در حالی که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، با هشدار درباره «واکنش متفاوت»، به ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه دو هفته فرصت داده تا موضعش را درباره پایان جنگ روشن کند، کاخ کرملین اعلام کرد هنوز در مورد برگزاری دور جدید مذاکرات صلح در استانبول، پاسخی از اوکراین نگرفته است.
به گزارش خبرگزاری رویترز، دمیتری پسکوف، سخنگوی کاخ کرملین، پنجشنبه هشتم خرداد اظهارات مقامات اوکراینی مبنی بر تاخیر روسیه در ارسال پیشنویس مذاکرات صلح را «غیرسازنده» توصیف کرد و گفت کرملین منتظر پاسخ کییف به پیشنهاد مذاکرات در تاریخ ۱۲ خرداد در استانبول است.
این مذاکرات قرار است با هدف بررسی پیشنویس یادداشتتفاهمهای دو طرف درباره توافق صلح برگزار شود.
پسکوف خطاب به اوکراین تاکید کرد: «در اینجا باید یا آمادگی خود را برای ادامه مذاکرات تایید کنید یا برعکس آن را اعلام کنید.»
اوکراین چهارشنبه اعلام کرد این کشور پیشنویس خود را درباره یک راهحل احتمالی ارائه کرده و از روسیه خواسته است نسخه مورد نظرش را فورا و پیش از هفته آینده ارائه دهد.
دور اول این مذاکرات که ۲۶ اردیبهشت برگزار شد، به توافقی بر سر آتشبس منجر نشد. توافقی که مسکو میگوید بدون تحقق برخی شروط مشخص، دستیافتنی نیست.
ترامپ: پوتین دو هفته فرصت دارد
ترامپ چهارشنبه در واکنش به تشدید حملات روسیه به اوکراین، گفت ظرف دو هفته مشخص خواهد شد که آیا رییسجمهوری روسیه واقعا به دنبال پایان دادن به جنگ است یا نه.
او هشدار داد که اگر پوتین همچنان وقتکشی کند، واشینگتن «واکنشی متفاوت» نشان خواهد داد: «میخواهیم ببینیم او ما را بازی میدهد یا نه. اگر اینطور باشد، واکنشمان فرق خواهد کرد.»
کرملین پنجشنبه در واکنش به اظهارات ترامپ اعلام کرد در حال حاضر برنامهای برای گفتوگوی پوتین با ترامپ وجود ندارد.
ترامپ سهشنبه نیز هشدار داده بود که پوتین «با آتش بازی میکند».
در واکنش به این اظهارات، یوری اوشاکوف، مشاور سیاست خارجی پوتین، چهارشنبه اعلام کرد رییسجمهوری ایالات متحده در مورد مناقشه روسیه و اوکراین اطلاعات کاملی ندارد.
روزنامه والاستریت ژورنال ۳۱ اردیبهشت به نقل از منابع آگاه گزارش داد ترامپ در جریان تماسی تلفنی با رهبران آلمان، ایتالیا، بریتانیا، فرانسه، کمیسیون اروپا و اوکراین، گفته است پوتین علاقهای به پایان جنگ ندارد.
برنامه جهانی غذای سازمان ملل متحد پنجشنبه هشتم خرداد اعلام کرد بر اساس گزارشهای اولیه، چندین نفر نیز در جریان ورود مردم به انبار کمکرسانی این سازمان زخمی شدهاند.
سازمان ملل همزمان از نیاز فوری به افزایش کمکهای غذایی به غزه خبر داد.
تصاویری که رویترز صحت آنها را تایید کرده، حضور جمعیت کثیری را در انبار توزیع کمکها در غزه نشان میدهد که کیسهها و جعبههای غذا را خارج میکنند.
در ویدیوهای منتشر شده، صدای شلیک گلوله نیز به گوش میرسد.
پایان محاصره ۱۱ هفتهای کمکها
اسرائیل ۱۰ روز پیش تحت فشار بینالمللی فزاینده، تحریم ۱۱ هفتهای کمکهای بشردوستانه به غزه را پایان داد. این کشور اکنون اجازه ورود محدود کمکها از دو مسیر سازمان ملل و بنیاد بشردوستانه غزه (GHF) با حمایت آمریکا را داده است.
