتی بینالمللی نیاز داریم که وارد شود و سلاحها را به آنها تحویل دهند»، و اضافه کرد که امیدوار است آن نیرو را ظرف سه هفته آینده تشکیل دهد.
نماینده دونالد ترامپ تاکید کرد: «[تشکیل نیروی بینالمللی] نقطه عطفی خواهد بود که در آن خواهیم دید آیا همه مطابق وعدهشان عمل کرده و خلع سلاح میکنند یا نه.»
این در حالی است که حماس بارها با ورود نیروهای خارجی به غزه مخالفت کرده است.
تلاش آمریکا برای عفو برخی اعضای حماس
همچنین ویتکاف اعلام کرد که ایالات متحده به اسرائیل فشار میآورد تا در ازای تحویل سلاحها، به ۱۰۰ تا ۲۰۰ عضو حماس که در رفح گرفتار شدهاند، عفو بدهد.
ویتکاف در مصاحبهای در کنفرانس در میامی افزود که این ابتکار بر اعضای حماس متمرکز است که در حال حاضر در سوی اسرائیلی «خط زرد» در غزه پنهان شدهاند.
او افزود که این امر به عنوان «مدلی» برای برنامه گستردهتر خلع سلاح و عفو عمومی عمل خواهد کرد، برنامهای که واشینگتن امیدوار است در نوار غزه به اجرا درآید؛ چنانکه در طرح ۲۰ مادهای دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، برای پایان دادن به جنگ پیشبینی شده است.
نماینده ویژه ترامپ گفت: «ممکن است مدلی از آنچه قصد داریم انجام دهیم را در اینجا ببینیم. با این ۲۰۰ جنگجویی که در رفح گرفتار شدهاند و اینکه آیا خواهند توانست دستهای خود را بالا ببرند، بیرون بیایند و سلاحهایشان را تحویل دهند. این یکی از آزمونها خواهد بود».
او اضافه کرد که با هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه، و ران درمر، وزیر راهبردی اسرائیل در این زمینه تماس تلفنی داشته است.
بنیامین نتانیاهو دفتر نخستوزیر اسرائیل بهطور علنی با ایده اعطای گذر امن به اعضای حماس مخالفت کرده است، گرچه یک دیپلمات خاورمیانهای به تایمز اسرائیل گفت که اورشلیم در محافل خصوصی این ایده را رد نکرده است.
با این حال، به گفته این دیپلمات، اسرائیل استدلال میکند که دستکم برخی از اعضای حماس باید بازداشت شوند، چراکه مسئول حملات علیه اسرائیلیها هستند.
از سوی دیگر، ایالات متحده نگران است که اگر به اسرائیل اجازه داده شود تمام آن اعضای حماس را بکشد، خطر فروپاشی آتشبس شکننده در غزه وجود خواهد داشت.
ویتکاف گفت: «اگر بتوانیم اوضاع را حفظ کنیم، آنگاه اعتبار بیشتری در سراسر جهان خواهیم داشت. من بسیار مطمئنم که اوضاع را حفظ خواهیم کرد و ماموریت را به انجام خواهیم رساند.»
رسانههای لبنانی شامگاه پنجشنبه گزارش دادند که نیروهای اسرائیل حمله هوایی به شهر کفر دونین در جنوب لبنان انجام دادهاند.
وزارت بهداشت لبنان هنوز آماری از تلفات ناشی از حملات هوایی عصر پنجشنبه ارائه نکرده است.
طبق اعلام این وزارتخانه، در حملات قبلی اسرائیل در همین روز، یک نفر کشته شد.
صدور هشدار پیش از حمله
سخنگوی ارتش اسرائیل پیش از حملات به جنوب لبنان اعلام کرد که ارتش این کشور به ساکنان سه روستا هشدار داده تا از مناطقی که در نقشهها مشخص شدهاند، خارج شوند زیرا قصد دارد زیرساختهای وابسته به حزبالله لبنان را در آن مناطق هدف قرار دهد.
به گفته آویخای ادرعی، سخنگوی ارتش اسرائیل، به ساکنان ساختمانهای مشخصشده در روستاهای عیتا الجبل، الطیبه و طیر دبا توصیه شده است که محل سکونت خود را ترک کنند.
به گفته ارتش، از ساکنان این شهرها خواسته شده که ۵۰۰ متر از محل هدف فاصله بگیرند.
