جمیله علم الهدی، همسر ابراهیم رئیسی، در مصاحبه با نیوزویک گفت: «زنان در ایران برای حقوق خود مبارزه نکردهاند، زیرا به دلیل حفظ حرمت آنان توسط مردان، از حقوق خود برخوردارند.» او افزود: «مردان در ایران ترجیح میدهند از همسر خود نخواهند که کار کند یا پولی به خانه بیاورد.»
گروه فیلتربان اخیرا با بررسی ایمیلهای هک شده کارگروه مصادیق محتوای مجرمانه، هویت موسسات، شرکتها و افرادی را فاش کرده که در راستای اهداف جمهوری اسلامی به دنبال سانسور اینترنت و جاسوسی از شهروندان ایران هستند.
به گزارش مجتبا پورمحسن، عضو هیات تحریریه ایراناینترنشنال، یکی از افراد اصلی در این فهرست محمد موحدی آزاد، دادستان کل کشور، است که طی ۱۰ سال ریاستش بر شعبه ۵۴ دادگاه تجدیدنظر انقلاب تهران، احکام سنگین علیه زندانیان سیاسی را تایید کرده است.
کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه، به دبیری عبدالصمد خرمآبادی، که زیر نظر دادستان کل کشور فعالیت میکند از دیگر اسامی اصلی در این فهرست است.
این کارگروه که از نمایندگان دولت و مجلس تشکیل شده، از ۱۴ سال پیش مشغول فیلترینگ وبسایتها و شبکههای اجتماعی است. عبدالصمد خرمآبادی از ابتدای تشکیل این کارگروه، دبیری آن را به عهده داشته است.
خرمآبادی که معاون پیشین قوه قضاییه بوده و به دلیل نقض جدی حقوق بشر تحت تحریمهای آمریکا و اتحادیه اروپا قرار دارد، پنج سال پیش گفته بود فیلترینگ تلگرام ضربه سختی به آمریکا وارد کرده است.
از سوی دیگر، خامنهای در سال ۱۳۹۰ برای ایجاد مرکزی دیگر برای سانسور اینترنت، دستور تشکیل شورای عالی فضای مجازی را صادر کرد. مهمترین پروژه این شورا راهاندازی «اینترنت ملی» است، تا از این راه ارتباط مردم ایران را به طور کامل با خارج مرزها قطع کند.
وزارت خزانهداری آمریکا شش سال پیش شورای عالی فضای مجازی را عالیترین مرجع سیاستگذار در مورد اینترنت در ایران خواند و آن را تحریم کرد.
محمد امین آقامیری، دبیر کنونی این شورا، پیشتر مسئول بسیج دانشجویی دانشگاه صنعتی شریف بود که در تجمعهای بسیجیها علیه دولت روحانی، نقشی پررنگ داشت.
آقامیری داماد محمدجواد لاریجانی، رییس پیشین ستاد حقوق بشر قوه قضاییه است. پیش از آقامیری، ابوالحسن فیروزآبادی، دبیری این شورا را به عهده داشت که از مخالفان سرسخت فعالیت گوگل در ایران بود.
جواد بابایی، معاون فنی در امور فضای مجازی دادستانی کل کشور، از دیگر مقامهای کلیدی جمهوری اسلامی است که مسئولیت مقابله با آزادی اینترنت از طریق فناوری را به عهده دارد. او که پیشتر رییس دادسرای جرایم رایانهای بود، بر وبسایت دادستان کل، که به شهروندان اجازه گزارش جرایم آنلاین را میدهد، نظارت داشت.
بابایی مسئول پرژههای «عنکبوت» یک و دو سپاه پاسداران بود که هدف آن مقابله با «مدلینگ غیراسلامی» بود که به بازداشت هشت نفر انجامید.
ایمیلهای هک شده نشان میدهد که بابایی با وجود دست داشتن در سرکوب اینترنت در ایران، با سازمان ملل همکاری میکند و به همین بهانه سفرهایی به خارج کشور داشته است.
رسول جلیلی، رییس دانشگاه صنعتی شریف، از دیگر بازیگران اصلی سانسور اینترنت در ایران است که از سوی خامنهای به عنوان عضو شورای عالی فضای مجازی منصوب شده است. او که از حامیان ایده «فضای مجازی تراز انقلاب اسلامی» یا «فمتا» و از طرفداران الگوبرداری از چین و روسیه برای «اینترنت ملی» است، در سال ۱۳۹۲ تحت تحریمهای آمریکا قرار گرفت.