زیگرید کاگ، نماینده ویژه سازمان ملل در خاورمیانه، در شورای امنیت این سازمان گفت میزان کمکی که اسرائیل تاکنون اجازه ارسال آن را از طریق سازمان ملل داده، «مانند قایق نجاتی است که پس از غرق شدن کشتی ارسال شود»؛ در حالی که مردم غزه با خطر قحطی روبهرو هستند.
اسرائیل، عملیات نظامی سنگین خود در نوار غزه را پس از آتشبس کوتاه اواخر سال گذشته خورشیدی ادامه داده و در روزهای گذشته نیز حملات خود را پی گرفته است.
مقامات بهداشتی غزه، زیر نظر حماس، اعلام کردند دستکم ۳۰ نفر در حملات چهارشنبه اسرائیل به این باریکه کشته شدند.
استیو ویتکاف، فرستاده ویژه دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در امور خاورمیانه چهارشنبه گفت: «ما در آستانه ارائه پیشنهاد جدید برای آتشبس هستیم که امیدواریم امروز تحویل داده شود و رییسجمهور آن را بررسی خواهد کرد.»
آمریکا همچنان در تلاش برای میانجیگری آتشبس است.
بیشتر بخوانید: یک مقام اسرائیلی: طرح جدید آمریکا برای آتشبس شامل تعهد به پایان جنگ نیست
اسرائیل کنترل توزیع غذا را در دست گرفت
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، چهارشنبه اعلام کرد کشته شدن محمد سنوار، رهبر حماس در غزه، نقطه عطفی برای «شکست کامل حماس» محسوب میشود.
نتانیاهو افزود که کشورش اکنون «کنترل توزیع غذا» در غزه را به دست گرفته است.
اسرائیل، حماس را به سوءاستفاده از کمکهای بشردوستانه و ضبط آنها متهم کرده است.
این گروه فلسطینی این اتهامات را رد میکند.
بیش از نیمی از اعضای شورای امنیت سازمان ملل چهارشنبه خواستار اقدام این شورا درباره شرایط غزه شدند.
ساموئل زبوگار، سفیر اسلوونی، گفت که برخی کشورها بر روی پیشنویس قطعنامهای کار میکنند که خواهان دسترسی آزاد به کمکهای بشردوستانه است.
سازمان ملل با بنیاد آمریکایی همکاری نمیکند
اسرائیل میخواهد سازمان ملل از طریق بنیاد بشردوستانه غزه فعالیت کند. این بنیاد از شرکتهای خصوصی امنیتی و حملونقل آمریکایی برای انتقال و توزیع کمکها در مراکز ایمن استفاده میکند.
سازمان ملل و سایر نهادهای بینالمللی کمکرسان از همکاری با این بنیاد امتناع کردهاند زیرا معتقدند این طرح بیطرف نیست.
جاناتان ویتال، مقام ارشد امور بشردوستانه سازمان ملل در مناطق فلسطینی اشغالی، چهارشنبه در اورشلیم به خبرنگاران گفت: «این طرح جدید نوعی جیرهبندی تحت نظارت است که محرومیت عمدی مردم را توجیه میکند.»
ارتش اسرائیل سهشنبه اعلام کرد در اطراف یکی از مراکز توزیع این بنیاد به دلیل یورش جمعیت منتظر برای دریافت کمک، تیر هشدار شلیک کرده است.
ربح رزیق، پدر هفت فرزند از شهر غزه، در واکنش به تصاویر توزیع کمک به خبرگزاری رویترز گفت: «من مرد بزرگی هستم اما وقتی تصاویر زنان، مردان و کودکانی را دیدم که چگونه برای دریافت کمی غذا رقابت میکنند، نتوانستم اشکهایم را نگه دارم.»
دفتر حقوق بشر سازمان ملل گزارش داد در این حادثه ۴۷ نفر هنگام تلاش برای دریافت کمک از این بنیاد زخمی شدند.