ادرعی، سخنگوی عربزبان ارتش اسرائیل، هشدار داد: «ارتش دفاعی اسرائیل به زیرساختهای نظامی متعلق به سازمان تروریستی حزبالله در سراسر جنوب لبنان حمله خواهد کرد.»
او این حمله را در پاسخ به تلاشهای غیرقانونی این سازمان برای بازسازی فعالیتهایش در این منطقه عنوان کرد.
همزمان با این اعلام، ارتش اسرائیل نقشههایی منتشر کرده است که مکانهای هدف قرار گرفته را در این سه روستا نشان میدهد.
ادرعی گفت: «برای حفظ امنیت خود، لازم است فورا از این ساختمانها و ساختمانهای مجاور آنها تخلیه کرده و دستکم ۵۰۰ متر از آنها فاصله بگیرید.»
هشدارهای تخلیه ساکنان از سوی ارتش اسرائیل پیش از انجام حملات در لبنان از زمان آتشبس با حزبالله نسبتا نادر بودهاند.
آخرین هشدار مشابه در ماه گذشته، پیش از حملاتی در جنوب لبنان صادر شده بود.
اسرائیل و لبنان آذرماه ۱۴۰۳ برای برقراری آتشبس و اجرای قطعنامه ۱۷۰۱ شورای امنیت سازمان ملل متحد به توافق دست یافتند.
اسرائیل در طول ماههای گذشته بارها حزبالله را به نقض توافق آتشبس متهم کرده و حملاتی را علیه مواضع و نیروهای این گروه مورد حمایت تهران تدارک دیده است.
ارتش اسرائیل ۱۵ آبان اعلام کرد در حملهای هوایی، شماری از نیروهای واحد موسوم به «ساختوساز» حزبالله را در منطقه صور در جنوب لبنان هدف قرار داده است.
به گفته ارتش اسرائیل، این افراد هنگام تجمع در یکی از پایگاههای حزبالله هدف قرار گرفتند.
بر اساس این اعلام، این مکان بهمنظور تولید تجهیزاتی به کار میرفت که نیروهای حزبالله از آن برای بازسازی زیرساختهای تخریبشده در درگیریهای سال گذشته استفاده میکردند.
دفتر بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، پنجشنبه ۱۵ آبان در بیانیهای اعلام کرد دولت اسرائیل خود را در غم عمیق خانواده مولل و تمامی خانوادههای گروگانهای جانباخته شریک میداند.
بر اساس این بیانیه، اسرائیل «با عزم و تعهد کامل و خستگیناپذیر» برای بازگرداندن پیکر سایر گروگانهای جانباخته به کشور تلاش میکند.
دفتر نخستوزیری اسرائیل افزود حماس «موظف است به تعهدات خود در قبال میانجیها عمل کند و پیکرها را در چارچوب اجرای توافق بازگرداند».
مولل که ۲۱ ساله و کارآموز کشاورزی در کیبوتص نیر اوز در جنوب اسرائیل بود، در جریان حمله هفتم اکتبر کشته شد و نیروهای حماس پیکر او را به نوار غزه انتقال دادند.
او تنها ۱۹ روز پیش از این واقعه مرگبار وارد اسرائیل شده بود.
پیکر این شهروند تانزانیایی سرانجام شامگاه ۱۴ آبان به صلیب سرخ تحویل داده شد.
پایگاه خبری تایمز اسرائیل ۱۵ آبان گزارش داد پیکر شش گروگان کشتهشده همچنان در غزه باقی مانده است.
بنا بر این گزارش، پنج تن از آنان شهروند اسرائیل بودند و یک نفر دیگر تبعه تایلند بود.
ملاقات خلیل الحیه با رییس سازمان اطلاعات ترکیه
حماس ۱۵ آبان در بیانیهای خبر داد هیاتی به سرپرستی خلیل الحیه، مذاکرهکننده ارشد این گروه، روز گذشته در استانبول با ابراهیم کالین، رییس سازمان اطلاعات ترکیه، دیدار کرد.
بر اساس این بیانیه، این نشست بر اجرای توافق آتشبس در غزه متمرکز بود و دو طرف درباره «تداوم حملات» در مناطق تحت کنترل نیروهای اسرائیلی، بسته بودن گذرگاهها و ضرورت بازسازی زیرساختهای شهری از جمله فاضلاب، جادهها و برق بحث و تبادل نظر کردند.
حماس همچنین در این بیانیه بر ادامه پایبندی خود به توافق آتشبس و واگذاری اداره نوار غزه به یک کمیته مستقل فلسطینی تاکید کرد.
