رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، اعلام کرد این نهاد به دنبال «راهحلی پایدار» برای پرونده هستهای جمهوری اسلامی است و مذاکرات در این زمینه با مشارکت بازیگران مختلف جریان دارد.
گروسی شنبه ۲۲ آذر در مصاحبه با یک روزنامه آرژانتینی، به رایزنی با مقامهای بینالمللی درباره برنامه هستهای تهران اشاره کرد و گفت بهطور مداوم با مقامهای ایرانی، اروپایی، روسی و چینی در تماس است.
او تاکید کرد وضعیت بهویژه پس از جنگ ۱۲ روزه، همچنان تا حد زیادی حلنشده باقی مانده است.
گروسی افزود زرادخانه جمهوری اسلامی با ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده ۶۰ درصدی همچنان در جای خود باقی است؛ سطحی که تقریبا در حد نظامی یا نزدیک به ساخت سلاح هستهای است.
او پیشتر تایید کرده بود تهران همچنان از ظرفیت ساخت سلاح هستهای برخوردار است.
مدیرکل آژانس اواخر مهر نیز گفته بود جمهوری اسلامی عمده ذخایر اورانیوم غنیشده خود را در تاسیسات هستهای شناختهشدهای نگهداری میکند که بازرسان آژانس اجازه دسترسی به آنها را ندارند.
در روزهای اخیر، گمانهزنیها درباره چشمانداز برنامه هستهای تهران افزایش یافته و پافشاری حکومت ایران بر تداوم آن، احتمال واکنش جامعه جهانی، بهویژه آمریکا، اسرائیل و تروئیکای اروپایی، را تقویت کرده است.
ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، ۲۱ آذر در دیدار با مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، در ترکمنستان اعلام کرد مسکو به حمایت از حکومت ایران در موضوع پرونده هستهای ادامه خواهد داد.
وبسایت المانیتور ۱۶ آذر به نقل از دیپلماتهای اروپایی گزارش داد اسرائیل حتی در صورت عدم تایید دولت دونالد ترامپ، احتمالا در سال ۲۰۲۶ میلادی به جمهوری اسلامی حمله نظامی دیگری خواهد کرد.
روایت گروسی از تهدیدات تهران علیه او
گروسی در ادامه گفتوگوی خود با روزنامه آرژانتینی، اتهام «جانبداری» را که در موارد مختلف علیه او مطرح شده است، بخشی از ماهیت و اقتضائات کاری خود دانست.
او در عین حال تهدیدهای مقامهای جمهوری اسلامی علیه خود را «بسیار آسیبزا» توصیف کرد و گفت: «متاسفانه همچنان تحت حفاظت امنیتی قرار دارم، زیرا کارشناسان این حوزه این تهدیدها را واقعی و معتبر میدانند.»
گروسی افزود: «اما فراتر از آن، معتقدم که بهویژه در مقاطع پرتنشی مانند اکنون و بهویژه در برابر تهدیدات، نباید عقبنشینی کرد و تسلیم شد.»
در ماههای اخیر و بهخصوص پس از جنگ ۱۲ روزه، شماری از مقامهای جمهوری اسلامی گروسی را «عامل موساد» نامیدند و حتی روزنامه کیهان، رسانه زیر نظر نماینده خامنهای، خواستار اعدام او به اتهام «جاسوسی» برای اسرائیل شد.
آژانس بینالمللی انرژی اتمی ۱۰ خرداد و پیش از جنگ، در گزارشی محرمانه اعلام کرده بود ایران پیشتر در سه مکان که مدتهاست تحت تحقیقات قرار دارند، فعالیتهای محرمانه هستهای انجام داده است.
بر اساس دادههای رسمی، در تابستان ۱۴۰۳ تعداد ازدواجهای ثبتشده ۱۰۴ هزار و ۶۰۲ مورد بود.
این مقایسه نشان میدهد آمار ازدواج در تابستان ۱۴۰۴ حدود ۷ درصد کاهش داشته است.
کاهش آمار ازدواج در ایران از سوی خبرگزاری ایسنا بهعنوان «یکی از دغدغههای مهم اجتماعی و اقتصادی» توصیف شده است.
