در حالی که مقامهای جمهوری اسلامی پیشتر هرگونه اجرای طرح «اینترنت طبقاتی» را تکذیب کرده بودند، دانشگاه تهران بهطور رسمی اعلام کرد امکان دسترسی به پلتفرم فیلترشده یوتیوب از طریق اینترنت داخلی این دانشگاه برای دانشجویان فراهم شده است.
دانشگاه تهران با انتشار اطلاعیهای اعلام کرد از این پس دانشجویان میتوانند از طریق شبکه داخلی دانشگاه و بدون نیاز به فیلترشکن، به وبسایت یوتیوب دسترسی داشته باشند.
هدف از این اقدام «تسهیل استفادههای آموزشی و پژوهشی دانشجویان» عنوان شده است.
خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، گزارش داد موضوع دسترسی به یوتیوب در نشست اخیر شورای صنفی خوابگاهها با معاونت فناوری دیجیتال و معاونت دانشجویی دانشگاه تهران مطرح شده و پس از آن، بنا بر اعلام رسمی دانشگاه، به مرحله اجرا رسیده است.
مقامهای دولت مسعود پزشکیان در ماههای گذشته بارها با ایده «اینترنت طبقاتی» مخالفت کرده بودند.
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، ۲۷ تیر «طبقاتی کردن اینترنت» را رد کرد و گفت: «رویکرد دولت اینترنت آزاد است اما در شرایط بحران باید به کسانی که نیاز ویژه دارند، امکانات ویژه داد.»
با این حال به گفته ناظران، آنچه اکنون در دانشگاه تهران رخ داده آغاز اجرای محدود همین سیاست برای جامعه دانشگاهی است.
دیماه ۱۴۰۳، وزارت علوم، تحقیقات و فناوری اعلام کرده بود «یوتیوب بهزودی برای دانشجویان و استادان رفع فیلتر خواهد شد» و از همکاری وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات در این زمینه خبر داده بود.
روابط عمومی وزارت ارتباطات پس از این اظهارات، ضمن تاکید بر مخالفت با اینترنت طبقاتی، هرگونه همکاری برای اجرای چنین پروژهای را تکذیب کرده بود.
اصطلاح «اینترنت طبقاتی» به معنی دسترسی گروههای خاص با مجوز جمهوری اسلامی به سطحی از اینترنت است، در حالیکه عموم شهروندان به آن دسترسی ندارند.
ایده طبقاتی کردن دسترسی به اینترنت اولین بار در زمان دولت حسن روحانی مطرح شد و محمدجواد آذری جهرمی، وزیر ارتباطات دولت او، با ارائه اینترنت بدون فیلتر به برخی روزنامهنگاران نزدیک به دولت، این جریان را آغاز کرد.
آذرماه ۱۴۰۱، کارگروه ویژه اقتصاد دیجیتال دولت ابراهیم رئیسی با تصویب آییننامهای به فریلنسرهای مورد تایید حکومت وعده داد تا به آنها اینترنت طبقاتی ارائه دهد.
اجرای طرح رفع فیلتر گزینشی یوتیوب اگرچه با هدف «کاربرد آموزشی» معرفی شده اما در عمل میتواند نخستین گام رسمی در پیادهسازی اینترنت چندسطحی یا طبقاتی در ایران باشد.
بر اساس این مدل، حق دسترسی به اطلاعات آزاد و پلتفرمهای فیلترشده بهجای عمومی بودن، به گروههای خاص از جمله استادان، پژوهشگران یا نهادهای وابسته به دولت محدود میشود.
این رسانه به نقل از منابع عراقی مطلع خبر داد بهدنبال ضرباتی که محور موسوم به «مقاومت» تحت حمایت جمهوری اسلامی در لبنان، سوریه و غزه متحمل شده است، تهران در تلاش است تا مرکز ثقل نفوذ نظامی خود را به سمت شبهنظامیان در عراق منتقل کند.
بر اساس این گزارش، حمایت جمهوری اسلامی از این شبهنظامیان اخیرا افزایش یافته و تمرکز روی ارسال سلاحهای پیشرفتهتر برای آنان است.
به گفته این منابع، به نظر میرسد جمهوری اسلامی در حال آموزش نیروهای نیابتی خود در عراق برای اقدام علیه اسرائیل در صورت از سرگیری درگیریهاست.
