تصویب طرح صیانت به مجلس یازدهم نرسید

آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا، روز سه‌شنبه اول خرداد با انتقاد جان باروسو، سناتور جمهوری‌خواه روبه‌رو شد که از او می‌خواست توضیح دهد چرا وزارت‌خانه تحت مدیریت او مرگ ابراهیم رئیسی، رییس دولت و حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی را تسلیت گفته است.

بلینکن در پاسخ به این انتقاد تاکید کرد موضع واشینگتن در قبال تهران دست‌خوش تغییر نشده است.

بلینکن افزود وزارت امور خارجه ایالات متحده در اقدامی «رسمی» و «مسبوق به سابقه» کشته شدن رئیسی را تسلیت گفته است.

او افزود که این روالی است که در خصوص رهبران کشورهای مختلف، اعم از «دشمنان و غیر آن»، وجود دارد.

وزیر امور خارجه آمریکا تاکید کرد تسلیت گفتن واشینگتن این واقعیت را تغییر نمی‌دهد که رئیسی، چه در جایگاه یک رییس‌جمهوری و چه در جایگاه یک قاضی، در «اقداماتی مذموم، از جمله سرکوب مردم خودش» دست داشت.

باروسو در پاسخ به وزیر امور خارجه آمریکا گفت: «اینکه دولت آمریکا برای مرگ قصاب تهران عزاداری می‌کند، تکان‌دهنده است. من این کار را نمی‌کنم.»

متیو میلر، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا، روز دوشنبه ۳۱ اردیبهشت با تسلیت درگذشت ابراهیم رئیسی و همراهانش در سانحه سقوط بالگرد گفت: «در حالی که شهروندان ایران در انتخابات، رییس‌جمهوری جدید را انتخاب خواهند کرد ما مجددا بر حمایت خود از مردم ایران و مبارزه آن‌ها برای حقوق بشر و آزادی‌های اساسی تاکید می‌کنیم.»

این اظهارات واکنش‌های انتقادی فراوانی را در آمریکا به همراه داشته و باعث شده است رویکرد دولت جو بایدن در قبال جمهوری اسلامی بار دیگر مورد حمله منتقدان او، به‌ویژه چهره‌های شاخص حزب جمهوری‌خواه قرار بگیرد.

تد کروز، سناتور جمهوری‌خواه و عضو کمیته روابط خارجی سنای آمریکا نیز از بلینکن پرسید که چرا فروش نفت ایران از ۳۰۰ هزار بشکه به دو میلیون بشکه رسیده است؟

بلینکن در جواب گفت چون جمهوری اسلامی برای انجام این کار مصمم است و واشینگتن نیز مصمم است این روند را قطع کند.

کروز در واکنش پرسید چرا جمهوری اسلامی در زمان دونالد ترامپ برای انجام این کار مصمم نبود؟

بلینکن پاسخ داد: «تهران آن زمان هم برای چنین کاری مصمم بود. همچنین متاسفانه در گذشته واشینگتن برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی را مهار کرده بود و تهران هیچ مواد شکاف‌پذیر هسته‌ای تولید نمی‌کرد.»

کروز گفت: «با مرگ ابراهیم رئیسی، جهان جای بهتری خواهد بود.»

او افزود: «رئیسی که به عنوان "قصاب تهران" شهرت دارد، دست به کشتار دسته‌جمعی زده و بارها به خاطر همین جنایاتش تحریم شده است.»

کروز در عین حال اقدام سازمان ملل متحد را برای نیمه افراشته کردن پرچم خود به دلیل مرگ ابراهیم رئیسی «شرم‌آور» خواند.

او گفت: «رئیسی خواستار قتل یهودی‌ها و مقام‌های آمریکایی شده بود. سازمان ملل با نیمه افراشته کردن پرچم خود به احترام یک هیولای قاتل و تمامیت‌خواه، خود را مضحکه کرده است.»

سازمان ملل متحد روز سه‌شنبه برای ادای احترام به ابراهیم رئیسی و حسین امیرعبداللهیان، پرچم این سازمان در تمامی مقرها و نهادهای زیرمجموعه خود را به حالت نیمه افراشته درآورد.