این خبرگزاری ۹ آذر نوشت میانگین سن ازدواج در هفت ماه نخست سال جاری به ۲۸.۳ سال برای مردان و ۲۴.۲ سال برای زنان رسید.
بر اساس این گزارش، کارشناسان اقتصادی و اجتماعی دلیل اصلی کاهش آمار ازدواج را فشارهای مالی شامل هزینههای مسکن، جهیزیه، تورم و بیثباتی شغلی میدانند.
مقامهای حکومت ایران در سالیان اخیر بهدنبال دستور علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، در جهت فرزندآوری اقداماتی مانند اعطای وام ازدواج را در دستور کار قرار دادهاند.
مبلغ این وام در سال جاری برای هر فرد ۳۰۰ میلیون تومان است. بر این اساس، متقاضیانی که شرایط سنی زیر ۲۵ سال برای مردان و زیر ۲۳ سال برای زنان را احراز کنند، میتوانند از افزایش وام تا ۳۵۰ میلیون تومان با نرخ سود چهار درصد قرضالحسنه بهرهمند شوند.
ایسنا در ادامه نوشت این وام در مقایسه با هزینههای ازدواج، خرید وسایل ضروری زندگی، مسکن و افزایش قیمتها کافی نیست و حتی در چند سال اخیر با تاخیر نیز پرداخت شده است.
در این ارتباط، عبدالله طاهری، جامعهشناس، در مصاحبه با ایسنا گفت: «صرف پرداخت وام ازدواج، بدون ایجاد شغل پایدار و حمایتهای اقتصادی بلندمدت، تاثیر واقعی بر کاهش تاخیر ازدواج نخواهد داشت.»
مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، ۲۴ آبان بدون اشاره به مشکلات ساختاری فزاینده در کشور گفت برای داشتن زندگی آسان لازم است «تشريفات» کنار گذاشته شود.
محمدجواد حاج علیاکبری، امام جمعه موقت تهران، ۲۱ آذر با تکرار مواضع شماری دیگر از مقامهای جمهوری اسلامی، کاهش آمار ازدواج و افزایش طلاق در ایران را به «ترویج بیعفتی در جامعه» از سوی «جریانهای شیطانی» نسبت داد.
او گفت گسترش «بیعفتی» پیامدهای مستقیمی چون کاهش ازدواج، افزایش طلاق، کاهش فرزندآوری و رشد «انحرافات اخلاقی» به همراه دارد.
بر اساس دادههای رسمی، آمار ازدواج در ایران از سال ۱۳۹۰ به بعد نزولی بوده و نرخ سالانه آن بهطور میانگین حدود شش درصد کاهش داشته است.
آنها شنبه ۲۲ آذر در مصاحبه با خبرگزاری رویترز گفتند نیروی بینالمللی تثبیت وارد جنگ با حماس نخواهد شد.
آنها افزودند بسیاری از کشورها برای مشارکت در این ائتلاف ابراز علاقه کردهاند و مقامات ایالات متحده در حال بررسی تعداد، ترکیب، اسکان و آموزش نیروها هستند.
به گفته آنها، فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) ۲۵ آذر کنفرانسی را در دوحه با حضور نمایندگان بیش از ۲۵ کشور برگزار خواهد کرد که محور آن بررسی ساختار فرماندهی و دیگر موضوعات مرتبط با نیروی تثبیت است.
این دو مقام آمریکایی خواستند بهدلیل حساسیت موضوع نامشان فاش نشود.
پایگاه خبری اکسیوس ۲۰ آذر به نقل از منابع آگاه گزارش داد دولت دونالد ترامپ قصد دارد یک ژنرال ارتش آمریکا را بهعنوان فرمانده نیروهای بینالمللی در نوار غزه برگزیند.
بر اساس این گزارش، مایک والتز، سفیر ایالات متحده در سازمان ملل متحد، در سفر اخیر خود به اسرائیل، به بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر و سایر مقامهای این کشور، خبر داد واشینگتن تصمیم دارد رهبری نیروی تثبیت را بر عهده بگیرد.
مرحله دوم طرح صلح و نقش کلیدی آن در تحولات غزه
رویترز در ادامه نوشت استقرار نیروهای بینالمللی بخش مهمی از مرحله بعدی طرح صلح ترامپ برای غزه به شمار میرود.