پیشتر و در نهم آبان، وبسایت اسرائیلی والا گزارش داده بود ارتش اسرائیل و موساد در حال آمادهسازی برای مقابله با تهدید فزاینده شبهنظامیان مورد حمایت جمهوری اسلامی در عراق هستند.
اورشلیم پست نیز همان زمان گزارش داد تهران منابع قابل توجهی را صرف تقویت شبهنظامیان وابسته و «ایجاد زیرساختهای تروریستی» در عراق کرده تا در روز فرمان، بتواند از طریق حملات هوایی و زمینی به اسرائیل ضربه بزند.
شبهنظامیان عراقی تحت فشار دولت مرکزی در بغداد و تهدیدهای آمریکا و اسرائیل، در جنگ ۱۲ روزه دخالتی نکردند.
منابع عراقی به رادیوی ملی اسرائیل گفتند این شبهنظامیان به شدت از حملات اسرائیل و آمریکا میترسند اما از سوی دیگر، در حال حاضر قویتر از ارتش عراق هستند.
به گفته این منابع، شبهنظامیان عمدتا به نیروی قدس سپاه پاسداران که آنها را مسلح کرده و آموزش میدهند، گوش میدهند و کمتر به محمد شیاع السودانی، نخستوزیر عراق، توجه دارند.
سودانی ۱۲ آبان در پاسخ به سوالی در مورد افزایش فشار بینالمللی برای خلع سلاح نیروهای وابسته به جمهوری اسلامی در منطقه از جمله حزبالله، گفت وضعیت عراق با لبنان متفاوت است و هیچ طرفی نمیتواند بغداد را به جنگ یا درگیری بکشاند.
انتخابات پارلمانی عراق که قرار است ۲۰ آبان برگزار شود، سودانی، شبهنظامیان و حامیان آنها در تهران را درگیر کرده است.
روزنامه المدی اواسط مهرماه گزارش داد ۲۰ حزب و فهرست انتخاباتی که نماینده «گروههای مسلح» یا جریانهای سیاسی دارای «شاخه نظامی» و تحت حمایت جمهوری اسلامی هستند، در انتخابات پارلمان عراق شرکت خواهند کرد.
رادیوی ملی اسرائیل نوشت در اینکه نتایج این انتخابات بتواند قانون انحصار سلاح در دست دولت را به شکل واقعی اجرایی کند، تردیدهای جدی وجود دارد.
در جریان راهپیمایی سهشنبه ۱۳ آبان، دوربینهای صداوسیمای جمهوری اسلامی برخلاف سالهای قبل که با بالگرد به پرواز درمیآمدند، به پشتبامها رفتند تا از جمعیت فیلم بگیرند.
در ویدیویی که در اینستاگرام روزنامه جامجم، ارگان مطبوعاتی صداوسیما منتشر شده است، خبرنگار صداوسیما میگوید که امسال «بهدلیل ممنوعیت پرواز»، به جای نماهای هوایی به ناچار از پشتبام تصویربرداری کردهاند. اقدامی که بهنظر میرسد در سایه هراس نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی از تهدیدهای اسرائیل علیه حکومت ایران صورت گرفته باشد.
جو امنیتی در الیگودرز
تصاویر رسیده به ایراناینترنشنال از شهر الیگودرز حضور تکتیراندازها بر بام ساختمانها و فضای شدیدا امنیتی در جریان تجمع حکومتی ۱۳ آبان را نشان میدهد.
این تصاویر یک روز پس از خاکسپاری امید سرلک، جوان پادشاهیخواه ثبت شده است.
پدر سرلک در این مراسم تاکید کرد پسرش کشته شده است.
گروهی از شهروندان، ۱۲ آبان در مراسم خاکسپاری پیکر او که پس از انتشار ویدیوی آتش زدن تصویر رهبر جمهوری اسلامی پیدا شد، شعار «مرگ بر خامنهای» سردادند.
احمد خاتمی، عضو مجلس خبرگان رهبری، در مراسم حکومتی ۱۳ آبان گفت که «تهدید کردن» علی خامنهای «محاربه» است و «حکم اعدام» دارد.
قانون مجازات اسلامی برای توهین به رهبر جمهوری اسلامی، شش ماه تا دو سال حبس در نظر گرفته است.
نمایندگان مجلس شورای اسلامی شعار «مرگ بر آمریکا» سردادند
نمایندگان مجلس، در سالگرد اشغال سفارت آمریکا در تهران در سال ۱۳۵۸، شعارهای «مرگ بر آمریکا» و «مرگ بر اسرائیل» سردادند.