روز قبل از آن نیز نشست شورای امنیت سازمان ملل متحد با یک دقیقه سکوت به احترام این دو برگزار شد.

کاوه شهروز، وکیل و فعال حقوق بشر ایرانی-کانادایی در گفت‌وگو با ایران‌اینترنشنال، از اقدام کشورهای غربی در تسلیت‌گویی به مناسبت کشته شدن رئیسی و همراهانش انتقاد کرد و آن را «شوکه‌کننده» خواند.

شهروز گفت: «بسیاری از کشورهای دموکراتیک [برای مرگ رئیسی] نه تنها به رژیم، بلکه به مردم ایران هم تسلیت گفتند؛ گویی که ایرانیان در حال سوگواری هستند. این در حالی است که مردم ایران در واقع جشن گرفته‌اند.»

به گفته این وکیل، غرب تصور می‌کند ارائه برخی مشوق‌ها به جمهوری اسلامی می‌تواند باعث تغییر رفتار تهران شود اما این تصور اشتباه است.

شهروز تاکید کرد تسلیت گفتن به مناسبت مرگ رئیسی را می‌توان ادامه سیاست مماشات غرب با جمهوری اسلامی دانست که برای مدت‌ بسیار طولانی در جریان بوده است.

به گفته شهروز، حکومت ایران کشورهای غربی و اخیرا اسرائیل را هدف قرار داده ولی با فشار قابل توجهی از سوی غرب مواجه نشده و توانسته است از مجازات بابت اقدامات خود فرار کند.

تام توگندات، معاون امنیتی وزارت کشور بریتانیا نیز روز سه‌شنبه از تصمیم سازمان ملل متحد برای ادای احترام به رئیسی به تندی انتقاد کرد.

او در پستی در شبکه اجتماعی ایکس با نمایش ویدیویی از پرچم نیمه افراشته سازمان ملل متحد پرسید: «این برای رییس‌جمهوری ایران است یا هزاران نفری که او کشته است؟»

توگندات روز دوشنبه نیز از ارسال پیام تسلیت شارل میشل، رییس شورای اروپا به مناسبت کشته شدن رئیسی و امیرعبداللهیان در سانحه سقوط بالگرد به‌ تندی انتقاد کرد و گفت که رئیسی هزاران نفر را در ایران کشته است و در بریتانیا و سراسر جهان، شهروندان را هدف قرار داده است.

او گفت: «به همین دلیل من برای او عزاداری نمی‌کنم.»

ارسال پیام تسلیت برای مرگ ابراهیم رئیسی در دیگر کشورهای غربی نیز با انتقاد روبه‌رو شده است و رهبران این کشورها می‌کوشند در این زمینه توضیح دهند.

آنالنا بربوک، وزیر امور خارجه آلمان، درباره پیام تسلیت اولاف شولتز، صدراعظم این کشور به مناسبت مرگ رئیسی، به نشریه بیلد، چاپ آلمان گفت: «آنچه اهمیت دارد، انسانیت است و به همین دلیل با هر کسی که در هر کشوری عضو خانواده و فرد نزدیکی را از دست دهد ابراز همدردی می‌کنم اما همبستگی من با مردم ایران و بالاتر از همه، با زنان ایران است.»

جاستین ترودو، نخست‌وزیر کانادا نیز در پاسخ به سوالی درباره موضع این کشور در قبال کشته شدن ابراهیم رئیسی گفت: «تمرکز ما در ارتباط با ایران بر روی مردم این کشور است که سزاوار حقوق و آزادی‌های بیشتر و شایسته زندگی در یک دموکراسی هستند.»

به گفته ترودو، جمهوری اسلامی همچنان «سرکوب، به حاشیه راندن و حمله» به مردم ایران را در دستور کار خود قرار داده است.

او در پاسخ به سوالی درباره اینکه آیا کانادا به جمهوری اسلامی بابت مرگ رئیسی تسلیت گفته است یا خیر، به ذکر این نکته بسنده کرد که اوتاوا خواهان ثبات منطقه‌ای است.

