به گزارش رویترز، آژانس بینالمللی انرژی اتمی در گزارش تازه خود هشدار داد جمهوری اسلامی در سه ماه گذشته بهطور قابلتوجهی ذخایر اورانیوم با غنای بالای خود را افزایش داده است و در صورت ادامه این روند، ذخایر اورانیوم ایران میتواند بهطور نظری برای ساخت شش بمب هستهای کافی باشد.
در همین حال، وال استریت ژورنال که نسخهای از گزارش آژانس را دیده، نوشته در آن هشدار داده شده ایران اکنون در عرض یک ماه به اندازه کافی ماده شکافتنی برای ساخت یک سلاح هستهای تولید میکند.
رویترز هم بر اساس همین گزارش نوشته جمهوری اسلامی از زمان اعلام تسریع در روند غنیسازی در ماه دسامبر، میزان اورانیوم غنیشده تا ۶۰ درصد خود را که به سطح تسلیحاتی ۹۰ درصد نزدیک است، بهشدت افزایش داده است.
طبق یکی از دو گزارش آژانس که محرمانه است و به کشورهای عضو ارسال شده و رویترز نسخهای از آن را مشاهده کرده، ذخایر اورانیوم ۶۰ درصدی جمهوری اسلامی در قالب اورانیوم هگزافلوراید (UF6) طی سه ماه اخیر ۹۲.۵ کیلوگرم افزایش یافته و به ۲۷۴.۸ کیلوگرم رسیده است.
به نوشته رویترز، در گزارشهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی آمده است که افزایش قابل توجه تولید و انباشت اورانیوم غنیشده بالا از سوی جمهوری اسلامی، باعث ایجاد نگرانیهای جدی شده است.
قدرتهای غربی مدتهاست نگران ذخیره اورانیوم غنیشده ایران با خلوص حداکثر ۶۰ درصد هستند که به حدود ۹۰ درصدِ مناسب برای ساخت بمب نزدیک است.
غرب میگوید توجیه غیرنظامی برای غنیسازی اورانیوم تا این سطح وجود ندارد، اما جمهوری اسلامی بدون توضیح درباره علت این سطح از ذخیرهسازی، تاکید دارد تنها به دنبال دستیابی به انرژی هستهای صلحآمیز است.
دونالد ترامپ، رییسجمهور ایالات متحده، اعلام کرده قصد دارد ایران را درباره برنامه هستهایاش تحت فشار قرار دهد. در همین حال، آژانس بینالمللی انرژی اتمی هشدار داده زمان برای دیپلماسی و اعمال محدودیتهای جدید بر فعالیتهای هستهای ایران در حال سپری شدن است.
دو گزارش فصلی آژانس، که در اختیار کشورهای عضو قرار گرفته، نشان میدهد در حالی که میزان ذخیره مواد غنیشده ۶۰ درصدی ایران تقریبا یکونیم برابر شده، هیچ پیشرفت واقعی در حل مسائل دیرینه با ایران، ازجمله توضیح درباره ذرات اورانیوم یافتشده در اماکن اعلامنشده، حاصل نشده است.
رویترز نوشته یک پاراگراف بهطور غیرمعمول در هر دو گزارش آژانس تکرار شده آمده است: «افزایش چشمگیر تولید و انباشت اورانیوم با غنای بالا توسط ایران، کشوری که سلاح هستهای ندارد و تنها کشوری است که چنین ماده هستهای تولید میکند، شدیدا نگرانکننده است.»
بر اساس معیارهای آژانس، در صورتی که این مواد بیشتر غنیسازی شوند از نظر تئوری برای ساخت شش بمب هستهای کافی است. بر اساس همین گزارش، در عین حال، سطوح پایینترِ غنیسازی نیز به قدری اورانیوم وجود دارد که اگر بیشتر غنی شود، میتواند به ساخت سلاحهای هستهای بیشتری بیانجامد.
در یکی از این گزارشها، همچنین به تفصیل به فقدان پیشرفت در موارد حلنشده مرتبط با برنامه هستهای ایران پراخته شده است، از جمله روشن کردن علت وجود ذرات اورانیوم در مکانهای اعلامنشده که آژانس سالهاست از جمهوری اسلامی میخواهد توضیح دهد.
در این گزارش آمده است: «ایران میگوید همه مواد هستهای، فعالیتها و مکانهای لازم را طبق توافق پادمانی خود اعلام کرده است. این ادعا با ارزیابی آژانس درباره فعالیتهای هستهای توضیحدادهنشده که در هر چهار مکانی که ایران اعلام نکرده بود رخ داده، ناسازگار است.»
عراقچی، چهارشنبه هشتم اسفند، پس از جلسه هیئت دولت در جمع خبرنگاران گفت: «با وزیر خارجه روسیه در خصوص تمام مسائل منطقه و دوجانبه صحبت کردیم. ایشان در خصوص مذاکرات مسکو با واشینگتن گزارش مفصلی دادند اما طبیعتا پیامی از طرف آمریکا وجود نداشت و قرار هم نبود حامل پیامی باشند.»
وزارت خارجه روسیه، پس از سفر یک روزه لاوروف به تهران و دیدار او با مسعود پزشکیان و عراقچی، با انتشار بیانیهای اعلام کرد مواضع دو کشور درباره برجام و برنامه هستهای جمهوری اسلامی هماهنگ شده است.
