محمد حبیبی، فعال صنفی معلمان و زندانی سیاسی پیشین در پروندهای که به دلیل اعتراض به مسمومسازیهای سریالی دانشآموزان مدارس دخترانه برای او تشکیل شد، با حکم شعبه دوم دادگاه انقلاب شهریار و به اتهام «تبلیغ علیه نظام»، به شش ماه و یک روز حبس تعزیری محکوم شد.
حبیبی روز دوشنبه اول مرداد با انتشار پستی در حساب ایکس خود با اعلام خبر محکومیتش نوشت همانطور که در دادگاه گفته است، «دفاع از حقوق دانشآموزان یکی از وظایف اصلی هر فعال صنفی معلم» است.
طبق حکم صادر شده، قاضی پرونده برای انتساب اتهام «تبلیغ علیه نظام» به حبیبی، به گزارش ماموران وزارت اطلاعات، مطالب منتشر شده در صفحات او در فضای مجازی و کیفرخواست صادر شده از سوی دادستانی استناد کرده است.
رامین صفرنیا، وکیل مدافع حبیبی، روز ۲۰ دی ۱۴۰۲ در شبکه اجتماعی ایکس از برگزاری جلسه محاکمه سخنگوی کانون صنفی معلمان در دادگاه انقلاب شهریار خبر داد.
حبیبی در تاریخ ۱۶ فروردین ۱۴۰۲ از سوی ماموران وزارت اطلاعات در محل کار خود بازداشت و اواخر اردیبهشت همان سال با قرار تامین از بند ۲۰۹ زندان اوین آزاد شد.
کیفرخواست او در این پرونده اوایل اردیبهشت ۱۴۰۲ صادر و پروندهاش به دادگاه انقلاب شهریار ارجاع داده شد.
شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان همان زمان خبر داد مصداق درجشده در کیفرخواست این پرونده مربوط به تجمعات سراسری ۱۶ اسفند ۱۴۰۱ معلمان در اعتراض به مسموم کردنهای سریالی دختران دانشآموز است.
حملات شیمیایی به مدارس دخترانه از آذر ۱۴۰۱ آغاز شد و صدها مدرسه و هزاران دانشآموز را درگیر کرد.
جمهوری اسلامی در ماههای آغازین، حملات شیمیایی به مدارس را انکار کرد و سپس با تقلیل ماجرا، دانشآموزان را مقصر این مسمومسازیها خواند و از سوی دیگر فشار بر رسانهها و فعالان مدنی را برای جلوگیری از اطلاعرسانی در این زمینه افزایش داد.
محمد حبیبی مهر ماه سال گذشته با تایید حکم هیات تخلفات اداری وزارت آموزش و پرورش از سوی دیوان عدالت اداری، به دلیل «راهاندازی تجمعات صنفی»، برای بار سوم از این وزارتخانه اخراج شد و برای همیشه امکان کار به عنوان معلم را از دست داد.
حبیبی پیش از این هم به دلیل فعالیتهای صنفی خود سابقه بازداشت و محکومیت داشته. او آبان ماه ۱۳۹۹ پس از تحمل ۳۰ ماه حبس از زندان آزاد شد.
هستی امیری و ضیا نبوی، دو فعال دانشجویی نیز بابت پروندهای مشابه به دلیل حضور در تجمع اسفند ماه ۱۴۰۱ دانشجویان دانشگاه علامه در اعتراض به حملات شیمیایی و مسموم کردن دانشآموزان در مدارس، اکنون حکم حبس خود را در زندان اوین میگذرانند.
بیشتر بخوانید: حبس ضیا نبوی و هستی امیری؛ باز هم دادخواهان مجازات شدند
اعمال فشار و تلاش حکومت برای سرکوب معلمان و فعالان صنفی در دو دهه گذشته ادامه داشته و در سالهای قبل شمار زیادی از معلمان بازداشت و با احکام سنگین حبس مواجه شدهاند.
منادی سفیدان روز یکشنبه ۳۱ تیر در مصاحبه با خبرگزاری ایلنا به معضل کمبود معلم در سال تحصیلی گذشته پرداخت و گفت: «در سال گذشته ۱۵ آبانماه هنوز معلم کم داشتیم. ما این موضوع را مطرح کردیم، اما کلی علیه ما فضاسازی راه انداختند و ما را تخریب کردند ... اما معلم کم است و همه هم متوجه این موضوع شدند و با سختی بسیار توانستند این مشکل را حل کنند.»