به گزارش دادبان در روز سه‌شنبه یکم خرداد، کرمی که اکنون در ندامتگاه مرکزی کرج به سر می‌برد، به اتهام «اجتماع و تبانی» به پنج سال حبس و برای اتهاماتی نظیر «اقدام علیه نظام» و «بر هم زدن امنیت ملی» به یک سال حبس دیگر محکوم شده است.

پیش‌تر و در آذرماه ۱۴۰۲، کمیته پیگیری وضعیت بازداشت‌شدگان اعلام کرد بر اساس کیفرخواست صادره از سوی دادسرای عمومی و انقلاب کرج، کرمی به «عضویت در دسته‌‎جات و جمعیت به قصد اقدام علیه امنیت کشور»، «تبلیغ علیه نظام جمهوری اسلامی»، «تشکیل گروه به قصد بر هم زدن امنیت کشور»، «اهانت به مقدسات» و «توهین به رهبری» متهم شده است.

آخرین جلسه رسیدگی به اتهامات کرمی پیش از صدور حکم حبس شش ساله، روز چهارم اردیبهشت در شعبه دوم دادگاه انقلاب کرج برگزار شده بود.

به گفته علی شریف‌زاده اردکانی، یکی از وکلای کرمی، این پدر دادخواه به «پولشویی» و «تحصیل مال از طریق نامشروع» نیز متهم شده که این پرونده در دادگاه کیفری دو نظرآباد در حال رسیدگی است.

ماشاالله کرمی ۳۱ مرداد سال گذشته با یورش نیروهای وزارت اطلاعات به خانه‌اش در کرج دستگیر و به بازداشتگاه اداره اطلاعات این شهر منتقل شد.

ماموران در زمان بازداشت کرمی شماری از لوازم الکترونیکی، از جمله لپ‌‌تاپ و تلفن همراه او و اعضای خانواده‌اش را ضبط کردند و با خود بردند.

بر اساس گزارش‌های منتشر شده، کارت‌‌های بانکی کرمی و خانواده‌اش هم مسدود شده‌اند.

محمدمهدی کرمی، جوان ۲۱ ساله‌ای بود که در جریان مراسم چهلم حدیث نجفی و پارسا رضادوست، از کشته‌شدگان جنبش مهسا، به اتهام کشتن یک نیروی بسیجی به نام روح‌الله عجمیان بازداشت شد.

قوه قضاییه جمهوری اسلامی حکم به محکومیت ۱۶ نفر در این پرونده داد که از میان آن‌ها، محمدمهدی کرمی و محمد حسینی، ۱۷ دی ۱۴۰۱ اعدام شدند.

پیش از این گزارش‌های متعددی درباره شکنجه محمدمهدی کرمی و دیگر متهمان این پرونده برای گرفتن اعتراف اجباری از آنان منتشر شده بود.

علاوه بر کرمی و حسینی، جمهوری اسلامی هفت نفر دیگر را با نام‌های محسن شکاری، مجیدرضا رهنورد، مجید کاظمی، سعید یعقوبی، صالح میرهاشمی، میلاد زهره‌وند و محمد قبادلو، در ارتباط با خیزش انقلابی مردم ایران اعدام کرد.

معترضان ایرانی از این اتفاق ابراز خوشحالی کرده و آن را پیامد سرکوب‌های شدید در دوران ریاست جمهوری رئیسی دانسته‌اند. مقامات آمریکایی نیز رئیسی را به دلیل نقض گسترده حقوق بشر محکوم کرده‌اند.

اسکای نیوز در گزارشی به واکنش شهروندان ایرانی پرداخت و نوشت که معترضان از درگذشت رئیسی که «قصاب تهران» لقب گرفته‌ بود، ابراز خوشحالی کرده‌اند.

سه ایرانی به شرط ناشناس ماندن به دلیل ترس از ردیابی از سوی رژیم ایران، با بخش «جهان با یلدا حکیم» اسکای نیوز صحبت کردند.

