یوری اوشاکوف، دستیار ارشد سیاست خارجی رییسجمهور روسیه، اعلام کرد پیشنهاد آمریکا برای آتشبس ۳۰ روزه در اوکراین امتیازی به روسیه نمیدهد و فقط فرصتی برای تجدید قوای اوکراین است.
اوشاکوف پنجشنبه گفت به واشینگتن اعلام کرده که آتشبس ۳۰ روزه پیشنهاد شده از سوی ایالات متحده برای توقف جنگ در اوکراین به نیروهای کییف مهلتی میدهد که بسیار به آن نیاز دارند.
پیشرویهای روسیه در امتداد جبهه از اواسط سال گذشته میلادی و تلاش دونالد ترامپ، رییسجمهور ایالات متحده برای دستیابی به یک توافق صلح برای پایان دادن به این درگیری سه ساله در اوکراین، این نگرانی را ایجاد کرده که کییف در جنگ شکست بخورد.
استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ترامپ در خاورمیانه روز پنجشنبه برای مذاکره وارد مسکو شد و مقامات روسیه هم گفتند مایک والتز مشاور امنیت ملی ایالات متحده چهارشنبه جزئیاتی را در مورد پیشنهاد آتشبس ارائه کرده و روسیه آماده گفتوگو در مورد آن است.
ترامپ چهارشنبه در کاخ سفید گفته بود امیدوار است کرملین با این پیشنهاد آمریکا برای آتشبس موافقت کند. اوکراین گفته از این پیشنهاد حمایت میکند.
اما یوری اوشاکوف که پیشتر سفیر روسیه در واشینگتن بود و اکنون به نمایندگی از پوتین در مورد مسائل مهم سیاست خارجی صحبت می کند، به رسانههای روسیه گفت که چهارشنبه با والتز صحبت کرده تا موضع روسیه در مورد آتشبس را تشریح کند.
اوشاکوف گفت: «من موضع خود را اعلام کردم که این چیزی جز یک مهلت موقت برای ارتش اوکراین نیست، نه چیزی بیشتر.»
او افزود: «این چیزی به ما نمیدهد و فقط به اوکراینیها فرصتی میدهد تا دوباره جمع شوند، قدرت پیدا کنند و همان کار را ادامه دهند.»
اوشاکوف گفت که هدف مسکو «یک راهحل صلحآمیز طولانیمدت است که منافع مشروع کشور ما و نگرانیهای شناختهشده ما را در نظر بگیرد.»
او گفت: «به نظر من در این شرایط هیچکس به هیچ گامی نیاز ندارد که (صرفا) تقلید اقدامات صلحآمیز باشد.»
اوشاکوف که از سال ۲۰۱۲ در کرملین در کنار پوتین خدمت کرده، در پاسخ به این سوال که آیا روسیه پیشنهاد ایالات متحده را رد میکند، گفت رییسجمهور احتمالا شامگاه پنجشنبه با رسانهها صحبت خواهد کرد و موضع روسیه را با جزئیات بیشتر تشریح خواهد کرد.
اظهارات یکی از مقامات ارشد کرملین نشان میدهد که پوتین، رهبر روسیه از سال ۱۹۹۹، فکر میکند که پیشرفت روسیه در میدان نبرد در اوکراین و غرب روسیه به مسکو دست برتر در مذاکرات صلح را میدهد.
با این حال، مشخص نیست که ترامپ چه واکنشی نشان خواهد داد. او چهارشنبه گفت امیدوار است مسکو با آتشبس برای پایان دادن به «حمام خون» موافقت کند.
ترامپ گفت: «من میتوانم کارهایی را از نظر مالی انجام دهم که برای روسیه بسیار بد است. من نمیخواهم این کار را انجام دهم زیرا میخواهم به صلح برسم. من میخواهم صلح را ببینم و خواهیم دید. اما از نظر مالی، بله، ما میتوانیم کارهای بسیار بدی برای روسیه انجام دهیم. این برای روسیه ویرانگر خواهد بود.»
ترامپ به دنبال بازسازی روابط با روسیه برای جلوگیری از تشدید جنگ اوکراین است که به گفته او میتواند به جنگ جهانی سوم تبدیل شود.