علی نیکزاد، نایبرییس مجلس که ریاست جلسه سهشنبه ۱۳ آبان را برعهده داشت، گفت که ایران «تسلیم فشار خارجی» نخواهد شد.
او از ایالات متحده بهعنوان کشوری جنایتکار نام برد و افزود: «دشمنی و توطئه آمریکای جنایتکار در مقابل ملت ایران از ۱۳ آبان آغاز نشده است و از طریق مذاکره با آمریکا نیز حل نخواهد شد. این اختلاف ریشه در مبانی دارد و مسئله اصلی تلاش آمریکا برای تسلیم کردن ملت ایران است.»
نیکزاد تاکید کرد که تسخیر سفارت آمریکا در سال ۱۳۵۸، اقدام «هیجانی و بیمنطق» نبود و ناشی از «اقدامات خصمانهای» بود که پیش از این واقعه، از سوی آمریکاییها انجام شد.
محمدباقر قالیباف، رییس مجلس نیز در سخنرانی برای مراسم حکومتی ۱۳ آبان در تهران گفت: «شعار مرگ بر آمریکا یعنی مرگ بر سلطه، نه مرگ بر ملتها. یعنی ایستادگی در برابر زورگویی.»
همزمان، ویدیوی منتشرشده در رسانهها نشان میدهد در مراسم حکومتی ۱۳ آبان در تهران، نمایشی از دادگاه محاکمه دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو، رییسجمهوری آمریکا و نخستوزیر اسرائیل، اجرا شده است.
دفاع خامنهای از شعار ضدآمریکایی
این شعارها یک روز پس از آن سر داده شد که علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، در سخنرانی خود برای دانشجویان در تهران از شعار «مرگ بر آمریکا» دفاع و بار دیگر بر موضع ضدآمریکایی حکومت تاکید کرد.
خامنهای گفت اختلاف ایران با آمریکا «ماهیتی است نه تاکتیکی» و این تصور که شعار «مرگ بر آمریکا» باعث دشمنی میان دو کشور شده، نادرست است.
رهبر جمهوری اسلامی افزود: «شعار مرگ بر آمریکا علت دشمنی نیست، بلکه این دشمنی ریشه در ماهیت نظام استکباری آمریکا دارد.»
او ۱۲ آبان و در آستانه سالگرد اشغال سفارت آمریکا در تهران و گروگانگیری کارمندان آن گفت دانشجویان حامی روحالله خمینی برای این کارشان «استدلال و دلیل» داشتند.
در سوی دیگر، علی مطهری، نایبرییس پیشین مجلس، ۱۲ آبان در شبکه ایکس نوشت اشغال سفارت آمریکا در تهران «اقدامی شتابزده و تحت تاثیر جریانهای چپگرا بود» و افزود که این اقدام به نفع آمریکا تمام شد.
علیاکبر ناطق نوری، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام نیز ۲۰ مهر در مصاحبه با وبسایت اکو ایران، تصرف سفارت آمریکا در تهران را «اشتباه بزرگ» خواند و گفت «بسیاری از گرفتاریها در کشور» از همان نقطه آغاز شد.
اشغال سفارت آمریکا در تهران ۱۳ آبان ۱۳۵۸ رخ داد؛ زمانی که گروهی از دانشجویان موسوم به «پیرو خط امام» برای مقابله با آنچه «جاسوسی» ایالات متحده خواندند، سفارت این کشور را اشغال کردند و ۵۲ دیپلمات آمریکایی را به مدت ۴۴۴ روز گروگان گرفتند.
این رخداد به قطع روابط تهران و واشینگتن انجامید و به نقطهای تعیینکننده در تاریخ سیاست خارجی جمهوری اسلامی تبدیل شد.
مقامهای حکومت ایران در چهار دهه گذشته همواره تسخیر سفارت آمریکا را نشانهای از «ایستادگی» در برابر نفوذ آمریکا دانستهاند.
با این حال برخی مقامهای پیشین جمهوری اسلامی در سالهای اخیر اذعان کردهاند حمله به سفارت آمریکا اقدامی پرهزینه بوده که پیامدهای آن هنوز بر سیاست خارجی ایران سایه انداخته است.
شهباز طبری در این نامه با اشاره به روند دادگاه نوشت که جلسه دادرسی فقط حدود ۱۰ دقیقه طول کشیده و تنها پرسشی که از او شده، «آخرین دفاع چیست؟» بوده است.
