موافقت مشروط حماس با طرح آتش‌بس؛ آمریکا و اسرائیل پاسخ حماس را غیرقابل قبول خواندند

در این بیانیه که شامگاه شنبه ۱۰ خرداد منتشر شد، آمده است گزارش جدید گروسی «سطح واقعی» همکاری‌های تهران با آژانس بین‌المللی را بازتاب نمی‌دهد و در تهیه آن از «اسناد جعلی» اسرائیل استفاده شده است.

وزارت خارجه و سازمان انرژی اتمی جمهوری اسلامی افزودند گزارش گروسی «با اهداف سیاسی از طریق فشار بر آژانس» تهیه شده و «فراتر از دامنه وظایف محوله به مدیرکل و در تعارض با الزامات حرفه‌ای حاکم بر نهادهای بین‌المللی مانند اصل بی‌طرفی» است.

آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ظهر شنبه در گزارشی محرمانه اعلام کرد ایران پیش‌تر در سه مکان که مدت‌هاست تحت تحقیقات قرار دارند، فعالیت‌های محرمانه هسته‌ای انجام داده است.

بر اساس این گزارش، سه مکان لویزان-شیان، ورامین و مریوان و احتمالا دیگر مکان‌های مرتبط، بخشی از یک برنامه ساختاریافته اعلام‌نشده هسته‌ای بوده‌اند که ایران تا اوایل دهه ۲۰۰۰ آن را اجرا کرده و در برخی از این فعالیت‌ها از مواد هسته‌ای اعلام‌نشده بهره برده است.

گروسی همچنین بار دیگر از جمهوری اسلامی خواست «فورا و به‌صورت کامل و موثر» با آژانس همکاری کند.

بیشتر بخوانید: ایران بعد از ۲۰ سال به نقض تعهدات پادمانی متهم می‌شود

تهران تهدید به اقدام متقابل کرد

وزارت خارجه و سازمان انرژی اتمی جمهوری اسلامی در بیانیه خود، گزارش دبیرکل آژانس را «نامتوازن» و «فاقد ارزیابی جامع» توصیف کردند.

این دو نهاد نوشتند بخش‌هایی از گزارش به موضوعاتی «غیرمرتبط، فراپادمانی و جزئی» اشاره دارد که هدف از طرح آن‌ها، اعمال فشار «سیاسی» است.

آن‌ها تهدید کردند اگر برخی کشورها بخواهند از گزارش آژانس «سوءاستفاده کنند»، جمهوری اسلامی «اقدامات متناسبی» را در دستور کار قرار خواهد داد.

پیش‌تر در ۲۵ اسفند ۱۴۰۳، گروسی با اشاره به نگرانی‌های فزاینده جامعه جهانی از گسترش برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی هشدار داده بود که تهران به نقطه عبور از «آستانه هسته‌ای» بسیار نزدیک شده است.

گزارش جدید آژانس می‌گوید جمهوری اسلامی در بازه زمانی سال‌های ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۸، مواد هسته‌ای ناشناخته یا تجهیزات به‌شدت آلوده ناشی از برنامه هسته‌ای اعلام‌نشده خود را در تورقوزآباد نگهداری کرده و پس از آن، این اقلام از آن مکان خارج شده‌اند.

بیشتر بخوانید: مکانیسم ماشه؛ چگونه تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران دوباره بازگردانده می‌شود؟‌

دفتر بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، ساعتی پس از انتشار این گزارش محرمانه، با صدور بیانیه‌ای رسمی، آن را «سنگین و روشن» توصیف و تاکید کرد تهران به‌رغم هشدارهای بین‌المللی، «به‌طور کامل بر تکمیل برنامه ساخت سلاح هسته‌ای متمرکز شده» است.

دفتر نتانیاهو تاکید کرد یافته‌های آژانس موضع دیرینه اسرائیل مبنی بر «غیرصلح‌آمیز بودن برنامه هسته‌ای ایران» را تقویت می‌کند.

ارزیابی تازه آژانس در قالب گزارشی «جامع» انجام شده که تهیه آن به درخواست شورای حکام در نوامبر ۲۰۲۴ صورت گرفت. این گزارش حاکی از آن است که جمهوری اسلامی همچنان درباره مکان‌های اعلام‌نشده، پاسخ‌های فنی معتبر و قابل قبولی ارائه نکرده است.

بر اساس این گزارش، ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران از زمان گزارش قبلی، بیش از ۹۵۳ کیلوگرم افزایش یافته و به ۹۲۴۷.۶ کیلوگرم رسیده است.