انتشار تصاویر پوتین با لباس نظامی
تنها چند ساعت پس از سخنرانی ترامپ در واشینگتن، کرملین تصاویری از پوتین با لباس استتار سبز در حال بازدید از منطقه کورسک در غرب روسیه منتشر کرد.
اوکراین کورسک را سال گذشته در جریان تهاجم بزرگ به روسیه به دست آورد اما اکنون ممکن است آن را از دست بدهد.
در حالی که پوتین، افسر سابق کاگب، به ندرت لباس نظامی میپوشد، کرملین گفت که رییسجمهور روسیه پوشیدن لباسهای نظامی را ضروری دانسته است.
پس از اینکه کییف در مذاکرات عربستان سعودی اعلام کرد آماده است از پیشنهاد آتشبس حمایت کند، ایالات متحده سهشنبه با از سرگیری کمکهای تسلیحاتی به اوکراین و تبادل اطلاعات با این کشور موافقت کرد.
با این حال، روسیه با وجود صدها میلیارد دلار کمک ایالات متحده و اروپا به اوکراین که نیروهایش از منطقه کورسک در غرب روسیه بیرون رانده میشوند، در میدان جنگ پیشروی کرده است.
به گفته دو منبع آگاه، روسیه علاوه بر ایده آتشبس فوری، فهرستی از خواستهها را برای پایان دادن به جنگ خود علیه اوکراین و از سرگیری روابط با واشینگتن به ایالات متحده ارائه کرده است.
اوکراین با تلاش برای تضعیف نیروهای روسیه در شرق اوکراین و به دست آوردن یک ابزار چانهزنی، در تابستان گذشته از منطقه مرزی خود وارد منطقه کورسک شد و بزرگترین حمله به خاک روسیه از زمان تهاجم نازیها در سال ۱۹۴۱ را انجام داد.
به گفته ارتش روسیه، اوکراین اکنون کمتر از ۲۰۰ کیلومتر مربع در کورسک را در کنترل خود دارد که بسیار کمتر از ۱۳۰۰ کیلومتر مربعی است که در اوج تهاجم تابستان گذشته به دست آورد.
بر اساس این گزارش که پنجشنبه ۲۳ اسفند منتشر شد، این موسسه همچنین قصد صادرات خودروهای لوکس به ایران را داشته و میرفخرایی نیز در نامهای به شرکت خودروساز بریتانیایی بنتلی اعلام کرده است یک حساب امانی در اروپا تاسیس شده و بودجه لازم برای اجرای این طرح در دسترس است.
میرفخرایی این اتهامات را رد و اعلام کرده که اکنون ارتباطی با شرکت بلو ریور ندارد.
استاندارد پیش از این گزارش داده بود شرکتی در وین با نام بلو ریور درخواست صدور ویزاهای ویژهای را برای مقامات ارشد جمهوری اسلامی داده و آنها را به وین آورده است.
یکی از سهامداران شرکت بلوریور یک زن ایرانیتبار است که از اقوام میرفخرایی محسوب میشود و بسیاری از فعالیتهای این شرکت، تحت پوشش شرکت زنجیرهای اسپار انجام شده است.
این شرکت تا مدت کوتاهی پیش از این، مجوزی از اسپار اینترنشنال، مستقر در آمستردام داشت و تحت این مجوز، چند فروشگاه زنجیرهای اسپار در ایران افتتاح کرد.
سوپرمارکتهای اسپار و دور زدن تحریمها
پس از انتشار گزارشها درباره همکاری سوپرمارکتهای زنجیرهای اسپار برای دور زدن تحریمها علیه جمهوری اسلامی، شرکت اسپار اینترنشنال اعلام کرد پس از انجام تحقیقات، مجوز شرکت بلو ریور را لغو کرده است.
این شرکت گفته بود اگرچه هیچ موردی در نقض تحریمها علیه جمهوری اسلامی شناسایی نشده، اما بینظمیهایی در فعالیتهای بلو ریور مشاهده شده که با مفاد توافقنامه و مجوز داده شده، مغایرت داشته است.
روزنامه هلندی «دیفولکسکرانت» گزارش داده است سوپرمارکتهای زنجیرهای اسپار در هلند با دور زدن تحریمها علیه جمهوری اسلامی، به تسهیل معاملات مشکوک و اعطای ویزای شینگن به افراد مرتبط با سپاه پاسداران انقلاب اسلامی کمک کرده است.
