پارلمان دانمارک بررسی طرح قرار گرفتن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در فهرست گروههای تروریستی اتحادیه اروپا را در دستور کار قرار داد و وزیر خارجه این کشور در جلسه پارلمان خواستار افزودن نام سپاه پاسداران به این فهرست شد.
لارس لوکه راسموسن، وزیر خارجه دانمارک، سهشنبه ششم خرداد در این جلسه اعلام کرد کشورش نقش مخرب سپاه پاسداران را نهفقط در ایران بلکه در سراسر خاورمیانه قاطعانه محکوم میکند.
راسموسن تاکید کرد: «این شامل رفتار خشن و کاملا غیرقابل قبول این نهاد در سرکوب مردم ایران نیز میشود؛ بهویژه آنچه پس از اعتراضات گسترده پس از مرگ دلخراش مهسا امینی دیدیم.»
وزیر خارجه دانمارک توضیح داد که سپاه پاسداران هماکنون تحت چهار رژیم تحریمی مختلف اتحادیه اروپا قرار دارد؛ از جمله تحریمهای مرتبط با ایران، اوکراین، سوریه و مقابله با گسترش سلاحهای کشتار جمعی.
به گفته راسموسن، از نظر فنی، اضافه شدن سپاه پاسداران به فهرست گروههای تروریستی اتحادیه اروپا منجر به اعمال محدودیتهای تازهای نخواهد شد.
با این حال، دولت دانمارک این اقدام را از نظر نمادین و سیاسی مهم میداند.
این طرح در صورت تصویب، دولت دانمارک را موظف میکند تا برای قرار دادن نام سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی اتحادیه اروپا تلاش کند؛ طرحی که پنجشنبه به رای گذاشته میشود و در صورت رای مثبت اکثریت نمایندگان، به عنوان قانونی لازمالاجرا برای دولت در خواهد آمد.
پیش از این و در ۲۷ اردیبهشت، بیش از ۵۵۰ نماینده پارلمان و عضو مجلس اعیان بریتانیا از کییر استارمر، نخستوزیر این کشور، خواستند سپاه پاسداران را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار دهد.
نمایندگان ارشد اروپایی، کارشناسان امنیتی و فعالان حقوق بشر نیز ۲۴ اردیبهشت با حضور در نشستی در پارلمان اروپا خواهان قرار گرفتن نام سپاه پاسداران در فهرست سازمانهای تروریستی اتحادیه اروپا شدند.
وزیر خارجه دانمارک در ادامه جلسه بررسی طرح نمایندگان این کشور درباره تروریستی خواندن سپاه پاسداران افزود: «ما شاهد اقدامات بیثباتکننده سپاه پاسداران در خارج از مرزهای ایران بودهایم؛ از جمله حمایت از سازمانها و شبهنظامیان تروریستی مانند حماس در غزه، حزبالله در لبنان، حوثیها در یمن و رژیم بشار اسد در سوریه؛ رژیمی که خوشبختانه اکنون به تاریخ پیوسته است.»
به گفته او، تحریمهای گسترده اتحادیه اروپا علیه ایران، حوزههایی مانند نقض حقوق بشر، حمایت نظامی از روسیه در جنگ اوکراین و فعالیتهای بیثباتکننده منطقهای را در بر میگیرد.
وزیر خارجه دانمارک تاکید کرد: «من شخصا از چنین نامگذاریهایی حمایت کردهام و تردیدی نیست که دولت نیز چنین اقدامی را مایه خرسندی میداند.»
عربستان سعودی و بحرین نخستین کشورهایی بودند که سپاه پاسداران را به دلیل «حمایت از گروههای تروریستی در منطقه، بهویژه در یمن» بهعنوان سازمان تروریستی معرفی کردند.
آمریکا نیز در دوره نخست ریاستجمهوری دونالد ترامپ در سال ۱۳۹۸ و دولت کانادا در خرداد ۱۴۰۳، سپاه پاسداران را در فهرست گروههای تروریستی خود قرار دادند.
یک مطالعه جامع در ایران نشان میدهد کاهش نرخ خودکشی در جامعه تنها با تحصیل زنان محقق نمیشود، بلکه نیازمند آمادگی جامعه برای پذیرش و حمایت از آنان برای حضور فعال در عرصههای مختلف است.