همچنین ذخایر اورانیوم غنی‌شده تا ۶۰ درصد در قالب هگزافلوراید اورانیوم، با افزایش ۱۳۳.۸ کیلوگرمی به ۴۰۸.۶ کیلوگرم رسیده است.

یافته‌های تازه آژانس می‌تواند پیامدهای فنی و دیپلماتیک قابل توجهی برای تعاملات بین‌المللی جمهوری اسلامی در زمینه فعالیت‌های هسته‌ای به‌دنبال داشته باشد.

بولتون به شبکه نیوزنیشن گفت: «فکر می‌کنم اکنون در نقطه بسیار مهمی قرار داریم؛ اینکه آیا ترامپ می‌خواهد این مذاکرات را ادامه دهد — که به نظر من کاملا بی‌فایده خواهد بود — یا اینکه اسرائیل باید آنچه برای بقای خود لازم می‌داند، انجام دهد.»

بولتون در ادامه گفت: «فکر می‌کنم یک حمله پیشگیرانه کاملا موجه است. ایالات متحده باید از آن حمایت کند. در واقع، اگر از ما خواسته شود — یا حتی اگر نشود — ما باید داوطلبانه کمک کنیم.»

او در پایان اضافه کرد: «اینکه بگوییم برنامه هسته‌ای ایران فقط مشکل اسرائیل است، بی‌انصافی است. بیایید صادق باشیم، این مشکل ما هم هست.»

شنبه ۱۰ خرداد و چند روز پس از وقوع سیل، نیروهای امدادی همچنان در گل‌ولای و آوارها به جست‌وجوی اجساد ادامه می‌دهند.

مقامات امدادرسان نیجریه با توجه به این جست‌وجوها هشدار دادند آمار تلفات ممکن است افزایش یابد.

این سیلاب شامگاه چهارشنبه هفت خرداد در شهر مرکزی موکوا در ایالت نیجر آغاز شد و تا صبح پنج‌شنبه ادامه یافت.

ابراهیم عودو حسینی، سخنگوی سازمان مدیریت بحران ایالت نیجر، ۱۰ خرداد اعلام کرد سیل ۵۰۰ خانوار را تحت تاثیر قرار داده و بیش از سه هزار نفر را بی‌خانمان کرده است.

به گفته او، ۲۶۵ خانه به‌طور کامل تخریب شده و دو پل اصلی شهر نیز از بین رفته است.

حسینی اضافه کرد افراد زیادی مانند خانواده‌ای ۱۲ نفره که تنها چهار تن از اعضای آن پیدا شده‌اند، همچنان مفقود هستند و برای ادامه عملیات جست‌وجو به ماشین‌آلات سنگین نیاز است.

روزنامه دیلی تراست نیز گزارش داد در پی وقوع سیل، دست‌کم ۵۰ کودک در یک مدرسه اسلامی ناپدید شدند.

نیروهای پلیس و ارتش نیز برای کمک به عملیات امداد و واکنش به بحران وارد عمل شده‌اند.

به گفته گیدئون آدامو، رییس صلیب سرخ ایالتی، تاکنون دست‌کم ۷۸ نفر به‌دلیل جراحات ناشی از سیل در بیمارستان بستری شده‌اند.

آژانس ملی مدیریت بحران نیجریه این سیل را «بی‌سابقه» توصیف کرد.

شهر موکوا، واقع در حدود ۳۸۰ کیلومتری غرب آبوجا، پایتخت نیجریه، یکی از مراکز مهم داد و ستد محصولات کشاورزی در این کشور به‌شمار می‌رود؛ جایی که بازرگانان جنوب نیجریه برای خرید حبوبات، پیاز و سایر تولیدات کشاورزان شمالی به آن سفر می‌کنند.

مناطق شمالی نیجریه در سال‌های اخیر با خشکسالی‌های طولانی‌مدت و تغییرات اقلیمی روبه‌رو بوده‌اند. این شرایط با بارندگی‌های شدید در فصل کوتاه بارندگی، منجر به وقوع سیلاب‌های شدید شده است.

علیکی موسی، از رهبران محلی موکوا، به خبرگزاری آسوشیتدپرس گفت روستاها به چنین سیل‌هایی عادت ندارند.

فصل بارندگی در نیجریه که معمولا شش ماه طول می‌کشد، تازه آغاز شده است.

سیلاب‌هایی که معمولا در اثر بارندگی شدید و زیرساخت‌های ضعیف به وجود می‌آیند، هر سال در این کشور غرب آفریقا صدها قربانی می‌گیرند و خسارات گسترده‌ای بر جای می‌گذارند.