هیات حماس ۱۰ آبان نیز با هاكان فیدان، وزیر خارجه ترکیه، دیدار کرده بود.
دیدار محمود عباس و پاپ لئو
واتیکان ۱۵ آبان با انتشار بیانیهای از دیدار و گفتوگوی «صمیمانه» پاپ لئو و محمود عباس، رییس تشکیلات خودگردان فلسطین، خبر داد.
در این بیانیه آمده است دو طرف بر ارائه فوری کمکهای بشردوستانه به غیرنظامیان غزه و پایان دادن به درگیریها از طریق راهحل دو کشوری تاکید کردند.
این ملاقات همزمان با دهمین سالگرد شناسایی رسمی دولت فلسطین از سوی واتیکان انجام شد.
عباس پیشتر چندین بار با پاپ فرانسیس، رهبر سابق کاتولیکهای جهان که اردیبهشتماه درگذشت، دیدار کرده بود.
تایمز اسرائیل نوشت پاپ فرانسیس در ماههای پایانی عمر خود مواضعی تندتر در قبال عملیات نظامی اسرائیل در غزه اتخاذ کرد اما پاپ لئو تاکنون رویکردی ملایمتر در پیش گرفته است.
عباس قرار است جمعه ۱۶ آبان با جورجیا ملونی، نخستوزیر ایتالیا، دیدار و گفتوگو کند.
پایگاه خبری اکسیوس چهارشنبه ۱۴ آبان در گزارشی نوشت متقاعد کردن شبهنظامیان حماس برای کنار گذاشتن سلاحهایشان حساسترین موضوع در طرح دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، برای صلح غزه است.
یکی از مقامهای آمریکایی گفت: «میخواهیم این طرح یک نمونه آزمایشی باشد که شاید بعدا در مناطق دیگر غزه نیز گسترش یابد. موضع اسرائیل طبق معمول حداکثری است اما ما در میانه مذاکرات هستیم.»
مقام آمریکایی دیگر افزود اسرائیل باید «واقعبین» شود و اجازه ندهد مسائلی تاکتیکی مانند بحران رفح، موضوع راهبردی توافق غزه را تضعیف کند.
اسرائیل موافق نیست
اسرائیل به شدت تردید دارد که حماس از طریق دیپلماسی با خلع سلاح موافقت کند.
وضعیت زمانی پیچیدهتر شد که تندروها، چه در داخل و چه در خارج از ائتلاف بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، از قصد او برای صدور اجازه «عبور امن» به شبهنظامیان حماس انتقاد کردند.
ترامپ چندین بار گفته است اگر این گروه از خلع سلاح خودداری کند، از سوی اسرائیل نابود خواهد شد اما فرستادگان او میخواهند بدون از سرگیری جنگ، راهحلی پیدا کنند.
یک مقام ارشد اسرائیلی خاطرنشان کرد که این کشور در حال تعامل با ایالات متحده است و در حال حاضر با تمام عناصر این پیشنهاد موافق نیست.
این مقام اسرائیلی گفت: «برخی از شبهنظامیان حماس که در تونلهای رفح گیر افتادهاند قاتل هستند. آنها را نمیتوان عفو کرد. آنها میتوانند کشته یا تسلیم شوند.»
مقامهای اسرائیلی گفتند یکی از شرایط ایشان برای صدور اجازه «عبور امن» به برخی از شبهنظامیان حماس این است که این گروه جسد هادار گلدین، افسر نیروهای دفاعی اسرائیل را که از بیش از ۱۱ سال پیش در غزه نگهداری میشود، بازگرداند.
ترکیه در میان میانجیگران
مقامات ترکیه میگویند ابراهیم کالین، رییس اطلاعات ترکیه، به درخواست ایالات متحده به تلاشهای میانجیگران پیوسته است.
کالین چهارشنبه در استانبول با هیاتی از مقامهای ارشد حماس به رهبری خلیل الحیه، رهبر سیاسی این گروه در غزه، دیدار کرد.
یک مقام امنیتی ترکیه گفت: «در طول این دیدار، دو هیات در مورد برداشتن گامهای لازم برای تضمین روند آتشبس و رسیدگی به مشکلات موجود تبادل نظر کردند. آنها همچنین در مورد راههای ممکن برای اجرای مراحل بعدی طرح آتشبس مشورتهایی انجام دادند.»
