به نوشته روزنامه گاردین، پلیس بریتانیا میگوید حمله به پوریا زراعتی، مجری ایراناینترنشنال در لندن، آخرین نمونه از استخدام گروههای تبهکار از سوی جمهوری اسلامی برای حمله به منتقدان خود در غرب است.
روزنامه گاردین روز پنجشنبه ۳۰ فروردین نوشت بازرسان پلیس معتقدند که سه مظنون تحت تعقیب، که روز جمعه، ۱۰ فروردین پوریا زراعتی مجری ایراناینترنشنال را از با چاقو از ناحیه پا مجروح کردند، از شرق اروپا آمده و برای انجام این حمله به بریتانیا فرستاده شده بودند.
به گفته پلیس، این سه فرد به سرعت از بریتانیا گریختند و ظرف چند ساعت از فرودگاه هیثرو خارج شدند و هر یک با پرواز تجاری جداگانهای به مقاصد مختلف رفتند.
پلیس ضد تروریسم و سرویسهای امنیتی بریتانیا تحقیقات را رهبری میکنند و گمان میرود این حمله آخرین نمونه از استفاده رژیم ایران از اعضای گروههای تبهکار برای انجام اعمال خشونتآمیز علیه منتقدان خود در خاک غرب باشد.
گمان میرود این سه مرد اندکی قبل از حمله به زراعتی وارد بریتانیا شده باشند. بازرسان پلیس بریتانیا در حال بررسی این موضوع است که آیا یکی از مظنونان شهروند آلبانی بوده است یا خیر.
به نوشته گاردین، منابع غربی بر این باورند کسانی که در پشت این حمله قرار دارند، به احتمال زیاد کسانی هستند که به نفع رژیم ایران عمل میکنند و جمهوری اسلامی برای استخدام مهاجمان از پیوندها و روابط خود با باندهای جنایتکار استفاده کرده است.
مقامهای ارشد ضد تروریسم بریتانیا معتقدند که استفاده از گروههای تبهکار نیابتی، هم به جمهوری اسلامی این امکان را میدهد که داشتن هر نقش و مسئولیتی را انکار کند، و هم این مزیت را دارد که تبهکارانی که استخدام می شوند بعید است در فهرست نظارتی قرار داشته باشند یا در صورت ورود به بریتانیا زنگ خطر را به صدا در آورند.
اندکی پس از حمله به پوریا زراعتی، پلیس لندن گفت:«از آنجایی که قربانی یک روزنامهنگار در یک سازمان رسانهای فارسی زبان مستقر در بریتانیا است و قبلا نیز تهدیداتی متوجه این گروه از روزنامهنگاران شده بود، این حادثه توسط افسران متخصص در فرماندهی ضد تروریسم در حال بررسی است.»
پلیس توانست یک خودرو مزدای آبیرنگ را که مهاجمان از آن استفاده کرده بودند در محلهای در جنوب غربی لندن پیدا کنند. مهاجمان چند ساعت پس از حمله خاک بریتانیا را ترک کردند.
دومینیک مورفی، از افسران پلیس لندن گفت:«ما اکنون با شرکای بینالمللی برای دست یافتن به جزئیات بیشتر کار میکنیم. باید تکرار کنم که ما هنوز در مراحل اولیه تحقیقات خود هستیم، دلیل حمله به این قربانی را نمیدانیم و ممکن است توضیحاتی برای این موضوع وجود داشته باشد.»
سید مهدی حسینی متین، کاردار جمهوری اسلامی در بریتانیا، دخالت دولت خود در این حمله را رد کرده است.
بازرسان بخش ضد تروریسم می گویند که از سال ۲۰۲۲ مجموعهای از توطئهها برای «ربودن یا حتی کشتن افرادی که رژیم ایران آنها را دشمن خود میپندارد» طراحی شده اما اغلب آنها خنثی شدهاند.
مت جوکس، رئیس ستاد مبارزه با تروریسم بریتانیا، در ماه ژانویه هشدار داد که استفاده دولتهای متخاصم مانند جمهوری اسلامی از گروههای تبهکار، یک پدیده در حال ظهور و گسترش است: «یکی از این روندها همپوشانی بین بازیگران دولت متخاصم و اعضای گروههای سازمانیافته جنایتکار است.»
او افزود: «البته عامل اصلی ارتباط بین این دو پول است، اما همچنین استفاده از گروههای نیابتی تبهکار برای رژیمهای متخاصم مزایای دیگری هم دارد. چرا خودتان این کار را انجام دهید؟ وقتی میتوانید یک گروه جنایتکار سازما یافته را استخدام کنید که این کار را برای شما انجام دهد و شما هم با ایجاد فاصله بتوانید مسئولیت خود را انکار کنید.»