یکی از آنان که در حال حاضر مخفی است، گفت که سقوط روز یک‌شنبه که وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی نیز در آن کشته‌ شد «از پیش برنامه‌ریزی» شده‌ بوده است: «شاید ما همه چیز را ندانیم اما مدت‌ها است که رئیسی مدعی جدی برای جایگزینی رهبر انقلاب، علی خامنه‌ای بوده است و شاید برخی نمی‌خواستند این اتفاق بیفتد. اما در مجموع، این خبر بسیار خوبی بود.»

او در ادامه گفت که تنها چیزی که می‌توانم بگویم این است که در پنج سال گذشته تنها چیزی که واقعا مرا خوشحال کرده، خبر درگذشت رئیسی بوده‌ است.

اسکای نیوز به سرکوب اعتراضات پس از مرگ مهسا ژینا امینی در بازداشت گشت ارشاد در زمان ریاست جمهوری رئیسی اشاره کرد و به نقل از واشینگتن نوشت که رئیسی «دست‌هایش به خون مردم آلوده است» زیرا این روحانی تندرو، «یکی از مهره‌های اصلی در سرکوب وحشیانه مردم ایران برای نزدیک به چهار دهه» بوده است.

یک دانشجوی ۲۳ ساله که در چندین تظاهرات ضد حکومتی علیه جمهوری اسلامی شرکت کرده است به اسکای نیوز گفت: «درگذشت رئیسی مردم ایران را بسیار خوشحال کرد.»

او در ادامه گفت که در خیابان‌ها مردم شیرینی می‌دادند و به هم لبخند می‌زدند: «این نشان‌دهنده این است که این خبر تا چه حد باعث شادی مردم شده است.»

یک زن خانه‌دار که به دلیل شرکت در جنبش «زن، زندگی، آزادی» مورد ضرب و جرح قرار گرفته‌ است، گفت که نفرت عمومی از رژیم جمهوری اسلامی بر هیچ‌کس پوشیده نیست.

او افزود: «مرگ رئیسی ثابت کرد درد و رنجی را که در این سال‌ها بر مردم ما وارد کرده‌اند روزی نصیب خودشان خواهد‌ شد. واکنش شخصی من به مرگ رئیسی این بود که خیلی خوشحال شدم.»

این زن ادامه داد: «من اصلا ناراحت نیستم، با اینکه هیچ وقت برای هیچ‌کس آرزوی مرگ نمی‌کنم اما این مرد نه تنها کاری برای ملت ما نکرد بلکه دستور کشتن تعداد بی‌شماری از جوانان بی‌گناه را صادر کرد.»

تام توگنهات، معاون امنیتی وزیر کشور و عضو پارلمان بریتانیا، در شبکه ایکس در واکنش به مطلبی از بی‌بی‌سی درباره رئیسی با عنوان «میراث چندگانه» او، این مطلب را «چرند» خواند.

کاربران ایکس در یادداشت توضیحی مربوط به رئیسی در پای این پست، لقب «قصاب تهران» او را یادآوری کرده‌اند.

جیم بتل، عضو مجلس اعیان پارلمان بریتانیا نیز این مطلب را «اشتباهی عظیم» خواند و خواستار حذف آن شد.

یادداشت بی‌بی‌سی با اشاره به سوابق قضایی و سیاسی رئیسی، علاوه بر اعدام زندانیان سیاسی در دهه ۶۰، به اعتراضات سراسری در زمان ریاست‌جمهوری‌اش هم پرداخته است.

در بخشی از این یادداشت به اقدامات او در زمان ریاست قوه قضاییه با عنوان اصلاح روند رسیدگی قضایی پرداخته شده است.

در بخشی دیگری از این مطلب، به سفرهای استانی اشاره و نوشته شده است که او به بسیاری از نقاط ایران سفر کرد و قول ساخت میلیون‌ها خانه ارزان‌قیمت، کاهش تورم و مبارزه با فساد را داد.

