یولیا ناوالنایا، همسر الکسی ناوالنی، گفت همسرش با عامل اعصاب «نوویچوک» مسموم شده و به زودی جزییاتی را درباره علت مرگ او فاش خواهد کرد. تیم نزدیکان ناوالنی نیز اعلام کرد که برای سومین روز متوالی مقامهای روسیه از تحویل جسد ناوالنی به نزدیکانش خودداری کردند.
ناوالنایا روز دوشنبه ۳۰ بهمن در یک پیام ویدیویی، ولادیمیر پوتین رییسجمهور روسیه را به قتل همسرش و سپس پنهان کردن جسد او برای اطمینان از ناپدید شدن آثار نوویچوک عامل سمی اعصاب متهم کرد.
او قول داد نام کسانی را که در قتل او دخیل بودند، فاش کند و گفت ناوالنی به این دلیل کشته شد که پوتین نتوانست او را در زندان «بشکند».
ناوالنایا گفت: «ما دقیقا میدانیم که چرا پوتین سه روز پیش الکسی را کشت. ما به زودی در مورد آن به شما خواهیم گفت. قطعا متوجه خواهیم شد که دقیقا چه کسی و چگونه این جنایت را انجام داده است. اسامی را نام می بریم و چهرهها را نشان می دهیم.»
ناوالنی مخالف شماره یک ولادیمیر پوتین روز جمعه در ۴۷ سالگی و در حالی که محکومیت ۱۹ ساله زندان را سپری میکرد، به طرز مشکوکی جان باخت و مرگ او موجی از واکنشهای داخلی و بینالمللی را برانگیخت.
همزمان تیم نزدیکان ناوالنی بار دیگر حکومت پوتین در روسیه را به «دروغگویی» درباره چگونگی مرگ این رهبر مخالفان کرملین متهم کردند.
بستگان ناوالنی میگویند که کرملین او را به قتل رسانده و اکنون تلاش میکند ردپای این قتل را پنهان کند و به همین دلیل، از ارائه جسد به نزدیکانش خودداری میکند.
کیرا یارمیچ، سخنگوی الکسی ناوالنی در شبکههای اجتماعی نوشت: «مادر الکسی و وکلایش امروز صبح زود به سردخانه رسیدند. به آنها اجازه ورود داده نشد. یکی از وکلا به معنای واقعی کلمه بیرون رانده شد.»
او اضافه کرد که مادر این فعال سیاسی جانباخته، لیودمیلا ناوالنایا، اجازه ندارد وارد سردخانهای شود که احتمالا ناوالنی در آن نگهداری میشود.
دمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، روز دوشنبه در پاسخ به سوالی درباره این موضوع، به گفتن این که تحقیقات در حال انجام است و فعلا هیچ نتیجهای وجود ندارد، اکتفا کرد.
به گفته یارمیچ، کمیته تحقیقات روسیه بدون مشخص کردن مهلت زمانی، اعلام کرده که راستیآزماییهای مرتبط با مرگ ناوالنی طولانی است.
خبرگزاری فرانسه به نقل از وکلای دادگستری نوشت که بازرسان میتوانند جسد فردی را که در زندان مرده تا ۳۰ روز نگه دارند، اما حتی پس از این مدت، مقامات میتوانند جسد را تا زمانی که بخواهند نگه دارند.
پوتین که هرگز نام ناوالنی را به زبان نیاورده، هنوز در مورد مرگ او مستقیما اظهارنظری نکرده است.
ماه آینده انتخابات ریاست جمهوری روسیه برگزار خواهد شد و پیشبینی میشود که پوتین بار دیگر در مقام خود ابقا شود.
مرگ ناوالنی موج بزرگی از احساسات و خشم را در روسیه و غرب برانگیخت.
بسیاری از رهبران غربی مسکو را مسوول مرگ او میدانند.
سخنگوی دولت آلمان روز دوشنبه گفت که وزارت خارجه آلمان سفیر روسیه در برلین را پس از مرگ ناوالنی، احضار کرده است.
این سخنگوی در یک کنفرانس مطبوعاتی افزود: «ما صراحتا خواستار آزادی همه زندانیان سیاسی در روسیه هستیم، به ویژه از زمان جنگ تجاوزکارانه روسیه علیه اوکراین.»
جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، نیز روز دوشنبه اعلام کرد که اتحادیه اروپا تحریم های جدیدی علیه روسیه اعمال خواهد کرد.
او گفت: «ما باید پیام حمایت از مخالفان روسیه را ارسال کنیم. بنا بر این در هر دو جبهه، سیاسی و نظامی، باید به حمایت از اوکراین و مردم روسیه که میخواهند در آزادی زندگی کنند، ادامه دهیم.»
مراسم اعطای جوایز بفتا، مهمترین جوایز سینمایی بریتانیا، شامگاه یکشنبه ۲۹ بهمن در لندن برگزار شد.
اوپنهایمر که در ۱۳ رشته نامزد دریافت جایزه شده بود، توانست در هفت رشته رقبای خود را ناکام بگذارد.
این فیلم جوایز بهترین فیلم، بهترین کارگردان، بهترین بازیگر مرد نقش مکمل (رابرت داونی جونیور)، بهترین بازیگر مرد نقش اول (کیلین مورفی)، بهترین فیلمبرداری، بهترین تدوین و بهترین موسیقی فیلم را به دست آورد.