بر اساس این طرح، در مرحله نخست آتشبس برقرار شد، حماس اقدام به آزادی گروگانها کرد و اسرائیل نیز شماری از زندانیان فلسطینی را آزاد کرد.
کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، ۲۰ آذر گفت: «برنامهریزیهایی برای مرحله دوم توافق صلح در پشت صحنه در حال انجام است. ما میخواهیم صلحی پایدار و بادوام را تضمین کنیم.»
در همین حال، اندونزی اعلام آمادگی کرد تا ۲۰ هزار نیروی نظامی را برای انجام کارهای مربوط به بهداشت و ساختوساز در غزه مستقر کند.
یک مقام جمهوری آذربایجان هفته گذشته به نشریه تایمز اسرائیل گفت باکو اطلاعات کافی در مورد اختیارات نیروهای امنیتی اسرائیل ندارد تا بتواند در مورد پیوستن به نیروهای تثبیت تصمیم بگیرد.
در حال حاضر، اسرائیل کنترل حدود ۵۳ درصد از نوار غزه را در اختیار دارد، در حالی که نزدیک به دو میلیون نفر در بخشهایی زندگی میکنند که همچنان تحت حاکمیت حماس است.
مقامهای آمریکایی گفتند پس از برقراری ثبات در منطقه، نیروهای اسرائیل بهتدریج و «بر اساس استانداردها و چارچوبهای زمانی مرتبط با غیرنظامیسازی» از غزه عقبنشینی خواهند کرد.
در این میان، هنوز مشخص نیست روند غیرنظامیسازی نوار غزه، از جمله خلع سلاح گروههای فلسطینی مانند حماس، چگونه قرار است در عمل اجرا شود.
خالد مشعل، از رهبران ارشد حماس، ۱۶ آذر تاکید کرد این گروه تن به خلع سلاح نمیدهد، کنترل غزه را واگذار نمیکند و نظارت خارجی در این منطقه را نمیپذیرد.
آزادی بیالیاتسکی و کولسنیکووا و بیش از ۱۲۰ زندانی دیگر در شرایطی انجام شد که الکساندر لوکاشنکو، رییسجمهوری بلاروس، بهدنبال بهبود روابط با واشینگتن است.
بلاروس، متحد نزدیک روسیه، بهدلیل نقض حقوق بشر و دادن اجازه به مسکو برای استفاده از خاکش در حمله به اوکراین، با تحریمهای غرب روبهرو بوده است.
دولت بلاروس از تابستان سال گذشته تاکنون دستکم ۴۳۰ زندانی را آزاد کرده است.
جان کول، فرستاده ویژه ایالات متحده در امور بلاروس، پس از دیدار جمعه و شنبه، ۲۱ و ۲۲ آذر، با لوکاشنکو در مینسک، لغو تحریمهای صادرات پتاس را اعلام کرد.
بلاروس که حدود ۲۰ درصد از صادرات جهانی کود پتاس را در اختیار داشت، پس از تحریمهای غرب با کاهش شدید محمولهها مواجه شده بود.
کول مذاکرات را «بسیار سازنده» توصیف کرد و افزود عادیسازی روابط دوجانبه «هدف ما» است.
«باید محتاط باشیم»
سوتلانا تیخانوفسکایا، رهبر تبعیدی مخالفان بلاروس، ۲۲ آذر در مصاحبه با خبرگزاری آسوشیتدپرس گفت: «آزادی زندانیان سیاسی به این معنی است که لوکاشنکو تاثیر تحریمهای غرب را درک میکند و بهدنبال کاهش آنها است.»
او اضافه کرد: «نباید سادهلوح باشیم؛ لوکاشنکو سیاستهای خود را تغییر نداده است. سرکوب ادامه دارد و او همچنان از جنگ روسیه علیه اوکراین حمایت میکند. باید در مورد هرگونه کاهش تحریمها بسیار محتاط باشیم.»
تیخانوفسکایا تحریمهای اتحادیه اروپا علیه صادرات پتاس بلاروس را بسیار موثرتر از تحریمهای ایالات متحده دانست و تاکید کرد در حالی که کاهش تحریمهای واشینگتن میتواند به آزادی زندانیان سیاسی بینجامد، تحریمهای اروپا باید برای تغییرات بلندمدت در بلاروس و پایان جنگ اوکراین به کار گرفته شوند.