او از نصب پارچهنوشتهای با شعار «زن، مقاومت، آزادی»، بهعنوان یکی از مستندات پرونده یاد کرد و نوشت: «حالا آیا این شعار اصلا ضد حکومت است؟ و بعد اینکه هیچ مدرکی ارائه نکردند و فقط ادعا کردند و برای همین من گفتم باید حتما ببینم. چی بود؟ کی بود؟ کجا بود؟»
این زن زندانی از وجود یک فایل صوتی در تلفن همراه خود بهعنوان مستند دیگر پروندهاش نام برد و افزود: «یک وُیس که روی گوشیام بود ... من اصلا آن را که در گوشی خانه ضبط شده بود، جایی ارسال نکرده بودم. چطور میتواند دلیل بغی باشد؟ آن هم حکم اعدام؟»
پیش از این و در ۹ آبان، سازمان عفو بینالملل با انتشار بیانیهای خواستار لغو فوری حکم اعدام شهباز طبری شد و تاکید کرد که او پس از محاکمهای «به غایت ناعادلانه» در دادگاه انقلاب رشت، به اعدام محکوم شده است.
به نوشته این نهاد حقوق بشری، محاکمه شهباز طبری از طریق تماس ویدیویی از داخل زندان لاکان رشت برگزار شد و او در جلسه محاکمه برای نخستین بار با وکیل تسخیری خود دیدار کرد.
شهباز طبری در بخش دیگری از نامه خود نوشت حکم او با اتهام «بغی» از طریق عضویت در سازمان مجاهدین خلق صادر شده و علاوه بر آن، به اتهام «تبلیغ علیه نظام» به یک سال حبس محکوم شده است.
این زندانی سیاسی در ادامه توضیح داد که دادگاه با استناد به مواد ۲۸۲، ۲۸۳ و ۲۸۷ قانون مجازات اسلامی، حکم اعدام را صادر کرده؛ اما به باور او این استناد «فاقد وجاهت قانونی» است.
او در این خصوص نوشت: «طبق ماده ۲۸۷ گروهی که در برابر اساس جمهوری اسلامی قیام مسلحانه کند، باغی محسوب و در صورت استفاده از سلاح، اعضای آن به مجازات اعدام محکوم میشوند. این ماده مصوب ۱۳۹۲ است ولی سازمان مجاهدین هیچ اقدام مسلحانهای از خیلی سال پیشتر از آن نداشته است و صرفا یک گروه سیاسیعقیدتی است. پس استناد به این ماده اساسا درست نیست.»
به گفته او، حتی در فرض پذیرش اتهام «بغی»، قانون مجازات اسلامی در چنین مواردی مجازات شش ماه تا پنج سال حبس و نه اعدام را پیشبینی کرده است.
سوم آبان، سایت حقوق بشری هرانا گزارش داد احمد درویشگفتار، رییس شعبه اول دادگاه انقلاب رشت، شهباز طبری را به اتهام «بغی» از طریق همکاری با سازمان مجاهدین خلق ایران به اعدام محکوم کرد.
سروش سماک، پسر این زندانی سیاسی که در سوئد زندگی میکند، در گفتوگو با روزنامه سان بریتانیا گفت: «تا وقتی مادرم در بازداشت این رژیم است، آرامش نداریم. هر روز میان امید به آزادی و ترس از مرگش زندگی میکنیم. او زنی آگاه، شجاع و تحصیلکرده است و همین را برنمیتابند، چون رژیم از زنانی مثل او میترسد.»
شهباز طبری دانشآموخته دانشگاه صنعتی اصفهان، مهندس برق و عضو سازمان نظام مهندسی ایران است و مدرک کارشناسی ارشد خود را در رشته «انرژی پایدار» از دانشگاه بوروس سوئد دریافت کرده است.
نیروهای امنیتی ۲۸ فروردین به منزل شهباز طبری یورش بردند و پس از تفتیش محل سکونت، او را بازداشت و به زندان لاکان رشت منتقل کردند.
مای ساتو، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل در امور ایران، در نشست هشتم آبان کمیته سوم مجمع عمومی این سازمان در نیویورک اعلام کرد که جمهوری اسلامی با اجرای اعدامهای گسترده، مسیر «جنایت علیه بشریت» را در پیش گرفته است.
سارا حسین، رییس هیات حقیقتیاب سازمان ملل نیز در این نشست گفت جمهوری اسلامی همچنان به سرکوب و اعدام شهروندان خود ادامه میدهد و فضای مدنی را به شدت محدود کرده است.