رسول جلیلی در همین راستا برای سانسور اینترنت شرکتهایی با نام شریف تاسیس کرده است. یکی از این شرکتها، شرکت فناوریهای تحولیار شریف است که در ایجاد ابرازهایی نقش دارد که میتوانند از چتها اسکرینشات بگیرند و اطلاعات حسابهای مجازی را جمعآوری کنند.
این گونه شرکتها برای جمعآوری شواهد علیه معترضان بازداشت شده، برنامههای آموزشی ارائه میدهند. کمیل شاهحسینی نایب رییس هیات مدیره شرکت فناوریهای تحولیار شریف و از اعضای ارشد «آزمایشگاه داده و حکمرانی» پژوهشکده سیاستگذاری دانشگاه شریف است که فعالیت آن بر ارائه فناوری به جمهوری اسلامی متمرکز است.
از سوی دیگر، نیروهای مسلح نیز نقش پررنگی در سانسور اینترنت در ایران دارند و حتی به دنبال نقش بیشتری در این زمینه هستند.
سپاه پاسداران از طریق فرماندهی امنیت سایبری سپاه، «گرداب»، در ۱۶ سال گذشته برای سانسور اینترنت و سرکوب کاربران فضای مجازی فعالیت میکرده است. حمیدرضا لشگریان، از مقامهای فرماندهی سایبرالکترونیک سپاه، از چهرههای کلیدی سپاه در این زمینه بوده است.
از سوی دیگر، دانشگاه و پژوهشگاه عالی دفاع ملی، وابسته به ستاد کل نیروهای مسلح نیز نقشی کلیدی در تعیین تاکتیکها و ابزارهای کنترل اینترنت ایفا میکند و ریاست آن را اسماعیل احمدی مقدم به عهده دارد.
اسماعیل احمدی مقدم نیز که تحت تحریمهای آمریکا است، فرمانده پیشین نیروی انتظامی بود که به دلیل نقشش در فساد بنیاد تعاون ناجا عزل شده بود.
علاوه بر این نهادها و افراد، چهار شرکت دیگر به نامهای نیافام، «یافتار پژوهان پیشتاز رایانش»، گروه دوران و پیامرسان «آیگپ»، به جمهوری اسلامی در جاسوسی از شهروندان در فضای مجازی کمک میکنند.
بر اساس ایمیلهای هک شده، شرکت دانشبنیان نیافام برای تشخیص چهره و شناسایی معترضان راهاندازی پورتالی را به دادستانی کل پیشنهاد کرده است.
شرکت یافتار نیز از سال ۱۳۹۳ برای تشخیص چهره با هدف شناسایی مصادیق پوشش اختیاری فعالیت میکند.
گروه دوران نیز که یک پمانکار مسدودکننده اینترنت است، برای عرضه تجهیزات سانسور و ابزارهای تجزیه و تحلیل ترافیک اینترنتی، با شرکتهای ارائهکننده خدمات اینترنت قراردادهایی منعقد کرده است.
رییسجمهوری آمریکا و نخستوزیر اسرائیل در دیداری بر تعهد خود به مقابله با تهدیدهای ایران و جلوگیری از دستیابی تهران به سلاح اتمی تاکید کردند. در همین حال، تلاشهای دیپلماتیک در حاشیه نشست سازمان ملل برای احیای برجام ادامه دارد.
جو بایدن در پستی در اکس با اشاره به گفتوگوهای «سازنده و صریح» خود با نخستوزیر اسرائیل گفت در این دیدار درباره چندین موضوع از جمله مقابله با تهدید ایران، پیشبرد راهحل دو کشور فلسطین و اسرائیل و محافظت از ارزشهای دموکراتیک صحبت کردهاند.
جو بایدن در دیدار با نتایاهو با تاکید بر این که ایران هیچ وقت نباید به سلاح هستهای دست پیدا کند، گفت: «با همکاری هم میتوانیم با نیروهایی که میخواهند جلوی این آینده روشن منطقه را بگیرند، و در راس آنها ایران، مقابله کنیم.»
نتانیاهو نیز در این دیدار گفت: «هدف مشترک ما برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح اتمی میتواند با یک تهدید نظامی معتبر، تحریمهای فلج کننده و حمایت از مردم شجاع ایران که علیه رژیم میجنگند، به بهترین شکل به دست آید.»