اپنهایمر تاکنون نزدیک به یک میلیارد دلار فروش داشته است.
نولان پس از دریافت جایزه گفت که تسلیحات هستهای «موضوعی نیهیلیستی است و فیلم به ناچار آن را منعکس میکند».
با وجود هفت جایزه بفتا برای اوپنهایمر، این فیلم نتوانست رکورد فیلم «بوچ کسیدی و ساندنس کید» را که پیشتر ۹ بفتا را به دست آورده، بشکند.
پس از اوپنهایمر، فیلم «بیچارگان» پنج بفتا را به دست آورد: بهترین طراحی تولید، بهترین بازیگر زن نقش اول برای اما استون، بهترین جلوههای ویژه بصری، بهترین طراحی لباس و بهترین چهرهپردازی.
فیلم «منطقه مورد علاقه» به کارگردانی جاناتان گلیزر نیز سه بفتا را به دست آورد: بهترین صدا، بهترین فیلم غیرانگلیسیزبان و بهترین فیلم بریتانیایی.
این فیلم محصول بریتانیاست که در لهستان با بازیگران عمدتا آلمانی فیلمبرداری شده است.
دیگر برندگان جوایز بفتا نیز عبارتاند از: بهترین بازیگر زن نقش مکمل برای داواین جوی راندولف (جاماندگان)، بهترین فیلمنامه اصلی برای «آناتومی یک سقوط»، بهترین فیلمنامه اقتباسی برای «داستان آمریکایی»، بهترین انیمیشن بلند برای «پسر و مرغ ماهیخوار» (هایائو میازاکی)، بهترین مستند برای «۲۰ روز در ماریوپل» (مستیسلاو چرنوف، رینی آرونسون راث).
گروه حقوق بشری OVD-Info که در زمینه آزادی تجمعات در روسیه فعالیت میکند روز یکشنبه ۲۹ بهمن اعلام کرد بیشترین تعداد دستگیریها در سن پترزبورگ و مسکو رخ داده است؛ جایی که حمایتها از ناوالنی در سالهای اخیر بیشتر از دیگر نقاط روسیه بوده است.
بر اساس این گزارش، تا شامگاه شنبه، بیش از ۲۰۰ نفر در سن پترزبورگ بازداشت شدند.
این گروه حقوق بشری افزود که در هر اداره پلیس ممکن است تعداد بازداشتشدگان بیشتر از لیستهای منتشر شده باشد.
این گروه فقط اسامی افرادی را منتشر کرده که اطلاعات موثقی درباره آنها دارد.
این تعداد بازداشت، بزرگترین موج دستگیریهای سیاسی در روسیه از سپتامبر ۲۰۲۲ است؛ زمانی که بیش از ۱۳۰۰ نفر در تظاهرات علیه بسیج نیروهای ذخیره برای تهاجم نظامی پوتین علیه اوکراین دستگیر شدند.
همزمان با روسیه، در دیگر کشورها نیز یادبودهایی برای ناوالنی برگزار شده است.
اداره زندانهای روسیه اعلام کرده که ناوالنی، وکیل ۴۷ ساله، روز جمعه پس از پیادهروی در زندان خود، بیهوش شد و درگذشت.
مخالفان حکومت در روسیه این ادعای مقامات را زیر سوال میبرند.
خبرگزاریهای دولتی روسیه که تحت کنترل کامل کرملین هستند، گزارشی درباره مرگ ناوالنی و همچنین بازداشت صدها نفر در سراسر روسیه که با وجود هشدار مقامات برای گل گذاشتن در بناهای یادبود ناوالنی، به این کار ادامه دادند، منتشر نکردند.
لین تریسی، سفیر آمریکا در روسیه، روز یکشنبه در مقابل یک بنای یادبود اختصاص داده شده به ناوالنی در مسکو حضور یافت.
سفارت آمریکا در مسکو در حساب تلگرامی خود نوشت: «امروز ما برای مرگ الکسی ناوالنی و دیگر قربانیان سرکوب سیاسی در روسیه سوگواری میکنیم.»
پوتین برای انتخابات ریاستجمهوری آینده روسیه که در ماه مارس برگزار میشود، آماده میشود.
کشته شدن ناوالنی مخالفان او را از برجستهترین رهبر خود محروم میکند.
پوتین که پیشتر جاسوس کاگب بوده، قصد دارد با یک دور دیگر ریاست جمهوری روسیه، دستکم تا سال ۲۰۳۰ در قدرت بماند.
مرگ الکسی ناوالنی موجی از خشم کشورهای غربی را برانگیخت و بسیاری از آنها حکومت روسیه را مسئول جان باختن ناوالنی دانستهاند.
لئونید ولکوف، یکی از چهرههای مخالفان، یکشنبه گفت که این «مرگ نیست، بلکه یک قتل» است.
او از هواداران الکسی ناوالنی خواست «ناامید نشوند. این چیزی است که او اکنون از ما انتظار دارد. آنچه او زندگی خود را وقف آن کرده است باید برنده شود.»
پیکر ناوالنی هنوز به خانواده او تحویل داده نشده و مادر این منتقد سرشناس پوتین خواستار تحویل پیکر پسرش شده است.