او افزود برای حل این مشکل در آستانه سال تحصیلی جدید با محمد مخبر، سرپرست ریاست جمهوری نامهنگاری کرده است و این نامه را برای مسعود پزشکیان، رییس آتی دولت جمهوری اسلامی نیز ارسال خواهد کرد تا «بعدا کسی نگوید به ما نگفتید معلم نداریم».
این اظهارات در حالی مطرح میشوند که بابک نگاهداری، رییس مرکز پژوهشهای مجلس روز ۱۰ تیر اعلام کرد بر اساس برآوردها، حدود ۷۲ هزار معلم تا مهر ۱۴۰۳ بازنشسته میشوند.
به گفته نگاهداری، این امر تامین نیروی انسانی را برای وزارت آموزش و پرورش دشوارتر خواهد کرد.
منادی سفیدان در ادامه مصاحبه خود، بازنشستگی هزاران معلم را موجب ایجاد «حفرههای بزرگی» در ساختار آموزش و پرورش ایران دانست و هشدار داد: «کلاسهای ۵۰ الی ۶۰ نفرهای داریم که یک معلم دارد، چرا که مدرسه معلم ندارد. این بسیار خطرناک است و باید از الان برای مهرماه اقدام کنند.»
او رویکرد سازمان امور استخدامی را در خصوص جذب معلمان مورد انتقاد قرار داد و افزود این سازمان همکاری لازم را با وزرات آموزش پرورش انجام نداده است.
به گفته منادی سفیدان، «وقتی چهار میلیون دانشآموز زیاد شده است و معلم نه تنها زیاد نشده بلکه کم هم شده است، حتما کمبود معلم داریم. مردم که به استراتژی سازمان امور استخدامی کاری ندارند؛ وقتی دانشآموز زیاد میشود، معلم نیز باید زیاد شود».
بر اساس پژوهشی که یافتههای آن در آذرماه ۱۴۰۲ منتشر شد، نظام آموزشی کشور دچار «بحران کیفیت، عدالت و مشروعیت» است و رویکردهای حکمرانی منجر به ناکارآمدی و مزمن شدن مشکلات این حوزه شده است.
بنا بر این تحقیق، نظام آموزش و پرورش جمهوری اسلامی نه تنها در تامین کیفیت یادگیری شکست خورده است، بلکه مبناییترین اهداف آن یعنی گسترش سواد پایه شامل خواندن، نوشتن، علوم و ریاضی نیز از وضعیت مناسبی برخوردار نیست.
رییس کمیسیون و تحقیقات آموزش مجلس در مصاحبه با ایلنا، همچنین خواستار افزایش مبلغ حقالتدریس معلمان شد و گفت در صورت تحقق این امر، «معلمان فعلی انگیزه تدریس به صورت حقالتدریس علاوه بر موظفیهای خودشان» را پیدا خواهند کرد و بدین ترتیب بحران کمبود معلم تا حدی مرتفع خواهد شد.
هرچند مدارس در ایران با کمبود شدید معلم دست و پنجه نرم میکند، اما بنا بر اعلام شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان، تنها در سال ۱۴۰۲، سه تا شش هزار داوطلب به دلایل سیاسی و مذهبی در فرآیند گزینش آزمونهای استخدامی آموزش و پرورش جمهوری اسلامی رد شدند.
رابرت همیلتون، مدیر بخش اوراسیا در موسسه تحقیقات سیاست خارجی در همین رابطه گفت: «ما به این نتیجه رسیدیم که شاید مجبور شویم تغییراتی در شیوه فراخوان نیروهای خود برای جنگ به وجود آوریم و نحوه تولید ادوات نظامی و استخدام و آموزش پرسنل خود را [بر اساس شرایط کنونی] تنظیم کنیم.»
او افزود بحث درباره بسیج میلیونها نفر و پرتاب احتمالی آنها به درون «چرخ گوشت یک جنگ» آن هم در سال ۲۰۲۴ «واقعیتی غمانگیز» است اما «این شرایطی است که روسیه آن را به وجود آورده».