پیشینه تهدیدات مداوم علیه ایران اینترنشنال
تهدیدهای امنیتی علیه شبکه ایراناینترنشنال و مجریان و خبرنگارانش به ویژه پس از پوشش اعتراضها به دنبال کشته شدن مهسا ژینا امینی اوج گرفت و به فاز «تهدیدهای تروریستی» رسید.
پیش از این آیتیوی گزارش داد جاسوسهای سپاه پاسداران در اکتبر ۲۰۲۲ به یک قاچاقچی انسان پیشنهاد دادند در ازای ۲۰۰ هزار دلار فرداد فرحزاد، مجری ایراناینترنشنال و سیما ثابت، مجری پیشین این شبکه را بکشد اما فرد اجیر شده که یک جاسوس دوجانبه بود، این توطئه را افشا کرد.
طبق گزارش آیتیوی، قرار بود در پاییز گذشته مقابل دفتر ایراناینترنشنال در لندن یک خودروی بمبگذاری شده منفجر شود اما به دلیل حضور نیروهای امنیتی در اطراف ساختمان این شبکه، این نقشه تغییر کرد و نقشه قتل فرداد فرحزاد و سیما ثابت جایگزین آن شد.
دیوید کامرون، وزیر خارجه بریتانیا در این زمینه گفت رژیم ایران و باندهای تبهکاری که به نمایندگی از آن فعالیت میکنند «تهدیدی غیر قابل قبول» هستند.
شبکه ایراناینترنشنال ۲۹ بهمن سال ۱۴۰۱ پس از این تهدیدهای تروریستی مجبور شد پخش تلویزیونی خود را به طور موقت از لندن به واشینگتن منتقل کند.
در جریان یکی از این تلاشها برای «انجام عملیات تروریستی علیه ایراناینترنشنال»، یک تبعه اتریشی چچنیتبار به نام محمدحسین دوتایف در بهمن ماه سال ۱۴۰۱ از سوی پلیس متروپولیتن شناسایی و بازداشت شد.
دادگاه کیفری مرکزی انگلستان روز جمعه اول دی امسال او را به اتهام «اقدام تروریستی علیه ایراناینترنشنال» به سه سال و شش ماه زندان محکوم کرد.
شبکه ایراناینترنشنال از سوم مهر ماه ۱۴۰۲ و بعد از وقفهای هفت ماهه، پخش برنامههای خود را از استودیوی جدید در لندن از سر گرفت.
موج پهپادها و موشکهایی که شنبه ۲۵ فروردین از ایران راهی اسرائیل شد، اولین حمله مستقیم جمهوری اسلامی از خاک ایران به اسرائیل بود.
آرِون برگمن، محقق علوم سیاسی و کارشناس مسائل امنیتی خاورمیانه در کینگز کالج لندن به نیویورک تایمز گفت این اولین باری است که جمهوری اسلامی مستقیما اسرائیل را از داخل خاک خود هدف حمله قرار میدهد.
او این حمله را یک «رویداد تاریخی» خواند.
پیش از این حمله جمهوری اسلامی از نیروهای نیابتی خود برای ضربه زدن به منافع اسرائیل استفاده میکرد و ترور هدفمند رهبران نظامی و دانشمندان هستهای جمهوری اسلامی، بخش مهمی از استراتژی اسرائیل علیه تهران بود.
تاریخچهای مختصر از جنگ در سایه اسرائیل و جمهوری اسلامی
جمهوری اسلامی و اسرائیل برای رسیدن به سطح کنونی درگیریها، راه کموبیش درازی را طی کردند.
- ژانویه ۲۰۲۰ (دی ماه ۱۳۹۸): اسرائیل با رضایت از ترور قاسم سلیمانی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران در حمله هواپیماهای بدون سرنشین آمریکایی در بغداد استقبال کرد.
جمهوری اسلامی در پاسخ به ترور سلیمانی، با رگبار موشک به دو پایگاه آمریکا در عراق که محل استقرار سربازان آمریکایی است حمله کرد.
مقامهای آمریکایی گفتند سلیمانی طراح فعالیتهای بیثبات کننده جمهوری اسلامی در سراسر خاورمیانه و متهم به برنامهریزی حملات علیه سفارتخانههای آمریکا و اهداف اسرائیلی بوده است.
- سالهای ۲۰۲۱-۲۰۲۲ (۱۳۹۹-۱۴۰۰): به گفته مقامات اسرائیلی در ژوییه ۲۰۲۱ (مرداد ماه ۱۴۰۰)، یک نفتکش تحت مدیریت یک شرکت کشتیرانی متعلق به اسرائیل در سواحل عمان هدف حمله قرار گرفت و دو خدمه آن کشته شدند.