همزمان، گیدون سعار، وزیر خارجه اسرائیل، هشدار داد که زمان برای متوقف کردن برنامه هستهای ایران رو به اتمام است و شاید برای جلوگیری از تسلیحاتی شدن آن، نیاز به استفاده از «گزینه نظامی» باشد.
به گفته او، اسرائیل اکنون به دنبال جلب حمایت رییسجمهوری آمریکا برای افزایش فشار بر جمهوری اسلامی است.
سفر لاوروف به تهران پس از دیدار او با مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا در عربستان سعودی، باعث طرح گمانههایی شد. از جمله عبدالرضا فرجیراد، استاد ژئوپلتیک، به روزنامه اعتماد گفت که لاوروف قصد دارد پيش از ديدار آتی ولادیمیر پوتين و دونالد ترامپ، روسای جمهوری روسیه و آمریکا، مواضع تهران را جويا شود تا بتواند آن را در جريان مذاكرات ميان مسکو و واشینگتن مطرح كند.
امیر قطر هم حامل پیامی برای تهران نبود
عراقچی، چهارشنبه در پاسخ به سوال خبرنگاری درباره اینکه آیا امیر قطر در سفر به تهران حامل پیامی برای جمهوری اسلامی بود، گفت: «نمیدانم چه علاقهای در شما وجود دارد که دنبال پیام هستید. امیر قطر پیام خاصی برای ما نداشت.»
به گفته وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، تمیم بن حمد آل ثانی در سفر به تهران گزارشی از اوضاع منطقه داشت و در گفتوگوهای دوطرفه با او، «مشورتها و رایزنیهایی در مورد مسائل منطقه» شکل گرفت.
عراقچی بار دیگر تاکید کرد که جمهوری اسلامی تحت تاثیر فشار حداکثری وارد مذاکره با آمریکا نخواهد شد و افزود: «با زبان تهدید و تحریم این اتفاق نخواهد افتاد. ایران به زبان احترام و کرامت پاسخ خواهد داد.»
او هفتم اسفند هم در نشست خبری مشترک با لاوروف تاکید کرد تا زمانی که سیاست فشار حداکثری ترامپ علیه جمهوری اسلامی پابرجاست، تهران با واشینگتن «مذاکره مستقیمی نخواهد داشت».
ترامپ ۱۶ بهمن دستورالعملی را برای از سرگیری سیاست فشار حداکثری علیه جمهوری اسلامی و به صفر رساندن صادرات نفت ایران امضا کرد تا تهران را برای متوقف کردن برنامه هستهای خود تحت فشار بگذارد.
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، ۱۹ بهمن اعلام کرد مذاکره با آمریکا «عاقلانه، هوشمندانه و شرافتمندانه نیست» و «هیچ تاثیری» در حل مشکلات کشور نخواهد داشت.
تلاش تهران برای مذاکره با اروپا
عراقچی در جدیدترین اظهاراتش در روز هشتم اسفند، به برگزاری دور جدیدی از مذاکرات جمهوری اسلامی با سه کشور اروپایی در ژنو درباره مسائل هستهای و «بعضی مسائل دیگر» اشاره کرد.
او گفت مذاکرات با اروپا ادامه مییابد و افزود: «البته این بحثها به هر حال فراز و نشیب خاص خود را دارد. سوالات و نکات متعددی هست که باید پاسخ داده شود.»
وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی از کشورهای اروپایی طرف گفتوگو با تهران نام نبرد.
چهارم آذر امسال، گزارشهایی درباره مذاکرت تهران با فرانسه، آلمان و بریتانیا درباره موضوعاتی مانند مسائل هستهای منتشر شد.
خبرگزاری ایرنا، هشتم اسفند در مقالهای طولانی و دو هزار کلمهای نوشت که اروپا و آژانس بینالمللی انرژی اتمی برای موضعگیری در قبال ایران، تحت فشار دولت ترامپ قرار دارند.
این مقاله بدون امضا و نام، از به تعویق افتادن جلسه وزیران خارجه اروپا با جمهوری اسلامی انتقاد کرد و نوشت: «آیا اروپا دوباره به منطقه امن بیعملی پناه برده، پازل ترامپ را تکمیل کرده و به او اجازه داده است تا صحنه را تحت کنترل خود درآورد؟»
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، ششم اسفند گفته بود این جلسه برنامهریزیشده بهخاطر غیبت برخی از وزرای خارجه کشورهای کلیدی به تعویق افتاده است.
خبرگزاری ایرنا، اروپا و آژانس بینالمللی انرژی اتمی را به صدور بیانیههای متناقض درباره برنامه هستهای جمهوری اسلامی متهم کرد و نوشت که تهران حق دارد بدون محدودیت، اورانیوم غنیسازی کند، چرا که معاهدات بینالمللی آن را منع نمیکنند.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، ۲۶ بهمن در حاشیه کنفرانس امنیتی مونیخ به جامعه جهانی هشدار داد برای مهار برنامه هستهای جمهوری اسلامی، زمان زیادی باقی نمانده است و جامعه جهانی باید قبل از آنکه دیر شود، با تهران به توافق برسد.
مقاله خبرگزاری دولت جمهوری اسلامی، خواستار اقدامات «اعتمادساز» بین اروپا، آژانس و ایران شد.
نویسنده مقاله پیشنهاد کرد در همین راستا، «برجام که بسیاری آن را منسوخ و حتی مرده میدانند»، دوباره احیا شود.