در همین حال، ابراهیم رئیسی در حاشیه نشست سازمان ملل در پاسخ به پرسش الیزابت هگدورن، خبرنگار المانیتور، درباره اینکه آیا ایران همچنان با هدف انتقامجویی برای کشتن مقامهای پیشین آمریکا توطئه میکند، گفت: «اقدامهای جنایتکارانه آمریکا قابل چشمپوشی و بخشش نیست. جنایتکاران باید مجازات جنایتشان را ببینند.»
رئیسی در پاسخ به پرسش المانیتور مبنی بر اینکه با توجه به سوابق ایران در گروگانگیری، چطور شهروندان خارجی میتوانند به ایران سفر کنند، گفت کسانی که در ایران بازداشت شدهاند، گروگان نیستند، بلکه افرادی هستند که مرتکب جرم شدهاند.
تاکید نتانیاهو و بایدن بر مقابله با تهدید ایران در حالی صورت میگیرد که تلاشهای دولت آمریکا برای حل و فصل دیپلماتیک تنشهای موجود با جمهوری اسلامی بر سر مساله هستهای ادامه دارد.
در حالی که دولت آمریکا تاکید کرده که ایران تنها میتواند از پولهایی که در ازای آزادی زندانیان آمریکایی آزاد شده، فقط برای مصارف انساندوستانه استفاده کند، آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا، چهارشنبه در گفتوگو با شبکه سیبیاس، پذیرفت که تضمینی قطعی برای چگونگی هزینه شدن این پولها وجود ندارد.
وزیر خارجه آمریکا درباره امکان خرج کردن پول پرداختی برای اهداف نظامی از سوی جمهوری اسلامی و نظارت آمریکا بر آن گفت: «خوشمان بیاید یا نیاید، که ما خوشمان نمیآید، ایرانیها همیشه راهی برای خرج کردن پولشان برای اهداف نظامی پیدا کردهاند.»
از سوی دیگر، وال استریت ژورنال چهارشنبه به نقل از مقامهای کنونی و پیشین آمریکا گزارش داد در حالی که مذاکرات ایران و آمریکا به آزادی زندانیان آمریکایی منجر شده، ایالات متحده به عنوان بخشی از یک گام بزرگتر در جهت کاهش تحریمهای ایران، از برخی اقدامها برای توقف صادرات نفت ایران خودداری کرده است.
با این حال و با وجود تلاشهای دولت بایدن برای احیای برجام، جمهوری اسلامی روز یکشنبه ۲۶ شهریور، مجوز فعالیت هشت بازرس آژانس بینالمللی انرژی اتمی با ملیتهای «فرانسوی و آلمانی» را در ایران لغو کرد.
آبرام پیلی، معاون نماینده ویژه آمریکا در امور ایران، روز چهارشنبه در دیدار با مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، با تاکید بر حمایت کامل واشینگتن از آژانس، از ایران خواست با این سازمان به صورت کامل همکاری کرده و تصمیم خود را در اخراج بازرسان آژانس لغو کند.
تلاشهای آمریکا و اروپا برای احیای برجام در حالی صورت میگیرد که کشورهای شورای همکاری خلیج فارس نیز خواستار حضور خود در این فرایند شدهاند. در همین حال تلاشهای میانجیگرانه قطر و عمان در روند مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا نیز ادامه دارد.
رویترز چهارشنبه به نقل از منابع آگاه گزارش داد قطر روزهای دوشنبه و سهشنبه در نیویورک درباره مساله هستهای ایران و نگرانیهای آمریکا درباره حمایت پهپادی جمهوری اسلامی از روسیه، دیدارهای جداگانهای را با مقامهای تهران و واشینگتن برگزار کرده و دیدارهای دیگری نیز این هفته برگزار خواهد شد.
حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، نیز در حاشیه نشست سازمان ملل در نیویورک گفت ابتکار سلطان عمان برای بازگشت همه طرفها به تعهدات برجامی روی میز است.
در حالی که مقامهای غربی مدتهاست ابراز نگرانی میکنند که برنامه اتمی ایران میتوانند به رقابت هستهای در خاورمیانه منجر شود، محمد بنسلمان، ولیعهد عربستان سعودی، روز چهارشنبه به فاکسنیوز گفت که «اگر ایران به سلاح هستهای دست پیدا کند، ما نیز باید سلاح هستهای داشته باشیم.»
بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، زیرساختهای طرح کاهش سهمیه بنزین یارانهای و نیمه یارانهای و تخصیص سهمیه بنزین به افراد به جای خودروها از یک سال پیش فراهم شده است.