طرح صادرات خودروهای لوکس به اروپا
اواخر سال ۲۰۲۱، بلو ریور پروژهای را برای صادرات خودروهای لوکس اروپایی به ایران کلید زد.
این شرکت برای رسیدن به این هدف با شرکت خودروسازی بریتانیایی بنتلی، زیرمجموعه فولکسواگن، وارد مذاکره شد.ایده این بود که بلو ریور شرکتی در بریتانیا تاسیس و با شرکت ایرانی زر، شریک شود.
مالک این گروه مرتضی سلطانی، مدیر زرماکارون است.
در گزارش استاندارد یادآوری شده که آرش سلطانی، پسر مرتضی و مدیرعامل گروه صنعتی زر، عنوان «مدیر جهادی برتر» سال ۱۴۰۳ را دریافت کرده است.
میرفخرایی در نامهای به شرکت بنتلی اعلام کرد که یک حساب امانی در اروپا تاسیس شده و بودجه لازم برای اجرای این طرح در دسترس است.
حساب امانی به این معناست که یک نفر صاحب پول است اما دیگری آن را مدیریت میکند.
نشریه اتریشی نوشت هنوز مشخص نیست منبع این بودجه چه کسی بوده اما روشن است که این طرح با مشارکت یک شرکت ایرانی نزدیک به حکومت و تحت نظارت میرفخرایی انجام شده است.
میرفخرایی در پاسخ به استاندارد گفته است که هیچ معامله غیرقانونی یا غیراخلاقیای انجام نداده است.
او همچنین اعلام کرد دیگر نماینده بلو ریور نیست و نمیتواند درباره مشتریان سابقش اطلاعاتی ارائه دهد.
طرح دریافت ۱۰ میلیون دلار وام
در این گزارش اعلام شده که میرفخرایی برای دریافت ۱۰ میلیون دلار وام از بانک برای شرکت بلو ریور به منظور تامین مالی پروژه ایران اسپار نقش داشته است.
بر اساس این گزارش، بلو ریور در سال ۲۰۲۱ برای تامین مالی پروژه ایران اسپار نیازمند وام بانکی بوده و با هربرت شیبنر، وزیر دفاع سابق اتریش و گرهارد هابر، نماینده سابق پارلمان، تماس گرفته شده تا واسطه دریافت وام باشند.
بر اساس این گزارش، این افراد در یک ویلای خصوصی دیدار کردهاند و میرفخرایی نیز از طریق تماس تلفنی در جلسه حضور داشته است.
این دو سیاستمدار اتریشی که آن زمان در بخش خصوصی فعال بودهاند، تقاضای ۵۰۰ هزار یورو دستمزد برای پیگیری این موضوع را داشتهاند که در نهایت به دلیل بالا بودن مبلغ درخواستی، این موضوع منتفی شده است.
میرفخرایی ارتباط با شیبنر و هابر را رد کرده و گفته که اگر موکل سابقش از او برای چنین اموری استفاده کرده، از آن اطلاعی نداشته و هیچ اقدامی در این راستا انجام نداده است.
سابقه میرفخرایی
نام میرفخرایی سال ۱۳۹۸ در ویدیویی مطرح شد که باعث استعفای هاینتس کریستین اشتراخه، معاون صدراعظم اتریش و رییس حزب راستگرای افراطی آزادی اتریش شد.
او در جزیره ایبیزا در اسپانیا با یک زن روس دیدار کرد که خود را خواهرزاده ایگور ماکاروف، تاجر و ثروتمند روسی و از اولیگارشهای روسیه معرفی کرده بود.
در این ویدیو، اشتراخه در حالی که مست به نظر میرسد، در گفتوگو با این زن چندین راه را برای رساندن کمک به حزبش معرفی کرد و وعده اخذ قرارداد پس از پیروزی را داد.
یک روز پس از افشای این ویدیو، اشتراخه در یک کنفرانس خبری اعلام کرد که هم از ریاست حزب آزادی و هم از معاونت صدراعظمی اتریش کنارهگیری کرده است.