این مقامات گفتند به نظر میرسد این حمله به وسیله پهپادهای جمهوری اسلامی انجام شده باشد.
هر چند جمهوری اسلامی مسئولیت این حمله را بر عهده نگرفت، یک شبکه تلویزیونی دولتی آن را پاسخی به حمله اسرائیل در سوریه توصیف کرد.
- نوامبر ۲۰۲۱ (آبان ماه ۱۴۰۰): اسرائیل محسن فخریزاده، دانشمند ارشد هستهای جمهوری اسلامی را کشت و در می ۲۰۲۲ (خرداد ماه ۱۴۰۱) حسن صیاد خدایی، از فرماندهان سپاه پاسداران را ترور کرد.
- دسامبر ۲۰۲۳ (آذر ماه ۱۴۰۲): پس از آغاز بمباران غزه از سوی اسرائیل در پاسخ به حملات هفتم اکتبر حماس، شبهنظامیان مورد حمایت جمهوری اسلامی حملات خود را به اسرائیل افزایش دادند.
اواخر سال گذشته میلادی، تهران اسرائیل را متهم به کشتن یک شخصیت بلندپایه نظامی، سرلشکر سید رضی موسوی در حمله موشکی به سوریه کرد.
رضی موسوی یکی از مشاوران ارشد سپاه پاسداران و از نزدیکان قاسم سلیمانی بود.
گفته میشود او در نظارت بر ارسال تسلیحات برای حزبالله لبنان نقش داشت.
اسرائیل از اظهار نظر رسمی و مستقیم در مورد اینکه آیا مسئولیتی در قبال کشته شدن موسوی داشته یا خیر، خودداری کرد.
- ژانویه ۲۰۲۴ (دی ماه ۱۴۰۲): انفجاری در حومه بیروت منجر به کشته شدن صالح العاروری، از رهبران حماس، به همراه دو فرمانده شاخه نظامی این گروه شد.
این اولین ترور یک مقام ارشد حماس در خارج از کرانه باختری و غزه در سالهای اخیر بود.
مقامات حماس، لبنان و ایالات متحده این حمله را به اسرائیل نسبت دادند اما اسرائیل به صورت رسمی دخالت در آن را تایید نکرد.
حزبالله که از حمایت جمهوری اسلامی برخوردار است، پس از مرگ العاروری حملات خود به اسرائیل را افزایش داد.
در مقابل ارتش اسرائیل با هدف قرار دادن حزبالله، تعدادی از فرماندهان این گروه را کشت.
- اواخر ژانویه ۲۰۲۴ (بهمن ماه ۱۴۰۲): جمهوری اسلامی، اسرائیل را متهم به حمله هوایی به دمشق کرد که طی آن چندین تن از نظامیان ارشد سپاه پاسداران کشته شدند.
- مارس و آوریل ۲۰۲۴ (اسفند ۱۴۰۲ و فرودین ۱۴۰۳): حمله هواپیمای بدون سرنشین اسرائیل به خودرویی در جنوب لبنان منجر به کشته شدن حداقل یک نفر شد.
ارتش اسرائیل اعلام کرد در این حمله معاون فرمانده یگان موشکی حزبالله کشته شده است.
حزبالله مرگ فردی به نام علی عبدالحسن نعیم را تایید کرد اما جزییات بیشتری ارائه نداد.
در همان روز، اسرائیل در یکی از سنگینترین حملات هوایی این کشور در سالهای اخیر، مناطقی در نزدیکی حلب در شمال سوریه را مورد هدف قرار داد.
به گفته دیدهبان حقوق بشر سوریه، یک سازمان غیردولتی مستقر در بریتانیا که جنگ داخلی سوریه را رصد و اطلاعرسانی میکند، در این حملات ۳۶ سرباز سوری، هفت جنگجوی حزبالله و یک سوری از شبهنظامیان طرفدار جمهوری اسلامی کشته شدند.
ارتش اسرائیل مسئولیت این حملات را بر عهده نگرفت اما یوآو گالانت، وزیر دفاع این کشور، در رسانههای اجتماعی نوشت: «ما حزبالله را در هر جایی که قصد عملیات داشته باشد تعقیب میکنیم و فشار و سرعت حملات را افزایش خواهیم داد.»
سه روز بعد، هواپیماهای جنگی اسرائیل به ساختمان کنسولگری جمهوری اسلامی در دمشق حمله کردند و دو فرمانده ارشد و پنج افسر سپاه پاسداران را کشت.