دانشمندان هشدار داده‌اند که تغییرات اقلیمی موجب تشدید الگوهای افراطی آب‌وهوایی شده و آن‌ها را به سطحی بحرانی رسانده است.

در نیجریه، سیل‌ها با عوامل انسانی مانند نبود سیستم زه‌کشی مناسب، ساخت‌وسازهای بی‌رویه روی بستر رودخانه‌ها و کانال‌ها و رها کردن زباله در مسیرهای آبی تشدید می‌شود.

سازمان هواشناسی نیجریه پیش‌تر هشدار داده بود از هفتم تا نهم خرداد احتمال وقوع سیل ناگهانی در ۱۵ ایالت از مجموع ۳۶ ایالت این کشور، از جمله نیجر، وجود دارد.

در شهریور ۱۴۰۳ نیز بیش از هزار و ۲۰۰ نفر در پی وقوع سیلاب‌ در ۳۱ ایالت نیجریه کشته و یک میلیون و ۲۰۰ هزار تن آواره شدند.

بامداد شنبه ۱۰ خرداد، اخباری در رسانه‌های لبنانی و شبکه‌های اجتماعی درباره هدف قرار گرفتن یک خودرو و مرگ یکی از فرماندهان حزب‌الله لبنان منتشر شد. پس از آن، ارتش اسرائیل با انتشار اطلاعیه‌ای اعلام کرد با استفاده از هواپیما، فرمانده واحد موشک‌ها و راکت‌های حزب‌الله در منطقه شکیف را در دیر الزهرانی در جنوب لبنان هدف قرار داده است.

بر اساس این بیانیه، جمول طرح‌های پرتاب متعددی را به سمت پشت جبهه اسرائیل و نیروهای ارتش اسرائیل اجرا کرده است. او اخیرا در تلاش بوده تا زیرساخت‌های نابود شده حزب‌الله را احیا کند.

در بیانیه ارتش اسرائیل آمده است فعالیت‌های جمول «نقض آشکار توافق میان اسرائیل و لبنان» بوده است.

روزنامه وال‌استریت ژورنال، هشتم خرداد در گزارشی نوشت ارتش لبنان، حزب‌الله را در مناطق تحت نفوذش در جنوب این کشور خلع‌سلاح کرده است. اقدامی که بخشی از آن با کمک اطلاعاتی اسرائیل انجام شده و قسمتی از تلاش‌های دولت جدید لبنان برای اجرای آتش‌بسی است که به موج شدید درگیری با اسرائیل در سال گذشته پایان داد.

خبرگزاری فرانسه ۲۳ فروردین به نقل از یک منبع نزدیک به حزب‌الله گزارش داد این گروه مورد حمایت جمهوری اسلامی کنترل اکثر پایگاه‌های نظامی خود در جنوب لبنان را به ارتش این کشور واگذار کرده است.

شبکه العربیه، هفتم آذر ۱۴۰۳ در گزارشی نوشت در توافق ۱۳ بندی آتش‌بس بین اسرائیل و لبنان که با میانجی‌گری آمریکا و فرانسه به دست آمده است، بیش از هر چیز بر خلع‌سلاح حزب‌الله تاکید و گفته شده است تنها نیروهای امنیتی و ارتش رسمی لبنان اجازه حمل سلاح دارند و حزب‌الله و دیگر گروه‌های مسلح در خاک لبنان حق انجام هیچ‌گونه اقدام تهاجمی علیه اسرائیل را ندارند.

مقام‌های حزب‌الله تاکید دارند که این گروه باید مسلح باقی بماند.

ابراهیم موسوی، نماینده حزب‌الله در پارلمان لبنان، در مصاحبه‌ای گفت: «سلاح‌های حزب‌الله که همچنان در برخی مناطق وجود دارند، نقطه قوت لبنان هستند.»

ایهاب حماده، نماینده حزب‌الله در پارلمان لبنان، ۲۰ فروردین گزارش‌ها درباره عقب‌نشینی اسرائیل در ازای خلع‌سلاح حزب‌الله را رد کرده و گفته بود: «اگر موضعی داشته باشیم، آن را به‌صورت رسمی اعلام می‌کنیم.»

بنیاد بشردوستانه غزه (GHF) که با حمایت آمریکا و اسرائیل تشکیل شده، هفته گذشته کار خود را با هدف جایگزینی سازمان ملل برای توزیع کمک‌های غذایی در غزه آغاز کرد.

این سازمان جدید قصد دارد یک میلیون فلسطینی را از طریق چهار مرکز امنیتی تغذیه کند.