روسیه عملیات نظامی خود را علیه اوکراین روز پنجم اسفند ۱۴۰۰ کلید زد و از آن زمان تاکنون، درگیریهای مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است.
اروپا از حامیان اصلی کییف در نبرد با ارتش روسیه بوده است. پارلمان جدید اروپا روز ۲۷ تیر با تصویب قطعنامهای غیر الزامآور بر تداوم پشتیبانی از اوکراین در جنگ با روسیه تا دستیابی به پیروزی تاکید کرد.
نگرانی کشورهای اروپایی از شعلهورتر شدن آتش درگیریها در منطقه و احتمال رویارویی مستقیم با مسکو، آنها را به تجدید نظر در سیاستهای دفاعی و امنیتی خود وا داشته است.
تعدادی از کشورهای اروپایی بعد از پایان جنگ سرد، دوره اجباری خدمت سربازی را ملغی کرده بودند اما در سالیان اخیر، برخی کشورها، بهویژه در مناطق اسکاندیناوی و بالتیک، خدمت سربازی را مجددا برقرار کردهاند.
شرکت نکردن در این دورهها میتواند برای نقضکنندگان قانون، جریمه و یا حتی زندان در پی داشته باشد.
وسلی کلارک، فرمانده عالی پیشین نیروهای پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) در اروپا، ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه را به تلاش برای «بازآفرینی امپراطوری شوروی» متهم کرد و گفت مناقشه اوکراین معادلات امنیتی و دفاعی را در اروپا تغییر داده است.
کلارک افزود هنوز مشخص نیست دوره کنونی «یک جنگ سرد جدید» خواهد بود یا به یک «جنگ گرم» منتهی میشود اما برای ناتو واضح است که باید ساختار دفاعی خود را بازسازی کند.
سران کشورهای عضو ناتو روز ۲۱ تیر با انتشار بیانیهای تاکید کردند همچنان روسیه را مهمترین و مستقیمترین تهدید برای خود میدانند.
سیانان در ادامه گزارش خود نوشت لتونی آخرین کشور اروپایی بود که گذراندن دوره سربازی را از ابتدای سال جاری میلادی، اجباری اعلام کرد.
شهروندان مَرد در این کشور حداکثر تا ۱۲ ماه پس از رسیدن به سن ۱۸ سالگی به خدمت سربازی اعزام میشوند. در صورت اشتغال به تحصیل، شهروندان پس از فارغالتحصیلی موظف به شرکت در این دوره خواهند بود.
در ماه آوریل نروژ از طرحی بلندمدت خبر داد که بر اساس آن، بودجه دفاعی این کشور به حدود دو برابر افزایش مییابد و بیش از ۲۰ هزار نظامی، کارمند و نیروی ذخیره در چارچوب خدمت سربازی به ارتش نروژ اضافه خواهند شد.
یوناس گاهر اشتوره، نخستوزیر نروژ در این رابطه گفت ما به ساختاری دفاعی نیاز داریم که با شرایط امنیتی کنونی تطابق داشته باشد.
گذراندن خدمت سربازی در نروژ برای زنان و مردان اجباری است.
به گفته سیانان، یکی از غیرمنتظرهترین تغییرات در زمینه فراخوان نیروهای نظامی را میتوان در آلمان مشاهده کرد.
در اقدامی بیسابقه پس از جنگ سرد، بوریس پیستوریوس، وزیر دفاع آلمان در ماه ژوئن طرحی را در خصوص خدمت سربازی داوطلبانه در این کشور ارائه کرد.
او هشدار داد: «ما باید تا سال ۲۰۲۹ خود را برای جنگ آماده کنیم.»
روزنامه اشپیگل روز ۲۵ تیر خبر داد به مدرکی محرمانه دست یافته که نشان میدهد آلمان در حال برنامهریزی و فراهم کردن مقدمات لازم برای استقرار صدها هزار نیرو در مناطق شرقی این کشور است تا در صورت وقوع جنگ با روسیه وارد عمل شوند.
بر اساس این گزارش، برلین انتظار دارد در صورت تشدید تنشها میان غرب و مسکو، حدود ۸۰۰ هزار نیرو از آلمان و سایر کشورهای عضو ناتو برای مقابله با تهدیدات روسیه بسیج شوند.