روزنامه تایمز اسرائیل پنجشنبه هشتم خرداد در گزارشی به نقل از یک مقام اسرائیلی نوشت که این پیشنهاد از سوی استیو ویتکاف، نماینده ویژه آمریکا در امور خاورمیانه ارائه شده است.
طبق این طرح، سازمان ملل متحد ارسال کمکهای بشردوستانه را به فلسطینیها از سر خواهد گرفت.
همزمان کانال ۱۳ تلویزیون اسرائیل خبر داد بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر این کشور، پنجشنبه جلسهای را برای بررسی پیشنهاد جدید آزادی گروگانها و آتشبس در غزه برگزار خواهد کرد.
یک مقام فلسطینی نزدیک به گروه حماس پنجم خرداد به خبرگزاری رویترز گفت که این گروه با طرح پیشنهادی آمریکا برای آتشبس ۷۰ روزه و آزادی گروگانها موافقت کرده است. طرحی که به گفته این مقام از سوی ویتکاف و از طریق میانجیها به حماس ارائه شده بود.
این اظهارات بلافاصله با واکنش مقامهای آمریکایی و اسرائیلی مواجه و رد شدند.
اپوزیسیون از نتانیاهو برای آتشبس حمایت میکند
یائیر لاپید، رهبر اپوزیسیون اسرائیل، خواستار پذیرش فوری و علنی طرح جدید آمریکا برای آتشبس و تبادل گروگانها با حماس شد.
لاپید در کنفرانسی با عنوان «اسرائیل دموکراتیک پیروز خواهد شد»، گفت که دولت باید «بهطور علنی و فوری» این پیشنهاد را بپذیرد.
او بار دیگر تاکید کرد در صورت مخالفت احزاب راست افراطی با این توافق، از نتانیاهو برای تصویب این طرح در پارلمان حمایت میکند.
از سوی دیگر بتسلئیل اسموتریچ، وزیر دارایی اسرائیل، در گفتوگو با رادیو ۱۰۳ افام گفت: «با دادن طناب نجات به حماس مخالفم. حماس در وضعیت بحرانی قرار دارد. سیستم جدید توزیع کمکها [که با حمایت اسرائیل طراحی شده]، این گروه را از مردم جدا کرده است.»
او همچنین در واکنش به گزارشهایی مبنی بر خروج ارتش اسرائیل از مناطقی مانند کریدور مورگ، گفت: «ما از مناطقی که تصرف کردهایم عقبنشینی نمیکنیم.»
اوریث استروک، وزیر امور شهرکها نیز در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس خطاب به نتانیاهو نوشت: «حماس اکنون روی زانوهایش افتاده (در ضعف و ناتوانی قرار داد) و اسرائیل نباید در این لحظه عقبنشینی کند.»
مخالفت وزیران کابینه نتانیاهو با پایان دادن به جنگ در غزه در شرایطی رخ میدهد که کشورهای اروپایی با انتقاد از وضعیت غزه هشدار دادهاند اقداماتی علیه اسرائیل انجام خواهند داد.
پس از آن که مذاکرات تجارت آزاد بین بریتانیا و اسرائیل تعلیق شد، دولت ایرلند نیز از تهیه پیشنویس قانونی برای محدود کردن تجارت با شهرکهای اسرائیلی خبر داد.
همزمان آلمان هشدار داده که اقداماتی علیه اسرائیل انجام خواهد داد.
امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه نیز از توقف ارسال سلاح به اسرائیل حمایت کرد.
خبرگزاری رویترز، پنجشنبه هشتم خرداد در گزارشی نوشت بازارها واکنش مثبتی به این حکم نشان دادند و معاملات آتی اساندپی-۵۰۰ حدود ۱.۶ درصد و معاملات آتی نزدک حدود دو درصد افزایش یافتند.
بازارهای آسیایی و بورسهای اروپایی نیز رشدی بیش از یک درصد داشتند.
همزمان، ارزش دلار در برابر فرانک سوئیس، یورو و ین ژاپن تقویت شد.
پل چن، وزیر دارایی هنگکنگ، گفت که حکم دادگاه فدرال آمریکا علیه تعرفههای پیشنهادی ترامپ باعث میشود او «به عقلانیت بازگردد».