سخنگوی این بنیاد گفته است در چهار روز نخست انجام طرح تازه، دو میلیون وعده غذایی توزیع شده. به گزارش بی‌بی‌سی جهانی، این آمار نشان می‌دهد هر شهروند ساکن غزه کمتر از یک وعده غذا در طول چهار روز دریافت کرده است.

تنش و درگیری در مراکز توزیع

تصاویر منتشر شده از مراکز توزیع، آشوب و هرج و مرجی شدید را نشان می‌دهد. در یکی از این مراکز، پیمانکاران امنیتی آمریکایی برای پراکنده کردن جمعیت از گاز اشک‌آور و تیراندازی اخطار استفاده کردند.

بنیاد بشردوستانه غزه در واکنش به این حوادث اعلام کرد برای جلوگیری از «تشدید وضعیت خطرناک» مجبور به استفاده از «بازدارنده‌های غیر‌کشنده» شده است.

این سازمان گفت که هیچ‌کس در این درگیری‌ها مصدوم نشده است.

اکنون وضعیت به حدی پیچیده شده که این بنیاد در صفحه فیس‌بوک خود هشدار داده است هر مرکزی که غارت شود، تعطیل خواهد شد.

این هشدار یک شب پس از هجوم به انبار برنامه جهانی غذا صادر شد که در آن چند نفر کشته شدند.

اطلاع‌رسانی نامناسب و گسترش اطلاعات جعلی

یکی از مشکلات اصلی این طرح، نبود سیستم ارتباطی مناسب با مردم غزه است. فلسطینیان شکایت دارند که هیچ اطلاع دقیقی از زمان و مکان توزیع کمک‌ها ندارند و مجبورند به شایعات تکیه کنند.

مساله با انتشار اطلاعات جعلی پیچیده‌تر شده است. حداقل دو صفحه فیس‌بوک جعلی با بیش از چهار هزار دنبال‌کننده، اطلاعات غلط درباره وضعیت مراکز توزیع منتشر کرده‌اند.

این صفحه‌ها حتی از تصاویر ساخته شده با هوش مصنوعی استفاده کرده‌اند.

بنیاد بشردوستانه غزه صفحه رسمی خود را یک روز پس از شروع عملیات کمک‌رسانی راه‌اندازی کرده که این امر نشان‌دهنده بی‌برنامگی اولیه در این طرح است.

انتقادات گسترده سازمان‌های امدادرسان

سازمان آکسفام (یکی از بزرگ‌ترین سازمان‌های بین‌المللی امدادرسانی برای ریشه‌کن کردن فقر، گرسنگی و بی‌عدالتی) به شدت این طرح را نقد کرده و آن را «تحمیل کنترل نظامی بر کمک‌رسانی» دانسته است.

از سوی دیگر تفاوت آماری چشمگیری بین سیستم قبلی و جدید وجود دارد. زمانی که سازمان ملل کمک‌رسانی می‌کرد، ۴۰۰ نقطه توزیع در سراسر غزه فعال بود اما اکنون تنها چهار مرکز کار می‌کنند.

به گفته کریس نیوتن، تحلیل‌گر ارشد موسسه گروه بحران، هدف از این طرح «افزایش چشمگیر تمرکز جمعیت» است.

نیوتن معتقد است این سیستم مردم را مجبور می‌کند یا قوانین سخت‌گیرانه را بپذیرند یا شانس کمی برای بقا داشته باشند.

کمک‌های ناکافی

بر اساس تصاویر منتشر شده، جعبه‌های توزیعی تنها شامل مواد غذایی محدودی است.

استوارت گوردون از دانشگاه لندن معتقد است کمک‌های بشردوستانه باید شامل پشتیبانی پزشکی، بسته‌های بهداشتی و کیت‌های تصفیه آب نیز باشد.

اگرچه بنیاد در اسناد خود وعده توزیع این موارد را داده اما تاکنون این کار انجام نشده است.

ناکامی در اجرای طرح

به گزارش بی‌بی‌سی جهانی، جمعه ۹ خرداد، تنها یکی از چهار مرکز بنیاد بشردوستانه غزه فعال بود که کمتر از یک ساعت باز ماند.

این بنیاد اعلام کرد چون تمام کمک‌ها توزیع شد، مجبور به تعطیلی شده است.

سخنگوی بنیاد در پاسخ به پرسش‌ها درباره کمبود کمک‌ها، وعده افزایش حجم کمک‌ها در هفته‌های آینده را داده است.

هانی عابد، یکی از شهروندان غزه به بی‌بی‌سی گفت: «من دست خالی هستم، مثل روزی که خدا مرا آفرید. دست خالی آمدم و دست خالی می‌روم.»