این اطلاعات اختصاصی نشان میدهند دستگاههای امنیتی به منظور به حداقل رساندن اعتراضات پس از کاهش سهمیه و افزایش قیمت بنزین آزاد، به دنبال توزیع یارانه بنزین بین خانوارهای بدون خودرو و فراهم ساختن امکان فروش آن به قیمت آزاد هستند.
محسن زنگنه، سخنگوی کمیسیون تلفیق برنامه هفتم توسعه، در تشریح احکام برنامه هفتم توسعه درباره بنزین گفت: «به دولت اجازه داده شده که بتواند یارانه حاملهای انرژی را به جای خودرو به افراد هم بدهد.»
به گفته این نماینده مجلس، بنزین یارانهای در طول برنامه هفتم توسعه تغییر نمیکند اما ممکن است میزان سهمیه بنزین تغییر کند یا سهمیه به جای خودرو به خانوارها اختصاص یابد.
طرح اختصاص سهمیه بنزین به افراد به جای خودروها دستکم از سال ۱۳۹۷ گاه و بیگاه مطرح شده و حتی در دولت حسن روحانی تا آستانه اجرا پیش رفت اما در نهایت دولت دوازدهم از اجرا کردن آن منصرف شد.
فراهم نبودن زیرساختهای لازم برای اجرای این طرح و پیامدهای جانبی آن از جمله موانع اجرای تغییر نحوه تخصیص بنزین به افراد به جای خودروها بوده است.
تغییر سهمیهبندی بنزین و اختصاص سهمیه به افراد به جای خودرو بار دیگر تحت عنوان برنامه «وان» در قالب برنامههای اقتصادی سعید جلیلی، نامزد انتخابات ریاستجمهوری در سال ۱۴۰۰ مطرح شد.
در زمستان سال ۱۴۰۰ اما دولت سیزدهم از اجرای طرحی آزمایشی با محوریت اختصاص بنزین به افراد در جزیرههای کیش و قشم خبر داد اما پس از آن گزارشی از نتیجه این طرح، نکات مثبت و منفی اجرای آن منتشر نشد.
طرح اختصاص بنزین به افراد به جای خودرو در جریان بررسی لایحه بودجه ۱۴۰۲ در کمیسیون تلفیق بودجه مجلس نیز مطرح شد که در نهایت نتوانست موافقت نمایندگان برای تصویب نهایی را کسب کند.
بر اساس آن پیشنهاد، پس از کسر سهم سوخت خودروهای شبکه حمل و نقل عمومی، به ازای هر عضو خانواده، ماهانه ۱۵ تا ۲۰ لیتر بنزین سهمیهای به سرپرست خانوارهای فاقد خودرو اختصاص داده میشد.
در عین حال این امکان برای خانوارهای فاقد خودرو فراهم میشد که سهمیه بنزین خود را در بازار بفروشند.
به گفته مالک شریعتی، سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس و از موافقان این طرح، با هشت هزار میلیارد تومان هزینه سالانه معادل اختصاص ۲۰ لیتر به هر کد ملی، هیچ متضرری وجود نخواهد داشت اما اختصاص سهمیه ۱۵ لیتر به هر فرد و حذف سهمیه خودروها، بین ۲/۵ تا ۷ میلیون متضرر دارد که قابلیت دارند مقابله اجتماعی ایجاد کنند.
طرفداران این طرح معتقدند شرایط فعلی اختصاص بنزین به خودروها از عدالت اجتماعی دور است و هدفمندی یارانهها را زیر سوال میبرد چرا که دهکهای بالای درآمدی از یارانه اختصاص یافته به بنزین بهره بیشتری میبرند و خانوارهای فاقد خودرو که عموما در طبقات پایین درآمدی هستند از این یارانه بهرهای نمیگیرند.
در مقابل، مخالفان طرح اختصاص بنزین به افراد به جای خودرو، این پیشفرض را که استفادهکنندگان از خودرو به طور کلی ثروتمندان جامعه هستند، پیشفرضی دقیق نمیدانند.
به باور آنها از قضا طبقات فرودست عموما خودروهای کمکیفیت و پرمصرف در اختیار دارند و برای تامین هزینههای ماهانه خانوار خود مجبور به ارائه خدمات در قالب تاکسیهای اینترنتی و جابهجایی بار و مسافر با خودروهای شخصی هستند.