در لندن، شاخص استاکس۶۰۰ اروپا ۰.۳ درصد افزایش یافت، در حالی که شاخص فوتسی۱۰۰ بریتانیا با وجود این خبر، ۰.۱ درصد کاهش داشت.
در آسیا نیز شاخص نیکی ژاپن ۱.۹ درصد رشد کرد و شاخص بورس کره جنوبی با رشد مشابه به بالاترین سطح ۹ ماهه خود رسید.
بازده اوراق قرضه ۱۰ ساله خزانهداری آمریکا هم چهار صدم درصد افزایش یافت و به ۴.۵۲ درصد رسید.
در بازار کالا، قیمت طلا ۰.۲ درصد کاهش یافت و به سه هزار و ۲۸۳ دلار در هر اونس رسید.
قیمت نفت نیز با وجود ادامه نگرانیها درباره عرضه و تصمیم اوپکپلاس برای حفظ سیاست تولید، به روند صعودی خود ادامه داد و بهای نفت برنت با یک دلار افزایش به ۶۵.۹ دلار و نفت آمریکا نیز به ۶۲.۸۴ دلار در هر بشکه رسید.
حکمی که معادلات را به هم زد
یک هیات سهنفره از قضات در دادگاه تجارت بینالملل ایالات متحده در منهتن نیویورک، چهارشنبه هفت خرداد حکم داد تا تعرفههای جهانی ترامپ از جمله تعرفههای «روز رهایی» که به استناد اختیارات اضطراری اقتصادی در ۱۳ فروردین وضع شده بود، بهطور موقت متوقف شوند.
کاخ سفید به سرعت اعلام کرد که به دادگاه تجدیدنظر فدرال در واشینگتن شکایت خواهد کرد و در صورت نیاز، پرونده را به دیوان عالی خواهد برد.
به گفته تحلیلگران، دادگاههای عالی معمولا تمایلی به لغو احکامی که با اتفاقنظر قضات صادر شدهاند، ندارند و این روند ممکن است طولانی باشد. تا آن زمان، تعرفهها در حالت بلاتکلیف خواهند بود و کشورهای طرف مذاکره تجاری با آمریکا ممکن است مذاکرات را به تعویق بیندازند.
برخی تحلیلگران هشدار دادهاند با وجود حکم دادگاه، امکان استفاده از ابزارهای حقوقی دیگر برای اعمال تعرفههای جدید از سوی ترامپ همچنان وجود دارد.
به گفته تحلیلگر گلدمن ساکس (شرکت خدمات مالی و بانکداری چندملیتی آمریکایی)، این حکم اگرچه برنامه تعرفهای دولت را به تعویق انداخته اما ممکن است در نهایت نتیجه نهایی را برای بیشتر شرکای تجاری آمریکا تغییر ندهد.
بریتانیا اولین کشوری است که توافق تجاری جدید با آمریکا را امضا کرده و مذاکرات برای تسریع اجرای این توافق در هفته آینده ادامه خواهد یافت.
روزنامه والاستریت ژورنال، پنجشنبه هشت خرداد در گزارشی به نقل از مقامهای آمریکایی و اسرائیلی نوشت آنها از پیشرفت حاصلشده در فرایند خلعسلاح حزبالله لبنان شگفتزده و راضی هستند. پیشرفتی که نقشی کلیدی در حفظ آتشبس شکنندهای ایفا کرده که در آذر ۱۴۰۳ برقرار شد.
خبرگزاری فرانسه ۲۳ فروردین به نقل از یک منبع نزدیک به حزبالله گزارش داد این گروه مورد حمایت جمهوری اسلامی کنترل اکثر پایگاههای نظامی خود در جنوب لبنان را به ارتش این کشور واگذار کرده است.
بر اساس این گزارش، «از مجموع ۲۶۵ موضع نظامی شناساییشده در جنوب رود لیتانی، حزبالله تا آن زمان ۱۹۰ پایگاه را به ارتش [لبنان] واگذار کرد».