مطالعهای که مرضیه شاکری حسینآباد و زهرا نصراللهی از دانشگاه یزد انجام دادند، رابطه پیچیده میان موقعیت اجتماعی زنان و نرخ خودکشی در ایران را بر اساس نظریههای شناختهشده بینالمللی بررسی کرده است.
این پژوهش که در فصلنامه «زن در توسعه و سیاست» منتشر شده، دادههای ۳۱ استان ایران طی سالهای ۱۳۹۵ تا ۱۴۰۱ را تحلیل کرده است.
یافتههای متناقض در حوزه آموزش
نتایج این پژوهش حاکی از آن است که افزایش سهم زنان دانشجو بر کاهش خودکشی در استانها تاثیر معناداری دارد.
با این حال، افزایش نسبت دانشجویان زن به مرد، در نتیجه بهبود موقعیت نسبی زنان نسبت به مردان در دستیابی به آموزش عالی، موجب افزایش نرخ خودکشی شده است.
محققان این پدیده را چنین توضیح میدهند که بهبود جایگاه نسبی زنان ممکن است نیازها و توقعاتی برای آنان ایجاد کند که جامعه توان پاسخگویی به آنها را ندارد.
«کارشناسان توصیه میکنند اگر با فردی مواجه شدید که صحبتهایش نشانههایی از افسردگی یا تمایل به پایان دادن به زندگی دارد، او را تشویق کنید تا با یک پزشک قابل اعتماد، نهادهای حمایتی یا شخصی مطمئن درباره نگرانیها و احساساتش گفتوگو کند. در صورتی که خودتان به خودکشی فکر میکنید، میتوانید در ایران با اورژانس اجتماعی به شماره ۱۲۳ تماس بگیرید.»
مشارکت اقتصادی، عامل کاهش خودکشی
در بخش اقتصاد وضعیت کاملا متفاوت است. نتایج مشخص میکند هرچه زنان بیشتر در بازار کار مشارکت داشته باشند، نرخ خودکشی در استانها کاهش مییابد.
این یافته تاییدی بر نظریه «گسترش نقش» محسوب میشود که معتقد است هر مسئولیت جدید برای فرد منافع بیشتری به همراه دارد.
ورود زنان به بازار کار منجر به افزایش درآمد خانواده، کاهش استرس مالی و دسترسی بیشتر به منابع میشود.
افزون بر این، اشتغال زنان باعث تقویت پیوندهای اجتماعی آنها با همکاران و سایر افراد جامعه میشود که در نهایت احتمال خودکشی را کاهش میدهد.
آمار خودکشی در ایران و جهان
آمار سازمان بهداشت جهانی نشان میدهد در سال ۲۰۱۹ بیش از ۷۰۳ هزار نفر در سراسر دنیا در اثر خودکشی جان خود را از دست دادند.
بر اساس دادههای مرکز آمار، در ایران نیز نرخ خودکشی از چهار مورد به ازای هر ۱۰۰ هزار نفر جمعیت در سال ۱۳۹۰، به شش مورد در سال ۱۴۰۱ افزایش یافته است.
طبق یافتههای این پژوهش، استانهای کرمانشاه، ایلام و کهگیلویه و بویراحمد بالاترین نرخ خودکشی را در کشور دارند، در حالی که سیستان و بلوچستان کمترین میزان را به خود اختصاص داده است.
سایر عوامل موثر بر خودکشی
این پژوهش دو عامل مهم بیکاری و طلاق را در افزایش میزان خودکشی شناسایی کرده است.
محققان دریافتند که افزایش نرخ بیکاری با کاهش امنیت اقتصادی و تضعیف جایگاه اجتماعی افراد، آنها را به سمت ناامیدی و در نهایت خودکشی سوق میدهد.
همچنین افزایش آمار طلاق در استانها با از هم پاشیدن بنیان خانواده و تحمیل فشارهای مالی و روحی بر افراد، خطر خودکشی را بالا میبرد.
پیشنهادهای کاربردی
محققان در پایان این پژوهش پیشنهاد کردند بهجای تمرکز صرف بر یک جنسیت، باید سطح آموزش مردان و زنان بهصورت همزمان ارتقا یابد.
آنها همچنین تاکید کردند که جامعه باید بسترهای لازم را برای پاسخگویی به نیازها و توانمندیهای زنان تحصیلکرده فراهم کند تا حضور آنان در عرصههای مختلف امکانپذیر باشد.