در مورد بیالیاتسکی و کولسنیکووا چه میدانیم؟
بیالیاتسکی، فعال حقوق بشر ۶۳ ساله، سال ۲۰۲۲ در کنار گروه روسی حقوق بشر «مموریال» و مرکز آزادیهای مدنی اوکراین، جایزه صلح نوبل را دریافت کرد.
این جایزه در شرایطی اعطا شد که او در زندان و در انتظار محاکمه بود.
بیالیاتسکی در سال ۲۰۲۳ به اتهام «قاچاق» و تامین مالی اقدامات ناقض «نظم عمومی»، به ۱۰ سال زندان محکوم شد.
مقامات بلاروس گفتند بیالیاتسکی، موسس ویاسنا، مهمترین گروه حقوق بشری این کشور، بهدلیل داشتن «تمایلات افراطی» خطرناک محسوب میشود.
پیشتر همسر بیالیاتسکی گفته بود سلامت او رو به وخامت است. کارشناسان حقوق بشر سازمان ملل نیز خواستار آزادی او شده بودند.
کولسنیکووا ۴۳ ساله چهره کلیدی در اعتراضات گسترده سال ۲۰۲۰ بلاروس بود و از متحدان نزدیک تسیخانوسکایا محسوب میشود.
کولسنیکووا زمانی که بلاروس در سپتامبر ۲۰۲۰ سعی کرد او را اخراج کند، به نماد مقاومت تبدیل شد. او که با ماشین به مرز اوکراین منتقل شده بود، برای مدت کوتاهی از نیروهای امنیتی جدا شد، گذرنامهاش را پاره کرد و به بلاروس بازگشت.
این نوازنده حرفهای فلوت در سال ۲۰۲۱ به ۱۱ سال زندان محکوم شد. او در زندان بهشدت بیمار شد و تحت عمل جراحی قرار گرفت.
این روزنامه شنبه ۲۲ آذر نوشت سعیدی به استفاده از سربرگ رسمی دانشگاه آرکانزاس برای حمایت از علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، و همچنین انتشار مواضعی انتقادی و تند علیه اسرائیل متهم شده است.
اسنادی که «ائتلاف مقابله با عذرخواهان رژیم اسلامی ایران»، مستقر در آمریکا، در اختیار نیویورکپست قرار داده، نشان میدهد سعیدی پیشتر با استفاده از سربرگ دانشگاه خواستار آزادی حمید نوری، دادیار پیشین زندان گوهردشت، شده بود.
او با نام مستعار «حمید عباسی» ۱۸ آبان ۱۳۹۸ در فرودگاه آرلاندا در استکهلم بازداشت شد و ۲۳ تیر ۱۴۰۱ با رای دادگاه بدوی منطقهای استکهلم، به دلیل دست داشتن در اعدام زندانیان سیاسی، با دو اتهام «جنایت جنگی» و «قتل»، حکم حبس ابد گرفت که در سوئد برابر با ۲۵ سال حبس است.
او خرداد ۱۴۰۳ با یوهان فلودروس و سعید عزیزی، دو شهروند سوئدی زندانی در ایران، مبادله شد.
طبق گزارش نیویورکپست، سعیدی در چند پست منتشرشده در ماه نوامبر در شبکه ایکس، به تمجید از خامنهای پرداخته و برای سلامتی او دعا کرده است.
در برخی از این پستها، اسرائیل با عباراتی چون «حکومت تروریستی» و «حکومت نسلکش» توصیف شده است.
سخنگوی دانشگاه آرکانزاس در مصاحبه با نیویورکپست گفت سعیدی از ۲۱ آذر دیگر در دپارتمان مطالعات خاورمیانه حضور ندارد و دانشگاه در حال بررسی استفاده او از سربرگ رسمی، مطابق با سیاستهای این مرکز آموزشی است.
مایک هاکبی، سفیر آمریکا در اسرائیل، در ایمیلی به نیویورکپست، اظهارات سعیدی را «سرشار از نفرت و یهودستیزانه» خواند و آن را محکوم کرد.