شبکه العربیه، هفت آذر ۱۴۰۳ در گزارشی نوشت: «در توافق ۱۳ بندی آتشبس بین اسرائیل و لبنان که با میانجیگری آمریکا و فرانسه به دست آمده است، بیش از هر چیز بر خلعسلاح حزبالله لبنان تاکید و گفته شده است تنها نیروهای امنیتی و ارتش رسمی لبنان اجازه حمل سلاح دارند و حزبالله و دیگر گروههای مسلح در خاک لبنان حق انجام هیچگونه اقدام تهاجمی علیه اسرائیل را ندارند.»
آیا لبنان به خلعسلاح حزبالله ادامه میدهد؟
نواف سلام، نخستوزیر لبنان، در گفتوگو با والاستریت ژورنال و در حالی که مشتهایش را روی میز ناهارخوری کوبید، گفت: «در سراسر قلمرو لبنان، تنها دولت باید انحصار سلاح را در اختیار داشته باشد.»
سلام گفت که دولت لبنان تقریبا ۸۰ درصد اهداف خود در خلعسلاح شبهنظامیان در جنوبیترین مناطق کشور را محقق کرده است.
مقامهای ارشد عربی گفتند اطلاعات نهادهای اسرائیلی که از سوی آمریکا منتقل شده، به ارتش لبنان در یافتن و نابودی انبارهای تسلیحات و پایگاههای نظامی باقیمانده حزبالله در جنوب این کشور کمک کرده است.
ارتش لبنان اعلام کرد بخشی از تسلیحات کشفشده را نابود کرده و بخشی را که قابل استفاده است، برای تقویت زرادخانه خود نگه میدارد.
دولت لبنان همچنین در حال اجرای یک طرح چندمرحلهای برای خلعسلاح گروههای مسلح فلسطینی است که عمدتا در اردوگاههای پناهندگان فعالیت میکنند.
مقامهای امنیتی لبنان، اردیبهشت گذشته در اقدامی کمسابقه، یک گروه شبهنظامی فلسطینی را که مظنون به شلیک راکت به سمت اسرائیل بود، شناسایی و دستگیر کردند.
سلام و ایالات متحده خواستار آن شدهاند که حزبالله در دیگر نقاط لبنان نیز خلعسلاح شود.
مقامهای ارشد امنیتی لبنان گفتند حزبالله در تلاشهای خلعسلاح در جنوب همکاری کرده و در مناطق دیگر مانند فرودگاه بیروت نیز از کنترل امنیتی عقبنشینی کرده است.
موضع مبهم حزبالله درباره خلعسلاح
موضع حزبالله درباره خلعسلاح، نقش این گروه در جامعه لبنان و آینده مقاومت مسلحانه علیه اسرائیل همچنان مبهم است.
مقامهای حزبالله تاکید دارند که این گروه باید مسلح باقی بماند زیرا ارتش ملی لبنان ضعیف است، اسرائیل «دشمنی قدرتمند» در همسایگی است و همچنین افراطگرایان سنی در سوریه همسایه، اقلیتهای مذهبی را هدف قرار میدهند.
ابراهیم موسوی، نماینده حزبالله در پارلمان لبنان، در مصاحبهای گفت: «سلاحهای حزبالله که همچنان در برخی مناطق وجود دارند، نقطه قوت لبنان هستند.»
ایهاب حماده، نماینده حزبالله در پارلمان لبنان، ۲۰ فروردین گزارشها درباره عقبنشینی اسرائیل در ازای خلعسلاح حزبالله را رد کرده و گفته بود: «اگر موضعی داشته باشیم، آن را بهصورت رسمی اعلام میکنیم.»
با این حال نخستوزیر لبنان گفت: «ما نمیخواهیم کشور را وارد مسیر جنگ داخلی کنیم اما باور کنید این موضوع تاثیری بر تعهد ما برای گسترش و تحکیم اقتدار دولت نخواهد داشت.»
خبرگزاری رویترز پنجشنبه هشتم خرداد در گزارشی نوشت فقدان گرانش در فضا باعث تغییرات فیزیولوژیکی گسترده در بدن انسان میشود؛ از جمله تحلیل عضلات، تغییر در عملکرد قلب و عروق و مواجهه با تابشهای فضایی که بدون محافظت جو زمین، اثرگذارند.