ابراهیم رئیسی، رییس دولت جمهوری اسلامی، برای دور ماندن از معترضان ایرانی که در نیویورک جمع شدهاند، در هتل محل اقامت خود در این شهر برای اعضای شورای روابط خارجی آمریکا سخنرانی خواهد کرد.
رئیسی که برای شرکت در هفتاد و هشتمین مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک به سر میبرد، قرار بود سهشنبه ۲۸ شهریور در محل این شورا حضور یابد اما بنا بر گزارشها، این برنامه به دلیل نگرانی از تجمع پرشمار معترضان، بدون اطلاع قبلی لغو و به زمان نامشخص دیگری موکول شده بود.
به گزارش خبرنگار ایراناینترنشنال، برگزار شدن نشست این شورا در هتل میلینیوم نیویورک که محل اقامت رئیسی و هیات همراه اوست، باعث میشود معترضان نتوانند در هنگام برگزاری سخنرانی رییس دولت جمهوری اسلامی در محل حضور یابند.
پیش از این رویا حکاکیان و نازنین بنیادی، از اعضای شورای روابط خارجی، دعوت از رئیسی برای حضور در این اندیشکده را هدف انتقاد قرار داده بودند.
حکاکیان نتیجه این اقدام را تطهیر سیاسی چهرهای دانسته بود که مرتکب جنایتهای بسیاری شده است: «ارائه تریبونی مهم در اندیشکده شورای روابط خارجی آمریکا به ابراهیم رئیسی تنها به او مشروعیت میبخشد و به منزله توهین به معترضانی است که برای دموکراسی جنگیده و هدف زندان، تجاوز و اعدام قرار گرفتهاند.»
سخنرانی رئیسی در روز سهشنبه ۲۸ شهریور در مجمع عمومی سازمان ملل متحد نیز خبرساز شد.
او در اظهاراتی کوییر ستیزانه، نهاد خانواده را صرفا حاصل «وصلت یک زن و یک مرد» دانست و هشدار داد «روایتهای ساختگی از زوجیت و جنسیت» باعث «انقطاع نسل بشر» خواهد شد.
رئیسی همچنین با تهدید مجدد مقامهای آمریکایی دخیل در کشته شدن قاسم سلیمانی، فرمانده سپاه قدس، مدعی شد جمهوری اسلامی انتقام خود را از آنان خواهد گرفت.
پس از شروع سخنرانی رئیسی در مجمع عمومی، گیلاد اردان، نماینده اسرائیل در سازمان ملل متحد با بالا بردن تصویری از مهسا امینی در کنار جمله «زنان ایرانی هم اکنون شایسته آزادی هستند»، اعتراض خود را به حضور و سخنرانی رییس دولت جمهوری اسلامی ابراز کرد.
از سوی دیگر گزارشها همچنان از تجمعات ایرانیان معترض در مقابل مقر سازمان ملل در نیویورک حکایت دارند.
در مقابل، هیات جمهوری اسلامی میکوشد با اقداماتی نامتعارف ضمن ایجاد مزاحمت، مانع پوشش خبری حضور این هیات در نیویورک از سوی خبرنگاران رسانههای مختلف از جمله ایراناینترنشنال شود.
روزهای پایانی تابستان برابر با سالگرد قتل تعداد زیادی از کشتهشدگان خیزش انقلابی است. در دو روز ۳۰ و ۳۱ شهریور ۱۴۰۱ دستکم ۸۳ شهروند در سراسر ایران به دست نیروهای امنیتی کشته شدند. ۲۹ شهریور نیز سالگرد قتل نیکا شاکرمی، نوجوان ۱۶ سالهای است که تبدیل به یکی از نمادهای جنبش شد.
جمهوری اسلامی علاوه بر کشتن صدها شهروند و بازداشت هزاران معترض در جریان خیزش انقلابی، خانوادههای دادخواه را نیز در طول یک سال گذشته تحت فشار شدیدی قرار داده است.
شماری از خانوادههای کشتهشدگان جنبش «زن، زندگی، آزادی» در ماههای گذشته احضار، بازداشت و محاکمه شدهاند و از سوی دیگر، به آنها اجازه سوگواری و برپایی مراسم بر سر مزار عزیزانشان داده نشده است.
آیدا شاکرمی، خواهر نیکا، با اشاره به این تهدید و فشار در اینستاگرامش نوشت که از هفته گذشته جو امنیتی در اطراف مزار خواهرش تشدید شده است.
او یادآوری کرد شماری از ایرانیان که قصد شرکت در مراسم سالگرد خواهرش را داشتهاند احضار، بازداشت و تهدید شدهاند.