او گفت که این سخنان را هنگام مستی بیان کرده اما در عین حال اقدامش «احمقانه و غیرمسئولانه» بوده است.
پس از آن اعلام شد که میرفخرایی نقشه این ملاقات را از قبل چیده و تلهگذاری کرده بود.
آندری دودا، رییسجمهوری لهستان پنجشنبه ۲۳ اسفند گفت «بدیهی» است که دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، میتواند کلاهکهای هستهای مستقر در اروپای غربی یا داخل ایالات متحده را به لهستان منتقل کند.
او افزود که این پیشنهاد را اخیرا با کیت کلاگ، نماینده ویژه ایالات متحده در امور اوکراین، مورد بحث قرار داده است.
دودا در گفتوگو با فایننشال تایمز گفت مرزهای ناتو در سال ۱۹۹۹ به سمت شرق گسترش یافتند، پس از ۲۶ سال، زیرساختهای ناتو نیز باید به شرق منتقل شوند.
رییسجمهوری لهستان با بدیهی دانستن این انتقال تاکید کرد: «فکر میکنم نهتنها زمان آن فرا رسیده، بلکه اگر این سلاحها از همین حالا اینجا باشند، امنیت بیشتری خواهیم داشت.»
دودا سال ۲۰۲۲ نیز پروژه به اشتراک گذاشتن تسلیحات هستهای را به دولت جو بایدن ارائه کرده بود اما در آن زمان ناکام ماند. اکنون او به دنبال احیای این طرح در دولت ترامپ است.
در دوران جنگ سرد، حکومت کمونیستی لهستان میزبان کلاهکهای هستهای شوروی بود اما اکنون استقرار دوباره این تسلیحات در نزدیکی مرزهای روسیه -این بار تحت کنترل آمریکا- از سوی کرملین بهعنوان تهدیدی جدی تلقی خواهد شد.
لهستان و روسیه حدود ۲۱۰ کیلومتر مرز مشترک دارند که این مرز بین لهستان و منطقه کالینینگراد است. منطقهای جدا افتاده از خاک اصلی روسیه که در کنار دریای بالتیک قرار دارد. کالینینگراد بین لهستان و لیتوانی محصور شده و یکی از مناطق استراتژیک روسیه محسوب میشود.
دودا تاکید کرد که تصمیمگیری درباره استقرار تسلیحات هستهای آمریکا بر عهده ترامپ است اما در عین حال به اعلامیه ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، در سال ۲۰۲۳ اشاره کرد که گفت مسکو سلاحهای هستهای تاکتیکی خود را به بلاروس، متحد خود در جنگ اوکراین، منتقل خواهد کرد.
رییسجمهوری لهستان گفت: «روسیه در انتقال تسلیحات هستهای خود به بلاروس حتی لحظهای تردید نکرد. آنها از کسی اجازه نخواستند.»
درخواست دودا برای میزبانی از تسلیحات هستهای نشاندهنده نگرانی فزاینده لهستان -و سایر کشورهای منطقه- از این مساله است که روسیه ممکن است با موضعی تقویتشده از مذاکرات صلح با اوکراین که با میانجیگری آمریکا برگزار میشود، خارج شود.
رییسجمهوری لهستان همچنین تاکید کرد که نمیتواند تصور کند ترامپ برخلاف تعهدی که در دیدار ماه گذشته خود داده، از تصمیم حفظ نیروهای آمریکایی در لهستان عقبنشینی کند.
او افزود: «نگرانیها درباره خروج نظامیان آمریکایی از لهستان بیاساس است. ما یک متحد قابل اعتماد برای ایالات متحده هستیم و آنها نیز در اینجا منافع راهبردی خود را دارند.»
در بخش دیگری از این گفتوگو، دودا تاکید کرد که ترامپ در مذاکرات خود با مسکو، صرفا در حال فشار آوردن به اوکراین برای توقف جنگ نیست: «این دیپلماسی نرم نیست بلکه یک بازی سخت است. به نظر من، اینگونه نیست که ترامپ فقط با روسیه مهربان و ملایم باشد. فکر میکنم او در حال اعمال فشار بر روسیه است، هر چند شاید بهاندازه فشارهایی که بر اوکراین وارد میکند، آشکار و پر سر و صدا نباشد.»