ویلمور، ۶۲ ساله، در واکنش به تجربه اقامت اجباری طولانی مدت خود در فضا گفت: «ما تازه از دوره توانبخشی بعد از بازگشتمان بیرون آمدهایم. گرانش برای مدتی واقعا اذیت میکند و این دوره برای افراد مختلف متفاوت است اما در نهایت مشکلات مربوط به تعادل عصبیـحرکتی برطرف میشود.»
ویلمور و ویلیامز پس از بازگشت از فضا، در یک دوره ۴۵ روزه که برای بازیابی بدن فضانوردان پس از ماموریتهای طولانیمدت طراحی شده، شرکت کردند تا رفتار عضلات، تعادل و سایر قابلیتهای بدنی را مجددا بیاموزند.
این دو فضانورد روزانه دستکم دو ساعت با کارشناسان توانبخشی فضانوردان در واحد پزشکی ناسا تمرین کردند، در حالی که همزمان به همکاری با برنامه استارلاینر بوئینگ، واحد ایستگاه فضایی ناسا در هیوستون و سایر محققان ناسا نیز ادامه دادند.
ویلیامز، ۵۹ ساله، در مصاحبه با رویترز گفت: «این چند هفته مثل یک گردباد گذشت؛ چون ما وظایفی هم در قبال همه کسانی داریم که با آنها کار کردیم.»
او گفت برخی از عوارض فیزیکی پس از پرواز فضاییاش دیرتر از بین رفته و در مراحل پایانی بازیابی، به دلیل بازفعال شدن دهها عضله مختلف، احساس خستگی بیشتری داشته است.
این موضوع باعث شده بوده که او صبحها بهسختی از خواب بیدار شود، تا اینکه حدود یک هفته پیش توانسته دوباره طبق عادت همیشگی، ساعت چهار صبح بیدار شود.
ویلمور با اشاره به اینکه پیش از پرواز به فضا با مشکلاتی در ناحیه گردن و پشت خود مواجه بوده و نمیتوانسته سرش را بهطور کامل بچرخاند، گفت: «اما در فضا که بدن بیوزن است، این مشکلات کاملا از بین رفت.»
او با خنده گفت در بازگشت به زمین، «هنوز توی کپسول و در آب معلق بودیم که درد گردنم دوباره شروع شد؛ حتی هنوز ما را بیرون نکشیده بودند!»
بدن انسان که طی میلیونها سال با گرانش زمین سازگار شده، برای پرواز فضایی طراحی نشده است.
نبود گرانش باعث تحلیل عضلات، تغییرات قلبیـعروقی و سایر اثرات زنجیرهای در بدن میشود. محیط بسته و قرار گرفتن در معرض تابش شدید خورشید بدون محافظت جو زمین، از دیگر عوامل تاثیرگذارند.
مشکلات استارلاینر
در سال گذشته، به دلیل نقص در سیستم پیشران کپسول استارلاینر، ناسا تصمیم گرفت این فضاپیما را بدون سرنشین به زمین بازگرداند و ویلمور و ویلیامز را در چرخه معمول اقامت بلندمدت در ایستگاه فضایی بینالمللی جای داد.
بوئینگ که تاکنون دو میلیارد دلار هزینه اضافی بابت توسعه استارلاینر متحمل شده، اکنون در انتظار تصمیم ناسا برای انجام یک پرواز آزمایشی بدون سرنشین دیگر پیش از استفاده مجدد از این کپسول برای ماموریتهای سرنشیندار است.
بوئینگ پیشتر و در سال ۱۴۰۱، پس از شکست یک آزمایش در سال ۱۳۹۸، مبلغ ۴۱۰ میلیون دلار صرف انجام یک پرواز بدون سرنشین مشابه کرده بود.
به گفته مقامهای ناسا، نتایج آزمایشهای برنامهریزیشده روی استارلاینر در طول تابستان مشخص خواهد کرد که آیا این فضاپیما میتواند در پرواز بعدی بار دیگر انسان حمل کند یا نه.