هاکبی گفت: «تصمیم اینکه آیا سعیدی باید اخراج شود یا نه، بر عهده مدیریت دانشگاه و هیات امنای دانشگاه آرکانزاس است. اما تمجید از رهبر ایران که نهتنها خواستار کشتار یهودیان است بلکه نابودی آمریکا را نیز طلب میکند، باعث میشود فکر کنم شاید مناسبتر باشد این استاد آشفتهحال با بلیتی یکطرفه به تهران برود و در مدارس آکنده از نفرت آنجا تدریس کند.»
مری بنتلی، نماینده جمهوریخواه مجلس ایالتی آرکانزاس، نیز به نیویورکپست گفت از اتهامات مربوط به سعیدی «عمیقا نگران» شده است.
او افزود: «میتوانم با اطمینان بگویم که موکلان من نمیخواهند مالیاتشان صرف حمایت از رفتارهای غیراخلاقی و یهودستیزانه استادان در دانشگاههای دولتی شود.»
لادن بازرگان: افرادی همچون سعید میکوشند تاریخ را بازنویسی کنند
لادن بازرگان، عضو سازمان دادخواهان ایران، در مصاحبه با ایراناینترنشنال گفت سعیدی در جریان دادگاه نوری، منکر وجود فتوای روحالله خمینی برای کشتار زندانیان سیاسی در تابستان ۶۷ شد.
به گفته بازرگان، سعیدی و افرادی همچون او با استفاده از فضای آکادمیک غرب میکوشند تاریخ را بازنویسی کنند.
او از اینکه «ائتلاف علیه مهرههای رژیم اسلامی ایران» بعد از هشت ماه کارزار مستمر توانست به نتیجه برسد، اظهار خرسندی کرد.
عضو سازمان دادخواهان ایران تاکید کرد تلاش ائتلاف برای حذف مهرههای وابسته به جمهوری اسلامی از فضای دانشگاهی غرب محدود به سعیدی نیست: «دروغ این قبیل افراد باعث میشود نتوانیم حقایق را درباره جمهوری اسلامی بیان کنیم. به ویژه آنکه جریان چپ آمریکا و اروپا متوجه نیست که با یک رژیم آپارتاید جنسیتی و حکومت فاشیستی شیعه روبهرو است.»
بازرگان گفت دهها استاد دانشگاه و دانشجوی دکترا به او گفتهاند دانشگاه به آنان اجازه نمیدهد در مقالههایشان جمهوری اسلامی را نقد کنند، چون افرادی مانند سعیدی تاریخ را وارونهنویسی میکنند.
او بهعنوان نمونه توضیح داد سعیدی در پایاننامه دکترای خود با دانشگاه کمبریج که بعدا در کتابی با کمک سازمان تبلیغات اسلامی چاپ کرده، مدعی مصاحبه با زندانیان سیاسی دهه ۶۰ شده، اما سه نفر از این زندانیان که نامشان در کتاب آمده بود، در مکاتبه با این دانشگاه کمبریج چنین مصاحبهای را تکذیب کردند.
ایراناینترنشنال با سعیدی نیز برای اظهارنظر درباره این خبر تماس گرفت، اما او از پاسخ به پرسشهای ایراناینترنشنال در این باره خودداری کرد.
ائتلاف «علیه مهرههای رژیم اسلامی ایران» پیشتر در یک کارزار اینترنتی با ۳۷۸۲ امضا، خواهان اقدام دانشگاه آرکانزاس علیه سعیدی شده بود.
در واکنش به این تصمیم دانشگاه آرکانزاس، مسیح علینژاد، فعال سیاسی نیز در شبکه ایکس ضمن بازنشر این خبر نوشت: «دانشگاهها هرگز نباید به پناهگاههایی امن برای تبلیغات اقتدارگرایانه، یهودیستیزی یا سفیدنمایی حکومتهایی تبدیل شوند که منتقدان خود را زندانی، شکنجه و اعدام میکنند.»
اواسط مرداد دانشگاه پرینستون آمریکا نیز اعلام کرد حسین موسویان، دیپلمات پیشین جمهوری اسلامی، از این دانشگاه «بازنشسته» شده است.
موسویان به دست داشتن در قتل شماری از چهرههای سرشناس مخالف جمهوری اسلامی در اروپا متهم است.