متیو میلر، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا، پس از انتشار خبر مرگ رئیسی گفت که رییس‌جمهوری ایران «در بسیاری از موارد نقض حقوق بشر، از جمله کشتار غیرقانونی هزاران زندانی سیاسی در سال ۱۳۶۷، نقشی کلیدی و دست داشته‌ است».

میلر افزود: «بعضی از بدترین موارد نقض حقوق بشر به ویژه نقض حقوق بشر علیه زنان و دختران ایران در دوران ریاست جمهوری او رخ داد.»

او گفت که رویکرد ایالات متحده در قبال ایران به دلیل مرگ آقای رئیسی «تغییر نخواهد‌ کرد».

سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا درباره گزارش‌ها از شادی ایرانیان به دنبال کشته شدن رئیسی گفت: «با توجه به سرکوب وحشیانه‌ و بد‌رفتاری نسبت به زنان و دختران در دوره رئیسی، عکس‌العمل مردم ایران در قبال مرگ او را درک می‌کنم اما کاملا روشن است که نمی‌توانم به جای آن‌ها صحبت کنم.»

سقوط بالگرد رئیسی و همراهانش بسیاری از ایرانی‌ها را به وجد آورد و پیام‌های ارسالی به ایران‌اینترنشنال و انبوه نظرات کاربران در رسانه‌های اجتماعی حکایت از استقبالشان از مرگ رئیسی داشت.

تصاویری از آتش‌بازی و شاد‌نوشی به مناسبت این اتفاق نیز منتشر شده‌اند.

خانواده‌های دادخواه قربانیان جمهوری اسلامی با نوشتن پیام‌هایی شادی خود را از شنیدن خبر مرگ او اعلام کردند.

در این پیام‌ها از رئیسی به‌ عنوان یکی از مهم‌ترین ناقضان حقوق بشر در ایران یاد و تاکید شده است که او با مرگش از محاکمه گریخت.

ورزشکاران نیز در این زمینه واکنش‌هایی کنایه‌آمیز داشتند.

محمدرضا فغانی، داور فوتبال، در این‌ باره نوشت: «چه کرده‌اید که مرگتان این‌قدر شیرین است؟»

کیمیا علیزاده، قهرمان تکواندو که امسال با پرچم بلغارستان در المپیک پاریس حاضر خواهد شد، مصرع غزلی از حافظ را که رئیسی در دیدار با رجب طیب اردوغان خواند، بازنشر کرد: «خوش باش که ظالم نبرد راه به منزل ...»

در خارج از ایران، با وجود ستایش حماس از ابراهیم رئیسی، خبر کشته شدن او در سانحه هوایی با بی‌‎تفاوتی ساکنان نوار غزه مواجه شد.

آن‌‎ها معتقدند رئیسی در دوران حضور خود در قدرت، تنها زجر و ویرانی را برای این باریکه به ارمغان آورد.

در پی شادی مردم در خیابان‌ها و فضای مجازی، مقام‌های امنیتی جمهوری اسلامی، از جمله مقامات قضایی و انتظامی، کاربران فضای مجازی و روزنامه‌نگاران را تهدید کردند که «امنیت روانی جامعه» را مخدوش نکنند.

محمد موحدی آزاد، دادستان کل کشور، روز دوشنبه با انتشار بخشنامه‌ای کاربران رسانه‌های اجتماعی را تهدید به «برخورد سریع، موثر و بازدارنده» کرد.

اعضای مجلس خبرگان رهبری که وظیفه انتخاب رهبر بعدی جمهوری اسلامی را برعهده دارند، روز سه‌شنبه ۳۱ اردیبهشت ماه آیت‌الله محمدعلی موحدی کرمانی را برای یک دوره دو ساله به عنوان رییس مجلس خبرگان برگزیدند.

موحدی کرمانی که پیش از این ریاست سنی این مجلس را برعهده داشت، با ۵۵ رای موافق به ریاست مجلس خبرگان انتخاب شد. در این جلسه سیدهاشم حسینی بوشهری و علیرضا اعرافی، روسای حوزه‌های علمیه ایران به ترتیب به عنوان نواب اول و دوم رییس مجلس خبرگان انتخاب شدند.