به گفته آیدا شاکرمی همچنین افرادی ناشناس آنان را تهدید کردند که اگر بر مزار نیکا بروند مادرش (نسرین شاکرمی) دستگیر میشود و برای همین بهتر است «به فکر امنیت من که تنها دخترش هستم باشد».
او همچنین خبر داد در نهایت وزارت اطلاعات اجازه داده تا مراسم سالگرد نیکا در روز پنجشنبه ۳۰ شهریور برگزار شود؛ به شرط آنکه خشونتی رخ ندهد.
خواهر نیکا شاکرمی خاطرنشان کرد ماموران امنیتی در حالی این درخواست را کردهاند که خودشان در مراسم خاکسپاری و چهلم این معترض ۱۶ ساله علیه مردم خشونت به خرج دادند.
نیکا شاکرمی نقشی فعال و پیشرو در جریان خیزش انقلابی داشت و در تصاویری که از حضور او در تجمعهای اعتراضی پخش شده، مشغول سوزاندن روسری یا روی سطلهای زباله در حال شعار دادن بود.
او در آخرین تماس با دوست خود گفته بود ماموران در بلوار کشاورز تهران به دنبالش هستند و پس از آن مفقود شد.
پیکر نیکا که گفته میشود تحت شکنجه، ضرب و شتم و تجاوز ماموران امنیتی قرار گرفته، ۱۰ روز بعد از سوی خانوادهاش شناسایی شد.
پس از خبری شدن این موضوع، ماموران حکومت پیکر او را از غسالخانه خرمآباد ربودند و مخفیانه در آرامگاه حیاتالغیب روستای ویسیان در لرستان دفن کردند.
در یک سال گذشته ویدیوهای متعددی از نیکا شاکرمی در زندگی روزمره و حین اعتراض و شرکت در تجمعهای خیابانی منتشر شد که او را تبدیل به یکی از نمادهای جنبش «زن، زندگی، آزادی» کرد.
در آستانه مراسم سالگرد این نوجوان کشتهشده، گروهی از شهروندان تصویر او را روی دیوارهای شهر با اسپری و شابلون ترسیم کردند.
اما ایرانیان ساکن آلمان نیز در شهر فرانکفورت یاد نیکا شاکرمی را با روشن کردن شمع گرامی داشتند.
علاوه بر نیکا، در روزهای ابتدایی خیزش انقلابی شمار دیگری از ایرانیان معترض نیز با حمله ماموران امنیتی کشته شدند و بر اساس اطلاعیه خانوادههایشان قرار است مراسم سالگردی برای آنان برگزار شود.
خانواده عباس میرموسوی که روز ۳۰ شهریور ۱۴۰۱ با شلیک ماموران حکومتی به سرش در شهر لنگرود کشته شد، با انتشار اعلامیهای از برگزاری مراسم سالگرد او در روز پنجشنبه در مسجد «ابوالفضل عباس» روستای پایین محله حسنعلیده لاهیجان خبر دادند.
نرگس شهپرنیا، خواهر رضا شهپرنیا، معترضی که در خیزش انقلابی در کرمانشاه بر اثر اصابت بیش از ۱۰۰ گلوله ساچمهای کشته شد نیز در اینستاگرام به سالگرد کشته شدن برادرش اشاره کرد و نوشت خاطره کشته شدن رضا شهپرنیا هر روز مانند «واقعیتی دردآور» برای او تکرار میشود.
پیشتر سازمان حقوق بشر ایران با ارائه جدول زمانی از قربانیان خیزش انقلابی، یادآور شده بود که بیشترین کشتهشدهها علاوه بر جمعه خونین زاهدان در هشتم مهر، مربوط به ۳۰ و ۳۱ شهریور است.
در این دو روز، قتل حکومتی به ترتیب ۶۳ و ۲۰ نفر گزارش شده است.
حنانه کیا، عرفان خزایی، سیاوش محمودی، حدیث نجفی، غزاله چلابی، عرفان رضایی، محمدحسین ترکمان، بهنام لایقپور و ... از جمله دهها شهروندی هستند که در این دو روز کشته شدند.
تاکنون هویت دستکم ۵۵۱ معترض از جمله ۶۸ کودک کشته شده در جریان اعتراضات سال گذشته مشخص شده است.
علاوه بر آن، دستکم ۲۲ تن از معترضان شامل چهار کودک نیز با مرگهایی مشکوک یا خودکشی جان خود را از دست دادهاند.