ابراهیم رئیسی، پیش از مرگش در سانحه سقوط هلیکوپتر در روز یکشنبه، به عنوان نماینده خراسان جنوبی در مجلس خبرگان، در غیاب افرادی چون احمد جنتی، حسن روحانی و صادق لاریجانی محتمل‌‌ترین نامزد برای این پست بود.

احمد جنتی، رییس پیشین این مجلس، ۹۷ سال دارد، نمی‌تواند مستقل راه برود، صحبت کند و از خودش مراقبت کند. او برای انتخابات روز سه‌شنبه مجلس خبرگان نامزد نشد. همچنین، صادق آملی لاریجانی به دلیل به دست نیاوردن آرای مورد نیاز و حسن روحانی در پی رد صلاحیت از سوی شورای نگهبان نتوانستند راهی این مجلس شوند.

پس از درگذشت رئیسی، مجلس خبرگان و در واقع علی خامنه‌ای، در انتخاب فرد مورد اعتماد از میان روحانیون سالخورده مجمع دچار مشکل شدند. هیچ تضمینی وجود ندارد که آن‌ها فرد مناسبی را برای یکی از حساس‌ترین دوره‌های تاریخ جمهوری اسلامی انتخاب کرده‌باشند، هرچند یکی از تواناترین‌ها را انتخاب کرده‌اند.

سیاستمداران و تحلیلگران ایرانی موافق هستند که این دور از مجلس خبرگان اهمیت ویژه‌ای دارد، زیرا ممکن است در این دوره برای جانشینی خامنه‌ای تصمیم‌گیری شود. برخی از اعضای سابق، مانند حسن روحانی، با توجه به سن و سال و بیماری خامنه‌ای، اجتناب‌ناپذیر بودن این تصمیم را گوشزد کرده‌اند. اما جالب این‌جاست که خامنه‌ای حدود ۱۰ سال از رییس پیشین و کنونی این مجلس جوان‌تر است.

موحدی کرمانی متولد ۱۳۱۰ است و ۹۳ سال دارد. او در مقایسه با سایر نمایندگان سالخورده و بیمار این مجلس، نسبتا ظاهری سلامت دارد. او از چهره‌های قدیمی جمهوری اسلامی است و اگرچه هیچ‌گاه جایگاه بالایی در مجلس خبرگان نداشته اما اکنون به فرد مورد نظر آن‌ها تبدیل شده‌است. شاید علیرضا اعرافی که مورد اعتماد خامنه‌ای نیز هست، از نظر توانایی‌های مدیریتی می‌توانست گزینه بهتری برای این سمت باشد.

موحدی کرمانی، روحانی محافظه‌کار، راست‌گرا و با سابقه‌، از بنیانگذاران جامعه روحانیون مبارز و از اعضای حزب جمهوری اسلامی است. او پنج بار به مجلس خبرگان راه یافته‌است و از ابتدای انقلاب عضو مجلس شورای اسلامی نیز بوده‌است. او همچنین عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام است.

موحدی کرمانی در مورد برخی مسائل فرهنگی از جمله حرام اعلام کردن پیام‌رسان تلگرام موضع‌گیری کرده‌است.

موحدی کرمانی در سال‌های اول جمهوری اسلامی به سپاه پاسداران نزدیک بود اما ارتباط او با نسل جدید افسران سپاه پاسداران چندان روشن نیست.

در جلسه روز سه‌شنبه مجلس خبرگان از مجموع ۸۶ نماینده مجلس، ۸۳ نفر حضور داشتند که که برخی از آن‌ها با کمک پرستاران مرد توانستند در جلسه شرکت کنند. موحدی کرمانی با کسب ۵۵ رای، ریاست جلسات مجمع را تا دو سال آینده بر عهده خواهد‌داشت. مدیریت جلساتی که بیش از ۳۰ درصد از شرکت‌کنندگان از انتخاب او حمایت نکرده‌اند، می‌تواند چالش‌برانگیز باشد.

رییس جدید مجلس خبرگان ممکن است در زمانی که جمهوری اسلامی بیشترین نیاز را به یک رییس مجلس قدرتمند برای دستیابی به اجماع بر سر تعیین جانشین دارد، با مشکل مواجه شود. مگر آن‌که تمامی تصمیمات از پیش گرفته شده‌باشد و صحنه توسط خود خامنه‌ای برای اعلام جانشین یا جانشینانش اداره شود.

نداشتن اطمینان به آینده، شرایط را برای بسیاری نامشخص، برای عده‌ای ناامن و برای برخی دیگر نیز ناپایدار می‌کند.

این طرح با ۱۵۶ رای موافق در برابر پنج رای مخالف به تصویب رسید. هشت نماینده نیز به این طرح رای ممتنع دادند.

سمیه رفیعی، رییس فراکسیون محیط زیست مجلس اعلام کرد در مجموع حدود «۵۱ میلیارد ریال» برای پروژه‌های احیای دریاچه ارومیه هزینه شده اما عملکرد ستاد احیای این دریاچه موفقیت‌آمیز نبوده است.

رفیعی گفت: «در کنار دستاوردها و نقاط قوت این ستاد نواقص مهمی وجود داشته که به صورت کلی موجب شده شاخص‌های این برنامه کمتر از ۲۵ درصد به هدف اصلی خود که احیای دریاچه ارومیه است، دست پیدا کند.»

این اظهارات یک ماه پس از آن مطرح می‌شوند که محمد درویش، عضو هیات علمی موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور هشدار داد با افزایش گرما و مصرف آب در بخش کشاورزی، دریاچه ارومیه در شش ماه آتی «حتما» خشک خواهد شد.

پیش‌تر و در آذرماه ۱۴۰۲، روزنامه اعتماد نوشت در یک سال اخیر، آب دریاچه ارومیه حدود ۸۰ درصد خشک شده و حالا فقط چهار درصد از سطح آب دریاچه باقی مانده که «مساوی با مرگ قطعی ششمین دریاچه آب شور جهان و بزرگ‌ترین دریاچه داخلی ایران است».

رییس فراکسیون محیط زیست مجلس در ادامه سخنان خود درباره انتقادات به عملکرد ستاد احیای دریاچه ارومیه گفت: «طبق بررسی‌های انجام شده توسط هیات تحقیق و تفحص، مشکلات اصلی ستاد احیا در حوزه اجرا، نظارت و هدف‌گذاری نامناسب با شرایط اقتصادی و اجتماعی منطقه، موجب عدم تحقق اهداف و کاهش اثربخشی و کارایی برنامه‌های این ستاد شده است.»

رفیعی خواستار تشکیل کارگروهی ویژه با حضور نمایندگان مجلس، مقام‌های استان‌های مجاور دریاچه و همچنین نمایندگان وزارت‌خانه‌ها و دستگاه‌های ذی‌ربط برای بررسی و پیگیری گزارش تحقیق و تفحص مجلس از عملکرد ستاد احیای دریاچه ارومیه شد.

این ستاد در مهرماه ۱۳۹۲ و در دوران ریاست‌جمهوری حسن روحانی آغاز به کار کرد.

در خرداد ۱۴۰۲، عیسی کلانتری، رییس پیشین سازمان حفاظت محیط‌ زیست نسبت به پیامدهای اجتماعی و اقتصادی خشک شدن دریاچه ارومیه در شمال‌ غرب کشور هشدار داد و گفت در صورت وقوع این رویداد، باید چهار میلیون نفر را از تبریز و شهرهای اطراف آن تخلیه کرد.

علی سلاجقه، رییس کنونی سازمان حفاظت محیط‌ زیست هم در بهمن سال گذشته به موانع موجود بر سر راه احیای دریاچه ارومیه پرداخت و اعلام کرد کشت یونجه حدود ۳۳ تا ۳۴ درصد کل آب حوضه آبریز این دریاچه را مصرف می‌کند.

دریاچه ارومیه تنها اکوسیستم رو به نابودی ایران نیست و کارشناسان و حتی مسوولان درباره خشک شدن چندین تالاب‌ در سراسر کشور هشدار داده‌اند.